تىزىملىك
تىل تاللاش:
72-باب 5467 – 5631-بېيىتلەر (165 بېيىت) بايان قىلغۇچى: ئۆگدۈلمىش (مەسلىھەتچى)

ئۆگدۈلمىشنىڭ پادىشاھقا مەمىلىكەت تۈزەش ئۇسۇلىنى سۆزلىشى

Ögdülmishning Padishahqa Memiliket Tüzesh Usulini Sözlishi

ئۆگدۈلمىشنىڭ پادىشاھقا مەمىلىكەت تۈزەش ئۇسۇلىنى سۆزلىشى. قۇتادغۇبىلىكنىڭ 72-بابى، 5467–5631-بېيىتلەر.

🎙️ CD پىلاستىنكىسى: 077 ئۆگدۈلمىشنىڭ ئىلىككە ئەلنى ئىدارە قىلىش ئۇسۇللىرىنى ئېيتىشى — 22:29
مەنبە:
#5467 ئۆگدۈلمىش (مەسلىھەتچى)
نەزمىي يەشمىسى:
جاۋاب بەردى ئۆگدۈلمىش، ئېيتتى: ئەلىگ،
پۈتۈن ئىشقا تەدبىرلە سۈنسۈن ئېلىگ.

Yanut berdi ögdülmiş aydı ilig, kamuğ işke öñdün yorıtsun elig

(Karakhanid transcription · English translation in progress)

Öğdülmış cevap verdi ve : — Hükümdar önceden her türlü tedbiri alsın — dedi —

نەسرىي يەشمىسى:
ئۆگدۈلمىش جاۋاب بېرىپ دېدى: ئەلىگ، ھەممە ئىشقا توغرا تەدبىر قوللانسۇن.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
يانۇت بەردى ئۆگدۈلمىش ئايدى ئىلىگ قامۇغ ئىشكە ئۆڭدۈن يورىتسۇن ئەلىگ
Yanut berdi ögdülmiş aydı ilig, kamuğ işke öñdün yorıtsun elig
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Öğdülmış cevap verdi ve : — Hükümdar önceden her türlü tedbiri alsın — dedi —
#5468 ئۆگدۈلمىش (مەسلىھەتچى)
نەزمىي يەشمىسى:
ئېغىزدىن چىقارما يامان سۆزلىنى،
ئەي ئىلمى دەريا، ھەق كەچۈرمەس ئۆتى.

Yarağsız yorıtma tiliñde yavuz, bayat taplamağay ay bilgi ögüz

(Karakhanid transcription · English translation in progress)

Onun ağzından fena ve yakışıksız söz çıkmasın, ey bilgisi nehirler gibi bol olan, Tanrı bunu hoş karşılamaz.

نەسرىي يەشمىسى:
تىلىڭدىن يارىماس، يامان سۆزلەرنى چىقارما، بۇنى خۇدا راۋا كۆرمەيدۇ، ئەي بىلىمى دەريا.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
ياراغسىز يورىتما تىلىڭدە ياۋۇز بايات تاپلاماغاي ئاي بىلگى ئۆگۈز
Yarağsız yorıtma tiliñde yavuz, bayat taplamağay ay bilgi ögüz
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Onun ağzından fena ve yakışıksız söz çıkmasın, ey bilgisi nehirler gibi bol olan, Tanrı bunu hoş karşılamaz.
#5469 ئۆگدۈلمىش (مەسلىھەتچى)
نەزمىي يەشمىسى:
بۇ بەگلىكنى كۈچەپ ئالمىدىڭ تىلەپ،
خۇدا بەردى پەزلى بىلەن بەلگىلەپ.

Bu beglik küçün almadıñ sen tilep, bayat berdi fazlı bile belgülep

(Karakhanid transcription · English translation in progress)

Bu beylik mesnedine sen isteyerek gelmedin, onu Tanrı kendi fazlı ile sana ihsan etti.

نەسرىي يەشمىسى:
بۇ بەگلىكنى سەن ئۆز تىلىكىڭ بويىچە زورلاپ ئالمىدىڭ، بۇنى خۇدا ئۆز پەزىلىتى بىلەن بەلگىلىگەن.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
بۇ بەگلىك كۈچۈن ئالمادىڭ سەن تىلەپ بايات بەردى فازلى بىلە بەلگۈلەپ
Bu beglik küçün almadıñ sen tilep, bayat berdi fazlı bile belgülep
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Bu beylik mesnedine sen isteyerek gelmedin, onu Tanrı kendi fazlı ile sana ihsan etti.
#5470 ئۆگدۈلمىش (مەسلىھەتچى)
نەزمىي يەشمىسى:
قەدىرلەپ سېنى، بەردى بەگلىك ساڭا،
ئەي ئىلمى كەڭ، قىلغىن سەن شۈكرى بۇڭا.

Ağırladı berdi bu beglik saña, munıñ şükri kılğıl ay bilgi keñ e

(Karakhanid transcription · English translation in progress)

Lütuf ederek, sana bu beyliği verdi, ey bilgisi geniş olan insan, buna şükür et.

نەسرىي يەشمىسى:
سېنى قەدىرلىدى ۋە بۇ بەگلىكنى بەردى، بۇنىڭغا شۈكۈر قىل، ئەي بىلىمى كەڭ.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
ئاغىرلادى بەردى بۇ بەگلىك ساڭا مۇنىڭ شۈكرى قىلغىل ئاي بىلگى كەڭ ئە
Ağırladı berdi bu beglik saña, munıñ şükri kılğıl ay bilgi keñ e
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Lütuf ederek, sana bu beyliği verdi, ey bilgisi geniş olan insan, buna şükür et.
#5471 ئۆگدۈلمىش (مەسلىھەتچى)
نەزمىي يەشمىسى:
تۈزەپ دىلنى پاكلاپ، تېۋىن ھەققە سەن،
مەيادالەت ۋە شەپقەتنى قىل خەلققە سەن.

Köñül tüz özüñsüz bayatka tapın, bodunka törü kıl bağırsaklıkın

(Karakhanid transcription · English translation in progress)

Hâlis gönül ve temiz kalple Tanrıya ibâdet kıl, halka merhamet ve şefkat göster.

نەسرىي يەشمىسى:
دىلىڭنى تۈز، ئۆزۈڭنى پاك تۇتۇپ، خۇداغا ئىبادەت قىل، خەلققە ئادىل ۋە مېھرىبان بول.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
كۆڭۈل تۈز ئۆزۈڭسۈز باياتقا تاپىن بودۇنقا تۆرۈ قىل باغىرساقلىقىن
Köñül tüz özüñsüz bayatka tapın, bodunka törü kıl bağırsaklıkın
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Hâlis gönül ve temiz kalple Tanrıya ibâdet kıl, halka merhamet ve şefkat göster.
#5472 ئۆگدۈلمىش (مەسلىھەتچى)
نەزمىي يەشمىسى:
ھەۋەسنى ئەقىل بىرلە باسقىن ئۈتۈپ،
بىلىم بىرلە يانجىغىن نەپسىڭنى تۈتۈپ.

Havâñnı ukuş birle basğıl utup, bu nefsiñ bilig birle yençgil tutup

(Karakhanid transcription · English translation in progress)

Heva ve hevesini yenerek, akıl ile ona hâkim ol, bilgi ile nefsin başını ez.

نەسرىي يەشمىسى:
ھاۋايى ھەۋەسلىرىڭنى ئەقىل بىلەن باس، ئۇنى يەڭگىن، نەپسىڭنى بىلىم بىلەن يانجىپ تاشلا.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
ھاۋاڭنى ئۇقۇش بىرلە باسغىل ئۇتۇپ بۇ نەفسىڭ بىلىگ بىرلە يەنچگىل تۇتۇپ
Havâñnı ukuş birle basğıl utup, bu nefsiñ bilig birle yençgil tutup
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Heva ve hevesini yenerek, akıl ile ona hâkim ol, bilgi ile nefsin başını ez.
#5473 ئۆگدۈلمىش (مەسلىھەتچى)
نەزمىي يەشمىسى:
نېمە دەر ئىشتىكىن، بىلىم بەرگۈچى،
بىلىم بىرلە ھەۋەس - نەپسنى باسقۇچى.

Negü ter eşitgil bilig bergüçi, bilig birle nefsig havâğ basğuçı

(Karakhanid transcription · English translation in progress)

Bilgi veren ve bilgi ile nefis ve hevaya hâkim olan insan ne der, dinle.

نەسرىي يەشمىسى:
بىلىم بىلەن نەپسىنى، ھەۋەسلىرىنى باسقان بىلىم بەرگۈچى نېمە دەيدۇ، ئاڭلا:
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
نەگۈ تەر ئەشىتگىل بىلىگ بەرگۈچى بىلىگ بىرلە نەفسىگ ھاۋاغ باسغۇچى
Negü ter eşitgil bilig bergüçi, bilig birle nefsig havâğ basğuçı
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Bilgi veren ve bilgi ile nefis ve hevaya hâkim olan insan ne der, dinle.
#5474 ئۆگدۈلمىش (مەسلىھەتچى)
نەزمىي يەشمىسى:
تۈزەلمەك تىلسەڭ، ھەۋەس بوينىن كەس،
تۈزىلۈك ئەگرىلىك گەر ئۆلسە ھەۋەس.

Et öz tüz tilese havâ boynı sı, havâ ölse könlür et öz egrisi

(Karakhanid transcription · English translation in progress)

Vücûdun doğru olmasını istersen, heva ve hevesin boynunu ez, heva ölürse, vücûdun eğriliği düzelir.

نەسرىي يەشمىسى:
”ۋۇجۇدۇڭنىڭ تۈز بولۇشىنى خالساڭ، ھەۋەسنىڭ بويىنى كەس، ھاۋايى ھەۋەس ئۆلسە، ۋۇجۇدۇڭنىڭ ئەگرىسى تۈزلىنىدۇ.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
ئەت ئۆز تۈز تىلەسە ھاۋا بوينى سى ھاۋا ئۆلسە كۆنلۈر ئەت ئۆز ئەگرىسى
Et öz tüz tilese havâ boynı sı, havâ ölse könlür et öz egrisi
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Vücûdun doğru olmasını istersen, heva ve hevesin boynunu ez, heva ölürse, vücûdun eğriliği düzelir.
#5475 ئۆگدۈلمىش (مەسلىھەتچى)
نەزمىي يەشمىسى:
تىرىش، بولمىغىن سەن ھەۋەسكە ئەسىر،
ھاۋا - نەپس ئېرۇر بۇ دىن ئوغرىسى، بەس.

