تىزىملىك
تىل تاللاش:
39-باب 3187 – 3288-بېيىتلەر (102 بېيىت) بايان قىلغۇچى: كۈنتۇغدى (پادىشاھ)

پادىشاھ كۈنتۇغدىنىڭ ئودغۇرمىشقا مەكتۇپ يېزىپ ئەۋەتىشى

Padishah Küntughdining Odghurmishqa Mektup Yézip Ewetishi

پادىشاھ كۈنتۇغدىنىڭ ئودغۇرمىشقا مەكتۇپ يېزىپ ئەۋەتىشى. قۇتادغۇبىلىكنىڭ 39-بابى، 3187–3288-بېيىتلەر.

🎙️ CD پىلاستىنكىسى: 044 كۈنتۇغدى ئىلىكنىڭ ئودغۇرمىشقا خەت ئەۋەتكەنلىكى ئېيتىلىدۇ — 12:56
مەنبە:
#3187 كۈنتۇغدى (پادىشاھ)
نەزمىي يەشمىسى:
دۇۋەت - قەغەز ئېلىپ پۇتۇتتى بىتىك،
بىتىك بىرلە ئەتتى ئىشىغا ئېتىك.

The King called for the inkhorn and the scroll, And set in writing what was in his soul.

Hükümdar hokka ve kâğıt istedi, mektup yazdı, mektup ile işini düzene koydu.

نەسرىي يەشمىسى:
ئەلىگ دۈۋەت، قەغەز سورىدى، خەت يازدى، خەت بىلەن ئۆز ئىشىنىڭ ھازىرلىقىنى كۆردى.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
دەۋات قولدى قاغىد بىتىدى بىتىگ بىتىگ بىرلە ئىتتى ئىشىڭە ئىتىگ
Devât koldı kâğıd bitidi bitig, bitig birle itti işiñe itig
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Hükümdar hokka ve kâğıt istedi, mektup yazdı, mektup ile işini düzene koydu.
🇬🇧 EN The King called for the inkhorn and the scroll, And set in writing what was in his soul.
#3188 كۈنتۇغدى (پادىشاھ)
نەزمىي يەشمىسى:
خۇدا ئاتى بىرلە سۆزىن باشلىدى،
ياراتقان، ئۆستۈرگەن، كەچۈرگەن دېدى.

In God's own name he did his speech begin: Creator, Nourisher, Who pardons sin.

Tanrı adı ile başladı: — Yaratan, besleyen ve göçüren odur— dedi.

نەسرىي يەشمىسى:
ياراتقان، تەربىيە قىلغان، كەچۈرگەن ئىگەم، دەپ، خۇدا نامى بىلەن سۆز باشلىدى.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
بايات ئاتى بىرلە سۆزۈگ باشلادى تۆرۈتگەن ئىگىدگەن كەچۈرگەن تەدى
Bayat atı birle sözüg başladı, törütgen igidgen keçürgen tedi
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Tanrı adı ile başladı: — Yaratan, besleyen ve göçüren odur— dedi.
🇬🇧 EN In God's own name he did his speech begin: Creator, Nourisher, Who pardons sin.
#3189 كۈنتۇغدى (پادىشاھ)
نەزمىي يەشمىسى:
دېدى: مەن پۇتۇدۇم خۇدايىم ئېتى،
بۇ ئات ھەممە دەردنىڭ داۋاسى - ئوتى.

He wrote: 'I set the Almighty's name above; That name is healing balm, and cure, and love.'

Sonra devam etti : — Tanrının adını yazdım, bu ad her türlü derde devadır.

نەسرىي يەشمىسى:
ۋە دېدى: مەن خۇدانىڭ نامىنى يازدىم، بۇ نام ھەر تۈرلۈك كېسەلگە داۋادۇر.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
ئايۇر-مەن بىتىدىم باياتىم ئاتى بۇ ئات ئول قامۇغ تۆرلۈگ ئىگكە ئوتى
Ayur-men bitidim bayatım atı, bu at ol kamuğ törlüg igke otı
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Sonra devam etti : — Tanrının adını yazdım, bu ad her türlü derde devadır.
🇬🇧 EN He wrote: 'I set the Almighty's name above; That name is healing balm, and cure, and love.'
#3190 كۈنتۇغدى (پادىشاھ)
نەزمىي يەشمىسى:
تولا كۆپ، مىڭ ئارتۇق مەدھىيە - سانا،
ئوقۇرمەن خۇداغا، ئاڭا يوق پاناھ.

'Unto the Lord be praise and blessings grand; No mortal end can touch His sovereign hand!'

Tanrıya pek çok hamd ve binlerce sena ederim, onun için fânilik yoktur.

نەسرىي يەشمىسى:
خۇداغا مىڭلارچە كۆپ ھەمدۇسانا ئېيتىمەنكى، ئۇنىڭ ئۈچۈن فەنالىق يوقتۇر.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
ئۈكۈش ئۆگدى ئارتۇق تەلىم مىڭ سەنا قىلۇر-مەن باياتقا ئاڭار يوق فەنا
Üküş ögdi artuk telim miñ senâ, kılur-men bayatka añar yok fenâ
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Tanrıya pek çok hamd ve binlerce sena ederim, onun için fânilik yoktur.
🇬🇧 EN 'Unto the Lord be praise and blessings grand; No mortal end can touch His sovereign hand!'
#3191 كۈنتۇغدى (پادىشاھ)
نەزمىي يەشمىسى:
ياراتتى ئۇ خالاپ جىمى جېنى بار،
بېرىپ رىزق، ئۇلارنى ھەم تىرىك قىلار.

'He willed, and brought each creeping life to birth; He grants them food and breath upon the earth.'

Bütün hareket edenleri o diledi ve yarattı, onlara rızık ve hayat veren odur.

نەسرىي يەشمىسى:
ئۇ بارلىق جانلىقلارنى خالىغىنىچە ياراتتى، ئۇ ھاياتلىق ئۈچۈن رىزىق بېرىدۇ ۋە تىرىك تۇتىدۇ.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
تىلەدى تۆرۈتتى قامۇغ تەپرەرىگ تىرىلگۈ بەرۈر يەم تۇتار ئول تىرىگ
Tiledi törütti kamuğ teprerig, tirilgü berür yem tutar ol tirig
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Bütün hareket edenleri o diledi ve yarattı, onlara rızık ve hayat veren odur.
🇬🇧 EN 'He willed, and brought each creeping life to birth; He grants them food and breath upon the earth.'
#3192 كۈنتۇغدى (پادىشاھ)
نەزمىي يەشمىسى:
ئۇ قادىر ھەق - ئادىل قانۇن تۈزگۈچى،
ياراتقان پۇتۇن خەلققە يەتكەي كۈچى.

'Almighty, Just, Author of righteousness; His power sways all mortals, great and less.'

Kadirdir, âdildir, hak kanunları koyan odur, yarattığı bütün mahlûklara gücü yeter.

نەسرىي يەشمىسى:
ئۇ ھەممىگە قادىر، ھەقىقەتنى ۋە قانۇننى ياراتقۇچىدۇر، ياراتقان ئىگەمنىڭ ھەممە خەلققە كۈچى يېتىدۇ.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
ئۇغان ئول كۆنى چىن تۆرۈ بەرگۈچى تۆرۈمىش قامۇغ ھالققا يەترۈر كۈچى
Uğan ol köni çın törü bergüçi, törümiş kamuğ halkka yetrür küçi
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Kadirdir, âdildir, hak kanunları koyan odur, yarattığı bütün mahlûklara gücü yeter.
🇬🇧 EN 'Almighty, Just, Author of righteousness; His power sways all mortals, great and less.'
#3193 كۈنتۇغدى (پادىشاھ)
نەزمىي يەشمىسى:
يېشىل كۆك ياراتتى، يورۇتتى كۈن، ئاي،
قارا تۈن، يورۇق كۈن، ساناقلىق يىل، ئاي.

'He shaped the azure sky, set moon and sun; Dark night, bright day, through which the seasons run.'

Mavi göğü yarattı, güneş ve ayı aydınlattı, karanlık gece ve aydın gün yıl ve ay hesabını bulmak içindir.

نەسرىي يەشمىسى:
ئۇ كۆك ئاسماننى ياراتتى، كۈن ۋە ئاينى يورۇتتى، قاراڭغۇ تۈن، يورۇق كۈن ۋە ساناقلىق يىل، ئايلارنى ياراتتى .
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
ياشىل كۆك ياراتتى يارۇتتى كۈن ئاي قارا تۈن يارۇق كۈن ساقىشلىغ يىل ئاي
Yaşıl kök yarattı yaruttı kün ay, kara tün yaruk kün sakışlığ yıl ay
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Mavi göğü yarattı, güneş ve ayı aydınlattı, karanlık gece ve aydın gün yıl ve ay hesabını bulmak içindir.
🇬🇧 EN 'He shaped the azure sky, set moon and sun; Dark night, bright day, through which the seasons run.'
#3194 كۈنتۇغدى (پادىشاھ)
نەزمىي يەشمىسى:
ياراتتى پەلەكنى، تۇرماي چۆرگۈلەر،
خۇدا ھۆكمى تەقدىر بىلە تەۋرىنۇر.

'He framed the rotating sphere that ceaseless turns; Beneath His decree and destiny it yearns.'

Bu feleği yarattı, durmadan döner, Tanrının hükmü ve takdiri ile hareket eder.

نەسرىي يەشمىسى:
بۇ پەلەكنى ياراتتى، تىنماي چۆرگىلەيدۇ، خۇدانىڭ ھۆكمى، تەقدىرى بىلەن ئايلىنىدۇ.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
تۆرۈتتى بۇ ئەۋرەن تۇچى ئەۋرۈلۈر بايات ھۈكمى تاقدىر بىلە تەزگىنۈر
Törütti bu evren tuçı evrülür, bayat hükmi takdir bile tezginür
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Bu feleği yarattı, durmadan döner, Tanrının hükmü ve takdiri ile hareket eder.
🇬🇧 EN 'He framed the rotating sphere that ceaseless turns; Beneath His decree and destiny it yearns.'
#3195 كۈنتۇغدى (پادىشاھ)
نەزمىي يەشمىسى:
ياراتماستىن ئاۋۋال يورۇتتى قازا،
قازاغا بويۇن ئەگ، ئاڭا بول رىزا.

'Before creating, He decreed their fate; Bow down in peace, accept that sacred weight!'

Yaratmadan önce, kaza tâyin etti, kazaya razı ol, boyun eğ ve ona uy.

نەسرىي يەشمىسى:
يارىتىشتىن ئاۋۋال تەقدىر قازانى بەلگىلىدى، قازاغا رازى بول، بويۇن ئەگ، ئۇنىڭغا ئەگەش.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
تۆرۈتمەزدە ئاشنۇ يورىتتى قازا قازاقا تاپى بول بويۇن ئەگ ئۇدا
Törütmezde aşnu yorıttı kazâ, kazâka tapı bol boyun eg uda
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Yaratmadan önce, kaza tâyin etti, kazaya razı ol, boyun eğ ve ona uy.
🇬🇧 EN 'Before creating, He decreed their fate; Bow down in peace, accept that sacred weight!'
#3196 كۈنتۇغدى (پادىشاھ)
نەزمىي يەشمىسى:
نېمىنى تىلەركەن، ئۇ قىلدى، قىلۇر،
نېمىنى دېسە ئۇ، ئۇ بولدى، بولۇر.

'Whatever He hath willed, He brought to be; Whatever He decrees, all eyes shall see.'

Ne istedi ise, yaptı ve ne isterse, yapar, ne dedi ise, oldu ve ne derse, olur.

نەسرىي يەشمىسى:
نېمىنى خالسا قىلدى، نېمىنى خالسا قىلىدۇ، نېمە دېسە بولدى، نېمە دېسە بولىدۇ.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
نەگۈ قولسا قىلدى نە قولسا قىلۇر نەگۈ ئايسا بولدى نە ئايسا بولۇر
Negü kolsa kıldı ne kolsa kılur, negü aysa boldı ne aysa bolur
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Ne istedi ise, yaptı ve ne isterse, yapar, ne dedi ise, oldu ve ne derse, olur.
🇬🇧 EN 'Whatever He hath willed, He brought to be; Whatever He decrees, all eyes shall see.'
#3197 كۈنتۇغدى (پادىشاھ)
نەزمىي يەشمىسى:
ئەلىگدىن سالام، ھال سوراش بۇ بىتىك،
پۈتۈدۈم، ئېسەنلىك تىلەي ئەي تېتىك.

'From the Sovereign King, peace and greeting flow; I write to ask thy health, O sage I know:'

Bu hükümdardan selâm ve hatır sorma mektubudur, ey zeki insan, bunu sana sağlık dileği ile yazdım.

نەسرىي يەشمىسى:
ئەمدى ئەلگىدىن ساڭا سالام، كۆڭۈلدىكىنى ئېيتىپ، ئېسەنلىك ھەققىدە خەت يازدىم، ئەي زېرەك!
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
ئى̇لىگدىن سەلام كۆڭۈل ئايتۇ بىتىگ بىتىدىم ئەسەنلىك ئۆزە ئاي تەتىگ
İligdin selâm köñül aytu bitig, bitidim esenlik öze ay tetig
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Bu hükümdardan selâm ve hatır sorma mektubudur, ey zeki insan, bunu sana sağlık dileği ile yazdım.
🇬🇧 EN 'From the Sovereign King, peace and greeting flow; I write to ask thy health, O sage I know:'
#3198 كۈنتۇغدى (پادىشاھ)
نەزمىي يەشمىسى:
تېنىڭ ساق - سالامەت، ئېسەندۈرمىكىن،
نېچۈكرەك يۈدۈرسەن زامانە يۈكىن.

'Doth health attend thy flesh, and peace thy mind? How bears thy back the burden of mankind?'

Vücûdun sağ ve sıhhattemidir, devran yükünü acaba nasıl yükleniyor.

نەسرىي يەشمىسى:
تېنىڭ ئامان ئېسەنمۇ، تىنچلىقمۇ؟ زامان يۈكىنى قانداق كۆتۈرۈۋاتسەن؟
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
ئەسەن بارمۇ ئەركى ئەت ئۆز ئىنچلىكىن نەگۈ تەگ يۈدەر ئەركى ئۈدلەك يۈكىن
Esen barmu erki et öz inçlikin, negü teg yüder erki üdlek yükin
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Vücûdun sağ ve sıhhattemidir, devran yükünü acaba nasıl yükleniyor.
🇬🇧 EN 'Doth health attend thy flesh, and peace thy mind? How bears thy back the burden of mankind?'
#3199 كۈنتۇغدى (پادىشاھ)
نەزمىي يەشمىسى:
ئىشىتتىم سېنىڭ ئۇز خۇلق - ھەرىكىتىڭ،
يوق ئەرمىش بۇ كۈندە سېنىڭ تۇش - تېڭىڭ.

'The rumor of thy virtue reached my ear; No peer or match to thee doth now appear.'

