تىزىملىك
تىل تاللاش:
51-باب 4341 – 4354-بېيىتلەر (14 بېيىت) بايان قىلغۇچى: ئۆگدۈلمىش (مەسلىھەتچى)

ئالىملار ۋە پازىللار بىلەن مۇناسىۋەت باغلاش بايانى

Alimlar we Pazillar bilen Munasiwet Baghlash Bayani

ئالىملار ۋە پازىللار بىلەن مۇناسىۋەت باغلاش بايانى. قۇتادغۇبىلىكنىڭ 51-بابى، 4341–4354-بېيىتلەر.

🎙️ CD پىلاستىنكىسى: 056 دانا، ئالىملار بىلەن مۇناسىۋەت قىلىش ھەققىدە — 02:33
مەنبە:
#4341 ئۆگدۈلمىش (مەسلىھەتچى)
نەزمىي يەشمىسى:
يەنە بىر گۇرۇھ ئۇ ئالىملار ئېرۇر،
ئۇلار ئىلمى خەلقنىڭ يولىدىن يورۇتۇر.

Another noble group the scholars be; Their knowledge lights the path of humanity.

Diğer bir zümre de âlimlerdir, onların ilmi halkın yolunu aydınlatır.

نەسرىي يەشمىسى:
يەنە بىر تەبىقە دانالار ۋە ئالىملاردۇر، ئۇلارنىڭ ئىلمى خەلقنىڭ يولىنى يورۇتىدۇ.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
تاقى بىر قوتۇ بىلگە ئالىملەر ئول ئولار ئىلمى ھالققا يارۇتتاچى يول
Takı bir kotu bilge âlimler ol, olar ilmi halkka yaruttaçı yol
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Diğer bir zümre de âlimlerdir, onların ilmi halkın yolunu aydınlatır.
🇬🇧 EN Another noble group the scholars be; Their knowledge lights the path of humanity.
#4342 ئۆگدۈلمىش (مەسلىھەتچى)
نەزمىي يەشمىسى:
قاتتىق سۆي ئۇلارنى، قەدىرلە سۆزىن،
تولا ياكى ئازدۇر ئۆگەن بىلگىنىن.

Love them deeply, and respect their word; Learn from their lore, whether small or vast conferred.

Onları pek çok sev ve onlardan hürmetle bahset, çok veya az, onların bilgilerini öğren.

نەسرىي يەشمىسى:
ئۇلارنى بەك ياخشى كۆرۈپ، سۆزىنى قەدىرلە، ئاز كۆپ بولسىمۇ ئۇلارنىڭ بىلىمىنى ئۆگەن.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
ئولارنى قاتىغ سەۋ ئاغىرلا سۆزىن بىلىگلەرىن ئۆگرەن ئۈكۈش يا ئازىن
Olarnı katığ sev ağırla sözin, biliglerin ögren üküş ya azın
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Onları pek çok sev ve onlardan hürmetle bahset, çok veya az, onların bilgilerini öğren.
🇬🇧 EN Love them deeply, and respect their word; Learn from their lore, whether small or vast conferred.
#4343 ئۆگدۈلمىش (مەسلىھەتچى)
نەزمىي يەشمىسى:
ياراملىق - يارامسىزنى قىلىپ پەرق ئۇلار،
تۇتار پاك - پاكىزە يولنىلا شۇلار.

They separate what is fit from what is vain, Leading along the straight and righteous lane.

Faydalı ve zararlı şeyleri birbirinden ayırt ederek, doğru ve temiz yol tutan kimseler bunlardır.

نەسرىي يەشمىسى:
ئۇلار يارايدىغان ۋە يارىمايدىغان ئىشلار نى ئايرىپ، چۈشىنىپ، توغرا يول تۇتىدىغان پاك كىشىلەردۇر.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
بۇلار ئول يارار يا يارامازلارىغ سەچىپ ئادرا تۇتغان كۆنى يول ئارىغ
Bular ol yarar ya yaramazlarığ, seçip adra tutğan köni yol arığ
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Faydalı ve zararlı şeyleri birbirinden ayırt ederek, doğru ve temiz yol tutan kimseler bunlardır.
🇬🇧 EN They separate what is fit from what is vain, Leading along the straight and righteous lane.
#4344 ئۆگدۈلمىش (مەسلىھەتچى)
نەزمىي يەشمىسى:
ئۇلارنىڭ ئىلمىنى ئۆگەن، تىرىش،
بىل، قىلىپ ياخشىلىق كۈت، ئۇزاتمىغىن تىل.