Katığlan havâka bulun bolmağıl, havâ nefs ikigün bu din oğrısı

(Karakhanid transcription · English translation in progress)

Gayret et, nevanın esiri olma, heva ve nefis, bunların ikisi de din hırsızıdır.

نەسرىي يەشمىسى:
ھاۋايى ھەۋەسكە قۇل بولماسلىققا تىرىشقىن، ھاۋايى ھەۋەس بىلەن نەپس ھەر ئىككىلىسىلا دىن ئوغرىسىدۇر.“
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
قاتىغلان ھاۋاقا بۇلۇن بولماغىل ھاۋا نەفس ئىكىگۈن بۇ دىن ئوغرىسى
Katığlan havâka bulun bolmağıl, havâ nefs ikigün bu din oğrısı
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Gayret et, nevanın esiri olma, heva ve nefis, bunların ikisi de din hırsızıdır.
#5476 ئۆگدۈلمىش (مەسلىھەتچى)
نەزمىي يەشمىسى:
ئەي ئەلىگ، نېچۈن بۇنچە ئاجىز ئۆزۈڭ،
يېتىپ تۇرسا بارچە ياخشىلىققا قولۇڭ.

Nelük boldı âciz özüñ ay ilig, kamuğ edgü kılğu küçüñ bar elig

(Karakhanid transcription · English translation in progress)

Ey hükümdar, sen nasıl böyle âciz duruma düştün, her türlü iyiliği yapabilirsin, kuvvet ve kudretin var.

نەسرىي يەشمىسى:
ئەي ئەلگ، سەن نېمىشقا ئاجىز بولۇپ قالدىڭ؟ ھەر خىل ياخشىلىقلارنى قىلىشقا كۈچۈڭ بار، قولۇڭ يېتىدۇ .
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
نەلۈك بولدى ئاجىز ئۆزۈڭ ئاي ئىلىگ قامۇغ ئەدگۈ قىلغۇ كۈچۈڭ بار ئەلىگ
Nelük boldı âciz özüñ ay ilig, kamuğ edgü kılğu küçüñ bar elig
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Ey hükümdar, sen nasıl böyle âciz duruma düştün, her türlü iyiliği yapabilirsin, kuvvet ve kudretin var.
#5477 ئۆگدۈلمىش (مەسلىھەتچى)
نەزمىي يەشمىسى:
نېچۈن قايغۇرارسەن مۇشۇنچە قاتتىق،
قىلۇرسەن ھاياتىڭ نېمىشقا ئاچچىق.

Negüke muñadur sen munça katığ, negüke kılur sen tiriglik açığ

(Karakhanid transcription · English translation in progress)

Niçin bu kadar çok kederleniyorsun, neden bu hayatı kendine zehir ediyorsun.

نەسرىي يەشمىسى:
نېمە ئۈچۈن شۇنچىۋالا قاتتىق غەم قىلىسەن؟ نېمە ئۈچۈن ھاياتىڭنى ئاچچىق قىلىسەن؟
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
نەگۈكە مۇڭادۇر سەن مۇنچا قاتىغ نەگۈكە قىلۇر سەن تىرىگلىك ئاچىغ
Negüke muñadur sen munça katığ, negüke kılur sen tiriglik açığ
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Niçin bu kadar çok kederleniyorsun, neden bu hayatı kendine zehir ediyorsun.
#5478 ئۆگدۈلمىش (مەسلىھەتچى)
نەزمىي يەشمىسى:
خەزىنە تولا ھەم خادىم - قوشۇن كۆپ،
ھەر ئىشقا بىلىم، ئەقىل بار يولچى بولۇپ.

Hazine telim bar er at sü üküş, kamuğ işke yolçı bilig bar ukuş

(Karakhanid transcription · English translation in progress)

Hazinen çok, adamların ve askerin var, her türlü işe yol gösteren bilgi ve akla sahipsin.

نەسرىي يەشمىسى:
يېتەرلىك خەزىنەڭ بار، قوشۇن، ئەسكەر خىزمەتچىلەر كۆپ، ھەممە ئىشقا يول كۆرسىتەلەيدىغان بىلىم، ئەقلىڭ بار.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
ھازىنە تەلىم بار ئەر ئات سۈ ئۈكۈش قامۇغ ئىشكە يولچى بىلىگ بار ئۇقۇش
Hazine telim bar er at sü üküş, kamuğ işke yolçı bilig bar ukuş
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Hazinen çok, adamların ve askerin var, her türlü işe yol gösteren bilgi ve akla sahipsin.
#5479 ئۆگدۈلمىش (مەسلىھەتچى)
نەزمىي يەشمىسى:
خادىمنى سۆيۈندۈر خەزىنەڭ بىلە،
ئۇلاردىن مىڭ ئارزۇ ئۆزۈڭگە تىلە.

Er atnı sevindür hazine üle, olardın özüñke miñ ârzû tile

(Karakhanid transcription · English translation in progress)

Hazineni aç ve servet dağıt, adamlarını sevindir, onlar senin her arzunu yerine getirirler.

نەسرىي يەشمىسى:
خەزىنەڭنى ئۈلەشتۈرۈپ، ئەسكەر خىزمەتچىلەرنى خۇشال قىل، ئۇلار ئارقىلىق ھەممە ئارزۇلىرىڭغا يەت.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
ئەر ئاتنى سەۋىندۈر ھازىنە ئۈلە ئولاردىن ئۆزۈڭكە مىڭ ئارزۇ تىلە
Er atnı sevindür hazine üle, olardın özüñke miñ ârzû tile
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Hazineni aç ve servet dağıt, adamlarını sevindir, onlar senin her arzunu yerine getirirler.
#5480 ئۆگدۈلمىش (مەسلىھەتچى)
نەزمىي يەشمىسى:
نېمە دەر، ئاڭلا، جەڭ قىلغان جەسۇر ئەر،
ئالتۇن - كۈمۈش بەرسە ئۇ ياۋتى يېڭەر.

Negü ter eşitgil yağıçı kür er, kümüş berse altun yağısın urar

(Karakhanid transcription · English translation in progress)

Düşmana karşı koyan cesur insan ne der, dinle, altın ve gümüş veren düşmanını mağlûp eder.

نەسرىي يەشمىسى:
كۈمۈش، ئالتۇن تارقىتىپ، دۈشمەننى يەڭگەن جەڭگىۋار، شىجائەتلىك كىشى نېمە دەيدۇ، ئاڭلا:
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
نەگۈ تەر ئەشىتگىل ياغىچى كۈر ئەر كۈمۈش بەرسە ئالتۇن ياغىسىن ئۇرار
Negü ter eşitgil yağıçı kür er, kümüş berse altun yağısın urar
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Düşmana karşı koyan cesur insan ne der, dinle, altın ve gümüş veren düşmanını mağlûp eder.
#5481 ئۆگدۈلمىش (مەسلىھەتچى)
نەزمىي يەشمىسى:
ئىلىسەڭ ئۈستۈنلۈك ئەگەر ھەر زامان،
خادىمنى خۇش ئەت، ماختا، بەر شەۋق ھامان.

Kalı kolsa sen tutçı üsteñ elig, er atnı sevindür öge ber erig

(Karakhanid transcription · English translation in progress)

Eğer sen her vakit üstün gelmek istersen, adamlarını memnun et ve onlara değer verip, öğerek, şevke getir.

نەسرىي يەشمىسى:
ئەگەر سەن دائىم ئۈستۈنلۈك قازانماقچى بولساڭ، ئەسكەر خىزمەتچىلەرنى خۇشال قىل، باتۇرلارنى ماختا.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
قالى قولسا سەن تۇتچى ئۈستەڭ ئەلىگ ئەر ئاتنى سەۋىندۈر ئۆگە بەر ئەرىگ
Kalı kolsa sen tutçı üsteñ elig, er atnı sevindür öge ber erig
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Eğer sen her vakit üstün gelmek istersen, adamlarını memnun et ve onlara değer verip, öğerek, şevke getir.
#5482 ئۆگدۈلمىش (مەسلىھەتچى)
نەزمىي يەشمىسى:
خۇشال قىپ ئۇلارنى، سەن قويساڭ تىلەك،
كېلىپ مەقسەت، ئېگەر باش ياۋمۇ شۇ ئان.

Er atnı sevindür tilegil tilek, tilek barça kelgey yağı boynı eg

(Karakhanid transcription · English translation in progress)

Adamlarını önce memnun et, sonra onlardan iş bekle, bütün arzuların yerine gelir, düşman önünde boyun eğer.

نەسرىي يەشمىسى:
ئەسكەر خىزمەتچىلىرىڭنى خۇشال قىل، ئاندىن تىلىكىڭنى تىلە، بارچە تىلەكلىرىڭ ئورۇندىلىدۇ، دۈشمەننىڭ بوينى ئېگىلىدۇ.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
ئەر ئاتنى سەۋىندۈر تىلەگىل تىلەك تىلەك بارچا كەلگەي ياغى بوينى ئەگ
Er atnı sevindür tilegil tilek, tilek barça kelgey yağı boynı eg
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Adamlarını önce memnun et, sonra onlardan iş bekle, bütün arzuların yerine gelir, düşman önünde boyun eğer.
#5483 ئۆگدۈلمىش (مەسلىھەتچى)
نەزمىي يەشمىسى:
خادىمنى كۆپەيت ھەم سۆيۈندۈر ئۈنى،
شېرىن جاننى بەرگەي ساڭا بىر كۈنى.

Er at köp kalın tut sevindür sen e, sevüg cânnı bergey saña bir kün e

(Karakhanid transcription · English translation in progress)

Adamların çok ve kalabalık olsun, onları sevindir, onlar da bir gün senin için sevgili canlarını verirler.