Senin iyi tavır ve hareketini duydum, bu devirde sana denk ve eş bulunmadığını işittim.

نەسرىي يەشمىسى:
سېنىڭ ياخشى قىلىق ئادەتلىرىڭنى ئاڭلىدىم، بۇ زاماندا سېنىڭ تەڭتۇشۇڭ يوقلۇقىنى بىلدىم .
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
ئەشىتتىم سەنىڭ ئەدگۈ قىلقىڭ ياڭىڭ بۇ ئۈدتە يوق ئول تەپ ساڭا تۇش تەڭىڭ
Eşittim seniñ edgü kılkıñ yañıñ, bu üdte yok ol tep saña tuş teñiñ
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Senin iyi tavır ve hareketini duydum, bu devirde sana denk ve eş bulunmadığını işittim.
🇬🇧 EN 'The rumor of thy virtue reached my ear; No peer or match to thee doth now appear.'
#3200 كۈنتۇغدى (پادىشاھ)
نەزمىي يەشمىسى:
خۇدا قىلمىش ئەمدى ساڭا ئەزگۈلۈك،
بېرىپتۇر پەزىلەت، ئەقىل - پەم، بىلىك.

'God hath bestowed on thee abundant grace, Wisdom and knowledge in a lofty place.'

Tanrı sana şimdi lütfetmiş, bilgi vermiş, fazilet, akıl ve anlayış nasip etmiştir.

نەسرىي يەشمىسى:
خۇدا ساڭا ياخشىلىق ئاتا قىپتۇ، بىلىم، پەزىلەت، ئىدراك ۋە ئەقىل ئۈلۈش قىلىپتۇ.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
بايات قىلمىش ئەمدى ساڭا ئەدگۈلۈك بىلىگ بەرمىش ئەردەم ئۇقۇش ئۆگ ئۈلۈگ
Bayat kılmış emdi saña edgülük, bilig bermiş erdem ukuş ög ülüg
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Tanrı sana şimdi lütfetmiş, bilgi vermiş, fazilet, akıl ve anlayış nasip etmiştir.
🇬🇧 EN 'God hath bestowed on thee abundant grace, Wisdom and knowledge in a lofty place.'
#3201 كۈنتۇغدى (پادىشاھ)
نەزمىي يەشمىسى:
ئىشىتكەچ بۇ ياڭلىغ سۈپىتىڭ ئۆزۈم،
سېنى ئارزۇلاپ، ئەي گۈزەل يۈزلۈكۈم.

'Hearing the renown of thy upright ways, My heart yearned toward thee, longing for thy gaze.'

Senin böyle olduğunu işittim, ey güzel yüzlüm, gönülüm seni arzuladı.

نەسرىي يەشمىسى:
ئاشۇنداق خۇلق مىجەزىڭنى مەن ئاڭلىدىم، ئەي گۈزەل يۈزلۈكۈم، سېنى ئارزۇ قىلدىم.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
بۇ ياڭلىغ قىلىنچىڭ ئەشىتتى ئۆزۈم سىنى ئارزۇلادى ئاي كۆركلۈگ يۈزۈم
Bu yañlığ kılınçıñ eşitti özüm, sini ârzûladı ay körklüg yüzüm
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Senin böyle olduğunu işittim, ey güzel yüzlüm, gönülüm seni arzuladı.
🇬🇧 EN 'Hearing the renown of thy upright ways, My heart yearned toward thee, longing for thy gaze.'
#3202 كۈنتۇغدى (پادىشاھ)
نەزمىي يەشمىسى:
ئەۋەتتىم قاياشىڭ بۇ ئۆگدۈلمىشىن،
سۆزۈمنى دېسۈن ھەم ئۇقۇپ بىلگىنىن.

'I dispatched thy kinsman, Ögdülmiş, to thee, To bring my words and thoughts in clarity.'

Akrabanı, Öğdülmiş'i gönderdim, sözümü ve anlayıp, bildiklerini sana eriştirecektir.

نەسرىي يەشمىسى:
قېرىندىشىڭ ئۆگدۈلمىشنى ئەۋەتتىم، سۆزۈمنى ۋە چۈشىنىپ بىلگەنلىرىنى يەتكۈزىدۇ.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
قاداشىڭنى ئىدتىم بۇ ئۆگدۈلمىشىگ سۆزۈمنى تەگۈرگەي ئۇقۇپ بىلمىشىگ
Kadaşıñnı ıdtım bu ögdülmişig, sözümni tegürgey ukup bilmişig
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Akrabanı, Öğdülmiş'i gönderdim, sözümü ve anlayıp, bildiklerini sana eriştirecektir.
🇬🇧 EN 'I dispatched thy kinsman, Ögdülmiş, to thee, To bring my words and thoughts in clarity.'
#3203 كۈنتۇغدى (پادىشاھ)
نەزمىي يەشمىسى:
يېقىن قوۋم - قېرىنداشتىن قېچىپ سەن ئۆزۈڭ،
يۈرۈپسەن يۇرت - ئەلدىن ئۆرۈپ سەن يۈزۈڭ.

'Thou hast withdrawn from kith and kin apart; From towns and cities thou hast turned thy heart.'

Sen yakın akraba ve kardeşlerden uzaklaşmışsın, köy, kasaba ve şehir halkından yüz çevirmişsin.

نەسرىي يەشمىسى:
سەن يېقىن تۇغقان قېرىنداشلىرىڭنى تەرك قىلىپسەن، شەھەر، كەنت، خەلقتىن يۈز ئۆرۈپسەن.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
ياقىن قا قاداشتىن يىتۈرمىش سەن ئۆز ئۇلۇش كەند بودۇندىن ئەۋۈرمىش سەن يۈز
Yakın ka kadaştın yitürmiş sen öz, uluş kend bodundın evürmiş sen yüz
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Sen yakın akraba ve kardeşlerden uzaklaşmışsın, köy, kasaba ve şehir halkından yüz çevirmişsin.
🇬🇧 EN 'Thou hast withdrawn from kith and kin apart; From towns and cities thou hast turned thy heart.'
#3204 كۈنتۇغدى (پادىشاھ)
نەزمىي يەشمىسى:
چىقىپ تاغقا يالغۇز تائەتكە ئۆزۈڭ،
ئىبادەت قىپسەن ئۈزۈندىن - ئۇزۇن.

'Climbing the desolate hills in lonely plight, Too long hast thou pursued this hermitage of night!'

İbâdet etmek için, kalkıp, tek başına dağa çıkmışsın, fakat bu ibâdet çok uzun sürmüş.

نەسرىي يەشمىسى:
ئىبادەت قىلىش ئۈچۈن ئۆزۈڭ يالغۇز تاغقا چىقىپ كېتىپسەن، تائەت ئىبادىتىڭ بەك ئۆزۈنغا سوزۇلۇپتۇ.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
تۇرۇپ تاغقا كىرمىش ئۆزۈڭ يالڭۇزۇن تاپۇغ قىلغۇقا بۇ تاپۇغ كەد ئۇزۇن
Turup tağka kirmiş özüñ yalñuzun, tapuğ kılğuka bu tapuğ ked uzun
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR İbâdet etmek için, kalkıp, tek başına dağa çıkmışsın, fakat bu ibâdet çok uzun sürmüş.
🇬🇧 EN 'Climbing the desolate hills in lonely plight, Too long hast thou pursued this hermitage of night!'
#3205 كۈنتۇغدى (پادىشاھ)
نەزمىي يەشمىسى:
نېمە قىلغان ئەردى قېرىنداش ساڭا،
نېمىشقا يۈز ئۆرۈدۈڭ؟ ئېچىپ ئېيت ماڭا.

'What wrong did brethren do against thy grace, That thou didst turn from them thy smiling face?'

Akrabaların sana ne yaptı, niçin onlardan yüz çevirdin, bunu bana izah et.

نەسرىي يەشمىسى:
قېرىنداشلار ساڭا نېمە قىلغانىدى، نېمە ئۈچۈن يۈز ئۆرۈدۈڭ؟ ماڭا ئېچىپ ئېيت!
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
نەگۈ قىلدى ئەردى قاداشلار ساڭا نەلۈك يۈز ئەۋۈردۈڭ ئاچا ئاي ماڭا
Negü kıldı erdi kadaşlar saña, nelük yüz evürdüñ aça ay maña
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Akrabaların sana ne yaptı, niçin onlardan yüz çevirdin, bunu bana izah et.
🇬🇧 EN 'What wrong did brethren do against thy grace, That thou didst turn from them thy smiling face?'
#3206 كۈنتۇغدى (پادىشاھ)
نەزمىي يەشمىسى:
زۇلۇم كۆرگەن ئەرسەڭ بىر زورلۇق يېتىپ،
بۇ قايغۇ - ئەلەمنى ماڭا ئېيت كېلىپ.

'If tyranny or grief hath touched thy head, Come unto me; let all thy woes be said!'

Eğer zulüm görmüş isen, bana gel, bu dert ve endişeni bana anlat.

نەسرىي يەشمىسى:
ئەگەر ساڭا زۈلۈم زەخمەت يەتكەن بولسا، بۇ يەرگە كەل، بۇ قايغۇ ئەلەملىرىڭنى ماڭا ئېيتقىن.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
قالى تەگدى ئەرسە ساڭا كۈچ باسىنچ بەرۈ كەل ماڭا ئاي بۇ قادغۇ ساقىنچ
Kalı tegdi erse saña küç basınç, berü kel maña ay bu kadğu sakınç
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Eğer zulüm görmüş isen, bana gel, bu dert ve endişeni bana anlat.
🇬🇧 EN 'If tyranny or grief hath touched thy head, Come unto me; let all thy woes be said!'
#3207 كۈنتۇغدى (پادىشاھ)
نەزمىي يەشمىسى:
ساڭا مەن ئادالەت بېرەي كۈچ بىلە،
بۇ يەردە ياشا سەن سۆيۈنچە كۈلە.

'By my royal might, thy justice I shall plead; Live here in gladness, free from harm and need!'

Ben kudretimle senin hakkını te'min edeyim, neş'e ve sevinç içinde burada yaşa.

نەسرىي يەشمىسى:
مەن ساڭا كۈچ بىلەن ئادالەت بېرەي، بۇ يەردە شاد خۇرام كۈلۈپ ياشا!
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
ساڭا مەن بەرەيىن تۆرۈ كۈچ بىلە بۇ يەردە تىرىلگىل سەۋىنچىن كۈلە
Saña men bereyin törü küç bile, bu yerde tirilgil sevinçin küle
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Ben kudretimle senin hakkını te'min edeyim, neş'e ve sevinç içinde burada yaşa.
🇬🇧 EN 'By my royal might, thy justice I shall plead; Live here in gladness, free from harm and need!'
#3208 كۈنتۇغدى (پادىشاھ)
نەزمىي يەشمىسى:
قاياشتىن - قاياشقا ئەپ - پايدا تېگۇر،
بۇنىڭ بىرلە ئىنسان لەززەتلەر ئالۇر.

'Kin unto kin imparts a sweet delight; Through kinship's fruit the soul attains its right.'

Akraba akrabadan istifâde eder, insan bu suretle zevka kavuşur.

نەسرىي يەشمىسى:
قېرىنداشتىن قېرىنداشقا مەنپەئەت يۇقىدۇ، مەنپەئەت بىلەن ئىنسان لەززەت ئالىدۇ.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
قاداشتىن قاداشقا ئاسىغلار بولۇر ئاسىغ بىرلە يالڭۇق تاتىغلار بۇلۇر
Kadaştın kadaşka asığlar bolur, asığ birle yalñuk tatığlar bulur
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Akraba akrabadan istifâde eder, insan bu suretle zevka kavuşur.
🇬🇧 EN 'Kin unto kin imparts a sweet delight; Through kinship's fruit the soul attains its right.'
#3209 كۈنتۇغدى (پادىشاھ)
نەزمىي يەشمىسى:
قەيەردە يېقىنلىق، ئىناقلىق بولۇر،
نەزەر سال، شۇ ئىشتىن كۆپ پايدا كېلۇر.

'Man ought to walk with relatives in peace, And mingle where true friendships may increase.'

Akraba ve kardeşler ile barışmak, eş ve dostlar ile kaynaşmak lâzımdır.

نەسرىي يەشمىسى:
قوۋم قېرىنداشلار بىلەن بېرىش كېلىش قىلىش كېرەك، دوست ئاداشلار بىلەن ئارىلىشىش كېرەك.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
بارىشغۇ كەرەك قا قاداشلار بىلە قاتىلغۇ كەرەك ئىش ئاداشلار بىلە
Barışğu kerek ka kadaşlar bile, katılğu kerek iş adaşlar bile
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Akraba ve kardeşler ile barışmak, eş ve dostlar ile kaynaşmak lâzımdır.
🇬🇧 EN 'Man ought to walk with relatives in peace, And mingle where true friendships may increase.'
#3210 كۈنتۇغدى (پادىشاھ)
نەزمىي يەشمىسى:
قەيەردە يېقىنلىق، ئىناقلىق بولۇر،
نەزەر سال، شۇ ئىشتىن كۆپ پايدا كېلۇر.

'Wherever concord and close ties remain, Deep in that union lies the highest gain.'

Nerede yakınlık ve uygunluk varsa, o işte fayda vardır, bunu iyice düşün.

نەسرىي يەشمىسى:
قەيەردە ئىناقلىق يېقىنلىق بولسا، شۇ ئىشتا مەنپەئەت بولىدۇ، بۇنىڭغا كۆڭۈل قوي.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
قايۇدا ياراشىقلىق ئەرسە ياقىن ئول ئىشتە بولۇر ئاسغى كۆڭلۈن باقىن
Kayuda yaraşıklık erse yakın, ol işte bolur asğı köñlün bakın
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Nerede yakınlık ve uygunluk varsa, o işte fayda vardır, bunu iyice düşün.
🇬🇧 EN 'Wherever concord and close ties remain, Deep in that union lies the highest gain.'
#3211 كۈنتۇغدى (پادىشاھ)
نەزمىي يەشمىسى:
نېمە دەر ئىشتىكىن، شېئىر ئېيتقان ئەر،
ياراشسا ئىككى شەخس، ھامان ئەپ تېگەر.

'Hear what the poet sang in rhythm fine: When two unite, sweet blessings intertwine:'

Şâir ne der, dinle, iki insan birbirine uygun düşerse, bu dâima onların faydalarına olur.

نەسرىي يەشمىسى:
شېئىر تۈزگۈچى نېمە دەيدۇ، ئاڭلا: ئىككى كىشى ياراشسا، ھامان پايدا كۆرىدۇ.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
نەگۈ تەر ئەشىتگىل بۇ شىر ئايغۇچى ئىكىگۈ ياراشسا ئاسىغ يەر تۇچى
Negü ter eşitgil bu şir ayğuçı, ikigü yaraşsa asığ yer tuçı
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Şâir ne der, dinle, iki insan birbirine uygun düşerse, bu dâima onların faydalarına olur.
🇬🇧 EN 'Hear what the poet sang in rhythm fine: When two unite, sweet blessings intertwine:'
#3212 كۈنتۇغدى (پادىشاھ)
نەزمىي يەشمىسى:
قوڭۇر يەر، يېشىل سۇ ياراشماق بىلە،
ئارامىڭ چېچەكلەر ئېچىلدى كۈلە.

