تىزىملىك
تىل تاللاش:
20-باب 1045 – 1157-بېيىتلەر (113 بېيىت) بايان قىلغۇچى: ئايتولدى (ۋەزىر)

دۆلەتنىڭ تۇراقسىزلىقى ۋە بايلىقنىڭ ئۆتكۈنچىلىكى بايانى

Döletning Turaqsizliqi we Bayliqning Ötkünchiliki Bayani

دۆلەتنىڭ تۇراقسىزلىقى ۋە بايلىقنىڭ ئۆتكۈنچىلىكى بايانى. قۇتادغۇبىلىكنىڭ 20-بابى، 1045–1157-بېيىتلەر.

🎙️ CD پىلاستىنكىسى: 025 بەختنىڭ ئۆتكۈنچىلىكى ۋە دۆلەتنىڭ تۇراقسىزلىقى ئېيتىلىدۇ — 17:32
مەنبە:
#1045 ئايتولدى (ۋەزىر)
نەزمىي يەشمىسى:
تولۇق قۇچقاندا ئايتولدى ئارزۇ - تىلەك،
قېرىپ بىۋاپا بەخت، يىقىلدى يۆلەك.

Just when Ay-Toldi had attained every desire and longing, fleeting Fortune grew aged and shattered all his supports.

Ay-Toldı arzu ve dileğini tam elde ettiği zamanda, süreksiz saadet ihtiyarladı, ona arka ve destek olan şeyleri birer-birer yıktı.

نەسرىي يەشمىسى:
ئايتولدى ئارزۇ تىلەكلىرىگە تولۇق ئېرىشتى، ئۆتكۈنچى بەخت قېرىپ، ئارقا يۆلىكىنى يىقىتتى.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
تۈكەل بۇلدى ئاي تولدى ئارزۇ تىلەك قىۋى قۇت قارىپ يىقتى ئارقا يۆلەك
Tükel buldı ay toldı ârzû tilek, kıvı kut karıp yıktı arka yölek
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Ay-Toldı arzu ve dileğini tam elde ettiği zamanda, süreksiz saadet ihtiyarladı, ona arka ve destek olan şeyleri birer-birer yıktı.
🇬🇧 EN Just when Ay-Toldi had attained every desire and longing, fleeting Fortune grew aged and shattered all his supports.
#1046 ئايتولدى (ۋەزىر)
نەزمىي يەشمىسى:
ئەجەپ ياخشى ئېيتمىش دانا - بىلگۈچى،
تەل بولغاندا نېمەت، يوقار يېگۈچى.

Well hath the wise sage spoken: 'When a blessing reacheth its fullness, man can find no further sustenance from it.'

Bilgili hakîm de buna uygun bir söz söylemiştir : —Nimet tam olunca, insan yiyecek bir şey bulamaz.

نەسرىي يەشمىسى:
يەنە بۇ ھەقتە بىلىملىك دانا ياخشى ئېيتقان: نېمەت تۈگەل بولسىلا، كىشى نېسىۋىسىگە ئېرىشەلمەيدۇ.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
يەمە ياقشى ئايمىش بىلىگلىگ بۈگۈ تۈكەل بولسا نىمەت بۇلۇماز يەگۈ
Yeme yakşı aymış biliglig bügü, tükel bolsa nimet bulumaz yegü
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Bilgili hakîm de buna uygun bir söz söylemiştir : —Nimet tam olunca, insan yiyecek bir şey bulamaz.
🇬🇧 EN Well hath the wise sage spoken: 'When a blessing reacheth its fullness, man can find no further sustenance from it.'
#1047 ئايتولدى (ۋەزىر)
نەزمىي يەشمىسى:
بىر ئالىم بۇندىنمۇ ياخشىراق دېمىش،
تولۇق بولغاندا نېمەت، ئۆمۈر تۈگەرمىش.

Even better is the saying of the wise: 'When blessings reach their culmination, life draweth to its close.'

Yine bu hususta bilgilinin daha iyi bir sözü vardır : — Nimet tam olursa, insanın ömrü tükenir — der.

نەسرىي يەشمىسى:
ئاقىل تېخى بۇنىڭدىنمۇ ياخشىراق سۆزلەپ، نېمەت تۈگەل بولغاندا، ئۆمۈرمۇ تۈگەيدۇ، دەيدۇ.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
تاقى مۇندا يەگرەك بىلىگ سۆزلەمىش تۈكەل بولسا نىمەت تۈكەر ياش تەمىش
Takı munda yegrek bilig sözlemiş, tükel bolsa nimet tüker yaş temiş
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Yine bu hususta bilgilinin daha iyi bir sözü vardır : — Nimet tam olursa, insanın ömrü tükenir — der.
🇬🇧 EN Even better is the saying of the wise: 'When blessings reach their culmination, life draweth to its close.'
#1048 ئايتولدى (ۋەزىر)
نەزمىي يەشمىسى:
ئەجەپ خوپ دېيىلمىش بىلىملىك سۆزى،
بىلىملىك سۆزىدۇر بىلىمسىز كۆزى.

The word of the sage is exceedingly apt; the sage's word serveth as eyes for the blind and ignorant.

Bilgili çok iyi bir söz söylemiş, âlimin sözü, bilgisiz için, göz olur.

نەسرىي يەشمىسى:
بىلىملىكنىڭ بۇ سۆزى بەكمۇ ياخشى ئېيتىلغان، بىلىملىكنىڭ سۆزى بىلىمسىزگە كۆزدۈر.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
ئى̇دى ياقشى ئايمىش بىلىگلىگ سۆزى بۇ بىلگە سۆزى ئول بىلىگسىز كۆزى
İdi yakşı aymış biliglig sözi, bu bilge sözi ol biligsiz közi
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Bilgili çok iyi bir söz söylemiş, âlimin sözü, bilgisiz için, göz olur.
🇬🇧 EN The word of the sage is exceedingly apt; the sage's word serveth as eyes for the blind and ignorant.
#1049 ئايتولدى (ۋەزىر)
نەزمىي يەشمىسى:
ئۆرلىگەن چۈشەر ھەم چۈشكەنلەر چىقار،
يورۇغان ئۆچەر ھەم يۈرگەنلەر تىنار.

That which descendeth will rise, and that which riseth must fall; that which shineth will darken, and that which walketh must halt.

inen yükselir, yükselen iner, parlayan söner ve yürüyen durur.

نەسرىي يەشمىسى:
تۆۋەن چۈشكەن كۆتۈرۈلىدۇ، كۆتۈرۈلگەنمۇ تۆۋەن چۈشىدۇ، يورۇغان ئۆچىدۇ، ماڭغان توختايدۇ.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
ئەنىگلى ئاغار ئول ئاغىغلى ئەنەر يارۇغلى تۇنار ئول يورىغلى تىنار
Enigli ağar ol ağığlı ener, yaruğlı tunar ol yorığlı tınar
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR inen yükselir, yükselen iner, parlayan söner ve yürüyen durur.
🇬🇧 EN That which descendeth will rise, and that which riseth must fall; that which shineth will darken, and that which walketh must halt.
#1050 ئايتولدى (ۋەزىر)
نەزمىي يەشمىسى:
نە ئىشكىم قىلىنسا تولۇقلۇق كۈتەر،
تولۇقلۇققا يەتسە چۈشۈشكە يانار.

All things await their own perfection; yet when perfection is attained, the decline inevitably beginneth.

Her şey kendi kemâlini bekler, tam kemâle erişince, tekrar zevale başlar.

نەسرىي يەشمىسى:
ھەرقانداق ئىش ئۆز كامالىتىنى كۈتىدۇ، كامالەتكە يەتكەندىن كېيىن، يەنە تۆۋەنگە يانىدۇ.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
نە كىم ئىشلەر ئەرسە تۈكەلىن كۈدەر تۈكەگلى تۈكەسە ئەنىشكە يانار
Ne kim işler erse tükelin küder, tükegli tükese enişke yanar
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Her şey kendi kemâlini bekler, tam kemâle erişince, tekrar zevale başlar.
🇬🇧 EN All things await their own perfection; yet when perfection is attained, the decline inevitably beginneth.
#1051 ئايتولدى (ۋەزىر)
نەزمىي يەشمىسى:
بۇ ئايتولدى يەتكەندە تىلەككە تۈگەل،
تۈگىدى تىرىكلىك، قېلىپ قالدى مال.

Ay-Toldi had achieved all his desires; his life came to its end, while his worldly goods remained behind.

Bu Ay-Toldı her isteğine kavuştu, ömrünü tamamladı, malı-mülkü kaldı.

نەسرىي يەشمىسى:
ئايتولدى تىلىكىگە تۈگەل ئېرىشتى، تىرىكلىكىنى تۈگەتتى، مال مۈلكى قالدى.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
بۇ ئاي تولدى بۇلدى تىلەكىن تۈكەل تۈكەتتى تىرىگلىگ تۇرۇ قالدى مال
Bu ay toldı buldı tilekin tükel, tüketti tiriglig turu kaldı mâl
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Bu Ay-Toldı her isteğine kavuştu, ömrünü tamamladı, malı-mülkü kaldı.
🇬🇧 EN Ay-Toldi had achieved all his desires; his life came to its end, while his worldly goods remained behind.
#1052 ئايتولدى (ۋەزىر)
نەزمىي يەشمىسى:
كىچىكلەپ قايتىدىن ئۇ تولغان ئايى،
قەھرىلىك قىشقا ياندى يورۇغان يايى %.

His full moon began to wane once more, and his bright summer turned into severe, biting winter.

Dolun ayı tekrar küçülmeğe başladı, parlak yazı sert kışa döndü.

نەسرىي يەشمىسى:
تولغان ئېيى يەنە كىچىكلەشكە باشلىدى، نۇرلۇق يازى قەھرىتان قشقا ياندى.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
يانا ئىرلۈ كىردى بۇ تولمىش ئايى قادىر قىشقا ياندى يارۇمىش يايى
Yana irlü kirdi bu tolmış ayı, kadır kışka yandı yarumış yayı
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Dolun ayı tekrar küçülmeğe başladı, parlak yazı sert kışa döndü.
🇬🇧 EN His full moon began to wane once more, and his bright summer turned into severe, biting winter.
#1053 ئايتولدى (ۋەزىر)
نەزمىي يەشمىسى:
جېدەل باستى يارىشىق تادۇ ئىچىنى،
يېڭىپ بىرى باستى كېلىپ ئۆچىنى.

Discord arose among his harmonious bodily humors; one humor gained mastery and subdued the other three.

Ahenk içinde bulunan unsurlar arasında fesat.baş gösterdi, biri tahakküm etti, diğerlerini bastırdı.

نەسرىي يەشمىسى:
بىر بىرىگە ماس مىزاجلار ئۇزئارا زىتلاشتى، بىرى كۈچىيىپ، ئۈچىنى بېسىپ چۈشتى.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
ياراشىق تادۇلار قارىشتى ئىچىن كۈچەندى بىرى تۇتتى باستى ئۈچىن
Yaraşık tadular karıştı için, küçendi biri tuttı bastı üçin
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Ahenk içinde bulunan unsurlar arasında fesat.baş gösterdi, biri tahakküm etti, diğerlerini bastırdı.
🇬🇧 EN Discord arose among his harmonious bodily humors; one humor gained mastery and subdued the other three.
#1054 ئايتولدى (ۋەزىر)
نەزمىي يەشمىسى:
مىزاجى ئۆزگەردى، تاماق يىتېتىق،
كۆڭۈل بولدى غەش، تۈتۈپ بەك ئاغرىق.

His temperament became corrupted and his food tasted raw; distress gripped his heart, and a severe illness laid hold of him.

Unsurların durumu değişti, yiyeceği çiğ geldi, gönülünü bir sıkıntı kapladı ve ağır bir hastalığa tutuldu.

نەسرىي يەشمىسى:
مىزاجى ئاينىدى، تامىقى تېتىقسىز بولدى، روھى ئېغىرلاشتى، كېسەل ئۇنى قاتتىق تۇتتى.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
تادۇ تەگشۈرۈلدى ئاشى بولدى يەگ ئاغىر بولدى كۆڭلى قاتىغ تۇتتى ئىگ
Tadu tegşürüldi aşı boldı yeg, ağır boldı köñli katığ tuttı ig
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Unsurların durumu değişti, yiyeceği çiğ geldi, gönülünü bir sıkıntı kapladı ve ağır bir hastalığa tutuldu.
🇬🇧 EN His temperament became corrupted and his food tasted raw; distress gripped his heart, and a severe illness laid hold of him.
#1055 ئايتولدى (ۋەزىر)
نەزمىي يەشمىسى:
مىزاجى بۇزۇلغاچ كۈچى كەملىدى،
چىۋىقتەك ئېگىلدى قامىتى قەددى.

His humors degenerated, his strength ebbed away, and his straight, willow-like stature bent down to the ground.

Unsurlar bozuldu, kuvveti azaldı, dik vücûdu, yaş söğüt dalı gibi, büküldü.

نەسرىي يەشمىسى:
مىزاجلىرى بۇزۇلدى، كۆر، كۈچى كېمەيدى، تال چىۋىغىنەك تۈز قامىتى تۆۋەن پۈكۈلدى.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
تادۇ ئارتادى كۆر كۈچى ئەكسۈدى قاغىل تەگ كۆنى بود ئەگىلدى قودى
Tadu artadı kör küçi eksüdi, kağıl teg köni bod egildi kodı
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Unsurlar bozuldu, kuvveti azaldı, dik vücûdu, yaş söğüt dalı gibi, büküldü.
🇬🇧 EN His humors degenerated, his strength ebbed away, and his straight, willow-like stature bent down to the ground.
#1056 ئايتولدى (ۋەزىر)
نەزمىي يەشمىسى:
ئېغىر بىر كېسەللىك يىقىتى كېلىپ،
ئۇ ياتى مۇڭ ئىچرە تۆشەككە كىرىپ.

A grave malady struck him down and cast him to the earth; groaning with sorrow, he took to his bed.

Ağır hastalık geldi, onu tutup, yere vurdu, acılar içinde inleyerek, yatağa düştü.

نەسرىي يەشمىسى:
ئېغىر كېسەل كېلىپ، ئۇنى تۇتتى ۋە يەرگە يىقىتتى، مۇڭلۇق ئىڭراپ، تۈشەككە كىرىپ ياتتى.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
تۇتۇپ چالدى يەركە ئاغىر ئىگ كەلىپ تۆشەككە كىرىپ ياتتى مۇڭلۇغ ئۇلىپ
Tutup çaldı yerke ağır ig kelip, töşekke kirip yattı muñluğ ulıp
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Ağır hastalık geldi, onu tutup, yere vurdu, acılar içinde inleyerek, yatağa düştü.
🇬🇧 EN A grave malady struck him down and cast him to the earth; groaning with sorrow, he took to his bed.
#1057 ئايتولدى (ۋەزىر)
نەزمىي يەشمىسى:
تېۋىپلار يىغىلىپ تۇتۇشتى تومۇر،
دېيىشتى ئۇلار: بۇ كېسەل نېمىدۇر.

Physicians gathered around him and felt his pulse, debating what illness and disorder had befallen him.

Etrafına tabipler toplandı, nabzına baktılar, bu hastalık ve rahatsızlığın ne olduğu hakkında fikirlerini söylediler.

نەسرىي يەشمىسى:
تېۋىپلار توپلاندى، تومۇرىنى تۇتتى، بۇنىڭ نېمە كېسەل ئىكەنلىكىنى ئېيتىپ بېرىشتى.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
ئوتاچى تىرىلدى تامۇر كۆردىلەر ئول ئىگ كەم نە ئەرمىش ئايۇ بەردىلەر
Otaçı tirildi tamur kördiler, ol ig kem ne ermiş ayu berdiler
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Etrafına tabipler toplandı, nabzına baktılar, bu hastalık ve rahatsızlığın ne olduğu hakkında fikirlerini söylediler.
🇬🇧 EN Physicians gathered around him and felt his pulse, debating what illness and disorder had befallen him.
#1058 ئايتولدى (ۋەزىر)
نەزمىي يەشمىسى:
بىرى دېدى: قانى تۈتۈلمىش بۇنىڭ،
ئېلىپ قان، تومۇرىن ئاچايلى ئۇنىڭ.

One said: 'Surfeit of blood hath seized him; we must open the median vein and bleed him.'

Biri:—Şimdi bunu kan tutmuş, damarını açmak ve kan akıtmak lâzımdır — dedi.