نەسرىي يەشمىسى:
ئەسكەر خىزمەتچىلەرنى كۆپەيتكىن، ئۇلارنى خۇشال قىل، ئۇلارمۇ بىر كۈنى سەن ئۈچۈن سۆيۈملۈك جېنىنى پىدا قىلىدۇ
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
ئەر ئات كۆپ قالىن تۇت سەۋىندۈر سەن ئە سەۋۈگ جاننى بەرگەي ساڭا بىر كۈن ئە
Er at köp kalın tut sevindür sen e, sevüg cânnı bergey saña bir kün e
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Adamların çok ve kalabalık olsun, onları sevindir, onlar da bir gün senin için sevgili canlarını verirler.
#5484 ئۆگدۈلمىش (مەسلىھەتچى)
نەزمىي يەشمىسى:
كاپىر ياۋنى يانجى لاۋ - لەشكەر بىلە،
تۇتۇپ دىلنى پاك، كۈچنى ھەقتىن تىلە.

Er at sü bile yenç bu kâfir yağığ, bayattın tile küç sen arkañ arığ

(Karakhanid transcription · English translation in progress)

Asker ve ordu ile bu düşman kâfirini ez, gönül temizliği ile Tanrıdan kuvvet ve tevfik dile.

نەسرىي يەشمىسى:
قوشۇن ۋە ئەسكەر خىزمەتچىلەر بىلەن كاپىر دۈشمەنلەرنى يانجىپ تاشلا خۇدادىن مەدەت تىلە، سېنىڭ تايانچىڭ پاكتۇر.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
ئەر ئات سۈ بىلە يەنچ بۇ كافىر ياغىغ باياتتىن تىلە كۈچ سەن ئارقاڭ ئارىغ
Er at sü bile yenç bu kâfir yağığ, bayattın tile küç sen arkañ arığ
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Asker ve ordu ile bu düşman kâfirini ez, gönül temizliği ile Tanrıdan kuvvet ve tevfik dile.
#5485 ئۆگدۈلمىش (مەسلىھەتچى)
نەزمىي يەشمىسى:
كاپىرچۈن خادىم تۈت ۋە لەشكەر، تۈلۈم،
بۇ جەڭدە ئۆلسە گەر، ئۇ بولماس ئۆلۈم.

Bu kâfir üçün tut er at sü tolum, ölüp tüşse kâfirde bolmaz ölüm

(Karakhanid transcription · English translation in progress)

Asker, ordu ve silâhını kâfirlere çevir, kâfirler ile dövüşürken ölmek, ölüm değildir.

نەسرىي يەشمىسى:
بۇ كاپىرلار ئۈچۈن قوشۇن ئەسكەر توپلا، قورال تەييارلا، كاپىرلار بىلەن بولغان جەڭدە ئۆلسە، ئۆلۈم ھېسابلانمايدۇ.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
بۇ كافىر ئۈچۈن تۇت ئەر ئات سۈ تولۇم ئۆلۈپ تۈشسە كافىردە بولماز ئۆلۈم
Bu kâfir üçün tut er at sü tolum, ölüp tüşse kâfirde bolmaz ölüm
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Asker, ordu ve silâhını kâfirlere çevir, kâfirler ile dövüşürken ölmek, ölüm değildir.
#5486 ئۆگدۈلمىش (مەسلىھەتچى)
نەزمىي يەشمىسى:
ئۆيى مۈلكى كۆيدۈر، بۇنىنى يىقىت،
ئۇنىڭ ئورنىغا قۇرغىن جامە مەسچىت.

Evin barkın örte sığıl burhanın, anıñ ornı mescid cemâat kılın

(Karakhanid transcription · English translation in progress)

Onların evini-barkını yak, burkanını kır, yerine cami yap, etrafına islâm cemâati toplansın.

نەسرىي يەشمىسى:
ئۆي ماكانلىرىنى كۆيدۈر، پۇتلىرىنى سۇندۇر، ئۇنىڭ ئورنىغا مەسچىت جامە بىنا قىل.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
ئەۋىن بارقىن ئۆرتە سىغىل بۇرھانىن ئانىڭ ئورنى مەسجىد جەماات قىلىن
Evin barkın örte sığıl burhanın, anıñ ornı mescid cemâat kılın
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Onların evini-barkını yak, burkanını kır, yerine cami yap, etrafına islâm cemâati toplansın.
#5487 ئۆگدۈلمىش (مەسلىھەتچى)
نەزمىي يەشمىسى:
ئەسىر ئال ئوغۇل قىزىنى، قىلىپ قۇل دېدەك،
ئېلىپ ئولجىلار خەزىنە قۇرماق كېرەك.

Bulun kılğıl oğlın kızın kul küñin, hazine ur anda sen almış neñin

(Karakhanid transcription · English translation in progress)

Oğlunu ve kızını esir ederek, kul ve câriye er, oradan aldığın servetle hazine kur.

نەسرىي يەشمىسى:
ئوغۇللىرىنى قۇل، قىزلىرىنى چۆرە قىلغىن، ئۇنىڭدىن ئولجا ئالغان نەرسىلەر بىلەن خەزىنە توپلا.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
بۇلۇن قىلغىل ئوغلىن قىزىن قۇل كۈڭىن ھازىنە ئۇر ئاندا سەن ئالمىش نەڭىن
Bulun kılğıl oğlın kızın kul küñin, hazine ur anda sen almış neñin
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Oğlunu ve kızını esir ederek, kul ve câriye er, oradan aldığın servetle hazine kur.
#5488 ئۆگدۈلمىش (مەسلىھەتچى)
نەزمىي يەشمىسى:
ئېچىپ ئىسلامنى سەن، شەرىئەتنى ياي،
بولۇپ ياخشى ئۆزۈڭ، نامىڭ تارىخاي.

Müsülmânlık açğıl şeriatnı yad, atıñ bolğa edgü özüñ bolğa ked

(Karakhanid transcription · English translation in progress)

İslâmiyeti aç, şeriati yay, böylece seçkin bir şahsiyet olur ve iyi bir nâm kazanırsın.

نەسرىي يەشمىسى:
مۇسۇلمانلىقنى يولغا قوي، شەرىئەتنى تەرغىب قىل، شۇنداق قىلساڭ ياخشى نام قازىنىسەن، ئۇلۇغ بولىسەن.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
مۈسۈلمانلىق ئاچغىل شەرىاتنى ياد ئاتىڭ بولغا ئەدگۈ ئۆزۈڭ بولغا كەد
Müsülmânlık açğıl şeriatnı yad, atıñ bolğa edgü özüñ bolğa ked
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR İslâmiyeti aç, şeriati yay, böylece seçkin bir şahsiyet olur ve iyi bir nâm kazanırsın.
#5489 ئۆگدۈلمىش (مەسلىھەتچى)
نەزمىي يەشمىسى:
مۇسۇلمانغا تەگمە، ئۇزاتما ئېلىگ،
ئاڭا ھەق دەۋاگەر ئېرۇر، ئەي ئەلىگ.

Müsülmânka yakma tegürme elig, anıñ hasmı teñri-turur ay ilig

(Karakhanid transcription · English translation in progress)

Müslümanlara karışma ve onlara tecâvüz etme, ey hükümdar, onların karşısında Tanrı vardır.

نەسرىي يەشمىسى:
مۇسۇلمانلارغا قارشى تۇرما، قول تەگكۈزمە، ئۇلارنىڭ ھامىيسى تەڭرىدۇر، ئەي ئەلىگ.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
مۈسۈلمانقا ياقما تەگۈرمە ئەلىگ ئانىڭ ھاسمى تەڭرى-تۇرۇر ئاي ئىلىگ
Müsülmânka yakma tegürme elig, anıñ hasmı teñri-turur ay ilig
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Müslümanlara karışma ve onlara tecâvüz etme, ey hükümdar, onların karşısında Tanrı vardır.
#5490 ئۆگدۈلمىش (مەسلىھەتچى)
نەزمىي يەشمىسى:
مۇسۇلمان مۇسۇلمان بىلەندۈر قاياش،
قاياشقا توقۇنما، داۋام ياخشىلاش.

Müsülmân müsülmân bile ol kadaş, kadaşka katılıma ulam edgüleş

(Karakhanid transcription · English translation in progress)

Müslüman müslüman ile kardeştir, kardeşe karşı düşmanca davranma, onlar ile her vakit iyi geçin.

نەسرىي يەشمىسى:
مۇسۇلمان مۇسۇلمان بىلەن قېرىنداشتۇر، قېرىنداشلارغا چېقىلما، دائىم ياخشى ئۆت.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
مۈسۈلمان مۈسۈلمان بىلە ئول قاداش قاداشقا قاتىلىما ئۇلام ئەدگۈلەش
Müsülmân müsülmân bile ol kadaş, kadaşka katılıma ulam edgüleş
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Müslüman müslüman ile kardeştir, kardeşe karşı düşmanca davranma, onlar ile her vakit iyi geçin.
#5491 ئۆگدۈلمىش (مەسلىھەتچى)
نەزمىي يەشمىسى:
قانۇن تۈز خەلققە، ھۇزۇر ئەيلىسۇن،
ساڭا ياخشىلىقلە دۈئالار دېسۇن.

Törü ber bodunka erej kılsunı, saña edgü birle duâ bolsunı

(Karakhanid transcription · English translation in progress)

Halka huzur ve rahat sağlayacak bir nizam kur, sana hayır-duâ etsinler.

نەسرىي يەشمىسى:
خەلققە ئادالەت قىل، خاتىرجەم ياشىسۇن، ساڭا ياخشىلىق تىلەپ دۇئا قىلسۇن!
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
تۆرۈ بەر بودۇنقا ئەرەج قىلسۇنى ساڭا ئەدگۈ بىرلە دۇا بولسۇنى
Törü ber bodunka erej kılsunı, saña edgü birle duâ bolsunı
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Halka huzur ve rahat sağlayacak bir nizam kur, sana hayır-duâ etsinler.
#5492 ئۆگدۈلمىش (مەسلىھەتچى)
نەزمىي يەشمىسى:
بېرۇر تەڭرى ئەجرىڭ، خۇشاللىق ساڭا،
سېنىڭ بولغاي ئىككى جاھان، ئەي توڭا.

بېرۇر تەڭرى ئەجرىڭ، خۇشاللىق ساڭا، / سېنىڭ بولغاي ئىككى جاھان، ئەي توڭا.