Learn their science; acquire their insight wise; Assist them with thy wealth; speak no untruths or lies!

Mümkünse, ilimlerini öğren ve bilgilerini bil, onlara iyilik yap ve yardımda bulun, onlara dil uzatma.

نەسرىي يەشمىسى:
زېھىن قويۇپ ئىلىملىرىنى ئۆگەن، بىلگەنلىرىنى بىلىۋال، ماددىي نەرسىلەر بىلەن ياخشىلىق قىل، قوغدا، تىل تەككۈزمە.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
ئۇسا ئىلمى ئۆگرەن بىلىگلەرى بىل نەڭىن ئەدگۈلۈك قىل كۈدەز بەكرۈ تىل
Usa ilmi ögren biligleri bil, neñin edgülük kıl küdez bekrü til
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Mümkünse, ilimlerini öğren ve bilgilerini bil, onlara iyilik yap ve yardımda bulun, onlara dil uzatma.
🇬🇧 EN Learn their science; acquire their insight wise; Assist them with thy wealth; speak no untruths or lies!
#4345 ئۆگدۈلمىش (مەسلىھەتچى)
نەزمىي يەشمىسى:
ئېرۇر چىندىن ئۇلار بۇ دىن تۇۋرۇكى،
ئۇلارنىڭ ئىلمى، چىن شەرىئەت كۆكى.

They are in truth the pillars of our creed; Their knowledge is the Sacred Law indeed.

Bu dinin direği gerçekten bunlardır, doğru şeriatin temeli bunların bilgisidir.

نەسرىي يەشمىسى:
بۇلار ھەقىقەت، دىننىڭ تايانچىدۇر، ئۇلارنىڭ بىلىمى چىن شەرىئەتنىڭ ئاساسىدۇر.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
بۇلار ئول ھاقىقات بۇ دىن تىرگۈكى ئولار بىلگى ئول چىن شەرىات كۆكى
Bular ol hakikat bu din tirgüki, olar bilgi ol çın şeriat köki
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Bu dinin direği gerçekten bunlardır, doğru şeriatin temeli bunların bilgisidir.
🇬🇧 EN They are in truth the pillars of our creed; Their knowledge is the Sacred Law indeed.
#4346 ئۆگدۈلمىش (مەسلىھەتچى)
نەزمىي يەشمىسى:
يوق ئەرسە جاھاندا ھېكىم،
ئىلىملىك، تېرىپ، ئۈنمەس ئەردى يەردە يېگۈلۈك.

If in this world no scholars wise were found, No harvest fruit would spring from fertile ground!

Dünyada bu âlim ve hakimler olmasa idi, ekilmiş olsa bile, yerden yiyecek çıkmazdı.

نەسرىي يەشمىسى:
دۇنيادا ئالىم دانالار بولمىغان بولسا، يەردە مېۋە تىكىلىپ، زىرائەت ئۈنمىگەن بولار ئىدى.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
يوق ئەرسە ئاجۇندا بۇ ئالىم بۈگۈ تىكىپ ئۆنمەگەي ئەردى يەردە يەگۈ
Yok erse ajunda bu âlim bügü, tikip önmegey erdi yerde yegü
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Dünyada bu âlim ve hakimler olmasa idi, ekilmiş olsa bile, yerden yiyecek çıkmazdı.
🇬🇧 EN If in this world no scholars wise were found, No harvest fruit would spring from fertile ground!
#4347 ئۆگدۈلمىش (مەسلىھەتچى)
نەزمىي يەشمىسى:
ئۇلار ئىلمى بولدى جاھاندا چىراغ،
يول ئازماس كېچىدە يورۇسا چىراغ.

Their knowledge is a torch to guide the blind; With blazing torches, travelers pathways find.

Onların ilmi halk için bir meş'ale oldu, geceleyin meş'ale yanarsa, insanlar yolu şaşırmazlar.