نەسرىي يەشمىسى:
بەزىلەر: ئەمدى ئۇنى قان تۇتۇپتۇ ، قان تومۇرىنى ئېچىپ قان ئېقىتىش كېرەك، دېيىشتى.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
قايۇ ئايدى قان تۇتمىش ئەمدى مۇنى ئاچا بەرگۈ ئەكھەل ئاقىتغۇ قانى
Kayu aydı kan tutmış emdi munı, aça bergü ekhel akıtğu kanı
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Biri:—Şimdi bunu kan tutmuş, damarını açmak ve kan akıtmak lâzımdır — dedi.
🇬🇧 EN One said: 'Surfeit of blood hath seized him; we must open the median vein and bleed him.'
#1059 ئايتولدى (ۋەزىر)
نەزمىي يەشمىسى:
بىرى دېدى: سۈرگە ئىچۈرمەك كېرەك،
ئىچى قاتقان ئەمدى بوشاتماق كېرەك.

Another said: 'He must drink a purgative; his belly is bound and must be evacuated.'

Biri:— Müshil içirmeli, kabız olmuş, şimdi onu boşaltmak gerek — dedi.

نەسرىي يەشمىسى:
بەزىلەر: سۈرگە ئىچكۈزۈش كېرەك، ئىچى قېتىپتۇ، ئۇنى بوشىتىش كېرەك، دېيىشتى.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
قايۇ ئايدى ئۆترۈم ئىچۈرگۈ كەرەك ئۆزى قاتمىش ئەمدى بوشۇتغۇ كەرەك
Kayu aydı ötrüm içürgü kerek, özi katmış emdi boşutğu kerek
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Biri:— Müshil içirmeli, kabız olmuş, şimdi onu boşaltmak gerek — dedi.
🇬🇧 EN Another said: 'He must drink a purgative; his belly is bound and must be evacuated.'
#1060 ئايتولدى (ۋەزىر)
نەزمىي يەشمىسى:
بىرى شەربەت ئەتتى ۋە قوشتى جۇلاپ،
ياساپ بەردى بىرسى كېرەكلىك شاراب.

Another prepared a cooling drink with julep; another brewed and gave him a needful medicinal potion.

Biri şerbet hazırladı ve gül-suyu kattı, biri lüzumlu gördüğü bir içki yapıp verdi.

نەسرىي يەشمىسى:
بەزىلەر جۇلاپ قوشۇپ، سوغۇقلۇق قىلدى، بەزىسى كېرەكلىك شاراب ھازىرلاپ بەردى.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
قايۇسى سوغىق ئىتتى قاتتى جۈلاب قايۇ قىلدى بەردى كەرەكلىگ شەراب
Kayusı soğık itti kattı cülâb, kayu kıldı berdi kereklig şerâb
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Biri şerbet hazırladı ve gül-suyu kattı, biri lüzumlu gördüğü bir içki yapıp verdi.
🇬🇧 EN Another prepared a cooling drink with julep; another brewed and gave him a needful medicinal potion.
#1061 ئايتولدى (ۋەزىر)
نەزمىي يەشمىسى:
داۋا دورا قالماي،
بارىن قىلدىلەر، نېمىكى ياراشسا ئۇنى بەردىلەر.

No remedy or cure was left untried; they administered whatever was deemed suitable.

Yapmadıkları tedavi, vermedikleri ilâç kalmadı, faydalı gördükleri her şeyi verdiler.

نەسرىي يەشمىسى:
ھېچ داۋا، دورا قالمىدى، ھەممىنى قىلدى، نېمە راۋا بولسا، شۇنى بەردى.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
ئوت ئەم قالمادى كۆر نەچە قىلدىلار ياراشىق نە ئەرسە ئانى بەردىلەر
Ot em kalmadı kör neçe kıldılar, yaraşık ne erse anı berdiler
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Yapmadıkları tedavi, vermedikleri ilâç kalmadı, faydalı gördükleri her şeyi verdiler.
🇬🇧 EN No remedy or cure was left untried; they administered whatever was deemed suitable.
#1062 ئايتولدى (ۋەزىر)
نەزمىي يەشمىسى:
ئېشىۋەردى ئاغرىق، پايدا قىلمىدى،
خوراپ كۈچ كۈندىن كۈن، ھوشى قالمىدى.

Yet it availed naught, and daily his affliction increased; his strength dwindled and his wits grew dim.

Fakat hiç bir fayda etmedi, hastalığı günden-güne arttı, kuvveti günden-güne azaldı ve gittikçe şuurunu kaybetti.

نەسرىي يەشمىسى:
پايدا قىلمىدى، كېسىلى كۈندىن كۈنگە ئېغىرلاشتى، كۈنسېرى كۈچى خورىدى، ئەقلى ئاجىزلىدى.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
ئاسىغ قىلمادى كۈندە ئارتتى ئىگى قورادى كۈچى كۈندە يەتتى ئۆگى
Asığ kılmadı künde arttı igi, koradı küçi künde yetti ögi
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Fakat hiç bir fayda etmedi, hastalığı günden-güne arttı, kuvveti günden-güne azaldı ve gittikçe şuurunu kaybetti.
🇬🇧 EN Yet it availed naught, and daily his affliction increased; his strength dwindled and his wits grew dim.
#1063 ئايتولدى (ۋەزىر)
نەزمىي يەشمىسى:
نېمە دەيدۇ ئاڭلا ئۆزى پاك كىشى،
ئۆزى پاك كىشى ئۇ كىشىلەر بېشى.

Hear what the pious man of God saith; the pious man is ever the foremost among humankind:

Takva sahibi insan ne der, dinle, takva sahibi olanlar, dâima ileri gelen insanlardır.

نەسرىي يەشمىسى:
تەقۋادار كىشى نېمە دەيدۇ، ئاڭلا، تەقۋادار كىشى كىشىلەرنىڭ سەرخىلىدۇر.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
نەگۈ تەر ئەشىتگىل ساقىنۇق كىشى ساقىنۇق كىشى ئول كىشىلەر باشى
Negü ter eşitgil sakınuk kişi, sakınuk kişi ol kişiler başı
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Takva sahibi insan ne der, dinle, takva sahibi olanlar, dâima ileri gelen insanlardır.
🇬🇧 EN Hear what the pious man of God saith; the pious man is ever the foremost among humankind:
#1064 ئايتولدى (ۋەزىر)
نەزمىي يەشمىسى:
تەرياك بەر ۋە مەيلى قات شەلىسە،
قوشۇپ ماترىدۇس يا سۈرگە ئىچۈرسە.

'Whether thou addest mummy or compoundest theriac, whether thou mixest mithridate or grindest medicinal powders,'

ister selise kat, ister tiryak yap, ister matrıdus karıştır, ister müshil ver.

نەسرىي يەشمىسى:
مەيلى مۇميا قات، مەيلى تىرياق ئىشلەت، مەيلى ماترىدۇس بىلەن چۇرنى سوقۇپ بەر .
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
كەرەك قات شەلىشە كەرەك تىرياك ئەت كەرەك ماترىدۇس قات يا چۇرنى ئۆگىت
Kerek kat şelişe kerek tiryâk et, kerek matrıdus kat ya çurnı ögit
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR ister selise kat, ister tiryak yap, ister matrıdus karıştır, ister müshil ver.
🇬🇧 EN 'Whether thou addest mummy or compoundest theriac, whether thou mixest mithridate or grindest medicinal powders,'
#1065 ئايتولدى (ۋەزىر)
نەزمىي يەشمىسى:
تېۋىپنى چاقىرغىن ۋە خاھى داخان،
ئۆلۈمگە داۋا نەپىئى بەرمەس ھامان.

'Whether thou callest a physician or a shaman, no medicine whatsoever availeth one who is dying!'

İster tabip getir, ister kam, ölmekte olana hiç bir ilâç fayda vermez.

نەسرىي يەشمىسى:
مەيلى تېۋىپ چاقىر ياكى قام كەلتۈر ، ئۆلۈمگە يۈزلەنگۈچىگە ھەرگىز داۋا پايدا بەرمەيدۇ.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
كەرەك تۇت ئوتاچى كەرەك ئەرسە قام ئۆلۈگلىكە ھەرگىز ئاسىغ قىلماز ئەم
Kerek tut otaçı kerek erse kam, ölüglike hergiz asığ kılmaz em
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR İster tabip getir, ister kam, ölmekte olana hiç bir ilâç fayda vermez.
🇬🇧 EN 'Whether thou callest a physician or a shaman, no medicine whatsoever availeth one who is dying!'
#1066 ئايتولدى (ۋەزىر)
نەزمىي يەشمىسى:
غاپىل بولمىغىن، ئەي تىرىك يۈرگۈچى،
ئەگەرچە تىرىكسەن ئۆزۈڭ ئۆلگۈچى.

'Be not heedless, O thou who art alive; since thou art living, thou too shalt surely die.'

Ey hayatta olan, gafil olma, bugün dirisin, fakat bir gün muhakkak öleceksin.

نەسرىي يەشمىسى:
ئەي تىرىك يۈرگۈچى، غاپىل بولما، تىرىك ئىكەنسەن، ئاخىر سەنمۇ ئۆلىسەن.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
ئوسال بولماغىل ئاي تىرىگ بولداچى تىرىگ بولدۇڭ ئەرسە ئۆزۈڭ ئۆلدەچى
Osal bolmağıl ay tirig boldaçı, tirig bolduñ erse özüñ öldeçi
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Ey hayatta olan, gafil olma, bugün dirisin, fakat bir gün muhakkak öleceksin.
🇬🇧 EN 'Be not heedless, O thou who art alive; since thou art living, thou too shalt surely die.'
#1067 ئايتولدى (ۋەزىر)
نەزمىي يەشمىسى:
بۇ ئايتولدى ھالىن ئىشىتتى ئەلىگ،
ئۆلۈم خەۋەرچىسى سۈنۈپتۈ ئېلىگ.

The King heard of Ay-Toldi's condition—that sickness, the vanguard of death, had laid its hand upon him.

Hükümdar Ay-Toldı'nın hâlini işitti, ölümün öncüsü olan hastalık onu eline geçirmişti.

نەسرىي يەشمىسى:
ئەلگ ئايتولدىنىڭ ئەھۋالىدىن خەۋەر تاپتى. ئۆلۈمنىڭ خەۋەرچىسى كېسەل ئۇنىڭغا قول ئۇزاتقانىدى.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
بۇ ئاي تولدى ھالىن ئەشىتتى ئىلىگ ئۆلۈم تۇتغاقى ئىگ تەگۈرمىش ئەلىگ
Bu ay toldı hâlin eşitti ilig, ölüm tutğakı ig tegürmiş elig
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Hükümdar Ay-Toldı'nın hâlini işitti, ölümün öncüsü olan hastalık onu eline geçirmişti.
🇬🇧 EN The King heard of Ay-Toldi's condition—that sickness, the vanguard of death, had laid its hand upon him.
#1068 ئايتولدى (ۋەزىر)
نەزمىي يەشمىسى:
سوراشقا ئەلىگ كەلدى ئايتولدىنى،
كېلىپ كۆردى ئۈنىڭ ياتۇر ھالىنى.

The King came to inquire after Ay-Toldi, and coming in, beheld him lying prostrate.

ئەلگ ئايتولدىنىڭ ھالىنى سوراپ كەلدى، ئەلگ كېلىپ، ئۇنى ياتقان ئەھۋالدا كۆردى.

نەسرىي يەشمىسى:
ئەلگ ئايتولدىنىڭ ھالىنى سوراپ كەلدى، ئەلگ كېلىپ، ئۇنى ياتقان ئەھۋالدا كۆردى.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
سوراشقا ئەلىگ كەلدى ئايتولدىنى، كېلىپ كۆردى ئۈنىڭ ياتۇر ھالىنى.
سوراشقا ئەلىگ كەلدى ئايتولدىنى، / كېلىپ كۆردى ئۈنىڭ ياتۇر ھالىنى.
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR ئەلگ ئايتولدىنىڭ ھالىنى سوراپ كەلدى، ئەلگ كېلىپ، ئۇنى ياتقان ئەھۋالدا كۆردى.
🇬🇧 EN The King came to inquire after Ay-Toldi, and coming in, beheld him lying prostrate.
#1069 ئايتولدى (ۋەزىر)
نەزمىي يەشمىسى:
ئەلىگ ئېيتتى: ئەمدى ئەي ھالىڭ تېچۈك،
تېچۈكتۇر كېسىلىڭ ھەم ئۇيقۇڭ تېچۈك.

The King asked: 'How is thy state now? What is this sickness, and how is thy sleep?'

ئەلىگ سورىدى: ھازىر كۆڭلۈڭ قانداق؟ نېمە كېسەل بۇ، ئۇيقۇڭ قانداق؟

نەسرىي يەشمىسى:
ئەلىگ سورىدى: ھازىر كۆڭلۈڭ قانداق؟ نېمە كېسەل بۇ، ئۇيقۇڭ قانداق؟
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
ئەلىگ ئېيتتى: ئەمدى ئەي ھالىڭ تېچۈك، تېچۈكتۇر كېسىلىڭ ھەم ئۇيقۇڭ تېچۈك؟
ئەلىگ ئېيتتى: ئەمدى ئەي ھالىڭ تېچۈك، / تېچۈكتۇر كېسىلىڭ ھەم ئۇيقۇڭ تېچۈك؟
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR ئەلىگ سورىدى: ھازىر كۆڭلۈڭ قانداق؟ نېمە كېسەل بۇ، ئۇيقۇڭ قانداق؟
🇬🇧 EN The King asked: 'How is thy state now? What is this sickness, and how is thy sleep?'
#1070 ئايتولدى (ۋەزىر)
نەزمىي يەشمىسى:
بۇ ئايتولدى ئېيتتى: ئەلىگ، دەي ساڭا،
سېنى تۈتتى ئاغرىق، داۋا يوق ئاڭا.

Ay-Toldi said: 'O blessed King, a sickness hath seized me for which there is no cure.'

Ay-Toldı : — Ey devletli hükümdar — dedi — beni devası olmayan bir hastalık yakaladı.

نەسرىي يەشمىسى:
ئايتولدى دېدى: ئەي دۆلەتمەن ئەلىگ، مېنى شۇنداق بىر كېسەل تۇتتىكى، ئۇنىڭ داۋاسى يوق.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
بۇ ئاي تولدى ئايدى ئاي ئىلىگ قۇتى مەنى تۇتتى ئول ئىگ ئاڭار يوق ئوتى
Bu ay toldı aydı ay ilig kutı, meni tuttı ol ig añar yok otı
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Ay-Toldı : — Ey devletli hükümdar — dedi — beni devası olmayan bir hastalık yakaladı.
🇬🇧 EN Ay-Toldi said: 'O blessed King, a sickness hath seized me for which there is no cure.'
#1071 ئايتولدى (ۋەزىر)
نەزمىي يەشمىسى:
ئايىم تولغان ئەردى، كىچىكلىدى ئۇ،
ئېسىل ئەردى خۇلقۇم، كېتەر بولدى ئۇ.

My moon was full and now its fullness hath waned; my nature was exalted and now that excellence departeth.

Ayım dolun ay idi, küçüldü, güzel bir şekil ve şemâyilim vardı, o güzellik şimdi elden gidiyor.

نەسرىي يەشمىسى:
ئېيىم تولۇنىدى، تولۇنلۇقى كېمەيدى، تەبىئىتىم ئالاھىدە ئىدى، ئەمدى بۇ ئېسىللىق كەتتى.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
تولۇ ئەردى ئايىم ئىرىلدى تولۇ تالۇ ئەردى قىلقىم بارىر بۇ تالۇ
Tolu erdi ayım irildi tolu, talu erdi kılkım barır bu talu
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Ayım dolun ay idi, küçüldü, güzel bir şekil ve şemâyilim vardı, o güzellik şimdi elden gidiyor.
🇬🇧 EN My moon was full and now its fullness hath waned; my nature was exalted and now that excellence departeth.
#1072 ئايتولدى (ۋەزىر)
نەزمىي يەشمىسى:
خۇشال تۇغقان ئەردى بۇ تۇغقان كۈنۈم،
كۈنۈم پاتقان كەبى يورۇماس تۈنۈم.

My sun once rose in gladness, but now it is about to set, and my night shall no more be bright.

Güneşim sevinç içinde doğardı, şimdi batmak üzeredir, gecem artık aydınlanmayacak.

نەسرىي يەشمىسى:
تۇغقان كۈنۈم شادلىق بىلەن چىقاتتى، ئەمدى كۈنۈم پاتقىلىۋاتىدۇ، تۈنلىرىم يورۇمايدۇ.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
سەۋىنچىن تۇغار ئەردى توغمىش كۈنۈم كۈنۈم باتغالىر تەگ يارۇماز تۈنۈم
Sevinçin tuğar erdi toğmış künüm, künüm batğalır teg yarumaz tünüm
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Güneşim sevinç içinde doğardı, şimdi batmak üzeredir, gecem artık aydınlanmayacak.
🇬🇧 EN My sun once rose in gladness, but now it is about to set, and my night shall no more be bright.
#1073 ئايتولدى (ۋەزىر)
نەزمىي يەشمىسى:
ئېلىپ قاچىقى قۇۋانچىلىق، تىرىكلىك ئۆزىن،
ۋاپاسىز جاھان ئۆرۈپ مەندىن يۈزىن.