(Karakhanid transcription · English translation in progress)

ئاندىن خۇدا ساڭا سۆيۈنچ بېغىشلايدۇ، ئىككىلا دۇنيا سېنىڭ بولىدۇ، ئەي قەھرىمان.

نەسرىي يەشمىسى:
ئاندىن خۇدا ساڭا سۆيۈنچ بېغىشلايدۇ، ئىككىلا دۇنيا سېنىڭ بولىدۇ، ئەي قەھرىمان.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
بېرۇر تەڭرى ئەجرىڭ، خۇشاللىق ساڭا، سېنىڭ بولغاي ئىككى جاھان، ئەي توڭا.
بېرۇر تەڭرى ئەجرىڭ، خۇشاللىق ساڭا، / سېنىڭ بولغاي ئىككى جاھان، ئەي توڭا.
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR ئاندىن خۇدا ساڭا سۆيۈنچ بېغىشلايدۇ، ئىككىلا دۇنيا سېنىڭ بولىدۇ، ئەي قەھرىمان.
#5493 ئۆگدۈلمىش (مەسلىھەتچى)
نەزمىي يەشمىسى:
ئەلىگ ئېيتتى: ئوبدان دېدىڭ سەن بۇنى،
خالايتتىم ئۆزۈممۇ قىلىشنى شۇنى.

İlig aydı körklüg ayur sen bu söz, özüm me munı ok tiler kılsa öz

(Karakhanid transcription · English translation in progress)

Hükümdar:—Bu sözleri güzel söylüyorsun—dedi—ben de aynı şeyleri yapmak istiyorum.

نەسرىي يەشمىسى:
ئەلىگ دېدى: بۇ سۆزلەرنى ياخشى دېدىڭ، ئۆزۈممۇ خۇددى شۇنداق قىلىشنى خالايمەن.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
ئى̇لىگ ئايدى كۆركلۈگ ئايۇر سەن بۇ سۆز ئۆزۈم مە مۇنى ئوق تىلەر قىلسا ئۆز
İlig aydı körklüg ayur sen bu söz, özüm me munı ok tiler kılsa öz
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Hükümdar:—Bu sözleri güzel söylüyorsun—dedi—ben de aynı şeyleri yapmak istiyorum.
#5494 ئۆگدۈلمىش (مەسلىھەتچى)
نەزمىي يەشمىسى:
قېنىكىن بۇنى قىلماققا ئەش، ئەي ئەر،
قىلىشقا بۇنى سەن ماڭا يارى بەر.

Kanıkı muñar teggü işim ay er, munı kılğuka sen maña yarı bir

(Karakhanid transcription · English translation in progress)

Ey yiğit, bununla meşgul olacak insan nerede, bu işleri başarmak için sen bana yardım et.

نەسرىي يەشمىسى:
ئەي يىگىت، مۇشۇ ئىشلارنى قىلىدىغان دوستۇم قېنى؟ بۇ ئىشلارنى قىلىشتا سەن ماڭا يار يۆلەكتە بول.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
قانىقى مۇڭار تەگگۈ ئىشىم ئاي ئەر مۇنى قىلغۇقا سەن ماڭا يارى بىر
Kanıkı muñar teggü işim ay er, munı kılğuka sen maña yarı bir
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Ey yiğit, bununla meşgul olacak insan nerede, bu işleri başarmak için sen bana yardım et.
#5495 ئۆگدۈلمىش (مەسلىھەتچى)
نەزمىي يەشمىسى:
سۈزۈپ خەلقنى ئاۋۋال ئەلنى تۈزگۈلۈك،
ئىچكى تاشقى ئىشقا دىققەت ئەتكۈلۈك.

El itgü bodun süzgü aşnu turup, bu iç taş yorığlı yarağın körüp

(Karakhanid transcription · English translation in progress)

İlk önce memleket düzene girmeli ve fesad ortadan kalkmalıdır, iç ve dış işlerin ıyı yürümesine dikkat etmelidir.

نەسرىي يەشمىسى:
ئالدى بىلەن ئەلنى روناق تاپقۇزۇش، خەلقنى پاك قىلىش كېرەك، ئىچكى تاشقى مۇناسىۋەتنىڭ تەدبىرىنى تۈزۈش كېرەك.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
ئەل ئىتگۈ بودۇن سۈزگۈ ئاشنۇ تۇرۇپ بۇ ئىچ تاش يورىغلى ياراغىن كۆرۈپ
El itgü bodun süzgü aşnu turup, bu iç taş yorığlı yarağın körüp
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR İlk önce memleket düzene girmeli ve fesad ortadan kalkmalıdır, iç ve dış işlerin ıyı yürümesine dikkat etmelidir.
#5496 ئۆگدۈلمىش (مەسلىھەتچى)
نەزمىي يەشمىسى:
خۇشال ئەيلە دوستلارنى ئېھسان قىلىپ،
سېنى سۆيمىگەنلەرنى ھەيدە سۈرۈپ.

Severig sevindür kör açığ berip, seni sevmegüçini sürgil serip

(Karakhanid transcription · English translation in progress)

Dostlarını ihsanlarda bulunarak, sevindir, düşmanlarını acımadan sürgün et.

نەسرىي يەشمىسى:
ياخشى كۆرگەنلەرگە ئىنئام بېرىپ، خۇشال قىلىش، سېنى ياخشى كۆرمەيدىغانلارنى تەقىپ قىلىش كېرەك.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
سەۋەرىگ سەۋىندۈر كۆر ئاچىغ بەرىپ سەنى سەۋمەگۈچىنى سۈرگىل سەرىپ
Severig sevindür kör açığ berip, seni sevmegüçini sürgil serip
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Dostlarını ihsanlarda bulunarak, sevindir, düşmanlarını acımadan sürgün et.
#5497 ئۆگدۈلمىش (مەسلىھەتچى)
نەزمىي يەشمىسى:
بۇنىڭدا ئاۋۋال ئەل تۈزەتمەك كېرەك،
پۈتۈن مەيخانىلارنى بۇزماق كېرەك.

Munıñda eñ aşnu el itgü kerek, bu iç taş kebitler arıtğu kerek

(Karakhanid transcription · English translation in progress)

Bunun için ilk önce memleket düzene girmeli ve bütün meyhaneler ortadan kaldırılmalıdır.

نەسرىي يەشمىسى:
بۇنىڭ ئۈچۈن ئالدى بىلەن ئەلنى روناق تاپقۇزۇش كېرەك، ئىچكى تاشقى مەيخانىلارنى تازىلاش كېرەك.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
مۇنىڭدا ئەڭ ئاشنۇ ئەل ئىتگۈ كەرەك بۇ ئىچ تاش كەبىتلەر ئارىتغۇ كەرەك
Munıñda eñ aşnu el itgü kerek, bu iç taş kebitler arıtğu kerek
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Bunun için ilk önce memleket düzene girmeli ve bütün meyhaneler ortadan kaldırılmalıdır.
#5498 ئۆگدۈلمىش (مەسلىھەتچى)
نەزمىي يەشمىسى:
تۈزەت قانۇن بىلەن سەن خەلقنى تولۇق،
بولۇنسۇن يارامسىز قىلىق ئەلدە يوق.

تۈزەت قانۇن بىلەن سەن خەلقنى تولۇق، / بولۇنسۇن يارامسىز قىلىق ئەلدە يوق.

(Karakhanid transcription · English translation in progress)

خەلقنى قانۇن بىلەن تامامەن تۈزىتىش، ئەلدىكى يارىماس ئەھۋاللارنى تازىلاش كېرەك.

نەسرىي يەشمىسى:
خەلقنى قانۇن بىلەن تامامەن تۈزىتىش، ئەلدىكى يارىماس ئەھۋاللارنى تازىلاش كېرەك.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
تۈزەت قانۇن بىلەن سەن خەلقنى تولۇق، بولۇنسۇن يارامسىز قىلىق ئەلدە يوق.
تۈزەت قانۇن بىلەن سەن خەلقنى تولۇق، / بولۇنسۇن يارامسىز قىلىق ئەلدە يوق.
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR خەلقنى قانۇن بىلەن تامامەن تۈزىتىش، ئەلدىكى يارىماس ئەھۋاللارنى تازىلاش كېرەك.
#5499 ئۆگدۈلمىش (مەسلىھەتچى)
نەزمىي يەشمىسى:
نېچۈك ئەل تۈزەرمەن يېتىشمەي ئۆزۈم،
ئىش ئۈستىگە ئىشتۇر، يۇمۇلماس كۆزۈم.

Bodunuğ törü birle tüzgil tükel, süzülsü kör ilde yarağsız muhâl

(Karakhanid transcription · English translation in progress)

Memlekette bu kötü yerler tasfiye edilmeli, halka kanunla, her bakımdan, düzen verilmelidir.

نەسرىي يەشمىسى:
خاتىرجەملىك، ئەل روناقلىقى قېنى؟ ھەن بۇنىڭغا يېتىشەلمىدىم، ئىش ئۈستىگە ئىش توپلاندى، كۆرۈم يۇمۇلمايدۇ.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
بودۇنۇغ تۆرۈ بىرلە تۈزگىل تۈكەل سۈزۈلسۈ كۆر ئىلدە ياراغسىز مۇھال
Bodunuğ törü birle tüzgil tükel, süzülsü kör ilde yarağsız muhâl
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Memlekette bu kötü yerler tasfiye edilmeli, halka kanunla, her bakımdan, düzen verilmelidir.
#5500 ئۆگدۈلمىش (مەسلىھەتچى)
نەزمىي يەشمىسى:
جاۋاب بەردى ئۆگدۈلمىش ئېيتتى: ئەي بەگ،
بۇ ئىشلارنى سوزما، پۈتۈن ئىشقا تەگ.

Yanut berdi ögdülmiş aydı ay beg, uzatma işig sen kamuğ işke teg

(Karakhanid transcription · English translation in progress)

Öğdülmış cevap verdi ve: —Ey hükümdar, işi sürüncemede bırakma, her işle meşgul ol — dedi —

نەسرىي يەشمىسى:
ئۆگدۈلمىش جاۋاب بېرىپ دېدى: ئەي بەگ، سەن ئىشلارنى سوزما، ھەممە ئىشلار بىلەن شۇغۇللان.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
يانۇت بەردى ئۆگدۈلمىش ئايدى ئاي بەگ ئۇزاتما ئىشىگ سەن قامۇغ ئىشكە تەگ
Yanut berdi ögdülmiş aydı ay beg, uzatma işig sen kamuğ işke teg
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Öğdülmış cevap verdi ve: —Ey hükümdar, işi sürüncemede bırakma, her işle meşgul ol — dedi —
#5501 ئۆگدۈلمىش (مەسلىھەتچى)
نەزمىي يەشمىسى:
نېچۈن ئۇزارتۇرسەن قىلۇر بۇ ئىشىڭ،
تولا سوزما ئىش قىل، كېتەر بۇ يېشىڭ.