''The dark-hued earth with azure waters blend, And lo, ten thousand laughing blooms descend!''

Kara toprak, mavi su birbiri ile uyuştu, ortada binlerce çiçek gülerek, açıldı.

نەسرىي يەشمىسى:
”قوڭۇر يەر يېشىل سۇ بىلەن ياراشقانلىقتىن، ئارىسدىن مىڭ خىل گۈل چېچەكلەر كۈلۈپ ئېچىلدى.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
ياغىز يەر ياشىل سۇۋ ياراشتى بىلە ئارا مىڭ چەچەكلەر يازىلدى كۈلە
Yağız yer yaşıl suv yaraştı bile, ara miñ çeçekler yazıldı küle
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Kara toprak, mavi su birbiri ile uyuştu, ortada binlerce çiçek gülerek, açıldı.
🇬🇧 EN ''The dark-hued earth with azure waters blend, And lo, ten thousand laughing blooms descend!''
#3213 كۈنتۇغدى (پادىشاھ)
نەزمىي يەشمىسى:
ئاداش يا قاياشلار يۈرسە يارىشىپ،
ئۇلاردىن قېرىنداش ئاداشلار كېلە.

''When kin or comrades walk in sweet accord, New bonds of love are forged before the Lord.''

Akraba veya arkadaşlar birbirlerine uygun hareket ederlerse, bunlardan yeni akraba ve ahbaplıklar meydana gelir.

نەسرىي يەشمىسى:
قېرىنداش، ياكى دوستلار يارىشىپ ئىناق يۈرسە، بىلگىنكى، ئۇلاردىن يەنە قوۋم قېرىنداشلار پەيدا بولىدۇ.“
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
ياراشىق يورىسا قاداش يا ئاداش ئولاردىن بولۇر قاپ قاداشقا بىلە
Yaraşık yorısa kadaş ya adaş, olardın bolur kap kadaşka bile
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Akraba veya arkadaşlar birbirlerine uygun hareket ederlerse, bunlardan yeni akraba ve ahbaplıklar meydana gelir.
🇬🇧 EN ''When kin or comrades walk in sweet accord, New bonds of love are forged before the Lord.''
#3214 كۈنتۇغدى (پادىشاھ)
نەزمىي يەشمىسى:
ئەگەر بارغان ئولساڭ تائەت قىلغىلى،
تائەتنى قىل كەنتتە، شۇدۇر دىن يولى.

'If solely to serve God was thy desire, Serve Him in towns—such is the faith's attire!'

Eğer ibâdet etmek için oraya gittin ise, ibâdeti şehirde kıl, din yolu budur.

نەسرىي يەشمىسى:
ئەگەر ئىبادەت قىلىش ئۈچۈنلا ئۇ يەرگە بارغان بولساڭ، ئىبادەتنى شەھەردە قىل، بۇ دىننىڭ يولى.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
قالى باردىڭ ئەرسە تاپۇغ قىلغالى تاپۇغ كەندتە قىلغىل بۇ ئول دىن يولى
Kalı bardıñ erse tapuğ kılğalı, tapuğ kendte kılğıl bu ol din yolı
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Eğer ibâdet etmek için oraya gittin ise, ibâdeti şehirde kıl, din yolu budur.
🇬🇧 EN 'If solely to serve God was thy desire, Serve Him in towns—such is the faith's attire!'
#3215 كۈنتۇغدى (پادىشاھ)
نەزمىي يەشمىسى:
مۇقەددەس ئىبادەت شەھەر - كەنت كۆپ،
نەزەر سال، ئۇ يەردە بولماس مۇنچە خوپ.

'Within the town are sacred duties plain, Which in the wilderness thou seek'st in vain.'

iyice düşünürsen, Allanın büyük emirlerini yerine getirmek fırsatı, oraya nisbetle, burada daha çoktur.

نەسرىي يەشمىسى:
شەھەر كەنتلەردە مۇقەددەس ئىبادەت يولى ناھايىتى كۆپتۇر، نەزەر سالساڭ، بۇنچىلىك پۇرسەت ئۇ يەردە يوق.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
ئۇلۇش كەندتە تاات تەلىم بار ئىدۇق ئۇش ئول يەردە يەترۈ كۆرۈ بارسا يوق
Uluş kendte tâat telim bar ıduk, uş ol yerde yetrü körü barsa yok
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR iyice düşünürsen, Allanın büyük emirlerini yerine getirmek fırsatı, oraya nisbetle, burada daha çoktur.
🇬🇧 EN 'Within the town are sacred duties plain, Which in the wilderness thou seek'st in vain.'
#3216 كۈنتۇغدى (پادىشاھ)
نەزمىي يەشمىسى:
ئىبادەتكە ئاۋۋال بىلىم كۆپ ئۆگەن،
ئىلىمسىز ئىبادەت بىپايدا، چۈشەن.

'Acquire knowledge ere to prayer you run; Bereft of knowledge, prayer avails no one.'

ibâdet etmek için, önce çok bilgi edin, bilgisiz ettiğin ibâdet fayda gelmez.

نەسرىي يەشمىسى:
ئىبادەت ئۈچۈن، ئاۋۋال كۆپ بىلىم ئۆگەن، بىلىمسىز تۈرۈپ قىلغان ئىبادەتتىن پايدا بولمايدۇ.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
بىلىگ ئۆگرەن ئاشنۇ تاپۇغقا ئۈكۈش بىلىگسىز تاپۇغ ئاسغى بولماز ئۈلۈش
Bilig ögren aşnu tapuğka üküş, biligsiz tapuğ asğı bolmaz ülüş
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR ibâdet etmek için, önce çok bilgi edin, bilgisiz ettiğin ibâdet fayda gelmez.
🇬🇧 EN 'Acquire knowledge ere to prayer you run; Bereft of knowledge, prayer avails no one.'
#3217 كۈنتۇغدى (پادىشاھ)
نەزمىي يەشمىسى:
بۇ ئىككى خىل ئىنسان كىشى ئاتىلۇر،
بىرى ئۆرگىتۈچى، بىرى ئۆرگىنىۋار.

'Two kinds of men are counted men of worth: The teacher and the learner on the earth.'

iki türlü insana insan derler: biri —öğreten, biri— öğrenen.

نەسرىي يەشمىسى:
ئىككى تۈرلۈك كىشى كىشى ئاتىلىدۇ: بىرى ئۆگەتكۈچى، بىرى ئۆگەنگۈچى.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
كىشى ئىكى تۆرلۈگ كىشى ئاتانۇر بىرى ئۆگرەتىگلى بىرى ئۆگرەنۈر
Kişi iki törlüg kişi atanur, biri ögretigli biri ögrenür
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR iki türlü insana insan derler: biri —öğreten, biri— öğrenen.
🇬🇧 EN 'Two kinds of men are counted men of worth: The teacher and the learner on the earth.'
#3218 كۈنتۇغدى (پادىشاھ)
نەزمىي يەشمىسى:
ئىككىدىن بۆلەكنى سەن يىلقى سانا،
يا ئۇ بول، يا بۇ بول، تاللاپ ئال مانا.

'All others count like beasts of field and stall; Choose one of these, or be no man at all!'

بۇ ئىككىسىدىن باشقىسى ھايۋان قاتارىدۇر، خالىساڭ ئۇنىڭغا تۇر، خالىساڭ بۇنىڭغا.

نەسرىي يەشمىسى:
بۇ ئىككىسىدىن باشقىسى ھايۋان قاتارىدۇر، خالىساڭ ئۇنىڭغا تۇر، خالىساڭ بۇنىڭغا.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
ئىككىدىن بۆلەكنى سەن يىلقى سانا، يا ئۇ بول، يا بۇ بول، تاللاپ ئال مانا. ئەلىكىنىڭ ئودغۇر مىنىقا تىلىدا
ئىككىدىن بۆلەكنى سەن يىلقى سانا، / يا ئۇ بول، يا بۇ بول، تاللاپ ئال مانا. ئەلىكىنىڭ ئودغۇر مىنىقا تىلىدا
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR بۇ ئىككىسىدىن باشقىسى ھايۋان قاتارىدۇر، خالىساڭ ئۇنىڭغا تۇر، خالىساڭ بۇنىڭغا.
🇬🇧 EN 'All others count like beasts of field and stall; Choose one of these, or be no man at all!'
#3219 كۈنتۇغدى (پادىشاھ)
نەزمىي يەشمىسى:
بۇنىڭ قايسىسى سەن، ماڭا سۆزۈڭ ئاچ،
ئىككىنىڭ بىرى بول، ئۈچىنچىدىن قاچ.

'Which of these two art thou? Declare thy mind! Be one of them; leave that third group behind!'

Şimdi sen hangisisin, bana açıkça söyle, ikisinden biri ol, üçüncüsünden kaçın.

نەسرىي يەشمىسى:
سەن ئەمدى قايسىسىغا تۇرسەن، ماڭا ئېچىپ ئېيت، ئىككىنىڭ بىرى بول، ئۈچىنچىسىدىن قاچ.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
سەن ئەمدى قايۇ سەن ماڭا ئاي ئاچا ئىكىدە بىرى بول ئۈچۈنچتە قاچا
Sen emdi kayu sen maña ay aça, ikide biri bol üçünçte kaça
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Şimdi sen hangisisin, bana açıkça söyle, ikisinden biri ol, üçüncüsünden kaçın.
🇬🇧 EN 'Which of these two art thou? Declare thy mind! Be one of them; leave that third group behind!'
#3220 كۈنتۇغدى (پادىشاھ)
نەزمىي يەشمىسى:
بىلىم بىلگەن ئولساڭ تولۇق ئۆگىنىپ،
ئۇنى ئىشلەت ئەمدى ئەمگەك سىڭدۈرۈپ.

'If thou hast learned and mastered wisdom's store, Put it to work and let its blessings soar!'

Zahmetle öğrenerek, bütün bilgilere sahip oldun, şimdi bunları, zahmet çekmeden, işlet.

نەسرىي يەشمىسى:
ئۆگىنىپ تامامەن بىلىملىك بولغان بولساڭ، ئەمگەك سىڭدۈرۈپ ئەمدى ئۇنى ئىشلەت.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
بىلىگ بىلدىڭ ئەرسە تۈكەل ئۆگرەنىپ ئانى ئىشلەت ئەمدى كۆر ئەمگەك ئىدىپ
Bilig bildiñ erse tükel ögrenip, anı işlet emdi kör emgek ıdıp
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Zahmetle öğrenerek, bütün bilgilere sahip oldun, şimdi bunları, zahmet çekmeden, işlet.
🇬🇧 EN 'If thou hast learned and mastered wisdom's store, Put it to work and let its blessings soar!'
#3221 كۈنتۇغدى (پادىشاھ)
نەزمىي يەشمىسى:
ئەگەر بىلمىگەن بولساڭ، ئۆگەن بىلىك،
ئىبادەتكە ئاندىن كېيىن قوي ئېلىگ.

'If still untaught, seek learning first, I say; And only after, bend thy knee to pray.'

Eğer henüz öğrenmedin ise, bilgi öğren ve ibâdetlere de ondan sonra başla.

نەسرىي يەشمىسى:
ئەگەر بىلمىگەن بولساڭ، بىلىم ئۆگەن، ئاندىن ئىبادەتكە قول ئۇزات.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
قالى بىلمەدىڭ ئەرسە ئۆگرەن بىلىگ تاپۇغلارقا ئۆترۈ تەگۈرگىل ئەلىگ
Kalı bilmediñ erse ögren bilig, tapuğlarka ötrü tegürgil elig
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Eğer henüz öğrenmedin ise, bilgi öğren ve ibâdetlere de ondan sonra başla.
🇬🇧 EN 'If still untaught, seek learning first, I say; And only after, bend thy knee to pray.'
#3222 كۈنتۇغدى (پادىشاھ)
نەزمىي يەشمىسى:
نېمە دەر ئىشىتكىن، بىلىم بەرگۈچى،
بىلىملە ئىبادەت - تائەت قىلغۇچى.

'Hear what the teacher said, whose soul is bright, Who serves the Lord with knowledge and with light:'

Bilgi veren ve bilgi ile tâat ve ibâdet eden ne der, dinle.

نەسرىي يەشمىسى:
بىلىم بەرگۈچى، بىلىم بىلەن تائەت ئىبادەت قىلغۇچى نېمە دەيدۇ، ئاڭلا:
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
نەگۈ تەر ئەشىتگىل بىلىگ بەرگۈچى بىلىگ بىرلە تاات تاپۇغ قىلغۇچى
Negü ter eşitgil bilig bergüçi, bilig birle tâat tapuğ kılğuçı
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Bilgi veren ve bilgi ile tâat ve ibâdet eden ne der, dinle.
🇬🇧 EN 'Hear what the teacher said, whose soul is bright, Who serves the Lord with knowledge and with light:'
#3223 كۈنتۇغدى (پادىشاھ)
نەزمىي يەشمىسى:
تائەتكە بىلىملە سەن يارغىن يېقىن،
بىلىم تامغىلايدۇ دوزاخ ئىشىكىن.

''With knowledge draw near to the throne of God; Knowledge seals hell's dark gates where sinners trod.''

Tanrı ibâdetine bilgi ile yaklaş, bilgi cehennem kapısını mühürler.

نەسرىي يەشمىسى:
خۇداغا قىلىنىدىغان ئىبادەتكە بىلىم بىلەن يېقىنلاشقىن، بىلىم دوزاخ ئىشىكىنى پىچەتلەيدىغان تامغا بولىدۇ.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
بىلىگ بىرلە ياقغىل بايات تاپغىڭا بىلىگ تامغا بولۇر تامۇ قاپغىڭا
Bilig birle yakğıl bayat tapğıña, bilig tamğa bolur tamu kapğıña
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Tanrı ibâdetine bilgi ile yaklaş, bilgi cehennem kapısını mühürler.
🇬🇧 EN ''With knowledge draw near to the throne of God; Knowledge seals hell's dark gates where sinners trod.''
#3224 كۈنتۇغدى (پادىشاھ)
نەزمىي يەشمىسى:
بىلىپ قىلسا تائەت ساۋابى تۈمەن،
ساۋاب كۈتمە بىلىمسىز ئىبادەت بىلەن.

''Ten thousand blessings crown the learned prayer; The prayer of fools reaps neither fruit nor share.''

Bilgi ile yapılan ibâdetin sevabı çoktur, bilgisiz kimse ibâdet ederse, sevap kazanamaz.