Life, which was my pride and joy, hath withdrawn itself; the fickle world hath turned its face away from me.

Güvendiğim hayat ortadan kayboldu, kararsız dünya benden yüzünü çevirdi.

نەسرىي يەشمىسى:
شادلىق غۇرۇرۇم بولغان تىرىكلىك ئۆزىنى ئېلىپ قاچتى، تۇراقسىز دۇنيا مەندىن يۈزىنى ئۆرۈدى.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
كۈۋەنچلىك تىرىگلىك كۆتۈردى ئۆزىن يايىغ دۈنيا مەندىن ئەۋۈردى يۈزىن
Küvençlik tiriglik kötürdi özin, yayığ dünyâ mendin evürdi yüzin
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Güvendiğim hayat ortadan kayboldu, kararsız dünya benden yüzünü çevirdi.
🇬🇧 EN Life, which was my pride and joy, hath withdrawn itself; the fickle world hath turned its face away from me.
#1074 ئايتولدى (ۋەزىر)
نەزمىي يەشمىسى:
سۆيۈنچ، ئارزۇ، نېمەت قويۇپ كەتكۈدەك،
ئەلەم - قايغۇ، مېھنەت ماڭا كەلگۈدەك.

Joy, desire, and worldly blessings are left behind; sorrow, grief, and affliction are advancing upon me.

Sevinç, arzu ve nimetleri geride bırakıp, endişe, kaygı ve mihnetlere doğru gitmek üzereyim.

نەسرىي يەشمىسى:
شادلىق، ئارزۇ، نېمەتلەر ئارقامدا قېلىۋاتىدۇ، قايغۇ ئەلەم، مۇشەققەت ماڭا قاراپ كېلىۋاتىدۇ.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
سەۋىنچ ئارزۇ نىمەت تۇرۇ قالغالىر ساقىنچ قادغۇ مىھنەت ماڭا كەلگەلىر
Sevinç ârzû nimet turu kalğalır, sakınç kadğu mihnet maña kelgelir
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Sevinç, arzu ve nimetleri geride bırakıp, endişe, kaygı ve mihnetlere doğru gitmek üzereyim.
🇬🇧 EN Joy, desire, and worldly blessings are left behind; sorrow, grief, and affliction are advancing upon me.
#1075 ئايتولدى (ۋەزىر)
نەزمىي يەشمىسى:
سېنىڭدىن بۇ كۈن ئايرىلۇرمەن مانا،
كېتەرمەن ئىڭراپ، ئۆكۈنچە يانا.

Behold, this day I part from thee; groaning with remorse and agony, I am departing.

işte bugün senden ayrılıyorum, peşimanlıkla ve ıstırapla inleyerek, gidiyorum.

نەسرىي يەشمىسى:
مانا، بۈگۈن مەن سەندىن ئايرىلىمەن، پۇشايمان ۋە ئەلەم بىلەن ئىڭراپ كېتىۋاتىمەن.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
مۇنۇ ئادرىلۇر-مەن سەنىڭدىن بۇ كۈن ئۇلىيۇ بارىر-مەن ئۆكۈنچۈن مۇڭۇن
Munu adrılur-men seniñdin bu kün, ulıyu barır-men ökünçün muñun
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR işte bugün senden ayrılıyorum, peşimanlıkla ve ıstırapla inleyerek, gidiyorum.
🇬🇧 EN Behold, this day I part from thee; groaning with remorse and agony, I am departing.
#1076 ئايتولدى (ۋەزىر)
نەزمىي يەشمىسى:
ئىشت، ئەل بېگى بىر ئالىم نېمە دەر،
كىشى ياخشىسى، خەلقنى باشلار ئەر.

Hear what the wise ruler of the realm saith—he who leadeth the people, the best of humankind:

Halkın başında bulunan ve insanların iyisi olan, hakîm il beyi ne der, dinle.

نەسرىي يەشمىسى:
خەلقنى باشلىغۇچى كىشىلەرنىڭ ئەڭ ياخشىسى، دانا ئەل بېگى نېمە دەيدۇ ئاڭلا:
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
نەگۈ تەر ئەشىتگىل بۈگۈ ئەل بەگى بودۇن باشلاغۇچى كىشىدە يەگى
Negü ter eşitgil bügü el begi, bodun başlağuçı kişide yegi
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Halkın başında bulunan ve insanların iyisi olan, hakîm il beyi ne der, dinle.
🇬🇧 EN Hear what the wise ruler of the realm saith—he who leadeth the people, the best of humankind:
#1077 ئايتولدى (ۋەزىر)
نەزمىي يەشمىسى:
ئەجەپ ياخشى ئەردى بۇ دۆلەت كېلىپ،
يەنە كەتمىسە ئۇ ئۆزىچە يېنىپ.

'How good a thing fortune would be, if when it arrived, it galloped not away again as it pleased!'

Gelen devlet insanların istedikleri gibi hareket etse ve tekrar geçip gitmese idi, ne iyi olurdu.

نەسرىي يەشمىسى:
بۇ دۆلەت كېلىپ، ئۆز مەيلىچە يۈگۈرۈپ، يەنە كېتىپ قالمىسا، قانچىلىك ياخشى بولاتتى.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
نە ئەدگۈ نەڭ ئەردى بۇ دەۋلەت كەلىپ يانا بارماز ئەرسە تىلەكچە يەلىپ
Ne edgü neñ erdi bu devlet kelip, yana barmaz erse tilekçe yelip
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Gelen devlet insanların istedikleri gibi hareket etse ve tekrar geçip gitmese idi, ne iyi olurdu.
🇬🇧 EN 'How good a thing fortune would be, if when it arrived, it galloped not away again as it pleased!'
#1078 ئايتولدى (ۋەزىر)
نەزمىي يەشمىسى:
ئەجەپ ياخشى ئەردى بۇ بەگلىك ئىشى،
ئۆلۈم تۈتمىغان بولسا، يۈرسە كىشى.

'How splendid a thing were this sovereign rule, if death seized not man and he lived forever!'

Ölüm olmasa ve insan baki kalsa idi, beylik ne güzel bir şey olurdu.

نەسرىي يەشمىسى:
ئۆلۈم تۇتمىسا، كىشى دائىم سالامەت يۈرسە، بۇ بەگلىك ئىشى نېمىدېگەن ئوبدان ئىش بولاتتى.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
نە ياقشى نەڭ ئەردى بۇ بەگلىك ئىشى ئۆلۈم تۇتماز ئەرسە يورىسا كىشى
Ne yakşı neñ erdi bu beglik işi, ölüm tutmaz erse yorısa kişi
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Ölüm olmasa ve insan baki kalsa idi, beylik ne güzel bir şey olurdu.
🇬🇧 EN 'How splendid a thing were this sovereign rule, if death seized not man and he lived forever!'
#1079 ئايتولدى (ۋەزىر)
نەزمىي يەشمىسى:
نە كۆركەم كۈن ئەردى يىگىتلىك كۈنى،
قېرىلىق يوق ئولسا، يۈرۈسا كۈنى.

'How beauteous were the days of youth, if old age came not and youth endured forever!'

ئەگەر كىشى قېرىماستىن، ياشسا ئىدى، يىگىتلىك كۈنلەر قانچىلىك گۈزەل بولغان بولاتتى.

نەسرىي يەشمىسى:
ئەگەر كىشى قېرىماستىن، ياشسا ئىدى، يىگىتلىك كۈنلەر قانچىلىك گۈزەل بولغان بولاتتى.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
نە كۆركەم كۈن ئەردى يىگىتلىك كۈنى، قېرىلىق يوق ئولسا، يۈرۈسا كۈنى. ئەنئەنىلە تايىۋىدىغان جازانى
نە كۆركەم كۈن ئەردى يىگىتلىك كۈنى، / قېرىلىق يوق ئولسا، يۈرۈسا كۈنى. ئەنئەنىلە تايىۋىدىغان جازانى
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR ئەگەر كىشى قېرىماستىن، ياشسا ئىدى، يىگىتلىك كۈنلەر قانچىلىك گۈزەل بولغان بولاتتى.
🇬🇧 EN 'How beauteous were the days of youth, if old age came not and youth endured forever!'
#1080 ئايتولدى (ۋەزىر)
نەزمىي يەشمىسى:
ئەلىگ ئېيتتى: ئايتولدى قويغىن بۇ سۆز،
بۇ سۆزنى دېمىگىن ئايا كۆڭلى تۈز.

The King said: 'Ay-Toldi, cease such speech; utter not such words, O upright heart!'

Hükümdar : — Ay-Toldı, bu sözleri bırak — dedi— ey temiz kalpli, böyle sözler söyleme.

نەسرىي يەشمىسى:
ئەلىگ ئېيتتى: ئايتولدى، بۇ سۆزلەرنى قويغىن، ئەي تۈز كۆڭۈل، بۇنداق سۆزلەرنى سۆزلىمىگىن.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
ئى̇لىگ ئايدى ئاي تولدى قودغىل بۇ سۆز بۇ سۆز سۆزلەمەگىل ئايا كۆڭلى تۈز
İlig aydı ay toldı kodğıl bu söz, bu söz sözlemegil ayâ köñli tüz
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Hükümdar : — Ay-Toldı, bu sözleri bırak — dedi— ey temiz kalpli, böyle sözler söyleme.
🇬🇧 EN The King said: 'Ay-Toldi, cease such speech; utter not such words, O upright heart!'
#1081 ئايتولدى (ۋەزىر)
نەزمىي يەشمىسى:
كىشى بارچە ئاغرىپ، ساقايغۇسى، بەس،
ئەي قابىل، بۇ ئاغرىق ساڭىلا ئەمەس.

'All men fall ill, yet behold, they recover; O capable one, this sickness hath not visited thee alone.'

Her kes hastalanır, bakarsın, tekrar iyileşir, ey kudretli insan, bu hastalık yalnız senin için değildir.

نەسرىي يەشمىسى:
ھەممە كىشى كېسەل بولىدۇ ھەم ياخشى بولىدۇ، ئەي قۇدرەتلىك، بۇ كېسەل يالغۇز ساڭىلا كەلگەن ئەمەس.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
كىشى بارچا ئىگلەر كۆر ئەدگۈ بولۇر ساڭا يالڭۇز ئەرمەز بۇ ئىگ ئاي ئۇنۇر
Kişi barça igler kör edgü bolur, saña yalñuz ermez bu ig ay unur
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Her kes hastalanır, bakarsın, tekrar iyileşir, ey kudretli insan, bu hastalık yalnız senin için değildir.
🇬🇧 EN 'All men fall ill, yet behold, they recover; O capable one, this sickness hath not visited thee alone.'
#1082 ئايتولدى (ۋەزىر)
نەزمىي يەشمىسى:
نېچۈك تىلغا ئالدىڭ بۇ كۆركسىز سۆزۈڭ،
نېمىشقا كۆڭۈلنى بۇزارسەن ئۆزۈڭ.

'Why do such gloomy words flow from thy tongue? Why dost thou corrupt thy spirits of thine own accord?'

Niçin böyle nahoş şeyler söylüyorsun, niçin böyle maneviyâtını bozuyorsun.

نەسرىي يەشمىسى:
نېمىشقا تىلىڭدىن خۇنۇك گەپلەر چىقىدۇ، نېمىشقا ئۆزۈڭچە كۆڭلۈڭنى بۇزىسەن؟
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
نەلۈك تىلدە كۆركسۈز يورىر بۇ سۆزۈگ نەلۈك كۆڭلۈڭى ئارتاتۇر سەن ئۆزۈڭ
Nelük tilde körksüz yorır bu sözüg, nelük köñlüñi artatur sen özüñ
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Niçin böyle nahoş şeyler söylüyorsun, niçin böyle maneviyâtını bozuyorsun.
🇬🇧 EN 'Why do such gloomy words flow from thy tongue? Why dost thou corrupt thy spirits of thine own accord?'
#1083 ئايتولدى (ۋەزىر)
نەزمىي يەشمىسى:
يۈرەتتىم ئۆزۈم سەن بىلەن ئاۋۇنۇپ،
مېنى قايغۇرتتى، سۆزۈڭ ئۆزگىرىپ.

'I took solace in thy company; yet now thy words have altered, and they pierce me like reproaches.'

Ben hayatımda seninle teselli buluyordum, şimdi sözün değişti, bu sözlerin bana üzüntü veriyor.

نەسرىي يەشمىسى:
مەن سېنىڭ بىلەن ئاۋۇنۇپ يۈرەتتىم، بۇنىڭغا ئېتىراز بىلدۈرۈۋاتقاندەك، سۆزلىرىڭ باشقىچە بولۇۋاتىدۇ.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
ساڭا ئەمدى ئاۋنىپ يورىر ئەردى ئۆز ماڭا تىتگۈ تەگ سەن ئادىن بولدى سۆز
Saña emdi avnıp yorır erdi öz, maña titgü teg sen adın boldı söz
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Ben hayatımda seninle teselli buluyordum, şimdi sözün değişti, bu sözlerin bana üzüntü veriyor.
🇬🇧 EN 'I took solace in thy company; yet now thy words have altered, and they pierce me like reproaches.'
#1084 ئايتولدى (ۋەزىر)
نەزمىي يەشمىسى:
خۇدا ياخشى ئەيلەر، بۇ سۆز سۆزلىمە، تۈگۈن چەكمە ئوتتىن مېنىڭ كۆڭلىمە،
ئايتولدىنىڭ ئەلىگە خاۋايى.

Ay-Toldi said: 'O King of good fortune, for this disease there is no remedy; seek not an herb where none can heal.'

Ay-Toldı dedi:—Ey devletli hükümdar, bu hastalığa deva yoktur, ilâcını arama.

نەسرىي يەشمىسى:
خۇدايىم ياخشى قىلغاي، بۇنداق سۆزلەرنى قىلما، كۆڭلۈمگە ئوتلۇق، تۈگۈن سالما.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
بۇ ئاي تولدى ئايدى ئاي ئىلىگ قۇتى بۇ ئىگكە ئەمى يوق تىلەمە ئوتى
Bu ay toldı aydı ay ilig kutı, bu igke emi yok tileme otı
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Ay-Toldı dedi:—Ey devletli hükümdar, bu hastalığa deva yoktur, ilâcını arama.
🇬🇧 EN Ay-Toldi said: 'O King of good fortune, for this disease there is no remedy; seek not an herb where none can heal.'
#1085 ئايتولدى (ۋەزىر)
نەزمىي يەشمىسى:
بۇ ئايتولدى ئېيتتى: ئەي ساھىبقىران،
بۇ ئاغرىققا ھېچكىم داۋا تاپمىغان.

Ay-Toldi said: 'O sovereign lord, no man hath ever found a cure for this malady.'

ئايتولدى ئېيتتى: ئەي بەختلىك ئەلىگە، بۇ كېسەلنىڭ داۋاسى يوق، دورا ئىزدىمە.

نەسرىي يەشمىسى:
ئايتولدى ئېيتتى: ئەي بەختلىك ئەلىگە، بۇ كېسەلنىڭ داۋاسى يوق، دورا ئىزدىمە.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
بۇ ئايتولدى ئېيتتى: ئەي ساھىبقىران، بۇ ئاغرىققا ھېچكىم داۋا تاپمىغان.
بۇ ئايتولدى ئېيتتى: ئەي ساھىبقىران، / بۇ ئاغرىققا ھېچكىم داۋا تاپمىغان.
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR ئايتولدى ئېيتتى: ئەي بەختلىك ئەلىگە، بۇ كېسەلنىڭ داۋاسى يوق، دورا ئىزدىمە.
🇬🇧 EN Ay-Toldi said: 'O sovereign lord, no man hath ever found a cure for this malady.'
#1086 ئايتولدى (ۋەزىر)
نەزمىي يەشمىسى:
نېمىكىم تۇغۇلار ھەم ئۆلمەك كېرەك،
نېمە ئۆرلىسە، پەسكە چۈشمەك كېرەك.

'Whosoever is born must die, and whatever hath risen must descend.'

Doğan her kes ölmeğe, yükselen her şey düşmeğe mahkûmdur.

نەسرىي يەشمىسى:
كىمكى تۇغۇلغان ئىكەن، ئۆلۈشمۇ كېرەك، نېمىكى كۆتۈرۈلگەن بولسا، چۈشۈشى كېرەك.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
قايۇ كىم تۇغار ئەرسە ئۆلگۈ كەرەك قايۇ نەڭ ئاغار ئەرسە ئىلگۈ كەرەك
Kayu kim tuğar erse ölgü kerek, kayu neñ ağar erse ilgü kerek
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Doğan her kes ölmeğe, yükselen her şey düşmeğe mahkûmdur.
🇬🇧 EN 'Whosoever is born must die, and whatever hath risen must descend.'
#1087 ئايتولدى (ۋەزىر)
نەزمىي يەشمىسى:
چىقىشقا چۈشۈش بار، ئېگىزگە باتىق،
سۆيۈنۈشكە قايغۇ غەم، ئاچچىققا تاتىق.