Negüke uzatur sen kılğu işiñ, uzatma işiñ kıl keçer bu yaşıñ

(Karakhanid transcription · English translation in progress)

Yapacağın işi niçin geri bırakıyorsun, işini geri bırakma, yap, ömür geçip gidiyor.

نەسرىي يەشمىسى:
قىلىدىغان ئىشىڭنى نېمىشقا ئارقىغا سوزىسەن؟ ئىشلىرىڭنى سوزما، ۋاقتىدا قىل، ئۆمۈرۈڭ ئۆتۈپ كېتىدۇ.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
نەگۈكە ئۇزاتۇر سەن قىلغۇ ئىشىڭ ئۇزاتما ئىشىڭ قىل كەچەر بۇ ياشىڭ
Negüke uzatur sen kılğu işiñ, uzatma işiñ kıl keçer bu yaşıñ
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Yapacağın işi niçin geri bırakıyorsun, işini geri bırakma, yap, ömür geçip gidiyor.
#5502 ئۆگدۈلمىش (مەسلىھەتچى)
نەزمىي يەشمىسى:
بۇ كۈن قىلمىساڭ، ئەتە يەنە ئىش بولۇر،
ئىش ئۈزرە ئىش ئولسا يىغىلىپ قالۇر.

Bu kün kılmasa iş yarın iş bolur, işiñ iş öze bolsa irklıp kalur

(Karakhanid transcription · English translation in progress)

Bugünkü işi yapmazsan, yarının işi de buna eklenir, iş iş üzerine gelir ve yığılır, kalır.

نەسرىي يەشمىسى:
بۈگۈنكى ئىشنى قىلمىساڭ، ئەتىكى ئىشمۇ بۇنىڭغا قوشۇلىدۇ، ئىش ئۈستىگە ئىش توپلىنىپ قالىدۇ.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
بۇ كۈن قىلماسا ئىش يارىن ئىش بولۇر ئىشىڭ ئىش ئۆزە بولسا ئىرقلىپ قالۇر
Bu kün kılmasa iş yarın iş bolur, işiñ iş öze bolsa irklıp kalur
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Bugünkü işi yapmazsan, yarının işi de buna eklenir, iş iş üzerine gelir ve yığılır, kalır.
#5503 ئۆگدۈلمىش (مەسلىھەتچى)
نەزمىي يەشمىسى:
بۈگۈنكى ئىشنى ئەتە ئۈچۈن قويمىغىل،
ئەتە ئىش بولسا، ئۇ قالۇر يەنە، بىل.

Bu künki işiñ kodma kılma yarın, yarın bolsa işiñ kalur kılmadın

(Karakhanid transcription · English translation in progress)

Bugünkü işini yarına bırakma, yarın işin olursa, bu yapılamadan kalır.

نەسرىي يەشمىسى:
بۈگۈنكى ئىشىڭنى قويۇپ، ئەتە قىلىمەن دېمە ، ئەتە ئىشىڭ چىقىپ قالسا، بۇ قىلىنماي قالىدۇ.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
بۇ كۈنكى ئىشىڭ قودما قىلما يارىن يارىن بولسا ئىشىڭ قالۇر قىلمادىن
Bu künki işiñ kodma kılma yarın, yarın bolsa işiñ kalur kılmadın
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Bugünkü işini yarına bırakma, yarın işin olursa, bu yapılamadan kalır.
#5504 ئۆگدۈلمىش (مەسلىھەتچى)
نەزمىي يەشمىسى:
تۈزەپ تۇر، سۈزۈپ تۇر بۇ ئەل ئىشلىرىن،
كۆرەرسەن ئەتە ئەل بىلەن ھۇزۇرىن.

İte tur süze tur bu el işlerin, bodun inçke teggey özüñ me yarın

(Karakhanid transcription · English translation in progress)

Halkın ve kendinin yarın huzura kavuşabilmeniz için, bu memleket işlerinin günü-gününe görülmesi lâzımdır.

نەسرىي يەشمىسى:
ئەلنى ئىدارە قىلىپ تازىلاپ تۇر، كەلگۈسىدە خەلقمۇ، ئۆزۈڭمۇ راھەتكە ئېرىشىسەن.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
ئى̇تە تۇر سۈزە تۇر بۇ ئەل ئىشلەرىن بودۇن ئىنچكە تەگگەي ئۆزۈڭ مە يارىن
İte tur süze tur bu el işlerin, bodun inçke teggey özüñ me yarın
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Halkın ve kendinin yarın huzura kavuşabilmeniz için, bu memleket işlerinin günü-gününe görülmesi lâzımdır.
#5505 ئۆگدۈلمىش (مەسلىھەتچى)
نەزمىي يەشمىسى:
يامان بولما، ياماننى يامانغا يۈرىت،
يامانلارنى ھەممە ئېلىڭدىن ئېرىت.

İsiz bolma isiz isizke yorıt, isizlerni barça iligdin arıt

(Karakhanid transcription · English translation in progress)

Zâlim olma, zulmü kötülere karşı tatbik et, bütün memleketi kötülerden temizle.

نەسرىي يەشمىسى:
يامان بولما، يامانلارغا يامانلىق ئىشلەت، يامانلارنىڭ ھەممىسىنى ئېلىڭدىن تازىلا.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
ئى̇سىز بولما ئىسىز ئىسىزكە يورىت ئىسىزلەرنى بارچا ئىلىگدىن ئارىت
İsiz bolma isiz isizke yorıt, isizlerni barça iligdin arıt
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Zâlim olma, zulmü kötülere karşı tatbik et, bütün memleketi kötülerden temizle.
#5506 ئۆگدۈلمىش (مەسلىھەتچى)
نەزمىي يەشمىسى:
دۇرۇس بول، دۇرۇس قىل، دۇرۇس تۇت خۇلق،
تۇز تۇز يامانۇ ئەگرىمۇ قىلىق.

Köni bol köni kıl köni tut yorık, isiz egri köñey evürgey kılık

(Karakhanid transcription · English translation in progress)

Doğru ol, doğru yola git ve her vakit doğruluk ile hareket et, böylece kötü ve eğri yola gelir ve tavrını değiştirir.

نەسرىي يەشمىسى:
ئادىل بول، توغرا ئىش قىل، توغرا ھەرىكەت قىل، شۇنداق قىلساڭ يامانلار، ئەگرىلەر قايىل بولىدۇ، ھەرىكىتىنى تۈزەيدۇ.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
كۆنى بول كۆنى قىل كۆنى تۇت يورىق ئىسىز ئەگرى كۆڭەي ئەۋۈرگەي قىلىق
Köni bol köni kıl köni tut yorık, isiz egri köñey evürgey kılık
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Doğru ol, doğru yola git ve her vakit doğruluk ile hareket et, böylece kötü ve eğri yola gelir ve tavrını değiştirir.
#5507 ئۆگدۈلمىش (مەسلىھەتچى)
نەزمىي يەشمىسى:
ئۇ تەتۇر قىلىقلىق زەرەرلىك كىشى،
يامان تۈگىمىگۈچە ئوڭلانماس ئىشى.

Bu tetrü kılınçlığ bu tetrü kişi, isiz tügmeginçe oñarmaz işi

(Karakhanid transcription · English translation in progress)

Bu ters tabiatlı, zararlı ve kötü adamların eli-kolu bağlanmadıkça, işler selâmetle yürümez.

نەسرىي يەشمىسى:
تەتۈر ھەرىكەت قىلىدىغان تەتۈر كىشىلەر نىڭ يامانلىقى چەكلەنمىگۈچە، ئىشلار ئوڭۇشلۇق بولمايدۇ.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
بۇ تەترۈ قىلىنچلىغ بۇ تەترۈ كىشى ئىسىز تۈگمەگىنچە ئوڭارماز ئىشى
Bu tetrü kılınçlığ bu tetrü kişi, isiz tügmeginçe oñarmaz işi
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Bu ters tabiatlı, zararlı ve kötü adamların eli-kolu bağlanmadıkça, işler selâmetle yürümez.
#5508 ئۆگدۈلمىش (مەسلىھەتچى)
نەزمىي يەشمىسى:
يامانغا يولۇقما يالا يۇقۇشار،
دۇرۇسلار بىلەن سەن ياشىغىن بىدار.

İsizig yağutma tokığay yoduğ, köniler bile sen tirilgil oduğ

(Karakhanid transcription · English translation in progress)

Kötüyü kendine yaklaştırma, zararı dokunur, dâima uyanık ol ve doğru insanlar ile yaşa.

نەسرىي يەشمىسى:
يامانلارنى يېقىن يولاتما، زىيىنى تېگىدۇ،
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
ئى̇سىزىگ ياغۇتما توقىغاي يودۇغ كۆنىلەر بىلە سەن تىرىلگىل ئودۇغ
İsizig yağutma tokığay yoduğ, köniler bile sen tirilgil oduğ
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Kötüyü kendine yaklaştırma, zararı dokunur, dâima uyanık ol ve doğru insanlar ile yaşa.
#5509 ئۆگدۈلمىش (مەسلىھەتچى)
نەزمىي يەشمىسى:
نېمە دەر، ئىشىتكىن، دۇرۇس، كۆڭلى تۇز،
كۆڭۈل، تىل، قىلىقى، پۈتۈن خۇلقى ئۇز.

Negü ter eşitgil köni köñli tüz, köñül til kılınçı kamuğ kılkı uz

(Karakhanid transcription · English translation in progress)

Doğru ve dürüst gönüllü, düşüncesi, sözü, işi ve bütün hareketi iyi olan insan ne der, dinle.