نەسرىي يەشمىسى:
بىلىم بىلەن قىلىنغان ئىبادەتنىڭ ساۋابى كۆپ بولىدۇ، بىلىمسىز ئىبادەت قىلسا، ساۋابقا ئېرىشەلمەيدۇ.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
بىلىگ بىرلە تاات مۇيانى تۈمەن بىلىگسىز تاپۇغ قىلسا بۇلماز مۇيان
Bilig birle tâat muyanı tümen, biligsiz tapuğ kılsa bulmaz muyan
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Bilgi ile yapılan ibâdetin sevabı çoktur, bilgisiz kimse ibâdet ederse, sevap kazanamaz.
🇬🇧 EN ''Ten thousand blessings crown the learned prayer; The prayer of fools reaps neither fruit nor share.''
#3225 كۈنتۇغدى (پادىشاھ)
نەزمىي يەشمىسى:
بىلىمسىز قىلىنغان تائەتتىن كۆرە،
گەر ئۇخلار بىلىملىك ساۋابى ئۆرە.

''Better the sleep of one whom wisdom keeps, Than all the prayers an ignorant hermit weeps!''

Bilgisizin ibâdet ile meşgul olmasından, bilgilinin uyumasının sevabı daha çoktur.

نەسرىي يەشمىسى:
بىلىمسىزنىڭ قىلغان ئىبادەتىگە قارىغاندا، بىلىملىكنىڭ ئۇخلىغىنىنىڭ ساۋابى يۇقىرىدۇر.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
بىلىگسىز تاپۇغ قىلمىشىندا كۆرۈ بىلىگلىگ ئۇدىمىش مۇيانى ئۆرۈ
Biligsiz tapuğ kılmışında körü, biliglig udımış muyanı örü
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Bilgisizin ibâdet ile meşgul olmasından, bilgilinin uyumasının sevabı daha çoktur.
🇬🇧 EN ''Better the sleep of one whom wisdom keeps, Than all the prayers an ignorant hermit weeps!''
#3226 كۈنتۇغدى (پادىشاھ)
نەزمىي يەشمىسى:
شەھەر - كەنت ئىچىدە ئىبادەت تالاي،
ئۇ يەردە يېرىمىن قىلىپ بولمىغاي.

'Within the towns ten thousand duties rise; Out in the wild, not half meet mortal eyes.'

Köy ve şehir içinde yapılacak çok ibâdet vardır, orada bunun yarısı bile bulunmaz.

نەسرىي يەشمىسى:
شەھەر كەنتلەردە قىلىدىغان ئىبادەت كۆپتۇر، ئۇ يەردە قىلغىنىڭ بۇ يەردىكىنىڭ يېرىمىغىمۇ يەتمەيدۇ.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
ئۇلۇش كەند ئىچىندە تاپۇغ بار تەلىم ئۇش ئول يەردە قىلسا بۇلۇماز يارىم
Uluş kend içinde tapuğ bar telim, uş ol yerde kılsa bulumaz yarım
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Köy ve şehir içinde yapılacak çok ibâdet vardır, orada bunun yarısı bile bulunmaz.
🇬🇧 EN 'Within the towns ten thousand duties rise; Out in the wild, not half meet mortal eyes.'
#3227 كۈنتۇغدى (پادىشاھ)
نەزمىي يەشمىسى:
كى ئۇندا بىرىدۇر ناماز تائىتىڭ،
بىرى روزا تۇتماق، ئەي ئوغلان سېنىڭ.

'Thy worship in the hills: a single prayer, And occasional fasting in the mountain air.'

Senin oradaki ibâdetinin biri namaz, biri de tuttuğun oruçtur, ey oğul.

نەسرىي يەشمىسى:
سېنىڭ ئۇ يەردىكى ئىبادەتنىڭ بىرى نامازدۇر، يەنە بىرى روزا تۇتارسەن، ئەي ئوغۇل.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
سەنىڭ ئاندا تاپغۇڭ ناماز ئول بىرى تاقى بىرى رۇزا تۇتار سەن ئۇرى
Seniñ anda tapğuñ namâz ol biri, takı biri rûza tutar sen urı
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Senin oradaki ibâdetinin biri namaz, biri de tuttuğun oruçtur, ey oğul.
🇬🇧 EN 'Thy worship in the hills: a single prayer, And occasional fasting in the mountain air.'
#3228 كۈنتۇغدى (پادىشاھ)
نەزمىي يەشمىسى:
يەنە ئۆزگە ئۇندا نە تائىتىڭ بار،
ماڭا ئۇنى كۆرسەت، سەن ئەيلە ئىزھار.

'What other worship dost thou there maintain? Disclose it to me, speak it clear and plain!'

Bunlardan başka orada hangi ibâdet var, söyle, göster.

نەسرىي يەشمىسى:
ئۇ يەردە بۇنىڭدىن باشقا نېمە ئىبادەت بار؟ تىلىڭ بىلەن سۆزلەپ ماڭا كۆرسىتىپ بەر.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
مۇنىڭدا ئادىن ئاندا تاات قايۇ ماڭا كۆركىتۈ بەر تىلىن سۆزلەيۈ
Munıñda adın anda tâat kayu, maña körkitü ber tilin sözleyü
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Bunlardan başka orada hangi ibâdet var, söyle, göster.
🇬🇧 EN 'What other worship dost thou there maintain? Disclose it to me, speak it clear and plain!'
#3229 كۈنتۇغدى (پادىشاھ)
نەزمىي يەشمىسى:
ئۆزۈڭ ئالدىڭ ئەمدى زاھىت ئېتىنى،
بالا ئىچرە سالدى يۇ تائەت سېنى.

'Men name thee 'Ascetic' in their report; That very name hath cut thy worship short!'

Sen şimdi zahit adını aldın, bu adın ibâdetin için sana büyük bir felâket oldu.

نەسرىي يەشمىسى:
سەن ئەمدى زاھىت دەپ ئاتالدىڭ، بۇ ئاتاق ساڭا بىر ئىبادەت بالاسى بولدى.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
ئاتاندى ئۆزۈڭ ئەمدى زاھىد ئاتى بۇ ئاتىڭ ساڭا بولدى تاات يۇتى
Atandı özüñ emdi zâhid atı, bu atıñ saña boldı tâat yutı
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Sen şimdi zahit adını aldın, bu adın ibâdetin için sana büyük bir felâket oldu.
🇬🇧 EN 'Men name thee 'Ascetic' in their report; That very name hath cut thy worship short!'
#3230 كۈنتۇغدى (پادىشاھ)
نەزمىي يەشمىسى:
مۇڭا ئالدىنىپ گەر قالۇرسەن ئۆزۈڭ،
ئىبادەت كېتەر بوش، قوي، بەس قىل سۆزۈڭ.

'If with that hollow name thy soul is fed, Thy worship is in vain, its blessing dead!'

Bununla şimdi kendini aldatıyorsun, bu ibâdet boşunadır, sözünü kes.

نەسرىي يەشمىسى:
بۇنىڭغا سەن ئالدانغان بولساڭ، بۇ تائەتلىرىڭ بىكار بولدى، باشقا سۆزنى قوي!
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
مۇڭار ئارسىقار ئەرسە ئەمدى ئۆزۈڭ بۇ تاات ياۋا بولدى كەسگىل سۆزۈگ
Muñar arsıkar erse emdi özüñ, bu tâat yava boldı kesgil sözüg
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Bununla şimdi kendini aldatıyorsun, bu ibâdet boşunadır, sözünü kes.
🇬🇧 EN 'If with that hollow name thy soul is fed, Thy worship is in vain, its blessing dead!'
#3231 كۈنتۇغدى (پادىشاھ)
نەزمىي يەشمىسى:
ئىبادەت قىل، يوشۇر خەلقتىن لېكىن،
ئۇ قانچە كۆپ ئەرسە، يەنە ئاز دېگىن.

'Perform thy worship hid from mortal eyes; Though manifold thy prayer, deem it small in size.'

ibâdet kılmalı, fakat onu halktan gizlemeli, ibâdet ne kadar çok olsa dahi, onu azımsamalıdır.

نەسرىي يەشمىسى:
ئىبادەت قىلغۇلۇق، ئۇنى خەلقتىن يوشۇرغۇلۇق، تائەت كۆپ بولسىمۇ، ئۇنى ئاز دەپ بىلگۈلۈك.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
تاپۇغ قىلغۇ ھالقتىن ئانى كىزلەگۈ ئۈكۈش تاات ئەرسە ئانى ئازلاغۇ
Tapuğ kılğu halktın anı kizlegü, üküş tâat erse anı azlağu
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR ibâdet kılmalı, fakat onu halktan gizlemeli, ibâdet ne kadar çok olsa dahi, onu azımsamalıdır.
🇬🇧 EN 'Perform thy worship hid from mortal eyes; Though manifold thy prayer, deem it small in size.'
#3232 كۈنتۇغدى (پادىشاھ)
نەزمىي يەشمىسى:
كىشى ياخشىسىكىم ئىبادەت قىلار،
خەلقتىن يوشۇرۇپ ئىشىكنى ياپار.

'The best of men conceals his pious deed; He shuts his door, nor seeks the public creed.'

insanların iyisi tâat ve ibâdet ederken, onu halktan gizler ve kapısını kapatıı.

نەسرىي يەشمىسى:
كىشىلەرنىڭ ياخشىسى تائەت ئىبادەت قىلسا، ئۇنى خەلقتىن يوشۇرىدۇ، ئىشىكنى ئېتىپ قىلىدۇ.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
كىشى ئەدگۈسى قىلسا تاات تاپۇغ ئانى ھالقتا كىزلەر ياپار بۇ قاپۇغ
Kişi edgüsi kılsa tâat tapuğ, anı halkta kizler yapar bu kapuğ
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR insanların iyisi tâat ve ibâdet ederken, onu halktan gizler ve kapısını kapatıı.
🇬🇧 EN 'The best of men conceals his pious deed; He shuts his door, nor seeks the public creed.'
#3233 كۈنتۇغدى (پادىشاھ)
نەزمىي يەشمىسى:
بۇ سۆز مەنسىتى ئىشىتكىن، نە دەر،
ئۇنىڭغا ئەمەل قىل، ئايا ياخشى ئەر.

'Hear what the sage declared in meaning true; Apply this counsel, noble soul, anew:'

Şimdi bu sözün mânası nedir, dinle, ey iyi insan, bu söze göre hareket et.

نەسرىي يەشمىسى:
ئەمدى بۇ سۆزنىڭ مەنىسى نېمە ئىكەنلىكىنى ئاڭلا، بۇ سۆزگە ئەمەل قىل، ئەي ياخشى كىشى:
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
نەگۈ تەر ئەشىت ئەمدى مانى بۇ سۆز بۇ سۆز ئىشكە تۇتغىل ئايا ئەدگۈ ئۆز
Negü ter eşit emdi mani bu söz, bu söz işke tutğıl ayâ edgü öz
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Şimdi bu sözün mânası nedir, dinle, ey iyi insan, bu söze göre hareket et.
🇬🇧 EN 'Hear what the sage declared in meaning true; Apply this counsel, noble soul, anew:'
#3234 كۈنتۇغدى (پادىشاھ)
نەزمىي يەشمىسى:
كىشى ئالدىدا مەرد ئۆزىن يوشۇرۇر،
قىلىپ يۈز يىل ئىبادەت، ئۇنى ئاز كۆرۈر.

''The hero hides himself among the race; A hundred years he prays, nor claims his place.''

Gerçek insan başkalarının yanında kendisini gizlemiş, yüz yıl ibâdet kılmış ve bunu da azımsamıştır.

نەسرىي يەشمىسى:
”مەرد ئەر كىشىلەر ئارىسىدا ئۆزىنى يوشۇرىدۇ، يۈز يىل ئىبادەت قىلسىمۇ، ئۇنى ئاز دەپ بىلىدۇ.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
ئەرەن ئەر قاتىندا ئۆزىن كىزلەدى تاپۇغ قىلدى يۈز يىل ئانى ئازلادى
Eren er katında özin kizledi, tapuğ kıldı yüz yıl anı azladı
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Gerçek insan başkalarının yanında kendisini gizlemiş, yüz yıl ibâdet kılmış ve bunu da azımsamıştır.
🇬🇧 EN ''The hero hides himself among the race; A hundred years he prays, nor claims his place.''
#3235 كۈنتۇغدى (پادىشاھ)
نەزمىي يەشمىسى:
ئەتائەت قىل، كىشىدىن تۆت مەخپىي ئۇنى،
بۇ سۆز بىر سىر ئەردى، مەن ئاچتىم ئۇنى.

''Conceal thy worship from the mortal eye; This secret truth I whisper from on high.''

İbâdeti gizlemeli, yap, fakat insanlar görmesin, bu sözüm bir sır idi, iste şimdi açığa vurdum.

نەسرىي يەشمىسى:
ئىبادەتنى يوشۇرۇن قىل، كىشى كۆرمىسۇن، بۇ سۆز سىرىم ئىدى، ئېچىپ سۆزلىدىم.“
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
تاپۇغ كىزلەگۈ قىل كىشى كۆرمەسۈ بۇ سۆز سىررىم ئەردى ئۆزۈم سۆزلەدى
Tapuğ kizlegü kıl kişi körmesü, bu söz sırrım erdi özüm sözledi
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR İbâdeti gizlemeli, yap, fakat insanlar görmesin, bu sözüm bir sır idi, iste şimdi açığa vurdum.
🇬🇧 EN ''Conceal thy worship from the mortal eye; This secret truth I whisper from on high.''
#3236 كۈنتۇغدى (پادىشاھ)
نەزمىي يەشمىسى:
تائەت قىل شەھەر - كەنت ئارا، بېرى كەل،
ئىشىك ئاچسۇن ساڭا ياخشىلىق تۈگەل.

'Come down and worship in the city's bound; That every gate of goodness may be found!'

Buraya gel, köy veya şehir içinde ibâdet et, sana her türlü iyilik kapıları açılsın.

نەسرىي يەشمىسى:
بۇ ياققا كەل، شەھەر، كەنتتە ئىبادەت قىل، ھەر خىل ياخشىلىققا ئىشىك ئېچىلسۇن.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
بەرۈ كەل ئۇلۇش كەندتە قىلغىل تاپۇغ قامۇغ ئەدگۈلۈككە ئاچىلسۇ قاپۇغ
Berü kel uluş kendte kılğıl tapuğ, kamuğ edgülükke açılsu kapuğ
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Buraya gel, köy veya şehir içinde ibâdet et, sana her türlü iyilik kapıları açılsın.
🇬🇧 EN 'Come down and worship in the city's bound; That every gate of goodness may be found!'
#3237 كۈنتۇغدى (پادىشاھ)
نەزمىي يەشمىسى:
خەلققە بېرىپ نەپ، مۇڭغا يارا،
قېرىنداش دىلىن ئاچ، يېقىنلاش ئاڭا.

'Serve the community and heal their woe; Embrace thy kin, and let affection glow!'

Halka faydalı ol, muhtaçlara yardım et, akrabalarına yakınlık göster, bağrını aç.