'There is a descent for every ascent, a pit for every height, a sorrow for every joy, and a bitter draught for every sweet.'

Her yokuşun bir inişi, her tepenin bir çukuru, her sevincin bir kederi ve her acıya karşı bir lezzet vardır.

نەسرىي يەشمىسى:
كۆتۈرۈلۈشنىڭ چۈشۈشى بار، ئېگىزلىكنىڭ تۆۋىنى، خۇشاللىقنىڭ قايغۇسى بار، ئاچچىقنىڭ تاتلىقى.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
ئاغىشقا ئەنىش ئول ئەدىزكە باتىغ سەۋىنچكە ساقىنچ ئول ئاچىغقا تاتىغ
Ağışka eniş ol edizke batığ, sevinçke sakınç ol açığka tatığ
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Her yokuşun bir inişi, her tepenin bir çukuru, her sevincin bir kederi ve her acıya karşı bir lezzet vardır.
🇬🇧 EN 'There is a descent for every ascent, a pit for every height, a sorrow for every joy, and a bitter draught for every sweet.'
#1088 ئايتولدى (ۋەزىر)
نەزمىي يەشمىسى:
دېگەنتىم يەنە مەن ساڭا شۇ سۆزۈم،
خۇيۈم ئۆزگىرىشچان، تۇراقسىز ئۆزۈم.

'I told thee before, O King, that my nature was fickle and inconstant.'

Benim dönek huylu ve kararsız olduğumu ben sana vaktiyle söylemiştim.

نەسرىي يەشمىسى:
يەنە ساڭا، مىجەزىم تۇراقسىز، ئۆزۈم ئۆزگىرىشچان دەپ، بۇ سۆزۈمنىمۇ ئېيتقاندىم.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
يانا ما ساڭا ئايدىم ئۇش بۇ سۆزۈم قىلىنچىم يايىغ تەپ نە ئىرسەل ئۆزۈم
Yana ma saña aydım uş bu sözüm, kılınçım yayığ tep ne irsel özüm
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Benim dönek huylu ve kararsız olduğumu ben sana vaktiyle söylemiştim.
🇬🇧 EN 'I told thee before, O King, that my nature was fickle and inconstant.'
#1089 ئايتولدى (ۋەزىر)
نەزمىي يەشمىسى:
خۇيۈم ئېيتقان ئەردىم ئۆزۈم مەن ساڭا،
بۇلاتتى كۆڭۈل بەرمىسەڭ سەن ماڭا.

'I made known my true character unto thee; thou shouldst not have bound thy heart unto me.'

Bununla da sana kendi mâhiyetimi anlatmıştım, bana gönül bağlamamalı idin.

نەسرىي يەشمىسى:
بۇ مېنىڭ قىلىقمىنى ساڭا چۈشەندۈرگىنىم ئىدى، ئەسلىدە ماڭا كۆڭۈل باغلىماسلىقىڭ كېرەك ئىدى.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
مەنىڭ قىلقىمى ئايدىم ئەردى ساڭا كۆڭۈل باماغۇ ئەردىڭ ئەمدى ماڭا
Meniñ kılkımı aydım erdi saña, köñül bamağu erdiñ emdi maña
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Bununla da sana kendi mâhiyetimi anlatmıştım, bana gönül bağlamamalı idin.
🇬🇧 EN 'I made known my true character unto thee; thou shouldst not have bound thy heart unto me.'
#1090 ئايتولدى (ۋەزىر)
نەزمىي يەشمىسى:
كېتۈرمەن، مۇڭا سەن شۈبھى قىلمىغىن،
تۇغۇلغانكىم، ئۆلمەس دېسە پۈتمىگىن.

'I am departing, have no doubt thereof; if any say the born shall not die, believe them not.'

Ben gidiyorum, sen bundan hiç şüphe etme, doğan bir kimsenin ölmeyeceğini söylerlerse, inanma.

نەسرىي يەشمىسى:
مەن كېتىمەن، بۇنىڭغا سەن شۈبھىلەنمىگىن، تۇغۇلغان ئۆلمەيدۇ دېسە، چىنپۇتمىگىن.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
بارىر-مەن مۇڭار سەن سىزىك تۇتماغىل توغۇغلى كىم ئۆلمەز تەسە بۈتمەگىل
Barır-men muñar sen sizik tutmağıl, toğuğlı kim ölmez tese bütmegil
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Ben gidiyorum, sen bundan hiç şüphe etme, doğan bir kimsenin ölmeyeceğini söylerlerse, inanma.
🇬🇧 EN 'I am departing, have no doubt thereof; if any say the born shall not die, believe them not.'
#1091 ئايتولدى (ۋەزىر)
نەزمىي يەشمىسى:
ئىشەنچسىز دېمە ئەمدى سۆكمە مېنى،
ئىشەنمە جاھانغا، ئۇ تاشلار سېنى.

'Do not revile me now as faithless; put not thy trust in this world either, for it too will forsake thee.'

Sana güvenilmez —diye, şimdi bana söğme, dünyaya da güvenme, o da seni bırakacaktır.

نەسرىي يەشمىسى:
ئىشەنچسىز، دەپ ئەمدى مېنى سۆكمە، دۇنياغىمۇ ئىشەنمە، ئۇمۇ سېنى تاشلاپ كېتىدۇ.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
ئى̇نانچسىز تەمە ئەمدى سۆكمە مەنى ئىنانچ قىلماغا دۈنيا قودغا سەنى
İnançsız teme emdi sökme meni, ınanç kılmağa dünyâ kodğa seni
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Sana güvenilmez —diye, şimdi bana söğme, dünyaya da güvenme, o da seni bırakacaktır.
🇬🇧 EN 'Do not revile me now as faithless; put not thy trust in this world either, for it too will forsake thee.'
#1092 ئايتولدى (ۋەزىر)
نەزمىي يەشمىسى:
جاپا قىلدى دەپ ئەيىب قويما ماڭا،
جاپاچى مېنىڭدىنمۇ دۇنيا ساڭا.

'Reproach me not for causing thee sorrow; this world is far more cruel to thee than I have been.'

Cefa etti— diye, sen beni ayıplama, sana benden daha çok cefa eden bu dünyadır.

نەسرىي يەشمىسى:
جاپا قىلدى، دەپ سەن مېنى ئەيىبلىمە، بۇ دۇنيا ساڭا مەندىنمۇ بەكرەك جاپا قىلغۇچىدۇر.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
جەفا قىلدى تەپ سەن ئىلەنمە ماڭا مەنىڭدە جەفاچى بۇ دۈنيا ساڭا
Cefâ kıldı tep sen ilenme maña, meniñde cefâçı bu dünyâ saña
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Cefa etti— diye, sen beni ayıplama, sana benden daha çok cefa eden bu dünyadır.
🇬🇧 EN 'Reproach me not for causing thee sorrow; this world is far more cruel to thee than I have been.'
#1093 ئايتولدى (ۋەزىر)
نەزمىي يەشمىسى:
ئۆلەرسەن، غاپىل ئۆلمە مەندىن كېيىن،
ئىشەنمە جاھانغا ھەم گۈل بولمىغىن.

'Be not heedless, for thou too shalt die after me; trust not this world, nor be deceived by its false promises.'

Gafil olma, benden sonra sen de öleceksin, bu dünyaya inanma, elinden gelirse, ona güvenme.

نەسرىي يەشمىسى:
غاپىل بولما، مەندىن كېيىن سەنمۇ ئۆلىسەن، بۇ دۇنياغا ئىشەنمە، چىنپۇتۇپ گۈل بولما.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
ئۇسانما ئۆلۈر سەن مەنىڭدە باسا ئىنانما بۇ دۈنياقا بۈتمە ئۇسبا
Usanma ölür sen meniñde basa, ınanma bu dünyâka bütme usba
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Gafil olma, benden sonra sen de öleceksin, bu dünyaya inanma, elinden gelirse, ona güvenme.
🇬🇧 EN 'Be not heedless, for thou too shalt die after me; trust not this world, nor be deceived by its false promises.'
#1094 ئايتولدى (ۋەزىر)
نەزمىي يەشمىسى:
قەدىرلەپ ئىدىڭسەن خىزمەتسىز مېنى،
ئەي ئەلىگە، يېجىرگەن خىزمەتىم قېنى.

'Thou didst honor me before I had rendered any service; alas, how little service was I ever able to perform for thee, O King!'

Ey sultanım, sana daha hizmet etmeden, sen beni ağırlamıştın, fakat ben bu hizmeti nerede yerine getirebildım.

نەسرىي يەشمىسى:
خىزمەت كۆرسەتمىگەن چېغىمدىلا مېنى قەدىرلىگەن ئىدىڭ، ئەي ئەلگ، قېنى، ساڭا قانچىلىك خىزمەت كۆرسەتەلىدىم؟
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
ئاغىرلادىڭ ئەردى تاپۇغسۇز مەنى تاپۇغ يەترۈمەدىم ئاي ئىلىگ قانبى
Ağırladıñ erdi tapuğsuz meni, tapuğ yetrümedim ay ilig kanbı
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Ey sultanım, sana daha hizmet etmeden, sen beni ağırlamıştın, fakat ben bu hizmeti nerede yerine getirebildım.
🇬🇧 EN 'Thou didst honor me before I had rendered any service; alas, how little service was I ever able to perform for thee, O King!'
#1095 ئايتولدى (ۋەزىر)
نەزمىي يەشمىسى:
تىلىكىم ئەمەس بۇ مېنىڭ ئۆلمىكىم،
بۈگۈنلا ئەمەستۇر كېلىپ كەتمىكىم.

'My dying is not by my own choice; this coming and going is no new occurrence of today.'

Benim ölümüm kendi isteğim ile değildir, gelip-gıtme bugün olan bir şey değildir.

نەسرىي يەشمىسى:
مېنىڭ ئۆلمىكىم تىلەك ئارزۇيۇم ئەمەس، كېلىپ كەتمىكىم بۈگۈنلا بولۇۋاتقان ئىش ئەمەس.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
تىلەك ئارزۇن ئەرمەز مەنىڭ ئۆلمەكىم بۇ كۈن بولمىش ئەرمەز كەلىپ بارماقىم
Tilek ârzûn ermez meniñ ölmekim, bu kün bolmış ermez kelip barmakım
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Benim ölümüm kendi isteğim ile değildir, gelip-gıtme bugün olan bir şey değildir.
🇬🇧 EN 'My dying is not by my own choice; this coming and going is no new occurrence of today.'
#1096 ئايتولدى (ۋەزىر)
نەزمىي يەشمىسى:
ئىلاجسىز كېتۈرمەن ئەركسىز بولۇپ،
قۇتۇلۇر يېرىم يوق ھاياتتا تۇرۇپ.

'Powerless and involuntary, I am perishing; I have no place of refuge where I may seek to preserve this life.'

Ben, elimde olmayarak ve istemeyerek, gidiyorum, çünkü ölümden kaçıp-sığınacak bir yerim yoktur.

نەسرىي يەشمىسى:
مەن ئەركسىز ھالەتتە قىينىلىپ ئۆلۈپ كېتىۋاتىمەن، چۈنكى تىرىكلىك تىلەپ قۇتۇلغۇدەك يېرىم يوق.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
ئۈزەلۈ بارىر-مەن ئۆز ئەركسىز بولۇپ قۇتۇلغۇ يەرىم يوق تىرىگلىك بۇلۇپ
Üzelü barır-men öz erksiz bolup, kutulğu yerim yok tiriglik bulup
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Ben, elimde olmayarak ve istemeyerek, gidiyorum, çünkü ölümden kaçıp-sığınacak bir yerim yoktur.
🇬🇧 EN 'Powerless and involuntary, I am perishing; I have no place of refuge where I may seek to preserve this life.'
#1097 ئايتولدى (ۋەزىر)
نەزمىي يەشمىسى:
يوق ئەردىم ياراتتى، ئۆستۈردى مېنى،
كىچىك ئوغلان ئەردىم بۈيۈكتى مېنى.

'I was nothing, and God created and nurtured me; I was a little child, and He reared me to maturity.'

Yok idim, Tanrı beni yarattı ve yetiştirdi, küçük çocuk idim, o beni büyüttü.

نەسرىي يەشمىسى:
يوق ئىدىم، خۇدا مېنى ياراتتى، يېتىشتۈردى، كىچىك ئوغلان ئىدىم، ئۇ مېنى چوڭ قىلدى.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
يوق ئەردىم تۆرۈتتى ئىگىدتى مەنى كىچىگ ئوغلان ئەردىم بەدۈتتى مەنى
Yok erdim törütti igidti meni, kiçig oğlan erdim bedütti meni
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Yok idim, Tanrı beni yarattı ve yetiştirdi, küçük çocuk idim, o beni büyüttü.
🇬🇧 EN 'I was nothing, and God created and nurtured me; I was a little child, and He reared me to maturity.'
#1098 ئايتولدى (ۋەزىر)
نەزمىي يەشمىسى:
يېلىڭ يۈزلۈك ئەردىم، چىقاردى ساقال،
قارا قۇزغۇن ئەردىم، ئاق قۇ قىلدى چال.

'My face was smooth, and He brought forth my beard; I was dark as a raven, and He made me white as a swan.'

Tüysüz idim, sakal bitirdi, kuzgun gibi kara idim, kuğu gibi beyaz yaptı.

نەسرىي يەشمىسى:
سىدام يۈزلۈك ئىدىم، ساقال چىقاردى، قارا قۇزغۇندەك ئىدىم، ئاق قۇدەك چال قىلدى.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
يالىڭ يۈزلۈگ ئەردىم بۈتۈردى ساقال قارا قۇزغۇن ئەردىم قۇغۇ قىلدى چال
Yalıñ yüzlüg erdim bütürdi sakal, kara kuzğun erdim kuğu kıldı çal
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Tüysüz idim, sakal bitirdi, kuzgun gibi kara idim, kuğu gibi beyaz yaptı.
🇬🇧 EN 'My face was smooth, and He brought forth my beard; I was dark as a raven, and He made me white as a swan.'
#1099 ئايتولدى (ۋەزىر)
نەزمىي يەشمىسى:
بويۇم ئەردى ئوقتەك،
ئېگىلدى بويۇم، تىرىكلىك تۈگىدى، يېتىلدى كۈنۈم.

'My stature was straight like an arrow, and now it is bent; life is ended, and my appointed hour hath arrived.'

Boyum ok gibi idi, büküldü, ömür tükendi, vaktim geldi.

نەسرىي يەشمىسى:
قەددىم ئوقتەك ئىدى، قەددىم ئېگىلدى، تىرىكلىكىم تۈگىدى، ۋاقتى سائىتىم توشتى.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
بودۇم ئەردى ئوق تەگ ئەگىلدى بودۇم تىرىگلىك تۈكەدى يەتىلدى ئۈدۈم
Bodum erdi ok teg egildi bodum, tiriglik tükedi yetildi üdüm
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Boyum ok gibi idi, büküldü, ömür tükendi, vaktim geldi.
🇬🇧 EN 'My stature was straight like an arrow, and now it is bent; life is ended, and my appointed hour hath arrived.'
#1100 ئايتولدى (ۋەزىر)
نەزمىي يەشمىسى:
ئەجەپ ياخشى دەپتۇ ئالىم،
ئىلمى چوڭ، ئىشتىكىن بۇنى سەن، ئايا قىزىل ئۆڭ.

Well hath the sage of vast learning spoken; listen to this, O man of bright countenance:

Bilgisi geniş hakîm yine iyi söylemiş, ey mes'ûd insan, sen bunu dinle.

نەسرىي يەشمىسى:
بىلىمى كەڭ دانا ناھايىتى ياخشى ئېيتقانىدى، ئەي خۇش چىراي، بۇنى سەن ئاڭلا:
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
يىنە ياقشى ئايمىش بۈگۈ بىلگى كەڭ ئەشىتگىل مۇنى سەن ئايا قىزغۇ ئەڭ
Yine yakşı aymış bügü bilgi keñ, eşitgil munı sen ayâ kızğu eñ
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Bilgisi geniş hakîm yine iyi söylemiş, ey mes'ûd insan, sen bunu dinle.
🇬🇧 EN Well hath the sage of vast learning spoken; listen to this, O man of bright countenance:
#1101 ئايتولدى (ۋەزىر)
نەزمىي يەشمىسى:
ئاقارسا ئاق قۇدەك كىشىنىڭ بېشى،
دىلىن ئاق قۇ كەبى ئاقارتسۇن كىشى.

'Upon whose head the white hue of the swan appeareth, let him also make his heart as white as a swan.'

Artık başında kuğu rengi beliren insan gayret etmelidir ki, gönülü de kuğu gibi ak olsun.