نەسرىي يەشمىسى:
ئادىل، كۆڭلى تۈز، تىلى بىلەن دىلى بىر ، خۇلقى چىرايلىق كىشى نېمە دەيدۇ، ئاڭلا:
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
نەگۈ تەر ئەشىتگىل كۆنى كۆڭلى تۈز كۆڭۈل تىل قىلىنچى قامۇغ قىلقى ئۇز
Negü ter eşitgil köni köñli tüz, köñül til kılınçı kamuğ kılkı uz
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Doğru ve dürüst gönüllü, düşüncesi, sözü, işi ve bütün hareketi iyi olan insan ne der, dinle.
#5510 ئۆگدۈلمىش (مەسلىھەتچى)
نەزمىي يەشمىسى:
يامانغا قوشۇلما ۋە يۈرگىن كۈنى،
تۇز - ئەگرىلە بولسا قارايۇر كۈنى.

İsizke katılma yorığıl köni, köni egri birle küni tar küni

(Karakhanid transcription · English translation in progress)

Kötüye katılma ve doğruluktan ayrılma, kötüler arasında doğru insanın güneşi kararır.

نەسرىي يەشمىسى:
”يامانغا قېتىلما، توغرا يولدا يۈر، ئەگرىلەر ئارىسىدا توغرا كىشىنىڭ كۈنى تار بولىدۇ.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
ئى̇سىزكە قاتىلما يورىغىل كۆنى كۆنى ئەگرى بىرلە كۈنى تار كۈنى
İsizke katılma yorığıl köni, köni egri birle küni tar küni
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Kötüye katılma ve doğruluktan ayrılma, kötüler arasında doğru insanın güneşi kararır.
#5511 ئۆگدۈلمىش (مەسلىھەتچى)
نەزمىي يەشمىسى:
كىم قىلسا يامانلىق بالاغا قالۇر،
يولۇق ھەققە توغرا قىيامەت كۈنى.

Kim isiz kılınsa yolında yoduğ, könike köni bol könilik küni

(Karakhanid transcription · English translation in progress)

Kötülük yapanlar hüsrana mahkûm olurlar, kıyamet gününde Tanrının karşısına doğru insan olarak çık.

نەسرىي يەشمىسى:
كىم يامانلىق قىلسا، ئۆز يولىدا پالاكەتكە ئۇچرايدۇ، قىيامەت كۈنى توغرىغا توغرىلىق ھەمدەم بولىدۇ.“
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
كىم ئىسىز قىلىنسا يولىندا يودۇغ كۆنىكە كۆنى بول كۆنىلىك كۈنى
Kim isiz kılınsa yolında yoduğ, könike köni bol könilik küni
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Kötülük yapanlar hüsrana mahkûm olurlar, kıyamet gününde Tanrının karşısına doğru insan olarak çık.
#5512 ئۆگدۈلمىش (مەسلىھەتچى)
نەزمىي يەشمىسى:
ئەلىگ ئەي، قوشۇن يىغ، بۆلەك چارە يوق،
ئۇلار بىرلە بەگلەر سۈزەر بۇلغىنۇق.

Ay ilig er attın saña çâre yok, er at birle begler süzer bulğanuk

(Karakhanid transcription · English translation in progress)

Ey hükümdar, çaresiz, sana adamlar lâzımdır, beyler fesadı bunlar ile ortadan kaldırırlar.

نەسرىي يەشمىسى:
ئەي ئەلىگ، ئەسكەر توپلىماي ئامال يوق، بەگلەر بۇلغىنىشلارنى ئەسكەر بىلەن تازىلايدۇ.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
ئاي ئىلىگ ئەر ئاتتىن ساڭا چارە يوق ئەر ئات بىرلە بەگلەر سۈزەر بۇلغانۇق
Ay ilig er attın saña çâre yok, er at birle begler süzer bulğanuk
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Ey hükümdar, çaresiz, sana adamlar lâzımdır, beyler fesadı bunlar ile ortadan kaldırırlar.
#5513 ئۆگدۈلمىش (مەسلىھەتچى)
نەزمىي يەشمىسى:
خادىملارنى توپلاپ ئېھسان قىلغۇلۇق،
پېقىرنى قىلىپ باي، ئاچنى تويغۇزغۇلۇق.

Er at tergü yığğu açınğu açığ, çığayığ bayutğu todurğu açığ

(Karakhanid transcription · English translation in progress)

Bir çok adamlar toplamalı ve onlara ihsanlarda bulunmalı, fakiri zenginleştirmeli ve açı doyurmalıdır.

نەسرىي يەشمىسى:
ئەسكەر خىزمەتچىلەرنى توپلاش ۋە ئىنئاملار بېرىش كېرەك، كەمبەغەللەرنى بېيىتىش، ئاچلارنى تويدۇرۇش كېرەك.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
ئەر ئات تەرگۈ يىغغۇ ئاچىنغۇ ئاچىغ چىغايىغ بايۇتغۇ تودۇرغۇ ئاچىغ
Er at tergü yığğu açınğu açığ, çığayığ bayutğu todurğu açığ
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Bir çok adamlar toplamalı ve onlara ihsanlarda bulunmalı, fakiri zenginleştirmeli ve açı doyurmalıdır.
#5514 ئۆگدۈلمىش (مەسلىھەتچى)
نەزمىي يەشمىسى:
خىزمەت قىلغۇچىلار ئۈمىدلە قىلۇر،
ئۈمىد ئۈزسە خىزمەتچى تۇرماس كېتۇر.

Tapuğda yorığlı umınçka yorır, tapuğçı umınç kesse turmaz barır

(Karakhanid transcription · English translation in progress)

Hizmette bulunan kimse bir şeyler ümit eder, hizmetkâr ümidini keserse, durmaz, gider.

نەسرىي يەشمىسى:
خىزمەت قىلىپ يۈرگەنلەر ئۈمىد بىلەن يۈرىدۇ، خىزمەتچى ئۈمىدىنى ئۈزسە، تۈرمايدۇ، كېتىدۇ.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
تاپۇغدا يورىغلى ئۇمىنچقا يورىر تاپۇغچى ئۇمىنچ كەسسە تۇرماز بارىر
Tapuğda yorığlı umınçka yorır, tapuğçı umınç kesse turmaz barır
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Hizmette bulunan kimse bir şeyler ümit eder, hizmetkâr ümidini keserse, durmaz, gider.
#5515 ئۆگدۈلمىش (مەسلىھەتچى)
نەزمىي يەشمىسى:
ئەلىگ ئەي، خىزمەتچى ئەچچە تۈرلۈك ئول،
ئىشلەت ئىلغاپ، ئايرىپ، ئاداشمىسۇن يول.

Ay ilig tapuğçı bu kaç törlüg ol, seçe adra tutğıl yañılmasu yol

(Karakhanid transcription · English translation in progress)

Ey hükümdar, hizmetkâr bir kaç türlüdür, bunları seç ve ayn-ayrı muameleye tâbi tutarak, hizmet gördür, yollarını şaşırmasınlar. ..'

نەسرىي يەشمىسى:
ئەي ئەلىگ، خىزمەتچىلەر بىرقانچە خىل بولىدۇ، پەرقلەندۈرۈپ، ئايرىم مۇئامىلە قىل ، يولدىن ئاداشمىسۇن.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
ئاي ئىلىگ تاپۇغچى بۇ قاچ تۆرلۈگ ئول سەچە ئادرا تۇتغىل ياڭىلماسۇ يول
Ay ilig tapuğçı bu kaç törlüg ol, seçe adra tutğıl yañılmasu yol
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Ey hükümdar, hizmetkâr bir kaç türlüdür, bunları seç ve ayn-ayrı muameleye tâbi tutarak, hizmet gördür, yollarını şaşırmasınlar. ..'
#5516 ئۆگدۈلمىش (مەسلىھەتچى)
نەزمىي يەشمىسى:
ئۇلاردىن بىرىكىم تىلەر يۈز - ئاپرۇي،
ئۇنىڭ بۇ تىلىكىن سەن قاندۇرۇپ قوي.

Olarda birisi tiler yüz suvı, añar yüz suvı kılğu kansa kıvı

(Karakhanid transcription · English translation in progress)

Onlardan biri şeref için çalışır, onu, şeref vermek suretiyle, tatmin et.

نەسرىي يەشمىسى:
ئۇلارنىڭ بىر خىلى يۈز ئابرۇي ئۈچۈن ئىشلەيدۇ، ئۇلارنىڭ يۈز ئابرۇيىنى قىلىش كېرەك، ئارزۇسى قانسۇن.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
ئولاردا بىرىسى تىلەر يۈز سۇۋى ئاڭار يۈز سۇۋى قىلغۇ قانسا قىۋى
Olarda birisi tiler yüz suvı, añar yüz suvı kılğu kansa kıvı
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Onlardan biri şeref için çalışır, onu, şeref vermek suretiyle, tatmin et.
#5517 ئۆگدۈلمىش (مەسلىھەتچى)
نەزمىي يەشمىسى:
يەنە بىرسى سەندىن تاۋار - مال تىلەر،
تاۋار بەر، پىدا جان ئەيلىسۇن ئۇلار.

Takı bir kotusı tiler neñ tavar, yuluğ kılsu cânın tavar ber añar

(Karakhanid transcription · English translation in progress)

Biri mal ve mülk ister, ona mal ver, canını sana feda etsin.

نەسرىي يەشمىسى:
يەنە بىر تەبىقىسى مال دۇنيا تەلەپ قىلىدۇ، ئۇلارغا مال دۇنيا بەرگىن، جېنىنى پىدا قىلسۇن.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
تاقى بىر قوتۇسى تىلەر نەڭ تاۋار يۇلۇغ قىلسۇ جانىن تاۋار بەر ئاڭار
Takı bir kotusı tiler neñ tavar, yuluğ kılsu cânın tavar ber añar
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Biri mal ve mülk ister, ona mal ver, canını sana feda etsin.
#5518 ئۆگدۈلمىش (مەسلىھەتچى)
نەزمىي يەشمىسى:
يەنە بىرسى ئىستەر ھەم مال، ھەم شەرەپ،
قىلار ئات ۋە تون ھەم نام - ئۇنۋان تەلەپ.

Takı bir tiler neñ yeme yüz suvı, hem at ton tiler kör yorısa savı

(Karakhanid transcription · English translation in progress)

Bâzısı hem mal, hem şeref ister, bir de unvan, hıl'at ve nüfuz peşindedir.