نەسرىي يەشمىسى:
خەلققە پايدىلىق بول، ھاجىتىگە يارا، قېرىنداشلارغا باغرىڭنى ئاچقىن، يېقىنلىق قىل.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
بودۇنقا تۇسۇلغىل مۇڭىڭا يارا قاداشقا باغىر بەر ياقىنلىق ئۇلا
Bodunka tusulğıl muñıña yara, kadaşka bağır ber yakınlık ula
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Halka faydalı ol, muhtaçlara yardım et, akrabalarına yakınlık göster, bağrını aç.
🇬🇧 EN 'Serve the community and heal their woe; Embrace thy kin, and let affection glow!'
#3238 كۈنتۇغدى (پادىشاھ)
نەزمىي يەشمىسى:
تۇل - ئاجىز يېتىملەر بۇ جايدا تولا،
كۆزى كۈر، يا پالەچ، يا ئاقساق - توكا.

'Behold the orphans and the widows weep, The blind, the lame, who down the gutters creep!'

Bak, burada bir çok yetim, dul, âciz, kör, kötürüm ve topallar vardır.

نەسرىي يەشمىسى:
كۆپلىگەن يېتىم، ياكى تۇللارغا، يا كۆزسىز، پالەچ، ئاقساق چولاقلارغا نەزەر سال.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
تەلىم ئۆگسۈزۈگ كۆر يا تۇل تۇلساقىغ يا كۆزسۈز يا ئولدرۇم يەمە ئاقساقىغ
Telim ögsüzüg kör ya tul tulsakığ, ya közsüz ya oldrum yeme aksakığ
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Bak, burada bir çok yetim, dul, âciz, kör, kötürüm ve topallar vardır.
🇬🇧 EN 'Behold the orphans and the widows weep, The blind, the lame, who down the gutters creep!'
#3239 كۈنتۇغدى (پادىشاھ)
نەزمىي يەشمىسى:
جامائەت بىلەن قىل پەرز ۋە ناماز،
پېقىرلار ھەجىدۇر بۇ جۈمە ناماز.

'Join in the congregation for the prayer; Attend the Friday rite—the poor man's fair!'

Farz namazlarını cemâat ile kıl, fakirler haccı olan cuma namazlarını edâ et.

نەسرىي يەشمىسى:
پەرھىز نامازنى جامائەت بىلەن ئۆتە، كەمبەغەللەرنىڭ ھەجى جۈمە نامىزىنى ئوقۇ.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
جەماات بىلە قىل فارىزا ناماز چىغايلار ھاجى قىل ئادىنا ناماز
Cemâat bile kıl fariza namâz, çığaylar hacı kıl âdina namâz
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Farz namazlarını cemâat ile kıl, fakirler haccı olan cuma namazlarını edâ et.
🇬🇧 EN 'Join in the congregation for the prayer; Attend the Friday rite—the poor man's fair!'
#3240 كۈنتۇغدى (پادىشاھ)
نەزمىي يەشمىسى:
ھالالدىن تېپىپ مال پېقىرلارغا بەر،
تۇتۇپ ئەل قولىن، بول ئۇلارنى يۆلەر.

'Earn halal wealth, and share it with the poor; Hold up the falling, knock at mercy’s door!'

Helâl dünyalık kazan ve fakirlere dağıt, insanlara yardımda bulun ve onlara güler yüzle muamele et.

نەسرىي يەشمىسى:
ھالال دۇنيا تاپقىن، كەمبەغەللەرگە ئۈلەشتۈر، كىشلەرنىڭ قولىنى تۇتقىن، ھازىر جاۋاب، يۈلەنچۈك بول.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
ھالال دۈنيا قازغان چىغايقا ئۈلە كىشى ئەلگى تۇتغىل يانۇت قىل يۆلە
Halâl dünyâ kazğan çığayka üle, kişi elgi tutğıl yanut kıl yöle
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Helâl dünyalık kazan ve fakirlere dağıt, insanlara yardımda bulun ve onlara güler yüzle muamele et.
🇬🇧 EN 'Earn halal wealth, and share it with the poor; Hold up the falling, knock at mercy’s door!'
#3241 كۈنتۇغدى (پادىشاھ)
نەزمىي يەشمىسى:
سانالغان بۇ ھەممە بىر تائەت ئېرۇر،
بۇ تائەت بىلە بارچە راھەت كۆرۈر.

'All these are sacred worship, whole and grand; Through them true peace flows through a weary land.'

Bu sayılan hizmetler birer ibâdettir, bunları yerine getiren herkes müsterih olabilir.

نەسرىي يەشمىسى:
بۇ ساناغان خىزمەتلەرنىڭ ھەممىسى تائەتتۇر، بۇ تائەت بىلەن ھەممە راھەتلىك بولىدۇ.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
بۇ سامىش تاپۇغ بارچا تاات-تۇرۇر بۇ تاات بىلە بارچا راھات-تۇرۇر
Bu samış tapuğ barça tâat-turur, bu tâat bile barça râhat-turur
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Bu sayılan hizmetler birer ibâdettir, bunları yerine getiren herkes müsterih olabilir.
🇬🇧 EN 'All these are sacred worship, whole and grand; Through them true peace flows through a weary land.'
#3242 كۈنتۇغدى (پادىشاھ)
نەزمىي يەشمىسى:
قىلىپ تەرك بۇلارنى، سەن ئەي خۇلقى ساز،
تۇتۇپ روزا، يالغۇز ئوقۇرسەن ناماز.

'All these thou hast forsaken all alone, Content to fast and pray on mountain stone!'

Bütün bunları sen terkettin, tek başına namaz kılıyor ve oruç tutuyorsun, ey asîl tabiatlı.

نەسرىي يەشمىسى:
بۇلارنىڭ ھەممىسىنى تاشلاپ، ئۆزۈك يالغۇز ناماز ئوقۇپ، روزا تۇتتۇڭ، ئەي خۇش پېئىل.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
مۇنى بارچا قودتى ئۆزۈڭ يالڭۇزۇن ناماز رۇزا تۇتتى ئاي قىلقى تۈزۈن
Munı barça kodtı özüñ yalñuzun, namâz rûza tuttı ay kılkı tüzün
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Bütün bunları sen terkettin, tek başına namaz kılıyor ve oruç tutuyorsun, ey asîl tabiatlı.
🇬🇧 EN 'All these thou hast forsaken all alone, Content to fast and pray on mountain stone!'
#3243 كۈنتۇغدى (پادىشاھ)
نەزمىي يەشمىسى:
بۇ روزا - نامازلار ئۆز پايداڭ ئېرۇر،
ئۆز نەپئىن دېگەنلەر بەك خۇدېن بولۇر.

'Thy prayer and fast are for thine own sweet gain; He who seeks self alone feels no man's pain.'

Namaz ve oruç, bunlar hep kendi menfaatin içindir, hep kendi menfaatini düşünen insan hodkâm olur.

نەسرىي يەشمىسى:
ناماز، روزا ھەممىسى ئۆزۈڭنىڭ پايدىسىدۇر، ئۆز پايدىسىنى تىلىگۈچى مېھرىسىز بولىدۇ.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
ناماز رۇزا بارچا ئۆز ئاسغىڭ-تۇرۇر ئۆز ئاسغىن تىلەگلى باغىرسىز بولۇر
Namâz rûza barça öz asğıñ-turur, öz asğın tilegli bağırsız bolur
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Namaz ve oruç, bunlar hep kendi menfaatin içindir, hep kendi menfaatini düşünen insan hodkâm olur.
🇬🇧 EN 'Thy prayer and fast are for thine own sweet gain; He who seeks self alone feels no man's pain.'
#3244 كۈنتۇغدى (پادىشاھ)
نەزمىي يەشمىسى:
ئەجەپ ياخشى دەپتۇ كىشىلەر خىلى،
ئۇ ئەركىم، كىشىگە كۆيۈمچان دىلى.

'How wonderfully spoke the noble sage, The merciful, the glory of his age:'

insanların seçkini ve olgun olanı merhametli insan çok güzel söylemiş.

نەسرىي يەشمىسى:
كىشلەرنىڭ سەرخىلى، كىشىگە مېھرىبان، كىشلەرنىڭ تاللانغىنى ياخشى دېگەنىدى:
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
ئى̇دى ياقشى ئايمىش كىشى ئۈدرۈمى كىشىكە باغىرساق كىشى كۆدرۈمى
İdi yakşı aymış kişi üdrümi, kişike bağırsak kişi ködrümi
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR insanların seçkini ve olgun olanı merhametli insan çok güzel söylemiş.
🇬🇧 EN 'How wonderfully spoke the noble sage, The merciful, the glory of his age:'
#3245 كۈنتۇغدى (پادىشاھ)
نەزمىي يەشمىسى:
كىشى ياخشىسى ئۇ ئۆز تەپتىن قويۇر،
بۆلەكلەر نەپئىچۈن مۇشەققەت يۈدۈر.

''The best of men is he who yields his ease, And bears the toil of others on his knees.''

insanların iyisi — kendi menfaatini bırakıp, zahmet yüklenerek, başkalarının faydasını isteyen kimsedir.

نەسرىي يەشمىسى:
كىشلەرنىڭ ياخشىسى ئۆز پايدىسىدىن كېچىپ، مۇشەققەت چېكىپ باشقىلارنىڭ پايدىسىنى كۆزلەيدۇ.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
كىشى ئەدگۈسى بۇ ئۆز ئاسغىن قودۇپ كىشى ئاسغى قولسا كۆر ئەمگەك يۈدۈپ
Kişi edgüsi bu öz asğın kodup, kişi asğı kolsa kör emgek yüdüp
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR insanların iyisi — kendi menfaatini bırakıp, zahmet yüklenerek, başkalarının faydasını isteyen kimsedir.
🇬🇧 EN ''The best of men is he who yields his ease, And bears the toil of others on his knees.''
#3246 كۈنتۇغدى (پادىشاھ)
نەزمىي يەشمىسى:
تىرىك ئادەم ئوغلى نەپ بەرمەك كېرەك،
ئەگەر پايدىسىز بولسا، ئۆلمەك كېرەك.

''A man needs tenderness within his heart, To guide the sinner and true grace impart.''

İnsan merhametli olmalı ve kötülere acıyarak, onlara şefkatle iyi yolu göstermelidir.

نەسرىي يەشمىسى:
كىشى كۆيۈمچان بولۇشى، مېھرى بىلەن يامانلارغا ئېچىنىپ، ئۇلارغا ياخشى يول كۆرسىتىشى كېرەك.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
باغىرساق كەرەك ئەر نە باغرى سۈچىپ تۆرۈ بەرسە ئەدگۈ ئىسىزكە ئاچىپ
Bağırsak kerek er ne bağrı süçıp, törü berse edgü isizke açıp
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR İnsan merhametli olmalı ve kötülere acıyarak, onlara şefkatle iyi yolu göstermelidir.
🇬🇧 EN ''A man needs tenderness within his heart, To guide the sinner and true grace impart.''
#3247 كۈنتۇغدى (پادىشاھ)
نەزمىي يەشمىسى:
تىرىك ئادەم ئوغلى نەپ بەرمەك كېرەك،
ئەگەر پايدىسىز بولسا، ئۆلمەك كېرەك.

''The son of man was born to render aid; The useless soul had best in earth be laid!''

Hayatta iken, insan-oğlu faydalı olmalı, faydalı olmayacak kimse, doğar doğmaz ölmelidir.

نەسرىي يەشمىسى:
تىرىك ئىنسان ئوغلى پايدا يەتكۈزىدىغان بولۇشى كېرەك، پايدا يەتكۈزمەيدىغان كىشى تۇغۇلۇپلا ئۆلگىنى ياخشى.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
تىرىگ يالڭۇق ئوغلى تۇسۇلغان كەرەك تۇسۇلماز كىشى تۇغسا ئۆلگەن كەرەك
Tirig yalñuk oğlı tusulğan kerek, tusulmaz kişi tuğsa ölgen kerek
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Hayatta iken, insan-oğlu faydalı olmalı, faydalı olmayacak kimse, doğar doğmaz ölmelidir.
🇬🇧 EN ''The son of man was born to render aid; The useless soul had best in earth be laid!''
#3248 كۈنتۇغدى (پادىشاھ)
نەزمىي يەشمىسى:
كىشى ياخشىسى ئەلگە پايدا بېرۇر،
بۇ ياڭلىغ كىشىلەر خەلققە زۆرۈر.

''From the good man, mankind derives its feast; Such noble souls are saviors to the least.''

insanların iyisi başkalarına faydalı olur, halk için lüzumlu olan bu iyi insandır.

نەسرىي يەشمىسى:
كىشىنىڭ ياخشىسى كىشىگە پايدا يەتكۈزىدۇ، بۇنداق ياخشى كىشى خەلقنىڭ نېمىتىدۇر.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
كىشىكە تۇسۇلۇر كىشى ئەدگۈسى بۇ ئەدگۈ كىشى ئول بودۇن تودغۇسى
Kişike tusulur kişi edgüsi, bu edgü kişi ol bodun todğusı
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR insanların iyisi başkalarına faydalı olur, halk için lüzumlu olan bu iyi insandır.
🇬🇧 EN ''From the good man, mankind derives its feast; Such noble souls are saviors to the least.''
#3249 كۈنتۇغدى (پادىشاھ)
نەزمىي يەشمىسى:
تائەتكە ئىشىنىپ يۈرەر بولسا قۇل،
تاپالماس خۇدانىڭ سۆيۈنچىگە يول.

'The servant who relies on prayer alone, Hath missed the path to make God's pleasure known.'

İbâdetine güvenen bir kul Tanrıyı memnun edecek yolu henüz bulamamış demektir.

نەسرىي يەشمىسى:
قايسى بەندە ئىبادەتكىلا ئىشەنگەن بولسا، تەڭرىنى رازى قىلىش يولغا ئېرىشەلمىدى.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
تاپۇغقا ئىنانىپ قايۇ ئەرسە قۇل بۇلۇمادى تەڭرى سەۋىنچىڭە يول
Tapuğka ınanıp kayu erse kul, bulumadı teñri sevinçiñe yol
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR İbâdetine güvenen bir kul Tanrıyı memnun edecek yolu henüz bulamamış demektir.
🇬🇧 EN 'The servant who relies on prayer alone, Hath missed the path to make God's pleasure known.'
#3250 كۈنتۇغدى (پادىشاھ)
نەزمىي يەشمىسى:
خۇدانىڭ سۆيۈنچىن تىلىسىڭ ئۆزۈڭ،
مۇسۇلمان سۆيۈنچىن تىلى، كەس سۆزۈڭ.

'If thou desirest God's eternal love, Gladden the faithful; bring them light above!'

Sen Tanrının rızasını elde etmek istersen, müslümanların memnun olmasını dile, sözü fazla uzatma.

نەسرىي يەشمىسى:
سەن خۇدانىڭ رازىلىقىنى تىلسەڭ، مۇسۇلمانلارنىڭ رازىلىقىنى تىلە، سۆزنى ئۇزارتما.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
باياتىم سەۋىنچى تىلەسە ئۆزۈڭ مۈسۈلمان سەۋىنچى تىلە كەس سۆزۈگ
Bayatım sevinçi tilese özüñ, müsülmân sevinçi tile kes sözüg
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Sen Tanrının rızasını elde etmek istersen, müslümanların memnun olmasını dile, sözü fazla uzatma.
🇬🇧 EN 'If thou desirest God's eternal love, Gladden the faithful; bring them light above!'
#3251 كۈنتۇغدى (پادىشاھ)
نەزمىي يەشمىسى:
ئەمەس تائىتىڭگە ھاجەتمەن خۇدا،
تىلەپ ياخشى نام، ئەيلە قۇللۇق ئادا.