نەسرىي يەشمىسى:
قايسى باشقا ئاق قۇ قىياپىتى كىرسە، ئۇ كىشى كۆڭلىنىمۇ ئاق قۇدەك ئاق قىلسۇن.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
قايۇ باشقا كىرسە قۇغۇ قىرتىشى قۇغۇ تەگ ئۈرۈڭ قىلغۇ كۆڭلىن كىشى
Kayu başka kirse kuğu kırtışı, kuğu teg ürüñ kılğu köñlin kişi
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Artık başında kuğu rengi beliren insan gayret etmelidir ki, gönülü de kuğu gibi ak olsun.
🇬🇧 EN 'Upon whose head the white hue of the swan appeareth, let him also make his heart as white as a swan.'
#1102 ئايتولدى (ۋەزىر)
نەزمىي يەشمىسى:
ئېگىلسە كىشىنىڭ تۈز تالدەك بويى،
تۈزەتسۇن دىلىنى، يېتىلدى چېغى.

'Whose body, once straight as a willow shoot, is now bent, the time hath arrived for him to make his heart upright.'

Kimin düz fidan gibi boyu bükülürse, artık onun gönülünü doğrultma vakti gelmiştir.

نەسرىي يەشمىسى:
كىمنىڭ تۈز تالدەك قەددى پۈكۈلگەن بولسا، ئۇ كۆڭلىنى تۈزلىسۇن، ۋاقتى كەلدى.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
كىمىڭ ئەگرى بولسا كۆنى تال بودى كۆنى قىلغۇ كۆڭلىن يەتىلدى ئۈدى
Kimiñ egri bolsa köni tal bodı, köni kılğu köñlin yetildi üdi
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Kimin düz fidan gibi boyu bükülürse, artık onun gönülünü doğrultma vakti gelmiştir.
🇬🇧 EN 'Whose body, once straight as a willow shoot, is now bent, the time hath arrived for him to make his heart upright.'
#1103 ئايتولدى (ۋەزىر)
نەزمىي يەشمىسى:
قارا چاچ، ساقاللار ئاقارسا تولۇق،
مۆكۈنگەن ئۆلۈمگە تەييار تۇرغۇلۇق.

'When black hair and beard turn white, one must make full preparation for death that lieth in ambush.'

Kara saç ve sakal ağarınca pusuda yatan ölüme iyice hazırlanmak lâzımdır.

نەسرىي يەشمىسى:
قارا چاچ ساقال ئاقارغان بولسا، پستىرمىدا تۇرغان ئۆلۈمگە تولۇق ھازىرلىنىش كېرەك.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
ئۈرۈڭ بولدى ئەرسە قارا ساچ ساقال ئانۇنغۇ بۇسۇغچى ئۆلۈمكە تۈكەل
Ürüñ boldı erse kara saç sakal, anunğu busuğçı ölümke tükel
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Kara saç ve sakal ağarınca pusuda yatan ölüme iyice hazırlanmak lâzımdır.
🇬🇧 EN 'When black hair and beard turn white, one must make full preparation for death that lieth in ambush.'
#1104 ئايتولدى (ۋەزىر)
نەزمىي يەشمىسى:
مۇڭا ئوخشىتىپ ئېيتتى شائىر بۇ سۆز،
ئىشىنىڭىن بۇنى سەن، ئايا ياخشى ئۆز.

In like manner the poet spoke these words; hear them, O good and noble soul:

Şâir buna benzer bir söz söylemiştir, ey iyi insan, sen bunu dinle.

نەسرىي يەشمىسى:
بۇنىڭغا تەقلىد قىلىپ، شائىر بۇ سۆزنى ئېيتتى، ئەي ياخشى ئىنسان، بۇنى سەن ئاڭلىغىن.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
مۇڭار مەڭزەتۈ ئايدى شاىر بۇ سۆز ئەشىتگىل مۇنى سەن ئايا ئەدگۈ ئۆز
Muñar meñzetü aydı şâir bu söz, eşitgil munı sen ayâ edgü öz
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Şâir buna benzer bir söz söylemiştir, ey iyi insan, sen bunu dinle.
🇬🇧 EN In like manner the poet spoke these words; hear them, O good and noble soul:
#1105 ئايتولدى (ۋەزىر)
نەزمىي يەشمىسى:
قارا چاچنىڭ ئېقى - ئۆلۈم بەلگىسى،
تىرىككە ھاياتنى ئەزىز قىلغۇسى.

'The whitening of dark hair is an envoy from death; it maketh life all the dearer to him who liveth.'

Kara saçın ağarması ölümün işaretidir, o yaşayana hayatın kıymetini arttırır.

نەسرىي يەشمىسى:
قارا چاچنىڭ ئاقارغىنى ئۆلۈمىنىڭ ئەلچىسىدۇر، ئۇ تىرىك كىشىگە ھاياتنى ئەزىزلەشتۈرىدۇ.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
قارا ساچ ئۈرۈڭى ئۆلۈمدىن يۇمۇش قىلۇر ئول تىرىگكە تىرىگلىك كۈسۈش
Kara saç ürüñi ölümdin yumuş, kılur ol tirigke tiriglik küsüş
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Kara saçın ağarması ölümün işaretidir, o yaşayana hayatın kıymetini arttırır.
🇬🇧 EN 'The whitening of dark hair is an envoy from death; it maketh life all the dearer to him who liveth.'
#1106 ئايتولدى (ۋەزىر)
نەزمىي يەشمىسى:
يېدىڭ قانچە نېمەت، تېتىدىڭ ھايات،
غاپىل بولما، سېنى ئۆلۈم يېگۈسى.

'Thou hast tasted many bounties and relished life; be not heedless, for death shall soon devour thee!'

كۆپ نېمەتلەرنى يېدىڭ، ھايات لەززىتىنى تېتىدىڭ، كۆپ بىخەستەلىك قىلما، ئەمدى سېنىمۇ ئۆلۈم يەيدۇ!

نەسرىي يەشمىسى:
كۆپ نېمەتلەرنى يېدىڭ، ھايات لەززىتىنى تېتىدىڭ، كۆپ بىخەستەلىك قىلما، ئەمدى سېنىمۇ ئۆلۈم يەيدۇ!
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
يېدىڭ قانچە نېمەت، تېتىدىڭ ھايات، غاپىل بولما، سېنى ئۆلۈم يېگۈسى.
يېدىڭ قانچە نېمەت، تېتىدىڭ ھايات، / غاپىل بولما، سېنى ئۆلۈم يېگۈسى.
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR كۆپ نېمەتلەرنى يېدىڭ، ھايات لەززىتىنى تېتىدىڭ، كۆپ بىخەستەلىك قىلما، ئەمدى سېنىمۇ ئۆلۈم يەيدۇ!
🇬🇧 EN 'Thou hast tasted many bounties and relished life; be not heedless, for death shall soon devour thee!'
#1107 ئايتولدى (ۋەزىر)
نەزمىي يەشمىسى:
ئەلىگ ئېيتتى: ئايتولدى سەۋر قىل، چىدا،
كېسەلدۇر گۈناھلىققا تاڭلاپىدا.

The King said: 'Ay-Toldi, hasten not so, but endure with patience; this sickness shall be an expiation for thy sins on the morrow.'

Hükümdar dedi:—Ey Ay-Toldı, acele etme, sabırlı ol, hastalık yarın günahların kefareti olacaktır.

نەسرىي يەشمىسى:
ئەلىك ئېيتتى: ئەي ئايتولدى، ئالدىرىما، سەۋر قىل، كېسەللىك كېيىن گۇناھلىرىڭ ئۈچۈن يەدەل بولىدۇ.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
ئى̇لىگ ئايدى ئاي تولدى ئىۋمە سەرىن ئىگ ئول بۇ يازۇقلارقا يۇلغى يارىن
İlig aydı ay toldı ivme serin, ig ol bu yazuklarka yulğı yarın
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Hükümdar dedi:—Ey Ay-Toldı, acele etme, sabırlı ol, hastalık yarın günahların kefareti olacaktır.
🇬🇧 EN The King said: 'Ay-Toldi, hasten not so, but endure with patience; this sickness shall be an expiation for thy sins on the morrow.'
#1108 ئايتولدى (ۋەزىر)
نەزمىي يەشمىسى:
ئۆلەر بولسا گەر ئۇ پۈتۈن ئاغرىغان،
بولاتتى رىزىق يەر كىشى قالمىغان.

'If all who fell ill were to die, no soul would remain upon earth to eat of its daily bread.'

Bütün hasta olanlar ökelerdi, dünyada rızık yiyecek insan kalmazdı.

نەسرىي يەشمىسى:
كېسەل بولغانلارنىڭ ھەممىسى ئۆلىدىغان بولسا، دۇنيادا رىزىق يەيدىغان كىشىلەرمۇ قالمىغان بولاتتى.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
ئۆلۈر ئەردى ئەرسە قامۇغ ئىگلەگەن كىشى قالماغاي ئەردى رۇزى يەگەن
Ölür erdi erse kamuğ iglegen, kişi kalmağay erdi rûzi yegen
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Bütün hasta olanlar ökelerdi, dünyada rızık yiyecek insan kalmazdı.
🇬🇧 EN 'If all who fell ill were to die, no soul would remain upon earth to eat of its daily bread.'
#1109 ئايتولدى (ۋەزىر)
نەزمىي يەشمىسى:
كېسەلدىن سېنى ياخشى قىلسۇن بايات،
يېرىم قىلما كۆڭلۈڭ، تىنچ - راھەتتە يات.

'God shall restore thee from this affliction; do not despair in spirit, but rest here in tranquility.'

Tanrı bu hastalıktan seni kurtaracaktır, gönlünü çökertme, müsterih ol.

نەسرىي يەشمىسى:
خۇدا سېنى بۇ كېسەلدىن ياخشى قىلغاي، روھىڭنى چۈشۈرمە، خاتىرجەم تىنچ يات.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
بايات ئەدگۈ قىلغاي بۇ ئىگدىن سەنى كۆڭۈلۈڭ چۆكۈرمە سەن ئىنچ يات كۆنى
Bayat edgü kılğay bu igdin seni, köñülüñ çökürme sen inç yat köni
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Tanrı bu hastalıktan seni kurtaracaktır, gönlünü çökertme, müsterih ol.
🇬🇧 EN 'God shall restore thee from this affliction; do not despair in spirit, but rest here in tranquility.'
#1110 ئايتولدى (ۋەزىر)
نەزمىي يەشمىسى:
دۇئا قىلدى ئەلىگ ئېچىپ تىلىن ئول،
شىپا تىلەپ ھەقتىن، كۆتۈردى ئۇ قول.

The King lifted his voice in prayer, raising his hands to entreat the Lord for healing.

Hükümdar duâ etti, elini kaldırarak, Tanrıdan şifâ diledi.

نەسرىي يەشمىسى:
ئەلىگ سۆز باشلاپ، دۇئا قىلدى، قولىنى كۆتۈرۈپ ئاللادىن شىپالىق تىلىدى.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
دۇا قىلدى ئىلىگ كۆر ئاچتى تىلىگ شىفا قولدى رابدىن كۆتۈردى ئەلىگ
Duâ kıldı ilig kör açtı tilig, şifâ koldı rabdın kötürdi elig
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Hükümdar duâ etti, elini kaldırarak, Tanrıdan şifâ diledi.
🇬🇧 EN The King lifted his voice in prayer, raising his hands to entreat the Lord for healing.
#1111 ئايتولدى (ۋەزىر)
نەزمىي يەشمىسى:
ئەلىگ چىقتى ئاندىن بەك غەمكىن بولۇپ،
كېلىپ قەسىرگە كىردى كۆڭلى سۈنۈپ.

He arose and went forth laden with sorrow, returning to his palace with a downcast heart.

Hükümdar kaygı ve üzüntü ile kalkıp, oradan çıktı, üzgün-üzgün dönüp, saraya girdi.

نەسرىي يەشمىسى:
خاپىلىق ۋە ئەلەم بىلەن ئۇ يەردىن چىقتى، كۆڭلى مەيۈس ھالدا سارىيىغا كىردى.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
تۇرۇپ چىقتى ئاندىن ساقىنچىن تۈگۈك كەلىپ قارشىقا كىردى كۆڭلى تۈشۈك
Turup çıktı andın sakınçın tügük, kelip karşıka kirdi köñli tüşük
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Hükümdar kaygı ve üzüntü ile kalkıp, oradan çıktı, üzgün-üzgün dönüp, saraya girdi.
🇬🇧 EN He arose and went forth laden with sorrow, returning to his palace with a downcast heart.
#1112 ئايتولدى (ۋەزىر)
نەزمىي يەشمىسى:
تاراتتى پېقىرلارغا كۆپ مال - تاۋار،
ئاڭا قايغۇرۇپ، دەپ پايدىسى بولار.

He distributed much wealth and goods among the destitute, thinking that it might bring benefit and healing to Ay-Toldi.

Belki ona faydası olur — diye düşündü ve fakirlere sadaka olarak, çok eşya ve mal dağıttı.

نەسرىي يەشمىسى:
كەمبەغەللەرگە كۆپ مال دۇنيا ئۈلەشتۈردى، ئۇنىڭغا پايدىسى بولارمىكىن، دەپ ئويلىدى.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
چىغايقا ئۈلەدى ئۈكۈش نەڭ تاۋار ئاسىغ قىلغامۇ تەپ ساقىندى ئاڭار
Çığayka üledi üküş neñ tavar, asığ kılğamu tep sakındı añar
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Belki ona faydası olur — diye düşündü ve fakirlere sadaka olarak, çok eşya ve mal dağıttı.
🇬🇧 EN He distributed much wealth and goods among the destitute, thinking that it might bring benefit and healing to Ay-Toldi.
#1113 ئايتولدى (ۋەزىر)
نەزمىي يەشمىسى:
ئۆلۈمگە كۈمۈشتىن پايدا يەتسە گەر،
قىلاتتى كۈمۈشنى پىدا ئۆزگە ئەر.

If silver could avail against death, a man would offer his silver as a ransom for his soul.

Ölüme karşı gümüş fayda etse idi, insan gümüşü kendisine fidye yapardı.

نەسرىي يەشمىسى:
ئەگەر كۈمۈش ئۆلۈمدىن ساقلاپ قالالسا ئىدى، كىشىلەر كۈمۈشنى ئۆزى ئۈچۈن بەدەل قىلغان بولاتتى.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
ئاسىغ قىلدى ئەرسە ئۆلۈمكە كۈمۈش كۈمۈش قىلغاي ئەردى ئەر ئۆزكە يۇلۇش
Asığ kıldı erse ölümke kümüş, kümüş kılğay erdi er özke yuluş
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Ölüme karşı gümüş fayda etse idi, insan gümüşü kendisine fidye yapardı.
🇬🇧 EN If silver could avail against death, a man would offer his silver as a ransom for his soul.
#1114 ئايتولدى (ۋەزىر)
نەزمىي يەشمىسى:
ئۆلۈمگە پىدا تاپقان ئولسا كىشى،
پىدا بىرلە ئۆلمەيتتى ئەللەر بېشى.

If a man could ransom himself against death, kings and chiefs of men would have ransomed themselves and never died.

insan ölüme karşı fidye verebilse idi, hükümdarlar fidye verir ve ölümden kurtulurlardı.

نەسرىي يەشمىسى:
ئىنسان ئۆلۈمگە بىرەر بەدەل قىلالىغان بولسا، ئەل باشقۇرغۇچى پادىشاھلار بەدەل بېرىپ ئۆلمىگەن بولاتتى.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
ئۆلۈمكە يۇلۇش قىلدى ئەرسە كىشى يۇلۇپ ئۆلمەگەي ئەردى ئەلچى باشى
Ölümke yuluş kıldı erse kişi, yulup ölmegey erdi elçi başı
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR insan ölüme karşı fidye verebilse idi, hükümdarlar fidye verir ve ölümden kurtulurlardı.
🇬🇧 EN If a man could ransom himself against death, kings and chiefs of men would have ransomed themselves and never died.
#1115 ئايتولدى (ۋەزىر)
نەزمىي يەشمىسى:
بۇ ئايتولدى بەكمۇ قاتتىق ئاغرىدى،
ئۈمىدسىز بولۇپ قولنى جاندىن يۈدى.

Behold, Ay-Toldi's illness grew more grievous; despairing of life, he washed his hands of his mortal frame.

Ay-Toldı'nın hastalığı ağırlaştı ve ümidini keserek, canından elini yudu.

نەسرىي يەشمىسى:
قارا، ئايتولدىنىڭ كېسىلى ئېغىرلاشتى، ئۈمىدسىز بولۇپ، جېنىدىن قولىنى يۇيدى.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
بۇ ئاي تولدىنىڭ كۆر ئىگى ئاغرۇدى ئۇمىنچسىز بولۇپ جاندىن ئەلگىن يۇدى
Bu ay toldınıñ kör igi ağrudı, umınçsız bolup cândın elgin yudı
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Ay-Toldı'nın hastalığı ağırlaştı ve ümidini keserek, canından elini yudu.
🇬🇧 EN Behold, Ay-Toldi's illness grew more grievous; despairing of life, he washed his hands of his mortal frame.
#1116 ئايتولدى (ۋەزىر)
نەزمىي يەشمىسى:
دېدى ئۇ ئۆكۈنۈپ: ھاياتىم ئىست،
بىكارغا ئۆتتى - كەتتى كۆركىم، ئىست.