نەسرىي يەشمىسى:
ئۇلارنىڭ ئىلمى خەلققە مەشئەل بولدى، كېچىدە مەشئەل يورۇسا، يولۇچى ئازمايدۇ.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
ئولار ئىلمى بولدى بودۇنقا يۇلا يارۇسا يۇلا تۈنلە ئازماز يولا
Olar ilmi boldı bodunka yula, yarusa yula tünle azmaz yola
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Onların ilmi halk için bir meş'ale oldu, geceleyin meş'ale yanarsa, insanlar yolu şaşırmazlar.
🇬🇧 EN Their knowledge is a torch to guide the blind; With blazing torches, travelers pathways find.
#4348 ئۆگدۈلمىش (مەسلىھەتچى)
نەزمىي يەشمىسى:
مېلىڭدىن بېرىپ تۇر چۈچۈك سۆز بىلە،
يېگۈز ئاش - نېنىڭنى، خىزمەت قىل كۈلە.

Give them a portion of thy wealth with cheer; Feed them, and serve them with a smile sincere.

Onlara malından hisse ayır, onları yedir, içir, güler yüz ve tatlı sözle hizmetlerinde bulun.

نەسرىي يەشمىسى:
ماللىرىڭدىن بەھرىمەن قىل، شېرىن سۆزلە، ئاش تائام يېگۈزگىن، كۈلۈپ خىزمىتىنى قىل.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
نەڭىڭدە ئۈلۈگ قىل سۈچىگ سۆز بىلە ئاش ئىچگۈ يىتۈرگىل تاپۇغ قىل كۈلە
Neñiñde ülüg kıl süçig söz bile, aş içgü yitürgil tapuğ kıl küle
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Onlara malından hisse ayır, onları yedir, içir, güler yüz ve tatlı sözle hizmetlerinde bulun.
🇬🇧 EN Give them a portion of thy wealth with cheer; Feed them, and serve them with a smile sincere.
#4349 ئۆگدۈلمىش (مەسلىھەتچى)
نەزمىي يەشمىسى:
ئېگىز پەس سۆز ئېيتما، تۇرغىن ئەيمىنىپ،
زەھەردۇر ئۇلارنىڭ گۆشى قال يىلىپ180.

Harsh not thy tongue to them; stand in deep awe; Their flesh is venom if eaten raw!

Sert ve kaba dil kullanma, onlardan çekin, onların eti yenmez, zehirdir.

نەسرىي يەشمىسى:
قوپال سۆز قىلما، كايىما، ئەيمىنىپ مۇئامىلە قىل ، قوپال سۆز ئۇلارنىڭ ۋۇجۇدىنى زەھەرلىگۈچى ئوغدۇر.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
تىلىن سەرمە ئىرمە بولۇن ئەيمەنۈك ئاغۇ ئول ئولارنىڭ ئەتى بىرتەم ئۆك
Tilin serme irme bolun eymenük, ağu ol olarnıñ eti birtem ök
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Sert ve kaba dil kullanma, onlardan çekin, onların eti yenmez, zehirdir.
🇬🇧 EN Harsh not thy tongue to them; stand in deep awe; Their flesh is venom if eaten raw!
#4350 ئۆگدۈلمىش (مەسلىھەتچى)
نەزمىي يەشمىسى:
قوپال سۆزلىمە، ئاش تۈزۈڭنى يېدۇر،
ئۇلارنى قەدىرلەپ، ئەزىزلەپ كۆتۈر.

Speak not harshly to them; give salt and bread; Exalt their status, honor them ahead!

Onlara karşı sert ve kaba bir dil kullanma, tuz-ekmek yedir, saygı göster ve hürmet et.

نەسرىي يەشمىسى:
تىلىڭ بىلەن قوپاللىق قىلما، كايىما، ئاش تائام يېگۈز، ئۇلارنى قەدىرلە، ئىززەت قىل، كۆتۈر.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
تىلىن ئىرمە سەرمە تۇز ئەتمەك يەتۈر ئاغىر تۇت ئولارىغ ئاغىرلا كۆتۈر
Tilin irme serme tuz etmek yetür, ağır tut olarığ ağırla kötür
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Onlara karşı sert ve kaba bir dil kullanma, tuz-ekmek yedir, saygı göster ve hürmet et.
🇬🇧 EN Speak not harshly to them; give salt and bread; Exalt their status, honor them ahead!
#4351 ئۆگدۈلمىش (مەسلىھەتچى)
نەزمىي يەشمىسى:
ئىشىت گەپ سۆزىنى ئىشلەت ئىلمىنى،
يامانلاپ يۈرمە سەن خۇيى پەيلىنى.

Listen to their teaching, practice what they say; Slander them not, nor mock their mortal way.

Onları dinle, bilgilerine göre hareket et, tavır ve hareketleri hakkında arkalarından dedi-kodu yapma.