نەسرىي يەشمىسى:
يەنە بىر خىلى مال دۇنيا ھەم ئابرۇي تىلەيدۇ، شۆھرەت قازىنىش ئۈچۈن ئات ۋە تون تەلەپ قىلىدۇ.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
تاقى بىر تىلەر نەڭ يەمە يۈز سۇۋى ھەم ئات تون تىلەر كۆر يورىسا ساۋى
Takı bir tiler neñ yeme yüz suvı, hem at ton tiler kör yorısa savı
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Bâzısı hem mal, hem şeref ister, bir de unvan, hıl'at ve nüfuz peşindedir.
#5519 ئۆگدۈلمىش (مەسلىھەتچى)
نەزمىي يەشمىسى:
ئۇ بولسا بىر جەسۇر، ئاڭا كۈمۈش بەر،
قىلىچ ئۇرسۇن، ئالسۇن ساڭا كەنت - شەھەر.

Kalı alp atım erse bergil kümüş, kılıç ursu açsu saña kend uluş

(Karakhanid transcription · English translation in progress)

Eğer cesur ve kahraman kimse ise, ona gümüş ver, kılıç kullansın, sana şehir ve memleketler fethetsin.

نەسرىي يەشمىسى:
ئەگەر پالۋان، مەرگەن بولسا، كۈمۈش بەرگىن، قىلىچ ئۇرۇپ، شەھەر، ئەللەرنىڭ ئىشىكىنى ئاچسۇن.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
قالى ئالپ ئاتىم ئەرسە بەرگىل كۈمۈش قىلىچ ئۇرسۇ ئاچسۇ ساڭا كەند ئۇلۇش
Kalı alp atım erse bergil kümüş, kılıç ursu açsu saña kend uluş
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Eğer cesur ve kahraman kimse ise, ona gümüş ver, kılıç kullansın, sana şehir ve memleketler fethetsin.
#5520 ئۆگدۈلمىش (مەسلىھەتچى)
نەزمىي يەشمىسى:
بىلىملىك، ئەقىللىك بولسا پاك يۈرەك،
بېرىپ مال، قەدىرلەپ، ئاۋايلاش كېرەك.

Biliglig ukuşluğ er erse silig, ağırla tegür neñ uzatğıl elig

(Karakhanid transcription · English translation in progress)

Bilgili, akıllı ve temiz kalpli insan ise, ona hürmet göster, ihsanlarda bulun ve himaye et.

نەسرىي يەشمىسى:
بىلىملىك، ئەقىللىق، دانا كىشى بولسا، قەدىرلە، مال دۇنيا بەر، ياردەم قولۇڭنى ئۇزات.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
بىلىگلىگ ئۇقۇشلۇغ ئەر ئەرسە سىلىگ ئاغىرلا تەگۈر نەڭ ئۇزاتغىل ئەلىگ
Biliglig ukuşluğ er erse silig, ağırla tegür neñ uzatğıl elig
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Bilgili, akıllı ve temiz kalpli insan ise, ona hürmet göster, ihsanlarda bulun ve himaye et.
#5521 ئۆگدۈلمىش (مەسلىھەتچى)
نەزمىي يەشمىسى:
ئۇ زالىم، يامان بولسا، كۆتۈرمە ئۇنى،
نوپۇز بەرمە ئەلدە، ئىڭرىتار سېنى.

İsiz erse küçkey kötürme anı, elig berme ilke ulıtğay seni

(Karakhanid transcription · English translation in progress)

Kötü ve zâlim olan kimseyi yükseltme, ona memlekette nüfuz verme, seni. çok üzer.

نەسرىي يەشمىسى:
يامان، زوراۋان بولسا، ئۇنى پەقەت ئۆستۈرمە، ھوقۇق بەرمە، ئۇ سېنى نادامەتتە قالدۇرىدۇ.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
ئى̇سىز ئەرسە كۈچكەي كۆتۈرمە ئانى ئەلىگ بەرمە ئىلكە ئۇلىتغاي سەنى
İsiz erse küçkey kötürme anı, elig berme ilke ulıtğay seni
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Kötü ve zâlim olan kimseyi yükseltme, ona memlekette nüfuz verme, seni. çok üzer.
#5522 ئۆگدۈلمىش (مەسلىھەتچى)
نەزمىي يەشمىسى:
كۆتۈرمە، بېيىتما، يامان ئۆكتەمنى،
زەھەر قىلغاي ساڭا دورا ۋە ئەمنى.

Kötürme bayutma isiz öktemig, ağu kılğa şeksiz saña ot emig

(Karakhanid transcription · English translation in progress)

Zâlim ve kötü kimseyi yükseltme ve onu zengin etme, o sana, şüphesiz, ilâç ve devayı zehir hâline getirir.

نەسرىي يەشمىسى:
يامان، ئۆكتەملەرنى ئۆستۈرمە، بېيىتما، شۈبھىسىز، شىپالىق دوراڭنى زەھەرگە ئايلاندۇرىدۇ.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
كۆتۈرمە بايۇتما ئىسىز ئۆكتەمىگ ئاغۇ قىلغا شەكسىز ساڭا ئوت ئەمىگ
Kötürme bayutma isiz öktemig, ağu kılğa şeksiz saña ot emig
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Zâlim ve kötü kimseyi yükseltme ve onu zengin etme, o sana, şüphesiz, ilâç ve devayı zehir hâline getirir.
#5523 ئۆگدۈلمىش (مەسلىھەتچى)
نەزمىي يەشمىسى:
نېمە دەيدۇ ئاڭلا بۆكە يابغۇسى،
ئاجىزلار بېيىسا باش ئەگمىگۈسى.

Negü ter eşitgil böke yavğusı, bayusa baş egmez bodun yuvğası

(Karakhanid transcription · English translation in progress)

Böke yavgusu ne der, dinle, en zayıf insan bile, zenginleşirse, ferman dinlemez olur.

نەسرىي يەشمىسى:
باتۇرلار يابغۇسى نېمە دەيدۇ، ئاڭلا: ئەڭ زەئىپ خەلقمۇ باي بولۇۋالسا، باش ئەگمەيدۇ.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
نەگۈ تەر ئەشىتگىل بۆكە ياۋغۇسى بايۇسا باش ئەگمەز بودۇن يۇۋغاسى
Negü ter eşitgil böke yavğusı, bayusa baş egmez bodun yuvğası
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Böke yavgusu ne der, dinle, en zayıf insan bile, zenginleşirse, ferman dinlemez olur.
#5524 ئۆگدۈلمىش (مەسلىھەتچى)
نەزمىي يەشمىسى:
ياماننى بېيىتما، جەسۇر ھۆكۈمدار،
يامان بولسا گەر باي، خۇيىنى بۇزار.

İsizig bayutma ay kılkı unur, isizler bayusa kılınç artatur

(Karakhanid transcription · English translation in progress)

Ey kudretli hükümdar, kötüleri servet sahibi etme, kötüler, zenginlenince, hâl ve tavırlarını değiştirirler.

نەسرىي يەشمىسى:
يامانلارنى بېيىتما، ئەي قۇدرەتلىك، يامانلار بېيسا، پەيلىنى بۇزىدۇ.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
ئى̇سىزىگ بايۇتما ئاي قىلقى ئۇنۇر ئىسىزلەر بايۇسا قىلىنچ ئارتاتۇر
İsizig bayutma ay kılkı unur, isizler bayusa kılınç artatur
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Ey kudretli hükümdar, kötüleri servet sahibi etme, kötüler, zenginlenince, hâl ve tavırlarını değiştirirler.
#5525 ئۆگدۈلمىش (مەسلىھەتچى)
نەزمىي يەشمىسى:
قولى قىسقا بولسا ھەتتا ياخشىلار،
بۇ موھتاجلىق بىلەن خۇيىنى بۇزار.

Elig tarlıkı bolsa edgü yime, kılınç artatur kör muñadıp bu ma

(Karakhanid transcription · English translation in progress)

Eli darlıkta kalıp, muhtâc duruma düşünce, iyilerin bile tavır ve hareketi bozulur.

نەسرىي يەشمىسى:
ياخشىلارنىڭمۇ قولى قىسقا بولسا، موھتاجلىققا چۈشۈپ، خۇي پەيلى بۇزۇلىدۇ.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
ئەلىگ تارلىقى بولسا ئەدگۈ يىمە قىلىنچ ئارتاتۇر كۆر مۇڭادىپ بۇ ما
Elig tarlıkı bolsa edgü yime, kılınç artatur kör muñadıp bu ma
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Eli darlıkta kalıp, muhtâc duruma düşünce, iyilerin bile tavır ve hareketi bozulur.
#5526 ئۆگدۈلمىش (مەسلىھەتچى)
نەزمىي يەشمىسى:
موھتاج ئولسا ياخشى قىلىقلىق كىشى،
بۇزار خۇلقىنى ئۇ، ياخشىلىق تۇشى.

Muñadsa ma edgü kılıklığ kişi, kılınç artatur hem ol edgü tuşı

(Karakhanid transcription · English translation in progress)

iyi tabiatlı insanın da, muhtâc duruma düşünce, iyiiiği nisbetinde hareketi kötüleşebilir.

نەسرىي يەشمىسى:
ياخشى خۇلقلۇق كىشى موھتاجلىققا چۈشۈپ قالسا، قىلىقلىرى ۋە ياخشى مەجەز خۇلقىمۇ ئۆزگىرىپ كېتىدۇ.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
مۇڭادسا ما ئەدگۈ قىلىقلىغ كىشى قىلىنچ ئارتاتۇر ھەم ئول ئەدگۈ تۇشى
Muñadsa ma edgü kılıklığ kişi, kılınç artatur hem ol edgü tuşı
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR iyi tabiatlı insanın da, muhtâc duruma düşünce, iyiiiği nisbetinde hareketi kötüleşebilir.
#5527 ئۆگدۈلمىش (مەسلىھەتچى)
نەزمىي يەشمىسى:
تۈزەر خۇيىنى يامان، ئۇ تۈتۈلسا خار،
قىلىقنى تۈزەر ياخشى، بەرسە ئېتىبار.