He repented, saying: 'Alas, life! Alas, beauty! Woe that I have squandered you in vain!'

Peşiman oldu ve:— Ey hayat, ey güzellik, ne yazık ki, sizi boşuna harcadım — dedi —

نەسرىي يەشمىسى:
ئۆكۈنۈپ دېدى، ئىست ھايات، سېنى بىھۇدە ئۆتكۈزدۈم، ئىست گۈزەللىك.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
ئۆكۈندى ئايۇر ئاي تىرىگلىك ئىسىز ياۋالىققا ئىدتىم ئىسىز كۆرك بەدىز
Ökündi ayur ay tiriglik isiz, yavalıkka ıdtım isiz körk bediz
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Peşiman oldu ve:— Ey hayat, ey güzellik, ne yazık ki, sizi boşuna harcadım — dedi —
🇬🇧 EN He repented, saying: 'Alas, life! Alas, beauty! Woe that I have squandered you in vain!'
#1117 ئايتولدى (ۋەزىر)
نەزمىي يەشمىسى:
تىرىكلىك كەچۈردۈم غايىللىق بىلەن،
يىگىتلىك تۈگەتتىم زايەلىك بىلەن.

'I passed my life in heedlessness; I threw away my youth in worthless pursuits.'

ömrümü gafletle geçirdim, gençliğimi boşu-boşuna sarfettım.

نەسرىي يەشمىسى:
غەپلەتتە ئۆمۈر كەچۈردۈم، يىگىتلىكىمنى بىھۇدە ئۆتكۈزۈۋەتتىم.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
تىرىگلىك كەچۈردۈم ئوساللىق بىلە يەگىتلىكنى ئىدتىم ياۋالىق بىلە
Tiriglik keçürdüm osallık bile, yegitlikni ıdtım yavalık bile
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR ömrümü gafletle geçirdim, gençliğimi boşu-boşuna sarfettım.
🇬🇧 EN 'I passed my life in heedlessness; I threw away my youth in worthless pursuits.'
#1118 ئايتولدى (ۋەزىر)
نەزمىي يەشمىسى:
ئىدىم بىر قاچاقكىم، قاچاتتىم ئۆزۈم،
ئەجەل تۈتتى، توستى، نە پايدا سۆزۈم.

'I was a fugitive fleeing toward life; now death hath seized me and draggeth me away—what avail my words?'

Ben hayata kaçmış bir kaçak idim, şimdi ecel beni yakaladı ve geri gönderiyor, sözün ne faydası var.

نەسرىي يەشمىسى:
مەن ئۆزۈم ھاياتقا قاراپ قاچقان بىر قاچاق ئىدىم، ئەجەل تۇتۇپ، ئېلىپ ماڭدى، سۆزۈمنىڭ نېمە پايدىسى بار؟
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
كۈرەمىش كۈرەك ئەردى ئۇش بۇ ئۆزۈم ئەجەل تۇتتى ئەلتۈر نە ئاسغى سۆزۈم
Küremiş kürek erdi uş bu özüm, ecel tuttı eltür ne asğı sözüm
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Ben hayata kaçmış bir kaçak idim, şimdi ecel beni yakaladı ve geri gönderiyor, sözün ne faydası var.
🇬🇧 EN 'I was a fugitive fleeing toward life; now death hath seized me and draggeth me away—what avail my words?'
#1119 ئايتولدى (ۋەزىر)
نەزمىي يەشمىسى:
جاھان مېلى يىغدىم بېخىللىق بىلەن،
قالۇر مال، كېتەرمەن بۇ يوقلۇق بىلەن.

'In my greed I gathered the goods of this world; the wealth remaineth behind, while I depart today in utter destitution.'

Aç gözlüllük ile dünya malını topladım, mal kalıyor, ben ise, bugün her şeyi bırakıp, yokluk içinde gidiyorum.

نەسرىي يەشمىسى:
ئاچكۆزلۈك بىلەن دۇنيا مېلىنى توپلىدىم، مال دۇنيا قېلىۋاتىدۇ، بۈگۈن يوقسۇزلۇق بىلەن كېتىۋاتىمەن.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
ئاجۇن مالى تەردى ئۆزۈم سۇقلۇقۇن قالىر نەڭ بارىر-مەن بۇ كۈن يوقلۇقۇن
Ajun mâlı terdi özüm suklukun, kalır neñ barır-men bu kün yoklukun
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Aç gözlüllük ile dünya malını topladım, mal kalıyor, ben ise, bugün her şeyi bırakıp, yokluk içinde gidiyorum.
🇬🇧 EN 'In my greed I gathered the goods of this world; the wealth remaineth behind, while I depart today in utter destitution.'
#1120 ئايتولدى (ۋەزىر)
نەزمىي يەشمىسى:
ئۇزارتقان ئىدىم كۆپ تىلىم ھەم قولۇم،
تىنىقنى مانا قىستى، تۈتتى ئۆلۈم.

'Too often did I stretch forth my hand and tongue; now death hath come, seizing me and choking my breath.'

Çok defa başkalarına elimi ve dilimi uzattım, işte ölüm geldi, yakaladı ve nefesimi kesti.

نەسرىي يەشمىسى:
قول ۋە تىلىمنى ئارتۇقچە ئۇزاتقانىدىم، ئەمدى ئۆلۈم كېلىپ تۇتتى، مانا نەپسىمنى قىستى.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
ئەلىگ تىل ئۇزۇن قىلدىم ئەردى ئۈكۈش ئۆلۈم كەلدى تۇتتى تىنىم قىستى ئۇش
Elig til uzun kıldım erdi üküş, ölüm keldi tuttı tınım kıstı uş
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Çok defa başkalarına elimi ve dilimi uzattım, işte ölüm geldi, yakaladı ve nefesimi kesti.
🇬🇧 EN 'Too often did I stretch forth my hand and tongue; now death hath come, seizing me and choking my breath.'
#1121 ئايتولدى (ۋەزىر)
نەزمىي يەشمىسى:
شۇ ياڭلىغ ئۆكۈندى، تولا يىغلىدى،
ئۆلۈمگە ئۆكۈنچى پايدا قىلمىدى.

Thus did he lament with many tears; yet his remorse availed naught against the power of death.

Böylece çok nedamet getirdi ve çok ağladı, fakat peşımanlığı ölüm karşısında fayda etmedi.

نەسرىي يەشمىسى:
ئايتولدى شۇنداق ئۆكۈندى، كۆپ يىغلىدى، ئۆكۈنۈشى ئۆلۈمگە پايدا بەرمىدى.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
بۇ ياڭلىغ ئۆكۈندى ئۈكۈش يىغلادى ئۆكۈنچى ئۆلۈمكە ئاسىغ قىلمادى
Bu yañlığ ökündi üküş yığladı, ökünçi ölümke asığ kılmadı
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Böylece çok nedamet getirdi ve çok ağladı, fakat peşımanlığı ölüm karşısında fayda etmedi.
🇬🇧 EN Thus did he lament with many tears; yet his remorse availed naught against the power of death.
#1122 ئايتولدى (ۋەزىر)
نەزمىي يەشمىسى:
تىلىكىدەك بولماس،
تىرىكلىك كۈنى.

How helpless is this son of Adam! He cannot live his days according to his own desire.

Bu insan oğlu ne kadar âcizdir, ömrünü dilediği gibi geçiremez.

نەسرىي يەشمىسى:
بۇ ئىنسان ئوغلى نېمىدېگەن ئاجىز ھە؟ تىرىكلىك كۈنلىرىنى تىلىگىنىدەك ئۆتكۈزەلمەيدۇ.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
نە مۇڭلۇغ-تۇرۇر بۇ ئاپا ئوغلانى تىلەك تەگ بۇلۇماز تىرىگلىك كۈنى
Ne muñluğ-turur bu apa oğlanı, tilek teg bulumaz tiriglik küni
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Bu insan oğlu ne kadar âcizdir, ömrünü dilediği gibi geçiremez.
🇬🇧 EN How helpless is this son of Adam! He cannot live his days according to his own desire.
#1123 ئايتولدى (ۋەزىر)
نەزمىي يەشمىسى:
تىلەككە يېتىشسە ياشالماس كىشى،
ھاياتتا تىلەككە يېتەلمەس كىشى.

If he attaineth his desire, he cannot enjoy life; and if he liveth, he faileth to attain his desire, O wise one.

însan dileğine kavuşsa, yaşamasını bilmez, yaşasa da, dileğine kavuşamaz, ey hakîm.

نەسرىي يەشمىسى:
ئىنسان تىلىكىگە ئېرىشسە، ھايات ياشىيالمايدۇ، ھايات بولسا تىلىكىگە يېتەلمەيدۇ، ئەي دانا.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
تىلەك بۇلسا بولماز تىرىگلىك يەگۈ تىرىگ بولسا بۇلماز تىلەك ئاي بۈگۈ
Tilek bulsa bolmaz tiriglik yegü, tirig bolsa bulmaz tilek ay bügü
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR însan dileğine kavuşsa, yaşamasını bilmez, yaşasa da, dileğine kavuşamaz, ey hakîm.
🇬🇧 EN If he attaineth his desire, he cannot enjoy life; and if he liveth, he faileth to attain his desire, O wise one.
#1124 ئايتولدى (ۋەزىر)
نەزمىي يەشمىسى:
بىر ئاز ياخشىلىق كۆرسە ئۇنتار ئۆزىن،
يېشىل كۆكتىن ئۈستۈن يۈرۈتەر سۆزىن.

If a little fortune reacheth him, he forgetteth himself, imagining that his command reigneth higher than the blue sky.

Bir ara rahata kavuşsa, kendisini unutur, emrinin mâvî göklerin üstünde hüküm sürdüğünü zanneder.

نەسرىي يەشمىسى:
ئازراق ياخشىلىققا يېتىشسە، ئۆزىنى ئۇنتۇيدۇ، سۆزىنى يېشىل كۆكتىن ئۈستۈن چاغلايدۇ.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
ئاز ئەدگۈكە تەگسە ئۇنىتۇر ئۆزىن ياشىل كۆكتە ئۈستۈن يورىتۇر سۆزىن
Az edgüke tegse unıtur özin, yaşıl kökte üstün yorıtur sözin
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Bir ara rahata kavuşsa, kendisini unutur, emrinin mâvî göklerin üstünde hüküm sürdüğünü zanneder.
🇬🇧 EN If a little fortune reacheth him, he forgetteth himself, imagining that his command reigneth higher than the blue sky.
#1125 ئايتولدى (ۋەزىر)
نەزمىي يەشمىسى:
قەدىرلەنسە مەغرۇر، كۆرەڭ ھەم بولۇر،
ئۆلۈم تۇتسا پۈكۈلۈپ ئۆكۈنچتە ئۆلۈر.

If he gaineth high dignity, he becometh proud and arrogant; but when death layeth hold of him, he awakeneth and dieth in bitter regret.

Bir az itibar kazanırsa, mağrur ve kabadayı olur, ölüm yakaladığı zaman da, süklüm-püklüm onun arkasından gider ve peşimanlık içinde ölür.

نەسرىي يەشمىسى:
مەرتىۋە قازانسا، مەغرۇر، كۆرەڭ بولۇۋالىدۇ، ئۆلۈم تۇتقاندا ئويغىنىدۇ ۋە ئۆكۈنچ بىلەن ئۆلىدۇ.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
ئاغىرلىققا تەگسە كۈۋەز كۈر بولۇر ئۆلۈم تۇتسا ئودلۇر ئۆكۈنچۈن ئۆلۈر
Ağırlıkka tegse küvez kür bolur, ölüm tutsa odlur ökünçün ölür
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Bir az itibar kazanırsa, mağrur ve kabadayı olur, ölüm yakaladığı zaman da, süklüm-püklüm onun arkasından gider ve peşimanlık içinde ölür.
🇬🇧 EN If he gaineth high dignity, he becometh proud and arrogant; but when death layeth hold of him, he awakeneth and dieth in bitter regret.
#1126 ئايتولدى (ۋەزىر)
نەزمىي يەشمىسى:
يېسە، تويسا بولۇر قىلىقى بۇغرا،
ئەگەر قارنى ئاچسا، بىلىپ يەر ئوغا.

When he eateth and filleth his belly, he behaveth like a raging camel stallion; yet when hunger pincheth, he knowingly swalloweth poison.

Yiyip, karnı doydumu, deve aygırı kesilir, eğer karnı acıkırsa, bile-bile zehir yer.

نەسرىي يەشمىسى:
يەپ تويسا، قىلىقلىرى بۇغرادەك بولىدۇ، ئەگەر قارنى ئاچسا، بىلىپ تۇرۇپ ئوغىنى يەيدۇ.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
يەسە تودسا قىلقى بولۇر بۇغراغۇ قالى قارنى ئاچسا بىلىپ يەر ئاغۇ
Yese todsa kılkı bolur buğrağu, kalı karnı açsa bilip yer ağu
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Yiyip, karnı doydumu, deve aygırı kesilir, eğer karnı acıkırsa, bile-bile zehir yer.
🇬🇧 EN When he eateth and filleth his belly, he behaveth like a raging camel stallion; yet when hunger pincheth, he knowingly swalloweth poison.
#1127 ئايتولدى (ۋەزىر)
نەزمىي يەشمىسى:
راھەتتە زېرىكەر، غەم ئىچرە سېزەر،
سۆيگىنىن تاپسا تېزلا ئاندىن بېزەر.

He pineth under sorrow and groweth weary of ease; he seeketh what he loveth, yet once he findeth it, he soon casteth it aside.

Kederden zayıflar, rahattan usanır, sevdiğini bulur, bulunca, çabuk yerer.

نەسرىي يەشمىسى:
كۈلپەتتىن قاچىدۇ، راھەتكە ئەگىشىدۇ، سۆيگىنىگە يېتىدۇ، يەتكەندىن كېيىن يەنە ۋاز كېچىدۇ.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
ساقىنچقا سىزار كۆر ئەرەجكە ئىرەر سەۋەرىن بۇلۇر بۇلسا تەركىن يىرەر
Sakınçka sızar kör erejke irer, severin bulur bulsa terkin yirer
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Kederden zayıflar, rahattan usanır, sevdiğini bulur, bulunca, çabuk yerer.
🇬🇧 EN He pineth under sorrow and groweth weary of ease; he seeketh what he loveth, yet once he findeth it, he soon casteth it aside.
#1128 ئايتولدى (ۋەزىر)
نەزمىي يەشمىسى:
ئۈلۈغ تىندى ئايتولدى، پۇشمان يېدى،
دۇرۇسلۇق يولىنى يوقاتتىم، دېدى.

Ay-Toldi repented and sighed deeply, saying: 'Alas, I have lost the path of rectitude!'

Bu Ay-Toldı da peşiman oldu, uzun müddet sustu, sonra şöyle dedi: — Ben doğru yolu kaybetmişim.

نەسرىي يەشمىسى:
ئايتولدى ئۆكۈندى، چوڭقۇر تىنىپ ئېيتتىكى: مەن توغرا يولۇمنى يوقاتتىم.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
ئۆكۈندى بۇ ئاي تولدى تىندى ئۇلۇغ ئايۇر-مەن يىتۈردۈم كۆنىلىك يولۇغ
Ökündi bu ay toldı tındı uluğ, ayur-men yitürdüm könilik yoluğ
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Bu Ay-Toldı da peşiman oldu, uzun müddet sustu, sonra şöyle dedi: — Ben doğru yolu kaybetmişim.
🇬🇧 EN Ay-Toldi repented and sighed deeply, saying: 'Alas, I have lost the path of rectitude!'
#1129 ئايتولدى (ۋەزىر)
نەزمىي يەشمىسى:
نېچۈن توپلىدىمكىن مەن ئالتۇن كۈمۈش،
نېچۈن بەرمىدىم مەن يوقسۇلغا ئۈلۈش.

'Why did I hoard this gold and silver? Why did I not distribute it among the poor?'

Niçin bu altın-gümüşü topladım, niçin bunları yoksullara dağıtmadım.