نەسرىي يەشمىسى:
ئىلىملىرىنى ئاڭلا، ئەمەلدە ئىشلەت، غەيۋەت قىلما، مىجەز خۇلقىنى، ئىش ھەرىكەتلىرىنى يامان دېمە.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
ئەشىت ئىلمى ئىشلەت تىلىن سوڭداما يا قىلقىن قىلىنچىن ياۋۇز تەپ تەمە
Eşit ilmi işlet tilin soñdama, ya kılkın kılınçın yavuz tep teme
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Onları dinle, bilgilerine göre hareket et, tavır ve hareketleri hakkında arkalarından dedi-kodu yapma.
🇬🇧 EN Listen to their teaching, practice what they say; Slander them not, nor mock their mortal way.
#4352 ئۆگدۈلمىش (مەسلىھەتچى)
نەزمىي يەشمىسى:
ئۇلاردىن كېرىكى ساڭا ئىلىمدۇر،
يېتەكلەپ، ساڭا ھەق يولىن كۆرسىتۈر.

What thou requirest from them is their light, To show the path of truth and justice bright.

Senin için lâzım olan onların ilmidir, onlar insanlara yol göstererek, doğruluğa sevkederler.

نەسرىي يەشمىسى:
ئۇلاردىن ساڭا كېرەك بولىدىغىنى ئىلىمدۇر، ئۇلار ھەققەتكە يېتىشنىڭ يولىنى ئېيتىپ بېرىدۇ.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
ئولاردىن كەرەكى ساڭا ئىلمى ئول كۆنىلىككە يەتسە ئايۇ بەرسە يول
Olardın kereki saña ilmi ol, könilikke yetse ayu berse yol
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Senin için lâzım olan onların ilmidir, onlar insanlara yol göstererek, doğruluğa sevkederler.
🇬🇧 EN What thou requirest from them is their light, To show the path of truth and justice bright.
#4353 ئۆگدۈلمىش (مەسلىھەتچى)
نەزمىي يەشمىسى:
ئۇلار قوي پادىسى ئىچرە سەركەدۈر،
ئۇ باشلاپ ماڭسا قوي تۈز يولغا يۈرۈر.

They are like bellwethers leading the sheep; To guide the flock along the pathway steep.

Bunları koyun sürüsünün koçu telâkki et, onlar başa geçip, sürüyü doğru yola götürsünler.

نەسرىي يەشمىسى:
بۇلارنى گويا قوي پادىسىنىڭ سەركىسى، دەپ ھېسابلا، سەركە قوي پادىسىنى باشلاپ، توغرا يول بىلەن ماڭىدۇ.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
بۇلار ئول سۈرۈگ قويقا ئەركەچ سانى قويۇغ باشلاسا سۈرسە يولچا كۆنى
Bular ol sürüg koyka erkeç sanı, koyuğ başlasa sürse yolça köni
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Bunları koyun sürüsünün koçu telâkki et, onlar başa geçip, sürüyü doğru yola götürsünler.
🇬🇧 EN They are like bellwethers leading the sheep; To guide the flock along the pathway steep.
#4354 ئۆگدۈلمىش (مەسلىھەتچى)
نەزمىي يەشمىسى:
قوشۇل ھەم ئۇلار بىرلە سەن ياخشىلاش،
قۇتاتقاي ساڭا ئىككى دۇنيا تۇتاش.

Mingle with them and treat them with goodwill; And both worlds shall crown thee with blessings still!

Bunlar ile münâsebet kur ve iyi geçin, böylece saadete kavuşarak, her iki dünyada mes'ûd olursun.

نەسرىي يەشمىسى:
بۇلار بىلەن ئارىلاشقىن، ياخشى ئۆت، ئىككى دۇنيالىقتا ساڭا بەخت يار بولىدۇ.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
قاتىلغىل بۇلارنىڭ بىلە ئەدگۈلەش قۇتادغاي ساڭا ئىكى ئاجۇن ئۇلاش
Katılğıl bularnıñ bile edgüleş, kutadğay saña iki ajun ulaş
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Bunlar ile münâsebet kur ve iyi geçin, böylece saadete kavuşarak, her iki dünyada mes'ûd olursun.
🇬🇧 EN Mingle with them and treat them with goodwill; And both worlds shall crown thee with blessings still!
ئاۋازلىق كىتاب
51-باب: ئالىملار ۋە پازىللار بىلەن مۇناسىۋەت باغلاش بايانى
100%
00:00 --:--