'God hath no need of any worship of thine; Fulfill thy duty, let a good name shine!'

Tanrı senin ibâdetine muhtaç değildir, kendi kulluğunu yerine getir ve iyi ad kazanmağa bak.

نەسرىي يەشمىسى:
خۇدا سېنىڭ ئىبادىتىڭگە موھتاج ئەمەس، ئۆز قۇللۇقۇڭنى ئادا قىل، نامىڭنىڭ ياخشى بولۇشىنى تىلە.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
سەنىڭ تاپغىڭا مۇڭلۇغ ئەرمەز بايات ئۆزۈڭ قۇللۇقى قىل تىلە ئەدگۈ ئات
Seniñ tapğıña muñluğ ermez bayat, özüñ kullukı kıl tile edgü at
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Tanrı senin ibâdetine muhtaç değildir, kendi kulluğunu yerine getir ve iyi ad kazanmağa bak.
🇬🇧 EN 'God hath no need of any worship of thine; Fulfill thy duty, let a good name shine!'
#3252 كۈنتۇغدى (پادىشاھ)
نەزمىي يەشمىسى:
ئېتى بەندە بولسا، ئۇ تائەت قىلۇر،
تاقەتسىز بەندە ئېتى بىر ماجاز بولۇر.

'A servant's name requires service due; Without real service, titles are untrue.'

Adı kul olanın yapacağı şey ibâdettir, bütün ibâdetsiz kulların adı bir mecazdan ibarettir.

نەسرىي يەشمىسى:
كىمنىڭ نامى قۇل بولسا، ئۇنىڭ قىلمىشى ئىبادەتتۇر، ئىبادەت قىلمايدىغان قۇلنىڭ نامى تەقلىددىنلا ئىبارەت.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
كىمىڭ ئاتى قۇل بولسا قىلقى تاپۇغ تاپۇغسۇز قۇل ئاتى مەجاز ئول قامۇغ
Kimiñ atı kul bolsa kılkı tapuğ, tapuğsuz kul atı mecâz ol kamuğ
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Adı kul olanın yapacağı şey ibâdettir, bütün ibâdetsiz kulların adı bir mecazdan ibarettir.
🇬🇧 EN 'A servant's name requires service due; Without real service, titles are untrue.'
#3253 كۈنتۇغدى (پادىشاھ)
نەزمىي يەشمىسى:
تائەت قىل تائەت، تىنما، قۇللۇقۇڭ شۇل،
كۆڭۈل بۆل ئىبادەتكە، ساقلا يۇ يول.

'Serve unceasingly; such is servitude; Watch over service with deep gratitude!'

ibâdet, durmadan ibâdet kıl, kulluk budur, ibâdete dikkat et ve bu yoldan ayrılma.

نەسرىي يەشمىسى:
ئىبادەت قىل، ئىبادەتنى توختاتما، مانا بۇ قۇللۇقتۇر، تائەت ئىبادەتكە كۆڭۈل قوي ۋە بۇ يولنى مەھكەم تۇت.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
تاپۇغ قىل تاپۇغ تىنما قۇللۇق بۇ ئول تاپۇغقا باقا كۆر مە بەكلە بۇ يول
Tapuğ kıl tapuğ tınma kulluk bu ol, tapuğka baka kör me bekle bu yol
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR ibâdet, durmadan ibâdet kıl, kulluk budur, ibâdete dikkat et ve bu yoldan ayrılma.
🇬🇧 EN 'Serve unceasingly; such is servitude; Watch over service with deep gratitude!'
#3254 كۈنتۇغدى (پادىشاھ)
نەزمىي يەشمىسى:
نە ياخشى دېمىشتۇر ئەقىل - ئىلمى كەڭ،
بۇنىڭغا ئەمەل قىل، ئايا قولى كەڭ.

'Wisely spoke the sage whose mind is broad and vast; Heed this, O thou whose hand is generous cast:'

Bilgisi geniş hakîm çok yerinde söylemiş, buna göre hareket et, ey eli açık insan.

نەسرىي يەشمىسى:
بىلىمى كەڭ دانا ناھايىتى ياخشى ئېيتقان، بۇنىڭغا ئەمەل قىل، ئەي قولى ئوچۇق:
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
ئى̇دى ياقشى ئايمىش بۈگۈ بىلگى كەڭ مۇنى ئىشكە تۇتغىل ئايا ئەلگى كەڭ
İdi yakşı aymış bügü bilgi keñ, munı işke tutğıl ayâ elgi keñ
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Bilgisi geniş hakîm çok yerinde söylemiş, buna göre hareket et, ey eli açık insan.
🇬🇧 EN 'Wisely spoke the sage whose mind is broad and vast; Heed this, O thou whose hand is generous cast:'
#3255 كۈنتۇغدى (پادىشاھ)
نەزمىي يەشمىسى:
تائەتتە بولدۇم دەپ قۇۋانما تولا،
تائەتلىك ئەزىز، ھەققە قىل تائەت يەنە.

''Boast not of worship done in pride of mind; Worship thy Lord, for holy souls are kind.''

İbâdet ve tâatte bulundum diye, fazla gurur getirme, ibâdete devam et, Tanrıya ibâdet eden insan azizdir.

نەسرىي يەشمىسى:
”تائەت ئىبادەت قىلدىم دەپ كۆپ مەغرۇرلانما، خۇداغا ئىبادەت قىل، ئىبادەتلىك كىشى ئەزىزدۇر.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
تاپۇغ تااتىم تەپ كۈۋەنمە ئۈكۈش تاپۇغ قىل باياتقا تاپۇغلۇغ كۈسۈش
Tapuğ tâatim tep küvenme üküş, tapuğ kıl bayatka tapuğluğ küsüş
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR İbâdet ve tâatte bulundum diye, fazla gurur getirme, ibâdete devam et, Tanrıya ibâdet eden insan azizdir.
🇬🇧 EN ''Boast not of worship done in pride of mind; Worship thy Lord, for holy souls are kind.''
#3256 كۈنتۇغدى (پادىشاھ)
نەزمىي يەشمىسى:
تائەت قىل خۇداغا بۇدۇر قۇللۇقۇڭ،
تېۋىندىم دېيان سەن ئۇنتۇما ئۆزۈڭ.

''Worship the Lord: thy humble duty heed; Yet lose not intellect in pride of deed!''

İbâdet kıl, Tanrıya kulluğun budur, fakat ibâdet kıldım diye, idrâkini kaybetme.

نەسرىي يەشمىسى:
خۇداغا ئىبادەت قىل، بۇ سېنىڭ قۇللۇق قىلغىنىڭدۇر، لېكىن ئىبادەت قىلدىم، دەپ ھوشۇڭنى يوقاتما!“
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
تاپۇغ قىل باياتقا بۇ ئول قۇللۇقۇڭ تاپىندىم تەيۈ سەن ئۇنىتما ئۇقۇش
Tapuğ kıl bayatka bu ol kullukuñ, tapındım teyü sen unıtma ukuş
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR İbâdet kıl, Tanrıya kulluğun budur, fakat ibâdet kıldım diye, idrâkini kaybetme.
🇬🇧 EN ''Worship the Lord: thy humble duty heed; Yet lose not intellect in pride of deed!''
#3257 كۈنتۇغدى (پادىشاھ)
نەزمىي يەشمىسى:
ئەي ئودغۇرمىش، ئەمدى چاقىردىم سېنى،
ئۆز نەپئىن ئىستەركەن دەپ قالما مېنى.

'O Odgurmış, I call thee to my side; Think not I summon thee for selfish pride!'

Ey Odgurmış, bugün seni davet ediyorsam, kendi menfaatimi düşünüyorum zannetme.

نەسرىي يەشمىسى:
ئەي ئودغۇرمىش، ئەمدى سېنى چاقىرتسام، مېنى ئۆز پايدىسىنى كۆزلەۋاتىدۇ، دەپ ئويلاپ قالما.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
ئاي ئودغىرمىش ئەمدى ئوقىر-مەن سەنى ئۆز ئاسغى تىلەر تەپ ساقىنما مەنى
Ay odğırmış emdi okır-men seni, öz asğı tiler tep sakınma meni
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Ey Odgurmış, bugün seni davet ediyorsam, kendi menfaatimi düşünüyorum zannetme.
🇬🇧 EN 'O Odgurmış, I call thee to my side; Think not I summon thee for selfish pride!'
#3258 كۈنتۇغدى (پادىشاھ)
نەزمىي يەشمىسى:
كېلۇرسەن ئەگەر پايدىسىدۇر ساڭا،
مەگەر كەلمىسەڭ، يوق زەرەرى ماڭا.

'If thou shouldst come, the gain belongs to thee; If thou refusest, naught is lost to me.'

Eğer gelirsen, senin için faydalı olur, gelmezsen de, bana bir zarar gelmez.

نەسرىي يەشمىسى:
ئەگەر كەلسەڭ، پايدىسى مەنپەئەتى ساڭا بولىدۇ، ئەگەر كەلمىسەڭ، ماڭا ھېچقانداق زىيىنى يوق.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
قالى كەلسە ئاسغى تۇسۇسى ساڭا يەمە كەلمەسە سەن ياسى يوق ماڭا
Kalı kelse asğı tususı saña, yeme kelmese sen yası yok maña
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Eğer gelirsen, senin için faydalı olur, gelmezsen de, bana bir zarar gelmez.
🇬🇧 EN 'If thou shouldst come, the gain belongs to thee; If thou refusest, naught is lost to me.'
#3259 كۈنتۇغدى (پادىشاھ)
نەزمىي يەشمىسى:
خەلققە ياخشىلىقچۈن، قىچاردىم سېنى،
بۇ - خەلق نەپئى، زورلاپ سەن بۇزما ئۇنى.

'I call thee for the common people's good; Break not the folk's welfare in sullen mood!'

Seni halkın iyiliği için davet ediyorum, bu iyilik halkın menfaatidir, buna karşı gelme.

نەسرىي يەشمىسى:
سېنى خەلققە ياخشىلىق قىلىش ئۈچۈن چاقىرىۋاتىمەن، بۇ ياخشىلىق خەلقنىڭ پايدىسى ئۈچۈندۈر بۇنى رەت قىلما.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
ئوقىر-مەن سەنى ھالققا ئەدگۈ ئۈچۈن بۇ ئەدگۈ بودۇن ئاسغى بۇزما كۈچۈن
Okır-men seni halkka edgü üçün, bu edgü bodun asğı buzma küçün
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Seni halkın iyiliği için davet ediyorum, bu iyilik halkın menfaatidir, buna karşı gelme.
🇬🇧 EN 'I call thee for the common people's good; Break not the folk's welfare in sullen mood!'
#3260 كۈنتۇغدى (پادىشاھ)
نەزمىي يەشمىسى:
قاراپ كۆر مەن ئېيتقان بۇ سۆزلەر تامان،
دۇرۇس بولسا كەلگىن، قوپۇپ سەن بۇيان.

'Weigh well these words that from my pen have flowed; If true they be, descend from thine abode!'

Benim bu söylediklerime bir dikkat et, doğru ise, oradan kalk, buraya gel.

نەسرىي يەشمىسى:
مەن ئېيتقان بۇ سۆزلەرگە دىققەت قىل، توغرا بولسا، ئۇ يەردىن قويۇپ، بۇ يەرگە كەل.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
باقا كۆر-مەن ئايمىش بۇ سۆزلەر تاپا چىن ئەرسە بەرۈ كەلگىل ئاندىن قوپا
Baka kör-men aymış bu sözler tapa, çın erse berü kelgil andın kopa
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Benim bu söylediklerime bir dikkat et, doğru ise, oradan kalk, buraya gel.
🇬🇧 EN 'Weigh well these words that from my pen have flowed; If true they be, descend from thine abode!'
#3261 كۈنتۇغدى (پادىشاھ)
نەزمىي يەشمىسى:
كۆمەكلەش ماڭا، بول مېنىڭ بىرلە سەن،
يېقىرلارنى يۆلە مېلىڭ بىرلە سەن.

'Stand by my side, lend aid unto my reign; Support the poor, and banish all their pain!'

Benimle beraber ol, bana yardım et, fakirleri destekle, onların vaziyetini düzeltmeğe çalış.

نەسرىي يەشمىسى:
مېنىڭ بىلەن تۇرغىن، ماڭا ياردەم قىل، كەمبەغەللەرنى مال دۇنيا بىلەن يۆلەپ، ياخشىلىق قىل.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
مەنى بىرلە تۇرغىل ماڭا قىل باسۇت چىغايىغ يۈلەگىل نەڭىن ئەدگۈ تۇت
Meni birle turğıl maña kıl basut, çığayığ yülegil neñin edgü tut
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Benimle beraber ol, bana yardım et, fakirleri destekle, onların vaziyetini düzeltmeğe çalış.
🇬🇧 EN 'Stand by my side, lend aid unto my reign; Support the poor, and banish all their pain!'
#3262 كۈنتۇغدى (پادىشاھ)
نەزمىي يەشمىسى:
ساڭا بۇ ساۋابتۇر، ماڭا ياخشى ئات،
بېرۇر ئىككى دۇنيانى قادىر بايات.

'To thee belongs the blessing, mine the fame; And God will crown both worlds unto thy name.'

Bu senin için sevaplı bir iş ve benim için ise, iyi bir addır, buna karşılık kadir Tanrı sana her iki dünyayı nasip eder.

نەسرىي يەشمىسى:
بۇ سەن ئۈچۈن ساۋابلىق، مەن ئۈچۈن ياخشى نامدۇر، قادىر خۇدا ئىككىلا دۇنيالىقىڭنى بەرگۈسىدۇر.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
ئۆزۈڭكە مۇيان ئول ماڭا ئەدگۈ ئات ئىكىگۈ ئاجۇن بىرگە ئەركلىگ بايات
Özüñke muyan ol maña edgü at, ikigü ajun birge erklig bayat
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Bu senin için sevaplı bir iş ve benim için ise, iyi bir addır, buna karşılık kadir Tanrı sana her iki dünyayı nasip eder.
🇬🇧 EN 'To thee belongs the blessing, mine the fame; And God will crown both worlds unto thy name.'
#3263 كۈنتۇغدى (پادىشاھ)
نەزمىي يەشمىسى:
مېنى ياخشىلىققا باشلا، ياخشى بول،
كىشى ياخشى ئەردىن تاپار ياخشى يول.

'Lead me to goodness, be thyself upright; From righteous guides, men learn the path of light.'

Beni iyiliğe doğru götür, kendin iyi ol, insan iyi insanlara bakarak, yolunu düzeltir.