نەسرىي يەشمىسى:
بۇ ئالتۇن كۈمۈشلەرنى نېمە ئۈچۈن توپلىغان بولغىنىدىم، نېمىشقىمۇ كەمبەغەللەرگە ئۈلەشتۈرۈپ بەرمىدىم؟!
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
نەلۈك تىردىم ئەردى بۇ ئالتۇن كۈمۈش نەلۈك قىلمادىم مەن چىغايقا ئۈلۈش
Nelük tirdim erdi bu altun kümüş, nelük kılmadım men çığayka ülüş
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Niçin bu altın-gümüşü topladım, niçin bunları yoksullara dağıtmadım.
🇬🇧 EN 'Why did I hoard this gold and silver? Why did I not distribute it among the poor?'
#1130 ئايتولدى (ۋەزىر)
نەزمىي يەشمىسى:
نېچۈن ياخشى ئىشنى مەن قويغاندىمەن،
نېمىشقا گۈناھسىزنى سۆككەندىمەن.

'Why did I neglect righteous deeds? Why did I revile innocent people?'

Ah, sanki niçin bu iyi işi bıraktım, sanki niçin bu günahsız insanlara kötü sözler söyledim.

نەسرىي يەشمىسى:
ئاھ، بۇ ياخشى ئىشلارنى نېمە ئۈچۈن تاشلاپ قويدۇم، گۇناھسىز كىشىلەرنى نېمە ئۈچۈن ئەيىبلىدىم؟!
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
نەلۈك قودتۇم ئەركى بۇ ئەدگۈ ئىشىگ نەلۈك سۆكتۈم ئەركى يازۇقسۇز كىشىگ
Nelük kodtum erki bu edgü işig, nelük söktüm erki yazuksuz kişig
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Ah, sanki niçin bu iyi işi bıraktım, sanki niçin bu günahsız insanlara kötü sözler söyledim.
🇬🇧 EN 'Why did I neglect righteous deeds? Why did I revile innocent people?'
#1131 ئايتولدى (ۋەزىر)
نەزمىي يەشمىسى:
ئەۋەتسەم ئىدىم مەن بۇرۇن ئەزگۈلۈك،
قىلۇر ئەردى پايدا تاڭلا بەلگىلىك.

'I should have sent all my good deeds ahead of me; they would surely have profited me on the morrow.'

Bütün iyiliklerimi önceden göndermeli idim, bunlar bana yarın muhakkak faydalı olurdu.

نەسرىي يەشمىسى:
بۇرۇنلا جىمى ياخشىلىقلارنى قىلىشىم كېرەك ئىدى، ئۇلار كېيىن ماڭا، شۈبھىسىز، پايدىلىق بولاتتى.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
بۇرۇن ئىدغۇم ئەردى قامۇغ ئەدگۈلۈگ ئاسىغ قىلغاي ئەردى يارىن بەلگۈلۈگ
Burun ıdğum erdi kamuğ edgülüg, asığ kılğay erdi yarın belgülüg
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Bütün iyiliklerimi önceden göndermeli idim, bunlar bana yarın muhakkak faydalı olurdu.
🇬🇧 EN 'I should have sent all my good deeds ahead of me; they would surely have profited me on the morrow.'
#1132 ئايتولدى (ۋەزىر)
نەزمىي يەشمىسى:
نە پايدا بېرەر بۇ ئۆكۈنچىم بۈگۈن،
ئۆلۈم تۈتتى، كېسىلدى سۆز ھەمدە بۇ ئۈن.

'What profit is there in my remorse today? Death hath seized me, cutting off my breath and my speech!'

Bugün bu peşimanlığımın ne faydası var, ölüm yakaladı, sözümü ve sesimi kesti.

نەسرىي يەشمىسى:
بۈگۈن بۇ ئۆكۈنچىلىرىمنىڭ نېمە پايدىسى بار، ئۆلۈم تۇتتى، نەپىسىم بىلەن سۆزۈمنى كەستى!
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
نەگۈ ئاسغى بار بۇ ئۆكۈنچۈم بۇ كۈن ئۆلۈم تۇتتى كەستى بۇ سۆز بىرلە ئۈن
Negü asğı bar bu ökünçüm bu kün, ölüm tuttı kesti bu söz birle ün
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Bugün bu peşimanlığımın ne faydası var, ölüm yakaladı, sözümü ve sesimi kesti.
🇬🇧 EN 'What profit is there in my remorse today? Death hath seized me, cutting off my breath and my speech!'
#1133 ئايتولدى (ۋەزىر)
نەزمىي يەشمىسى:
نېمە دەيدۇ ئاڭلا ئىتتىك كۆزلۈك ئەر،
كىشىگە كۆيۈمچان دۈرۈس سۆزلۈك ئەر.

Hear what the sharp-sighted, truthful, and compassionate man hath said:

Bak, keskin gözlü, doğru sözlü ve merhametli insan ne der.

نەسرىي يەشمىسى:
ئۆتكۈر كۆزلۈك، كىشىگە سادىق، توغرا سۆزلۈك ئەر نېمە دەيدۇ، ئاڭلا:
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
نەگۈ تەر ئەشىتگىل يىتى كۆزلۈگ ئەر كىشىكە باغىرساق كۆنى سۆزلۈگ ئەر
Negü ter eşitgil yiti közlüg er, kişike bağırsak köni sözlüg er
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Bak, keskin gözlü, doğru sözlü ve merhametli insan ne der.
🇬🇧 EN Hear what the sharp-sighted, truthful, and compassionate man hath said:
#1134 ئايتولدى (ۋەزىر)
نەزمىي يەشمىسى:
پۈتۈن جېنى بارغا ئۆلۈم بىر ئىشىك،
ئۈنىڭدىن كىرەرلەر جىمى يۈرۈگلۈك1133.

'Death is a doorway for every breathing creature; all who walk upon this earth must pass through this door.'

Bütün canlılar için ölüm bir kapıdır, yürüyenlerin hepsi bu kapıdan geçer.

نەسرىي يەشمىسى:
پۈتۈن نەپەس ئالغۇچىلار ئۈچۈن ئۆلۈم بىر ئىشىكتۇر، ھايات يۈرگەنلەرنىڭ ھەممىسى بۇ ئىشىككە كىرىدۇ.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
تۈزۈ تىن توقىرقا ئۆلۈم بىر قاپۇغ كىرۈر بۇ قاپۇغقا يورىغلى قامۇغ
Tüzü tın tokırka ölüm bir kapuğ, kirür bu kapuğka yorığlı kamuğ
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Bütün canlılar için ölüm bir kapıdır, yürüyenlerin hepsi bu kapıdan geçer.
🇬🇧 EN 'Death is a doorway for every breathing creature; all who walk upon this earth must pass through this door.'
#1135 ئايتولدى (ۋەزىر)
نەزمىي يەشمىسى:
نېمە بۇ تىرىكلىك، نېمە بۇ ئۆلۈم،
قەيەردىن كېلىپمەن، قەيەرگە يۈلۈم.

'What is life, and what is death? From whence have I come, and whither is my journey?'

Hayat nedir, ölüm nedir, nereden geliyorum, nereye gidiyorum?

نەسرىي يەشمىسى:
ھايات نېمەيۇ، ئۆلۈم نېمە، قاياقتىن كەلدىم، قاياققا يول ئالدىم.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
نەگۈ ئول تىرىگلىك نەگۈ ئول ئۆلۈم قايۇدىن كەلىر-مەن قايۇقا يولۇم
Negü ol tiriglik negü ol ölüm, kayudın kelir-men kayuka yolum
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Hayat nedir, ölüm nedir, nereden geliyorum, nereye gidiyorum?
🇬🇧 EN 'What is life, and what is death? From whence have I come, and whither is my journey?'
#1136 ئايتولدى (ۋەزىر)
نەزمىي يەشمىسى:
ئۆلەر جانغا نېچۈك تۇغۇلغاندىمەن،
يىغا بار ئىكەن، نېچۈن كۈلگەندىمەن.

'Since I was destined to die, why was I born? Since I was destined to weep, why did I laugh?'

Ölecek olduktan sonra, sanki niye doğdum, ağlayacak olduktan sonra, sanki niye güldüm.

نەسرىي يەشمىسى:
نېمىشقا ئۆلۈش ئۈچۈن تۇغۇلدۇم، يىغا كۆرۈش ئۈچۈن نېمىشقا كۈلدۈم؟!
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
نەلۈك توغدۇم ئەركى يانا ئۆلگەلى نەلۈك كۈلدۈم ئەركى سىغىت كۆرگەلى
Nelük toğdum erki yana ölgeli, nelük küldüm erki sığıt körgeli
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Ölecek olduktan sonra, sanki niye doğdum, ağlayacak olduktan sonra, sanki niye güldüm.
🇬🇧 EN 'Since I was destined to die, why was I born? Since I was destined to weep, why did I laugh?'
#1137 ئايتولدى (ۋەزىر)
نەزمىي يەشمىسى:
جاھاندا ئۆلۈمدىن نە باردۇر يامان،
تۇغۇلغان كىشى ئۆلدى شۇنداق دېيان.

'What is harder in this world than death? Every mortal man dieth saying these very words.'

Dünyada ölümden daha güç ne var ! — Her doğan insan böyle diyerek ölür.

نەسرىي يەشمىسى:
دۇنيادا ئۆلۈمدىن قاتتىق نېمە بار؟ ھەربىر تۇغۇلغان كىشى شۇنداق دەپ ئۆلىدۇ!
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
ئاجۇندا ئۆلۈمدىن قاتىغراق قايۇ توغۇغلى كىشى ئۆلدى مۇنداغ ئايۇ
Ajunda ölümdin katığrak kayu, toğuğlı kişi öldi mundağ ayu
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Dünyada ölümden daha güç ne var ! — Her doğan insan böyle diyerek ölür.
🇬🇧 EN 'What is harder in this world than death? Every mortal man dieth saying these very words.'
#1138 ئايتولدى (ۋەزىر)
نەزمىي يەشمىسى:
كېلۈر بۇڭا ئوخشاپ شائىرنىڭ سۆزى،
كىم ئۇقسا مەنىسىن ئېچىلۇر كۆزى.

In like manner the poet uttered these words; whoever graspeth their meaning shall have his eyes opened:

Şâir buna benzer bir söz söylemiştir, bunun mânasını anlayan kimsenin gözü açılır.

نەسرىي يەشمىسى:
بۇنىڭغا تەقلىد قىلىپ شائىر شۇ سۆزنى ئېيتتى، بۇنىڭ مەنىسىنى چۈشەنسە، كىشىنىڭ كۆزى ئېچىلىدۇ:
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
مۇڭار مەڭزەتۈ ئايدى شاىر سۆزى مۇنىڭ مانىسى ئۇقسا ئاچلۇر كۆزى
Muñar meñzetü aydı şâir sözi, munıñ manisi uksa açlur közi
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Şâir buna benzer bir söz söylemiştir, bunun mânasını anlayan kimsenin gözü açılır.
🇬🇧 EN In like manner the poet uttered these words; whoever graspeth their meaning shall have his eyes opened:
#1139 ئايتولدى (ۋەزىر)
نەزمىي يەشمىسى:
نېمە بار جاھاندا ئۆلۈمدىن قاتتىق،
ئۆلۈمنى ياد ئەتسە كېتەر مىڭ تېتىق.

'What in this world is more grievous than death? If thou dost contemplate death, all earthly pleasures vanish away.'

Dünyada ölümden daha ağır ne var, ölümü düşünürsen, bütün zevkler kaybolur, gider.

نەسرىي يەشمىسى:
”دۇنيادا ئۆلۈمدىن قاتتىق نېمە بار؟ ئۆلۈمنى ئويلىساڭ بارلىق لەززەت كېتىدۇ.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
نەگۈ بار ئاجۇندا ئۆلۈمدىن قاتىغ ئۆلۈمۈگ ساقىنسا كىتەر مىڭ تاتىغ
Negü bar ajunda ölümdin katığ, ölümüg sakınsa kiter miñ tatığ
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Dünyada ölümden daha ağır ne var, ölümü düşünürsen, bütün zevkler kaybolur, gider.
🇬🇧 EN 'What in this world is more grievous than death? If thou dost contemplate death, all earthly pleasures vanish away.'
#1140 ئايتولدى (ۋەزىر)
نەزمىي يەشمىسى:
ئۆلۈم بىر دېڭىزدۇر، ئۈچى يوق تۈۋى،
قاراپ كۆرسە ياخشى، تۈۋى يوق يېتىق.

'Death is a sea without shore or bottom; if thou lookest closely, it is a bottomless abyss.'

ölüm uçsuz-bucaksız bir denizdir, iyice dikkat edersen, dipsiz bir çukurdur.

نەسرىي يەشمىسى:
ئۆلۈم تۈۋى ۋە چېكى يوق بىر دېڭىزدۇر، سىنچىلاپ قاردىساڭ، تۈۋى يوق چوڭقۇرلۇقتۇر.“
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
ئۆلۈم بىر تەڭىز ئول ئۇچى يوق تۈپى باقا كۆرسە يەترۈ تۈپى يوق باتىغ
Ölüm bir teñiz ol uçı yok tüpi, baka körse yetrü tüpi yok batığ
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR ölüm uçsuz-bucaksız bir denizdir, iyice dikkat edersen, dipsiz bir çukurdur.
🇬🇧 EN 'Death is a sea without shore or bottom; if thou lookest closely, it is a bottomless abyss.'
#1141 ئايتولدى (ۋەزىر)
نەزمىي يەشمىسى:
ئۆلۈمنى بىلىپمۇ گەر ئولسا غايىل،
ئۆلۈم تۇتسا سۆز قىلماغاي پايدا، بىل.

'If he who knoweth of death falleth into heedlessness, when death seizeth him, words shall bring no profit.'

Ölümü bilen onu bilmezlikten gelirse, ölüm yakalayınca, bunu söylemekten bir fayda çıkmaz.

نەسرىي يەشمىسى:
ئۆلۈمنى بىلگۈچى ئۆزى غەپلەتكە چۈشسە، ئۆلۈم تۇتقاندا سۆز بىلەن بىرەر نەپ ئالالمايدۇ.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
ئۆلۈمنى بىلىگلى ئۇسانسا ئۆزۈن ئۆلۈم تۇتسا ئاسغى بۇلۇنماز سۆزۈن
Ölümni biligli usansa özün, ölüm tutsa asğı bulunmaz sözün
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Ölümü bilen onu bilmezlikten gelirse, ölüm yakalayınca, bunu söylemekten bir fayda çıkmaz.
🇬🇧 EN 'If he who knoweth of death falleth into heedlessness, when death seizeth him, words shall bring no profit.'
#1142 ئايتولدى (ۋەزىر)
نەزمىي يەشمىسى:
ھۈزۈرغا ئاۋۇنۇپ غاپىل يۈرگۈچى،
ئويغىنار ئۆلۈم تۇتسا، يەتمەس كۈچى.

'Those who are lulled into heedlessness by worldly pleasures awaken when death seizeth them, but their strength faileth them to act.'

Dünya zevkleri ile oyalanarak, gaflet edenler, ölüm yakalayınca, uyanırlar, fakat artık ellerinden bir şey gelmez.

نەسرىي يەشمىسى:
ھالاۋەتكە بېرىلىپ غەپلەتكە چۈشكەنلەر ئۆلۈم تۇتقاندا ئويغىنىدۇيۇ، ئامال قىلىشقا كۈچى يەتمەيدۇ.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
ئەرەجلەركە ئاۋنىپ ئوسال بولغۇچى ئۆلۈم تۇتسا ئودلۇر يەتىلمەز كۈچى
Erejlerke avnıp osal bolğuçı, ölüm tutsa odlur yetilmez küçi
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Dünya zevkleri ile oyalanarak, gaflet edenler, ölüm yakalayınca, uyanırlar, fakat artık ellerinden bir şey gelmez.
🇬🇧 EN 'Those who are lulled into heedlessness by worldly pleasures awaken when death seizeth them, but their strength faileth them to act.'
#1143 ئايتولدى (ۋەزىر)
نەزمىي يەشمىسى:
تولا مالغا تويماس كۆزى ئاچ كىشى،
ئەجەل تۇتسا ئۆكۈنەر، يۈرۈشمەس ئىشى.

'A greedy man is never sated with much wealth; when the appointed hour arriveth, he repenteth, but cannot set his affairs aright.'

Çok mal aç gözlüyü doyurmaz, ecel gelince, peşiman olur, fakat artık işini yoluna koyamaz.

نەسرىي يەشمىسى:
نۇرغۇن مال دۇنياغا تويمىغان كۆزى ئاچ كىشى ئەجەل كەلگەندە پۇشايمان قىلىدۇ، چارە قىلالمايدۇ.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
ئۈكۈش نەڭكە تودماز كۆزى سۇق كىشى ئەجەل تۇتسا ئۆكنۈر ئىتۈمەز ئىشى
Üküş neñke todmaz közi suk kişi, ecel tutsa öknür itümez işi
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Çok mal aç gözlüyü doyurmaz, ecel gelince, peşiman olur, fakat artık işini yoluna koyamaz.
🇬🇧 EN 'A greedy man is never sated with much wealth; when the appointed hour arriveth, he repenteth, but cannot set his affairs aright.'
#1144 ئايتولدى (ۋەزىر)
نەزمىي يەشمىسى:
تۇراقسىز بەختكە ئاۋۇنغان مەغرۇر،
قوڭۇر يەر قېتىدا يۈرەكىن يارۇر.

The arrogant man taketh pride and solace in fickle fortune, but beneath the dark earth his heart shall be torn with regret.

Mağrur insan dönek devletle avunarak, ona güvenir, fakat kara toprak altında peşimanlıkla yüreğini parçalar.

نەسرىي يەشمىسى:
مەغرۇر كىشى ئۆتكۈنچى دۆلىتىگە شادلىنىپ مەغرۇرلىنىدۇ، بوز يەر قېتىغا كىرگەندە، يۈرىكىنى پارە پارە قىلىدۇ.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
يايىغ قۇتقا ئاۋنىپ كۈۋەنۈر كۈر ئەر ياغىز يەر قاتىندا يۈرەكىن يەرەر
Yayığ kutka avnıp küvenür kür er, yağız yer katında yürekin yerer
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Mağrur insan dönek devletle avunarak, ona güvenir, fakat kara toprak altında peşimanlıkla yüreğini parçalar.
🇬🇧 EN The arrogant man taketh pride and solace in fickle fortune, but beneath the dark earth his heart shall be torn with regret.
#1145 ئايتولدى (ۋەزىر)
نەزمىي يەشمىسى:
سۆيۈنچكە ئاۋۇنۇپ تولا كۈلگۈچى،
پىغىغا تەييار ئول، ئايا ئۆلگۈچى.

O mortal man who ever laughed in joyous ease, prepare thyself now for weeping and mourning!

Ey fâni insan, dâima sevinç içinde avunup-gülen kimseler ağlamalara hazır olmalıdırlar.

نەسرىي يەشمىسى:
شادلىقلارغا ئاۋۇنۇپ كۈلگۈچىلەر يىغلاشقىمۇ تەييارلانغۇلۇق، ئەي ئۆلگۈچى ئىنسان!
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
سەۋىنچلەركە ئاۋنىپ ئۈكۈش كۈلگۈچى سىغىتقا ئانۇڭۇ ئايا ئۆلگۈچى
Sevinçlerke avnıp üküş külgüçi, sığıtka anuñu ayâ ölgüçi
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Ey fâni insan, dâima sevinç içinde avunup-gülen kimseler ağlamalara hazır olmalıdırlar.
🇬🇧 EN O mortal man who ever laughed in joyous ease, prepare thyself now for weeping and mourning!
#1146 ئايتولدى (ۋەزىر)
نەزمىي يەشمىسى:
ئىشىنكىن، ئەقىللىك ئالىم نېمە دەر،
بۇ سۆزگە ئەمەل كىم قىلسا نەپ كۆرە.

Hear what the discerning and wise man saith; whoever heedeth this counsel shall reap great profit:

Akıllı ve bilgili insan ne der, dinle, buna göre hareket edenler bundan istifâde ederler.

نەسرىي يەشمىسى:
ئىدراكلىق ۋە بىلىملىك كىشى نېمە دەيدۇ، ئاڭلا، بۇ سۆزگە ئەمەل قىلىنسا پايدىسى تېگىدۇ:
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
نەگۈ تەر ئەشىتگىل ئۇقۇشلۇغ بىلىر بۇ سۆز ئىشكە تۇتسا كۆر ئاسغى ئالىر
Negü ter eşitgil ukuşluğ bilir, bu söz işke tutsa kör asğı alır
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Akıllı ve bilgili insan ne der, dinle, buna göre hareket edenler bundan istifâde ederler.
🇬🇧 EN Hear what the discerning and wise man saith; whoever heedeth this counsel shall reap great profit:
#1147 ئايتولدى (ۋەزىر)
نەزمىي يەشمىسى:
ئەگەر كىم تاڭلا كۈتسە ياخشى ئورۇن،
ھەر ئىككى جاھاننى يامان قىلمىسۇن.

'Whoever desireth a noble resting place on the morrow, let him not ruin both this world and the next.'

Kim âhiretini mâmur etmek isterse, her iki dünyayı harap etmesin.

نەسرىي يەشمىسى:
ئاخىرەتتە ئۆزىگە ياخشى ئورۇن تىلىگۈچى ھەر ئىككى دۇنيادا يامانلىق قىلمىسۇن.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
يارىنلىق ئورۇن ئەدگۈ قولسا ئۆزۈن ئىسىز قىلماسۇنى بۇ ئىكى ئاجۇن
Yarınlık orun edgü kolsa özün, isiz kılmasunı bu iki ajun
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Kim âhiretini mâmur etmek isterse, her iki dünyayı harap etmesin.
🇬🇧 EN 'Whoever desireth a noble resting place on the morrow, let him not ruin both this world and the next.'
#1148 ئايتولدى (ۋەزىر)
نەزمىي يەشمىسى:
ئەي خۇلقى مۇلايىم، يامان قىلمىغىل،
قىلىقىڭ، سۆزۈڭنى بۇ كۈن ياخشى قىل.

'Commit no evil, O man of gentle nature; perform good deeds today in both thy speech and thy actions.'

Ey yumuşak huylu insan, kötülük etme, hem hareketin, hem de sözün ile bugün iyilik et.

نەسرىي يەشمىسى:
ئەي خۇش پېئىل كىشى، يامانلىق قىلما، بۈگۈن سۆزۈڭ ۋە ھەرىكىتىڭدە ياخشىلىق قىلغىن.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
ئى̇سىز قىلماغىل سەن ئاي قىلقى تۈزۈن بۇ كۈن ئەدگۈ قىلغىل قىلىنچىن سۆزۈن
İsiz kılmağıl sen ay kılkı tüzün, bu kün edgü kılğıl kılınçın sözün
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Ey yumuşak huylu insan, kötülük etme, hem hareketin, hem de sözün ile bugün iyilik et.
🇬🇧 EN 'Commit no evil, O man of gentle nature; perform good deeds today in both thy speech and thy actions.'
#1149 ئايتولدى (ۋەزىر)
نەزمىي يەشمىسى:
ئۆكۈندى بۇ ئايتولدى كۆپ يىغلىدى،
ئۆكۈنچى بۇ يەردە پايدا قىلمىدى.

Ay-Toldi wept profusely in deep remorse, but his remorse at this final juncture availed him nothing.

Ay-Toldı peşiman olup, çok ağladı, fakat bu hâlinde peşimanlığı fayda etmedi.

نەسرىي يەشمىسى:
بۇ ئايتولدى ئۆكۈنۈپ، كۆپ يىغلىدى، ئەمدىكى ئۆكۈنۈشى پايدا بەرمىدى.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
بۇ ئاي تولدى ئۆكنۈپ ئۈكۈش يىغلادى ئۆكۈنچى بۇ يەردە ئاسىغ قىلمادى
Bu ay toldı öknüp üküş yığladı, ökünçi bu yerde asığ kılmadı
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Ay-Toldı peşiman olup, çok ağladı, fakat bu hâlinde peşimanlığı fayda etmedi.
🇬🇧 EN Ay-Toldi wept profusely in deep remorse, but his remorse at this final juncture availed him nothing.
#1150 ئايتولدى (ۋەزىر)
نەزمىي يەشمىسى:
ئۈلەشتۈردى يوقسۇلغا ئالتۇن كۈمۈش،
قاياشلارغا قىلدى نەسىھەت ئۈلۈش.

He distributed his gold and silver to the needy, and gave many solemn testaments to his kinsmen.

Fakirlere altın-gümüş dağıttı, akrabalarına çok öğüt ve nasihatlerde bulundu.

نەسرىي يەشمىسى:
كەمبەغەللەرگە ئالتۇن كۈمۈشلىرىنى ئۈلەشتۈرۈپ بەردى، قېرىنداشلىرىغا كۆپ ۋەسىيەتلەر قىلدى.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
چىغايقا ئۈلەدى كۆر ئالتۇن كۈمۈش قاداشلارقا قىلدى قۇمارۇ ئۈكۈش
Çığayka üledi kör altun kümüş, kadaşlarka kıldı kumaru üküş
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Fakirlere altın-gümüş dağıttı, akrabalarına çok öğüt ve nasihatlerde bulundu.
🇬🇧 EN He distributed his gold and silver to the needy, and gave many solemn testaments to his kinsmen.
#1151 ئايتولدى (ۋەزىر)
نەزمىي يەشمىسى:
كۆزىن كۆككە تىكىپ، دېدى: ئەي ئىگەم،
سېنىڭدىن بۆلەك يوق ئىگە ماڭا ھەم.

He lifted his eyes to heaven and prayed: 'O my Lord, I have known no God other than Thee!'

Gözünü göğe dikti ve : — Ey rabbim, ben senden başka bir tanrı tanımadım — dedi —

نەسرىي يەشمىسى:
كۆزىنى كۆككە تىكىپ دېدىكى: ئەي ئىگەم، مەن سەندىن باشقا بىر تەڭرىنى بىلمىدىم.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
كۆزىن كۆككە تىكتى ئايۇر ئاي ئىدىم سەنىڭدە ئادىن مەن ئىدى بىلمەدىم
Közin kökke tikti ayur ay idim, seniñde adın men idi bilmedim
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Gözünü göğe dikti ve : — Ey rabbim, ben senden başka bir tanrı tanımadım — dedi —
🇬🇧 EN He lifted his eyes to heaven and prayed: 'O my Lord, I have known no God other than Thee!'
#1152 ئايتولدى (ۋەزىر)
نەزمىي يەشمىسى:
ئۆرەتتىڭ، ئۆستۈردۇڭ، بۈيۈتتۈڭ مېنى،
سېنىڭ پەزلىڭ ئەردى، بىلۈرمەن بۇنى.

'Thou didst create me, nurture me, and raise me up; I know full well that all was by Thy grace.'

Yarattın, yetiştirdin ve beni büyüttün, biliyorum ki, bu senin fazıl ve keremin ile oldu.

نەسرىي يەشمىسى:
مېنى ياراتتىڭ، يېتىشتۈردۈڭ ۋە ئۆستۈردۈڭ، بۇ سېنىڭ پەزىلىتىڭ ئىدى، بۇنى چۈشىنىمەن.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
تۆرۈتتۈڭ ئىگىدتىڭ بەدۈتتۈڭ مەنى سەنىڭ فازلىڭ ئەردى بىلىر-مەن مۇنى
Törüttüñ igidtiñ bedüttüñ meni, seniñ fazlıñ erdi bilir-men munı
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Yarattın, yetiştirdin ve beni büyüttün, biliyorum ki, bu senin fazıl ve keremin ile oldu.
🇬🇧 EN 'Thou didst create me, nurture me, and raise me up; I know full well that all was by Thy grace.'
#1153 ئايتولدى (ۋەزىر)
نەزمىي يەشمىسى:
تېۋىنغان ئىدىم مەن ساڭىلا ئۆزۈم،
مانا بۇ ئەجەل تۈتتى، كەستىم سۆزۈم.

'My soul was devoted in worship to Thee; and now, behold, death hath seized me and cut short my speech.'

Ben sana bütün bu varlığım ile tapınıyordum, işte ecel geldi, sözümü kesti.

نەسرىي يەشمىسى:
مەن ئۆزۈممۇ ساڭا سىغىنغانىدىم، مانا بۇ ئەجەل كەلدى، سۆزۈمنى كەستى.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
ساڭا تاپنۇر ئەردى مەنىڭ بۇ ئۆزۈم مۇنۇقى ئەجەل تۇتتى كەستى سۆزۈم
Saña tapnur erdi meniñ bu özüm, munukı ecel tuttı kesti sözüm
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Ben sana bütün bu varlığım ile tapınıyordum, işte ecel geldi, sözümü kesti.
🇬🇧 EN 'My soul was devoted in worship to Thee; and now, behold, death hath seized me and cut short my speech.'
#1154 ئايتولدى (ۋەزىر)
نەزمىي يەشمىسى:
قۇتۇلار يېرىم يوق، يوقالدى ھوشۇم،
سېنىڭ رەھمىتىڭ تۈتسۈن ئەمدى قولۇم.

'I have no sanctuary where I may flee, and my senses fail me; let Thy divine mercy now take me by the hand!'

Sığınacak yerim yok, artık bir şey bilmiyorum, senin rahmetin benim yardımcım olsun.

نەسرىي يەشمىسى:
قۇتۇلغۇدەك يېرىم يوق، ھوشۇمنى يوقانىم، ئەمدى سېنىڭ رەھمىتىڭ ياردەمچى بولسۇن.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
قۇتۇلغۇ يەرىم يوق يەتۈردۈم بىلىگ سەنىڭ راھمەتىڭ تۇتسۇ ئەمدى ئەلىگ
Kutulğu yerim yok yetürdüm bilig, seniñ rahmetiñ tutsu emdi elig
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Sığınacak yerim yok, artık bir şey bilmiyorum, senin rahmetin benim yardımcım olsun.
🇬🇧 EN 'I have no sanctuary where I may flee, and my senses fail me; let Thy divine mercy now take me by the hand!'
#1155 ئايتولدى (ۋەزىر)
نەزمىي يەشمىسى:
بولۇپ گۈستاخ، ئەتتىم يامانلىق تولا،
كەچۈر رەھمىتىڭ بىرلە سەن، ئەي ئىلاھا.

'Through folly and insolence I committed many evils; O Beloved Lord, in Thy gentle kindness, forgive and overlook them!'

Küstahlıkla bir çok kötülükler yaptım, ey aziz olan rabbim, sen beni rahmet ve şefkatin ile af ve mağfiret et.

نەسرىي يەشمىسى:
نادانلىق بىلەن كۆپ يامانلىقلارنى قىلدىم، ئەي ئەزىز تەڭرى ، مېھر شەپقەت بىلەن مېنى كەچۈرگىن.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
ئوتۇنلۇق بىلە قىلدىم ئىسىز ئۈكۈش تۈزۈنلۈك بىلە سەن كەچۈر ئاي كۈسۈش
Otunluk bile kıldım isiz üküş, tüzünlük bile sen keçür ay küsüş
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Küstahlıkla bir çok kötülükler yaptım, ey aziz olan rabbim, sen beni rahmet ve şefkatin ile af ve mağfiret et.
🇬🇧 EN 'Through folly and insolence I committed many evils; O Beloved Lord, in Thy gentle kindness, forgive and overlook them!'
#1156 ئايتولدى (ۋەزىر)
نەزمىي يەشمىسى:
بىھۇدە ئۆتتى بۇ تىرىكلىك ئىست،
بىكار كەتتى ئاي - كۈن، بۇ بەگلىك ئىست.

'Alas, my life hath passed away in vanity! Alas, I have squandered my time and my high office in vain!'

Hayatım, yazık ki, beyhude geçti, vaktimi ve beylik zamanımı, yazık ki, boşuna harcadım.

نەسرىي يەشمىسى:
ئىست، ھاياتىم بىھۇدە ئۆتتى، ئىست، زامانىمنى ۋە بەگلىكىمنى بوشقا ئۆتكۈزۈۋەتتىم.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
ياۋالىقتا كەچتى تىرىگلىك ئىسىز سۈرە ئىدتىم ئۈد كۈن بۇ بەگلىك ئىسىز
Yavalıkta keçti tiriglik isiz, süre ıdtım üd kün bu beglik isiz
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Hayatım, yazık ki, beyhude geçti, vaktimi ve beylik zamanımı, yazık ki, boşuna harcadım.
🇬🇧 EN 'Alas, my life hath passed away in vanity! Alas, I have squandered my time and my high office in vain!'
#1157 ئايتولدى (ۋەزىر)
نەزمىي يەشمىسى:
سۆزىن كەستى، ئويلاندى بىر ئاز تۈرۈپ،
كۆزىدىن ياش ئاققۇزدى ئوغلىن كۆرۈپ.

He ceased his speech and paused in silent reflection; then, beholding his young son, tears streamed from his eyes.

Sözünü kesti ve bir müddet durup, düşündü, fakat oğlunu görünce, tekrar gözünü yaş bürüdü.

نەسرىي يەشمىسى:
سۆزىنى تۈگەتتى، بىرئاز ئويلىنىپ تۇردى ۋە ئوغلىنى كۆرۈپ كۆز ياش ئېقىتتى.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
سۆزىن كەستى ئانچا ساقىندى تۇرۇپ ئاقىتتى كۆزۈن ياش كۆر ئوغلىن كۆرۈپ
Sözin kesti ança sakındı turup, akıttı közün yaş kör oğlın körüp
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Sözünü kesti ve bir müddet durup, düşündü, fakat oğlunu görünce, tekrar gözünü yaş bürüdü.
🇬🇧 EN He ceased his speech and paused in silent reflection; then, beholding his young son, tears streamed from his eyes.
ئاۋازلىق كىتاب
20-باب: دۆلەتنىڭ تۇراقسىزلىقى ۋە بايلىقنىڭ ئۆتكۈنچىلىكى بايانى
100%
00:00 --:--