نەسرىي يەشمىسى:
مېنى ياخشىلىققا يېتەكلە، ئۆزۈڭمۇ ياخشى بول، كىشى ياخشى ئەردىن ياخشى يول تاپىدۇ.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
ئى̇نىنى ئەدگەكە يەت ئۆزۈڭ ئەدگۈ بول كىشى ئەدگۈ ئەردىن تۈزەر ئەدگۈ يول
İnini edgeke yet özüñ edgü bol, kişi edgü erdin tüzer edgü yol
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Beni iyiliğe doğru götür, kendin iyi ol, insan iyi insanlara bakarak, yolunu düzeltir.
🇬🇧 EN 'Lead me to goodness, be thyself upright; From righteous guides, men learn the path of light.'
#3264 كۈنتۇغدى (پادىشاھ)
نەزمىي يەشمىسى:
سەۋەب بول ياخشىلىق ئۈچۈن سەن ماڭا،
بېرۇر ھەق، ئەي مەردان، ياخشىلىق ساڭا، چ.

'Be thou the cause of noble deeds I do; And God shall grant His rewards to thee too.'

Bugün bana iyilik yapmam için bir sebep ol, ey pehlivan, Tanrı sana da bunun karşılığını verir.

نەسرىي يەشمىسى:
مېنىڭ ياخشىلىق قىلىشىم ئۈچۈن سەۋەب بول، خۇدا ساڭا ياخشىلىق ئاتا قىلىدۇ، ئەي پالۋان.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
سەبەب بولغىل ئەمدى ماڭا ئەدگۈكە بايات بىرگە ئەدگۈ ساڭا ئاي بۆكە
Sebeb bolğıl emdi maña edgüke, bayat birge edgü saña ay böke
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Bugün bana iyilik yapmam için bir sebep ol, ey pehlivan, Tanrı sana da bunun karşılığını verir.
🇬🇧 EN 'Be thou the cause of noble deeds I do; And God shall grant His rewards to thee too.'
#3265 كۈنتۇغدى (پادىشاھ)
نەزمىي يەشمىسى:
نېمە دەر ئىشىتكىن، تاجىك ئالىمى،
ئۇنىڭكىم ئېرۇر زور شۆھرەتتە نامى.

'Hear what the Persian sage declared of old, Whose glorious renown was wrought in gold:'

İranlı âlim ne der, dinle, iranlı âlimlerin şöhreti büyüktür.

نەسرىي يەشمىسى:
تاجىك دانىشمىنى نېمە دەيدۇ، ئاڭلا، تاجىك ئالىملىرىنىڭ شۆھرىتى يېيىلغاندۇر:
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
نەگۈ تەر ئەشىتگىل تەجىك بىلگەسى تەجىك بىلگەلەرى چاۋىقار كۈسى
Negü ter eşitgil tejik bilgesi, tejik bilgeleri çavıkar küsi
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR İranlı âlim ne der, dinle, iranlı âlimlerin şöhreti büyüktür.
🇬🇧 EN 'Hear what the Persian sage declared of old, Whose glorious renown was wrought in gold:'
#3266 كۈنتۇغدى (پادىشاھ)
نەزمىي يەشمىسى:
بېگى بولسا خەلققە ياخشى ۋە ئادىل،
ئۇنىڭ نەپئىدىن ئەل تاپۇر بەخت، بىل.

''When rulers to their folk are true and just, The folk rejoice and prosper in their trust.''

Bey halka karşı iyi ve âdil olursa, onun faydası bütün halka dokunur ve halk saadete kavuşur.

نەسرىي يەشمىسى:
بېگى خەلققە ئىشەنچلىك، ياخشى بولسا، ئۇنىڭ پايدىسىدىن بارچە خەلق بەخت تاپىدۇ.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
بەگى بولسا ئەدگۈ بودۇنقا بۈتۈن ئانىڭ ئاسغى بارچا بودۇن يەر قۇتۇن
Begi bolsa edgü bodunka bütün, anıñ asğı barça bodun yer kutun
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Bey halka karşı iyi ve âdil olursa, onun faydası bütün halka dokunur ve halk saadete kavuşur.
🇬🇧 EN ''When rulers to their folk are true and just, The folk rejoice and prosper in their trust.''
#3267 كۈنتۇغدى (پادىشاھ)
نەزمىي يەشمىسى:
ئۆزۈڭدىن كۆرە بەگكە تىلە ياخشىلىق،
بەگ ياخشى بولسا، بۇ ئەلگە پايدىلىق.

''Seek not thy solitary good alone; Seek that the king be just upon his throne!''

Kendi iyiliğini istersen, beyin iyi olmasını iste, beyin iyi olması halkın menfaatidir.

نەسرىي يەشمىسى:
ئۆزۈڭنىڭ ياخشىلىقىنى ئىزدىنە، بېگىڭنىڭ ياخشىلىقىنى ئىزدە، بېگى ياخشى بولسا، بۇ خەلق ئۈچۈن پايدىلىق.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
ئۆزۈڭ ئەدگۈ قولما بەگىڭ ئەدگۈ قول بەگى ئەدگۈ بولسا بودۇن ئاسغى ئول
Özüñ edgü kolma begiñ edgü kol, begi edgü bolsa bodun asğı ol
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Kendi iyiliğini istersen, beyin iyi olmasını iste, beyin iyi olması halkın menfaatidir.
🇬🇧 EN ''Seek not thy solitary good alone; Seek that the king be just upon his throne!''
#3268 كۈنتۇغدى (پادىشاھ)
نەزمىي يەشمىسى:
خەلق ياخشى بولسا، ئۆزىگە بولۇر،
بېگى ياخشى بولسا، خەلق كۈن كۆرۈر.

''A righteous peasant blesses his own home; A righteous king brings light where legions roam!''

Halk iyi olursa, bu iyiliği onun yalnız kendisi içindir, beyi iyi olursa, halk gün görür.

نەسرىي يەشمىسى:
ئاۋام ياخشى بولسا، بىر ئۆزىگىلا بولىدۇ، بېگى ياخشى بولسا، خەلق ياخشى كۈن كۆرىدۇ.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
قارا ئەدگۈ بولسا بىر ئۆزكە بولۇر بەگى ئەدگۈ بولسا بودۇن كۈن كۆرۈر
Kara edgü bolsa bir özke bolur, begi edgü bolsa bodun kün körür
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Halk iyi olursa, bu iyiliği onun yalnız kendisi içindir, beyi iyi olursa, halk gün görür.
🇬🇧 EN ''A righteous peasant blesses his own home; A righteous king brings light where legions roam!''
#3269 كۈنتۇغدى (پادىشاھ)
نەزمىي يەشمىسى:
كىشى دەپ ئاتىشۇر، كىمدۇر ئول كىشى،
كىشىگە بېرىپ نەپ، بېجىرسە ئىشى.

'They speak of 'man'—who is this man, indeed? He who aids others in their hour of need!'

insan derler, insan kimdir, insan başkalarına faydalı olan ve onların işlerini gören kimsedir.

نەسرىي يەشمىسى:
”كىشى“ دېيىشىدۇ، كىشى دېگەن كىم؟ كىشى ئۆز ئىشى بىلەن باشقىلارغا مەنپەئەت بەرگەنلەردۇر.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
كىشى تەپ ئايۇرلار قايۇ ئول كىشى كىشىكە ئاسىغ قىلسا ئىتسە ئىشى
Kişi tep ayurlar kayu ol kişi, kişike asığ kılsa itse işi
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR insan derler, insan kimdir, insan başkalarına faydalı olan ve onların işlerini gören kimsedir.
🇬🇧 EN 'They speak of 'man'—who is this man, indeed? He who aids others in their hour of need!'
#3270 كۈنتۇغدى (پادىشاھ)
نەزمىي يەشمىسى:
پۈتۈن ئادەم ئوغلى سۆيەر ياخشىنى،
بۇ ياخشى نېمە ئۇ، مەن ماختاي ئۇنى.

'All sons of men revere what is good and sweet; Where is that good? Its praises I repeat!'

Bütün ınsan-oğulları iyiyi severler, iyi nerede, ben de onu öğeyim.

نەسرىي يەشمىسى:
بارچە ئىنسان ئوغلى ياخشىلىقنى سۆيىدۇ، قايسى نەرسە ياخشىلىق بولسا، شۇ ماختىلىدۇ.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
تۈزۈ يالڭۇق ئوغلى سەۋەر ئەدگۈنى بۇ ئەدگۈ قايۇ ئول ئۆگەيىن ئانى
Tüzü yalñuk oğlı sever edgüni, bu edgü kayu ol ögeyin anı
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Bütün ınsan-oğulları iyiyi severler, iyi nerede, ben de onu öğeyim.
🇬🇧 EN 'All sons of men revere what is good and sweet; Where is that good? Its praises I repeat!'
#3271 كۈنتۇغدى (پادىشاھ)
نەزمىي يەشمىسى:
خەلققە بېرىش نەپى - ياخشىلىق ئېرۇر،
بۇ نەپى بىلە خەلقى تاپقاي ھۇزۇر.

'Goodness is this: to serve mankind with joy, And with that service every grief destroy.'

iyi, halka faydalı olan ve bundan dolayı ona zevk veren şeydir.

نەسرىي يەشمىسى:
ياخشىلىق خەلققە پايدا يەتكۈزۈش، بۇ پايدا بىلەن خەلقنى ھالاۋەتلىك قىلىش دېمەكتۇر.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
بۇ ئەدگۈ ئول ئول قىلسا ھالققا ئاسىغ بۇ ئاسغى بىلە بۇلسا بودنى تاتىغ
Bu edgü ol ol kılsa halkka asığ, bu asğı bile bulsa bodnı tatığ
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR iyi, halka faydalı olan ve bundan dolayı ona zevk veren şeydir.
🇬🇧 EN 'Goodness is this: to serve mankind with joy, And with that service every grief destroy.'
#3272 كۈنتۇغدى (پادىشاھ)
نەزمىي يەشمىسى:
كۆيۈمچان بولۇر خەلققە ياخشى كىشى،
كۆيۈمچان بول، بولۇرسەن ياخشى كىشى.

'Compassionate is he of noble mind; Be merciful, and head the good mankind!'

iyi insan halka karşı şefkatli olur, merhametli olursan, sen de iyi insan olursun.

نەسرىي يەشمىسى:
ياخشى كىشى خەلققە مېھرىبان بولىدۇ، مېھرىبان بول، ياخشى ئادەم بولغىنىڭ شۇ.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
باغىرساق بولۇر ھالققا ئەدگۈ كىشى باغىرساق بولۇن بۇلدۇڭ ئەدگۈ باشى
Bağırsak bolur halkka edgü kişi, bağırsak bolun bulduñ edgü başı
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR iyi insan halka karşı şefkatli olur, merhametli olursan, sen de iyi insan olursun.
🇬🇧 EN 'Compassionate is he of noble mind; Be merciful, and head the good mankind!'
#3273 كۈنتۇغدى (پادىشاھ)
نەزمىي يەشمىسى:
ئۇلاپ سۆز بۇ خەتنى يازدىم ئۆزۈم،
قۇرۇتتۇم قەلەمنى، تۈگەتتىم سۆزۈم.

'Behold, my written counsel is complete; I end my message, dry the pen so fleet.'

işte yazı ile ulaştırılacak sözlerimi söyledim, sözümü bitirdim ve kalemi sildim.

نەسرىي يەشمىسى:
خېتىم ئارقىلىق مانا بۇ سۆزلەرنى سۆزلىدىم، سۆزۈمنى تۈگەتتىم ۋە قەلەمنى قۇرۇتتۇم.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
مۇنۇ سۆزلەدىم سۆز بىتىگىن ئۇلام تۈكەتتىم سۆزۈمنى قۇرىتتىم قالەم
Munu sözledim söz bitigin ulam, tükettim sözümni kurıttım kalem
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR işte yazı ile ulaştırılacak sözlerimi söyledim, sözümü bitirdim ve kalemi sildim.
🇬🇧 EN 'Behold, my written counsel is complete; I end my message, dry the pen so fleet.'
#3274 كۈنتۇغدى (پادىشاھ)
نەزمىي يەشمىسى:
يەنە بولسا قانداق مېنىڭكى سۆزۈم،
قاياشىڭ يەتكۈزەر ئەي ئاي يۈزلۈكۈم.

'Whatever other speech remains unsaid, Thy kinsman will impart, O moon-like head!'

Bundan başka daha söylenecek. ne gibi sözüm varsa, akraban bunları da ağızdan bildirecektir, ey ay yüzlüm.

نەسرىي يەشمىسى:
بۇنىڭدىن باشقا يەنە قانداق سۆزۈم بولسا، قېرىندىشىڭ ئۆز تىلى بىلەن يەتكۈزىدۇ، ئەي ئاي يۈزلۈكۈم.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
تاقى ما نەگۈ ئەردى ئەرسە سۆزۈم قاداشىڭ تەگۈرگەي تىلىن ئاي يۈزۈم
Takı ma negü erdi erse sözüm, kadaşıñ tegürgey tilin ay yüzüm
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Bundan başka daha söylenecek. ne gibi sözüm varsa, akraban bunları da ağızdan bildirecektir, ey ay yüzlüm.
🇬🇧 EN 'Whatever other speech remains unsaid, Thy kinsman will impart, O moon-like head!'
#3275 كۈنتۇغدى (پادىشاھ)
نەزمىي يەشمىسى:
تۇرۇپ خەتنى باغلاپ مۆھۈرلەپ ئۇ خان،
سۈتۈپ بەردى، ئۆگدۈلمىش ئالدى شۇ ئان.

He rolled the scroll, he tied it with a cord, And stamped it with the seal of his own word.

Mektubu katladı, bağladı ve üzerini mühürleyerek, uzattı, Öğdülmiş gelip, elinden aldı.

نەسرىي يەشمىسى:
خەتنى تۈرۈپ باغلىدى ۋە ئۈستىگە تامغا بېسىپ، سۈنۈپ بەردى، ئۆگدۈلمىش دەرھال قولىغا ئالدى.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
بىتىگ تۈردى بادى ئۆزە تامغالاپ سۇنۇپ بەردى ئۆگدۈلمىش ئالدى ئۇلاپ
Bitig türdi badı öze tamğalap, sunup berdi ögdülmiş aldı ulap
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Mektubu katladı, bağladı ve üzerini mühürleyerek, uzattı, Öğdülmiş gelip, elinden aldı.
🇬🇧 EN He rolled the scroll, he tied it with a cord, And stamped it with the seal of his own word.
#3276 كۈنتۇغدى (پادىشاھ)
نەزمىي يەشمىسى:
ئەلىگ ئېيتتى: نېچۈك بولسا بار ئۆزۈڭ،
دېگىن ئەي ئاقىل ھەم كېرەكلىك سۆزۈڭ.

The King said: 'Go, O sage of prudent mind, And speak whatever words are fit and kind!'

Hükümdar : — Git, daha münâsip ne gibi söz varsa, ona ulaştır, ey hakîm — dedi —

نەسرىي يەشمىسى:
ئەلىگ ئېيتتى؛ بارغىن، يەنە قانداق كېرەكلىك سۆز بولىدىكەن، ئۇنىڭغا يەتكۈز، ئەي دانا.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
ئى̇لىگ ئايدى بارغىل تاقى ما نەگۈ ياراغلىغ سۆز ئەرسە تەگۈر ئاي بۈگۈ
İlig aydı barğıl takı ma negü, yarağlığ söz erse tegür ay bügü
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Hükümdar : — Git, daha münâsip ne gibi söz varsa, ona ulaştır, ey hakîm — dedi —
🇬🇧 EN The King said: 'Go, O sage of prudent mind, And speak whatever words are fit and kind!'
#3277 كۈنتۇغدى (پادىشاھ)
نەزمىي يەشمىسى:
تىرىشقىن، ئۇنى ئەمدى كەلتۈر ماڭا،
ئۇنىڭسىز قۇرۇق كەلمە، باتۇر، ماڭا.

'Strive with all might to bring him to my side; Return not empty-handed, hero tried!'

Şimdi gayret et, onu bana getir, ey yiğit, bana onsuz, boş gelme.

نەسرىي يەشمىسى:
تىرىشقىن، ئۇنى مېنىڭ ئالدىمغا كەلتۈر، ئۇنىڭسىز ئالدىمغا قۇرۇق كەلمە، ئەي باتۇر.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
قاتىغلان ئانى كەلدۈر ئەمدى ماڭا قۇرۇغ كەلمە ئانسىز ماڭا ئاي توڭا
Katığlan anı keldür emdi maña, kuruğ kelme ansız maña ay toña
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Şimdi gayret et, onu bana getir, ey yiğit, bana onsuz, boş gelme.
🇬🇧 EN 'Strive with all might to bring him to my side; Return not empty-handed, hero tried!'
#3278 كۈنتۇغدى (پادىشاھ)
نەزمىي يەشمىسى:
زېرەك ئەلچى ئەۋەت ھەم تاپشۇر سۆزۈڭ،
دېگەننى بىلىملىك، ئىشتىكىن ئۆزۈڭ.

'Hear what the man of knowledge said of old: Send a shrewd envoy, and let words be told!'

Bilgili ne der, dinle, zeki elçi gönder ve sözünü ona tevdi et.

نەسرىي يەشمىسى:
بىلىملىك كىشى نېمە دەيدۇ، ئاڭلا: زېرەك ئەلچىنى ئەۋەت، سۆزۈڭنىمۇ ئۇنىڭغا تاپشۇر.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
بىلىگلىگ نەگۈ تەر ئەشىتگىل ئۆزۈڭ يالاۋاچ تەتىگ ئىد تۇتۇزما سۆزۈگ
Biliglig negü ter eşitgil özüñ, yalavaç tetig ıd tutuzma sözüg
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Bilgili ne der, dinle, zeki elçi gönder ve sözünü ona tevdi et.
🇬🇧 EN 'Hear what the man of knowledge said of old: Send a shrewd envoy, and let words be told!'
#3279 كۈنتۇغدى (پادىشاھ)
نەزمىي يەشمىسى:
ساڭا تاپشۇراي مەن ئەمدى نېمە سۆز،
پۈتۈن سۆز سېنىڭدە، ئايا كۆڭلى تۈز.

'What further orders need I give to thee? Within thy heart dwells all the speech for me.'

Ben sana şimdi ağızdan "ne söyleyeyim, ey kalbi doğru, söylenecek sözlerin hepsini sen biliyorsun.

نەسرىي يەشمىسى:
ئەمدى ساڭا يەنە نېمە سۆز تاپشۇراي، ھەممە سۆز ئۆزۈڭدە، ئەي كۆڭلى تۈز.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
نەگۈ تۇتزايىن مەن ساڭا ئەمدى سۆز قامۇغ سۆز سەنىڭدە ئايا كۆڭلى تۈز
Negü tutzayın men saña emdi söz, kamuğ söz seniñde ayâ köñli tüz
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Ben sana şimdi ağızdan "ne söyleyeyim, ey kalbi doğru, söylenecek sözlerin hepsini sen biliyorsun.
🇬🇧 EN 'What further orders need I give to thee? Within thy heart dwells all the speech for me.'
#3280 كۈنتۇغدى (پادىشاھ)
نەزمىي يەشمىسى:
نە ئېيتماق كېرەكسە، شۇ بولسۇن سۆزۈڭ،
نە قىلماق كېرەكسە، ئۇنى قىل ئۆزۈڭ.

'Speak whatever speech is needed by thy tongue; Do whatever works to draw him from the throng.'

Ne söylemek icap ederse, sen ağızdan söyle, nasıl münâsip görürsen öyle hareket et.

نەسرىي يەشمىسى:
نېمە دېيىش كېرەك بولسا، ئۆز ئاغزىڭ بىلەن سۆزلە، چارىسى نېمە بولسا، سەن شۇنى قىلغىن.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
نەگۈ سۆزلەگۈ ئەرسە سۆزلە تىلىن ياراغى نە ئەرسە سەن ئانداغ قىلىن
Negü sözlegü erse sözle tilin, yarağı ne erse sen andağ kılın
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Ne söylemek icap ederse, sen ağızdan söyle, nasıl münâsip görürsen öyle hareket et.
🇬🇧 EN 'Speak whatever speech is needed by thy tongue; Do whatever works to draw him from the throng.'
#3281 كۈنتۇغدى (پادىشاھ)
نەزمىي يەشمىسى:
گۈزەل تەربىيەلىك، يەنە خۇش ئەدەپ،
بۇ ئۆگدۈلمىش چىقتى «باش ئۈستىگە» دەپ.

'At thy command!' cried Ögdülmiş in grace, That youth of gentle breeding and fine race.

iyi terbiyeye, iyi tavır ve harekete sahip olan Öğdülmiş— "Baş üstüne!"— diyerek, kalkıp çıktı.

نەسرىي يەشمىسى:
خوپ، دەپ ئۆگدۈلمىش تۇرۇپ چىقتى، ئۇ شۇنداق ياخشى خۇلق بىلەن تەربىيىلەنگەنىدى.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
ئى̇لەل تەپ تۇرۇپ چىقتى ئۆگدۈلمىشە ئول ئەدگۈ قىلىنچ بىرلە ئىگدىلمىشە
İlel tep turup çıktı ögdülmişe, ol edgü kılınç birle igdilmişe
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR iyi terbiyeye, iyi tavır ve harekete sahip olan Öğdülmiş— "Baş üstüne!"— diyerek, kalkıp çıktı.
🇬🇧 EN 'At thy command!' cried Ögdülmiş in grace, That youth of gentle breeding and fine race.
#3282 كۈنتۇغدى (پادىشاھ)
نەزمىي يەشمىسى:
يۇنەلدى ئۆي تامان مىنىپ ئۈ ئېتىن،
كىرىپ سالدى تونتى، يېشىپ بەلبېغىن.

Mounting his horse, he sped toward his door, Dismounted, went inside, his belt loosened more.

Atına bindi, evine doğru hareket ederek, gelip indi, evine girdi, yaka ve kuşağını çözdü.

نەسرىي يەشمىسى:
ئېتىنى مىندى ۋە قوزغىلىپ ئۆيىگە قاراپ يول ئالدى، كېلىپ ئېتىدىن چۈشتى، ئۆيىگە كىردى، بەلبېغىنى يەشتى.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
ئاتىن مىندى ئەۋكە يۈز ئۇردى تۇرۇپ كەلىپ تۈشتى كىردى ياقا قۇر يۆرۈپ
Atın mindi evke yüz urdı turup, kelip tüşti kirdi yaka kur yörüp
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Atına bindi, evine doğru hareket ederek, gelip indi, evine girdi, yaka ve kuşağını çözdü.
🇬🇧 EN Mounting his horse, he sped toward his door, Dismounted, went inside, his belt loosened more.
#3283 كۈنتۇغدى (پادىشاھ)
نەزمىي يەشمىسى:
قۇياش ياندى يەرگە ھەم قويدى بېشىن،
يورۇق دۇنيا مەڭزى قىزارتتى تۈسىن.

The setting sun now lowered down its head; The radiant world was veiled in dusky red.

Güneş döndü, başını yere yaklaştırdı, dünyanın aydınlık yüzü kırmızı sise büründü.

نەسرىي يەشمىسى:
قۇياش قايرىلىپ يەرگە بېشىنى ئەگدى، يورۇق دۇنيانىڭ مەڭزى گىرىمسەن بولۇپ قىزاردى.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
ياشىق ياندى يەركە ياقۇردى باشىن يارۇق دۈنيا مەڭزى قاراردى ئىشىن
Yaşık yandı yerke yakurdı başın, yaruk dünyâ meñzi karardı ışın
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Güneş döndü, başını yere yaklaştırdı, dünyanın aydınlık yüzü kırmızı sise büründü.
🇬🇧 EN The setting sun now lowered down its head; The radiant world was veiled in dusky red.
#3284 كۈنتۇغدى (پادىشاھ)
نەزمىي يەشمىسى:
يېيىپ چېچىن ساما، ياپتى نۇر يۈزىن،
گۈزەل زۇلپى قاپلاپ كەتتى يەر يۈزىن.

Sky loosed its tresses, dark curls covered sight; Fair locks of night spread o'er the fading light.

Perçemini aşağı salıverdi, parlak yüzü kapandı ve güzel zülfü her tarafı kapladı.

نەسرىي يەشمىسى:
ئاسمان كاكىلىنى تۆۋەن سېلىپ، يورۇق يۈزىنى ياپتى، چىرايلىق زۇلپى يۇقىرى تۆۋەنگە يېيىلدى.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
قۈدى ئىدتى كەسمە يارۇق يۈز تۇدى سەۋۈگ زۈلفى تولدى يوقارۇ قودى
Küdı ıdtı kesme yaruk yüz tudı, sevüg zülfi toldı yokaru kodı
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Perçemini aşağı salıverdi, parlak yüzü kapandı ve güzel zülfü her tarafı kapladı.
🇬🇧 EN Sky loosed its tresses, dark curls covered sight; Fair locks of night spread o'er the fading light.
#3285 كۈنتۇغدى (پادىشاھ)
نەزمىي يەشمىسى:
تاھارەت ئېلىپ قىلدى خۇپتەن ناماز،
تۆشەك سالدى، ياتتى، ئۇخلىدى بىر ئاز.

He washed, he prayed the night prayer to the Lord, Sought out his couch, and slept in sweet accord.

Kalkıp abdest aldı ve yatsı namazını kıldı, döşek istedi ve yatıp, bir az uyudu.

نەسرىي يەشمىسى:
تۇرۇپ تاھارەت ئالدى، خۇپتەن نامىزىنى ئوقۇدى، تۆشەك سالدى، ياتتى ۋە بىرئاز ئۇخلىدى.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
تۇرۇپ يۇندى قىلدى بۇ ياتغۇ ناماز تۆشەك قولدى ياتتى ئۇدىپ باردى ئاز
Turup yundı kıldı bu yatğu namâz, töşek koldı yattı udıp bardı az
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Kalkıp abdest aldı ve yatsı namazını kıldı, döşek istedi ve yatıp, bir az uyudu.
🇬🇧 EN He washed, he prayed the night prayer to the Lord, Sought out his couch, and slept in sweet accord.
#3286 كۈنتۇغدى (پادىشاھ)
نەزمىي يەشمىسى:
چۆچۈپ ئويغاندى، باش كۆتۈردى شۇ ئان،
قارا زەڭگى57 قىلمىش يۈزىنى تۇمان.

Startled, he woke and lifted up his eyes; The Ethiopian darkness veiled the skies.

Birden silkinerek, tekrar uyandı, başını kaldırdı, sis gök yüzünü siyah zenciye döndürmüştü.

نەسرىي يەشمىسى:
چۆچۈپ ئويغاندى ۋە بېشىنى كۆتۈردى، تۇمان ئاسمان يۈزىنى قارا زەڭگى تۈسگە كىرگۈزدى.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
بەلىڭلەپ ئودۇندى كۆتۈردى باشىن قارا زەڭى قىلمىش يۈزىنى ئىشىن
Beliñlep odundı kötürdi başın, kara zengi kılmış yüzini ışın
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Birden silkinerek, tekrar uyandı, başını kaldırdı, sis gök yüzünü siyah zenciye döndürmüştü.
🇬🇧 EN Startled, he woke and lifted up his eyes; The Ethiopian darkness veiled the skies.
#3287 كۈنتۇغدى (پادىشاھ)
نەزمىي يەشمىسى:
تاھارەت ئېلىپ قىلدى بامدات ناماز،
دۇئا تەسبىھ قىلىپ، تۇردى ئۇ بىر ئاز.

He rose, performed ablution for the dawn, Offered the morning prayer, and waited on.

Kalkıp abdest aldı, sabah namazını kıldı, duâ etti, teşbih çekti, yine bir az bekledi.

نەسرىي يەشمىسى:
ئورنىدىن تۇرۇپ، تاھارەت ئالدى ۋە بامدات نامىزىنى ئوقۇدى، دۇئا، تەسبىھ قىلىپ، بىرئاز كۈتتى.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
تۇرۇپ يۇندى قىلدى يانا تاڭ ناماز دۇا قىلدى تەسبىھ يەمە كۈدتى ئاز
Turup yundı kıldı yana tañ namâz, duâ kıldı tesbih yeme küdti az
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Kalkıp abdest aldı, sabah namazını kıldı, duâ etti, teşbih çekti, yine bir az bekledi.
🇬🇧 EN He rose, performed ablution for the dawn, Offered the morning prayer, and waited on.
#3288 كۈنتۇغدى (پادىشاھ)
نەزمىي يەشمىسى:
يىپەك قالقان بېشىن چىقارغان ھامان،
يورۇق يۈز كۈلەردەك يورۇدى جاھان.

Night’s silken shield was lifted from the sky; Like a smiling face, dawn brightened from on high.

Yüzünü örten ipek kalkan sıyrıldı, gülen parlak yüz gibi, dünya aydınlandı.

نەسرىي يەشمىسى:
ئاق يېپەكتەك دۈگىلەك قۇياش ، يەلكىسىنى كۆتۈردى، جاھان كۈلۈمسىرىگەن ئوچۇق يۈزدەك يورۇدى.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
تۈمە تورقۇ قالقان كۆتۈردى ئۆشۈن يارۇق يۈز كۈلەر تەگ يارۇدى ئاجۇن
Tüme torku kalkan kötürdi öşün, yaruk yüz küler teg yarudı ajun
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Yüzünü örten ipek kalkan sıyrıldı, gülen parlak yüz gibi, dünya aydınlandı.
🇬🇧 EN Night’s silken shield was lifted from the sky; Like a smiling face, dawn brightened from on high.
ئاۋازلىق كىتاب
39-باب: پادىشاھ كۈنتۇغدىنىڭ ئودغۇرمىشقا مەكتۇپ يېزىپ ئەۋەتىشى
100%
00:00 --:--