İsizig uçuzla köninge yorık, ağırlağıl edgüg ol itgey kılık

(Karakhanid transcription · English translation in progress)

Kötüye değer vermezsen, o gittikçe tavır ve hareketini düzeltir, iyiye itibar gösterırsen, onun hâl ve tavrı daha da iyi olur.

نەسرىي يەشمىسى:
يامانلارنى خورلىساڭ، يۈرۈش تۇرۇشنى توغرىلايدۇ، ياخشىلارنى ھۆرمەت قىلساڭ، قىلىقلىرى تېخىمۇ ياخشى بولىدۇ.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
ئى̇سىزىگ ئۇچۇزلا كۆنىڭە يورىق ئاغىرلاغىل ئەدگۈگ ئول ئىتگەي قىلىق
İsizig uçuzla köninge yorık, ağırlağıl edgüg ol itgey kılık
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Kötüye değer vermezsen, o gittikçe tavır ve hareketini düzeltir, iyiye itibar gösterırsen, onun hâl ve tavrı daha da iyi olur.
#5528 ئۆگدۈلمىش (مەسلىھەتچى)
نەزمىي يەشمىسى:
كۆيۈمچاننى تۈتقىن ئۆزۈڭگە يېقىن،
ئۇياتسىزنى ئۆزگە يېقىن تۈتمىغىن.

Bağırsak kişig tut özüñke yakın, uvutsuznı özdin yırak tut sakın

(Karakhanid transcription · English translation in progress)

Sana gönülden bağlı-olan kimseyi kendine yakın tut, hayâsız kimseleri de kendinden uzaklaştır, onlardan kendini koru.

نەسرىي يەشمىسى:
سەمىمىي سادىق كىشىلەرنى ئۆزۈڭگە يېقىن تۇت، ئۇياتسىزلارنى ئۆزۈڭدىن يىراقلاشتۇر، ئۇلاردىن ساقلان.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
باغىرساق كىشىگ تۇت ئۆزۈڭكە ياقىن ئۇۋۇتسۇزنى ئۆزدىن يىراق تۇت ساقىن
Bağırsak kişig tut özüñke yakın, uvutsuznı özdin yırak tut sakın
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Sana gönülden bağlı-olan kimseyi kendine yakın tut, hayâsız kimseleri de kendinden uzaklaştır, onlardan kendini koru.
#5529 ئۆگدۈلمىش (مەسلىھەتچى)
نەزمىي يەشمىسى:
زەرەرلىكى كىم ئۇ، پايدىلىقى كىم،
ئايرىپ تاللىغىن سەن، ئەي ئالىم ھېكىم.

Asığlığ kayu ol asığsız kayu, sen adra seçe tut ay bilge bügü

(Karakhanid transcription · English translation in progress)

Kim faydalıdır, kim faydasızdır, ey âlim hakîm, sen bunları iyice seç.

نەسرىي يەشمىسى:
كىملەر پايدىلىق، كىملەر پايدىسىز، پەرقلەندۈرۈپ، تاللاپ مۇئامىلە قىل ، ئەي بىلىملىك دانا.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
ئاسىغلىغ قايۇ ئول ئاسىغسىز قايۇ سەن ئادرا سەچە تۇت ئاي بىلگە بۈگۈ
Asığlığ kayu ol asığsız kayu, sen adra seçe tut ay bilge bügü
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Kim faydalıdır, kim faydasızdır, ey âlim hakîm, sen bunları iyice seç.
#5530 ئۆگدۈلمىش (مەسلىھەتچى)
نەزمىي يەشمىسى:
سۆيەر سۆيمەسنى سەن ئايرىم قىلىپ تۈت،
سۆيگەنلەرگە دوست بول، دۈشمەنلەرگە ئوت.

Sever sevmezig me seçe tut öñin, severke sevüg bol yağıka yalın

(Karakhanid transcription · English translation in progress)

Seni seven ve sevmeyenleri de iyice ayırt et, sevene karşı sevimli ve düşmana karşı da yalın ateş gibi ol.

نەسرىي يەشمىسى:
ياخشى كۆرىدىغان ۋە ياخشى كۆرمەيدىغانلارنىمۇ پەرقلەندۈر، ياخشى كۆرگەنلەرنى سۆي، دۈشمەنگە ئوت بول.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
سەۋەر سەۋمەزىگ مە سەچە تۇت ئۆڭىن سەۋەركە سەۋۈگ بول ياغىقا يالىن
Sever sevmezig me seçe tut öñin, severke sevüg bol yağıka yalın
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Seni seven ve sevmeyenleri de iyice ayırt et, sevene karşı sevimli ve düşmana karşı da yalın ateş gibi ol.
#5531 ئۆگدۈلمىش (مەسلىھەتچى)
نەزمىي يەشمىسى:
يىراق قىل سۆيۈنچىڭ تىلىمەس كىشىڭ،
سۆيدۈرمە ئۇنى ھەم بەرمە ھېچ ئىشىڭ.

Yırak tut sevinçiñ tilemez kişig, sevitme añar berme kılğu işig

(Karakhanid transcription · English translation in progress)

Senin memnun olmanı istemeyen kimseyi kendinden uzak tut, onu başkalarına da sevdirme ve ona hiç bir vazife verme.

نەسرىي يەشمىسى:
شادلىقىڭنى خالىمىغان كىشىلەرنى ئۆزۈڭدىن يىراق تۇت، ئۇنى سۆيۈندۈرمە، قىلىدىغان ئىشلىرىڭنى ئۇنىڭغا بەرمە.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
يىراق تۇت سەۋىنچىڭ تىلەمەز كىشىگ سەۋىتمە ئاڭار بەرمە قىلغۇ ئىشىگ
Yırak tut sevinçiñ tilemez kişig, sevitme añar berme kılğu işig
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Senin memnun olmanı istemeyen kimseyi kendinden uzak tut, onu başkalarına da sevdirme ve ona hiç bir vazife verme.
#5532 ئۆگدۈلمىش (مەسلىھەتچى)
نەزمىي يەشمىسى:
ساداقەتنى خىيانەت بىلەن قوشمىغىن،
يارامسىز، ياراملىقنى بىر تۈتمىغىن.

Eminig hiyânet bile katmakıl, yarağlığ yarağsız bile tutmağıl

(Karakhanid transcription · English translation in progress)

Hıyanet ile emniyeti bir araya getirme, yarayan ile yaramayanı bir arada tutma.

نەسرىي يەشمىسى:
ساداقەتنى خىيانەت بىلەن ئارىلاشتۇرما، ياراملىقنى يارامسىز بىلەن بىللە تۇتما.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
ئەمىنىگ ھىيانەت بىلە قاتماقىل ياراغلىغ ياراغسىز بىلە تۇتماغىل
Eminig hiyânet bile katmakıl, yarağlığ yarağsız bile tutmağıl
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Hıyanet ile emniyeti bir araya getirme, yarayan ile yaramayanı bir arada tutma.
#5533 ئۆگدۈلمىش (مەسلىھەتچى)
نەزمىي يەشمىسى:
بىر ئىشنى ئىككى شەخسكە بۇيرۇما تەڭ،
قىلىنماي قالۇر ئىش ئىتتىرىش بىلەن.

Bir işni ikigüke ayma tilin, işeñü bolur iş kalur kılmadın

(Karakhanid transcription · English translation in progress)

Bir işi iki kişiye birden tevdi etme, onlar birbirlerine yüklerler ve iş yapılmadan kalır.

نەسرىي يەشمىسى:
بىر ئىشنى بىرلا ۋاقىتتا ئىككى كىشىگە تاپشۇرما، ئىشەنگىنكى، بىر بىرىگە دۆڭگىشىپ ئىش قىلىنماي قالىدۇ.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
بىر ئىشنى ئىكىگۈكە ئايما تىلىن ئىشەڭۈ بولۇر ئىش قالۇر قىلمادىن
Bir işni ikigüke ayma tilin, işeñü bolur iş kalur kılmadın
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Bir işi iki kişiye birden tevdi etme, onlar birbirlerine yüklerler ve iş yapılmadan kalır.
#5534 ئۆگدۈلمىش (مەسلىھەتچى)
نەزمىي يەشمىسى:
ئىشىڭنى ئىش بىلگەن كىشىلەرگە بەر،
قىلىشنى بىلمىسە، سۈنۈپ قايغۇ يەر.

İşiñ iş biligli kişilerke bir, kılu bilmese iş sınıp kadğu yer

(Karakhanid transcription · English translation in progress)

işi iş bilen kimselere ver, iş yapamayan insan onu beceremezse, üzülür ve müteessir olur.

نەسرىي يەشمىسى:
ئىشىڭنى ئىش بىلىدىغان كىشىلەرگە تاپشۇر، ئىش قىلىشنى بىلمىگەن كىشى قىيىنلىپ قايغۇغا چۈشىدۇ.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
ئى̇شىڭ ئىش بىلىگلى كىشىلەركە بىر قىلۇ بىلمەسە ئىش سىنىپ قادغۇ يەر
İşiñ iş biligli kişilerke bir, kılu bilmese iş sınıp kadğu yer
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR işi iş bilen kimselere ver, iş yapamayan insan onu beceremezse, üzülür ve müteessir olur.
#5535 ئۆگدۈلمىش (مەسلىھەتچى)
نەزمىي يەشمىسى:
خىزمەت دەپ بۆلۈپ بەرمە ھەركىمگە ئىش،
ئۆزۈڭ نەپىئىگە ئەر تۈتۈشقا تىرىش.

Tapuğka bolup berme erke işig, özüñke tusulğu üçün tut kişig

(Karakhanid transcription · English translation in progress)

Hizmettir diye, olur-olmaz insanlara iş verme, işi sana faydalı olacak şekilde becerikli kimselere ver.

نەسرىي يەشمىسى:
خىزمەت قىلدى، دەپلا كۆرگەنلا كىشىگە ئىش تاپشۇرما، ئىشنى ساڭا پايدا كەلتۈرەلەيدىغان كىشىلەرگە بەرگىن.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
تاپۇغقا بولۇپ بەرمە ئەركە ئىشىگ ئۆزۈڭكە تۇسۇلغۇ ئۈچۈن تۇت كىشىگ
Tapuğka bolup berme erke işig, özüñke tusulğu üçün tut kişig
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Hizmettir diye, olur-olmaz insanlara iş verme, işi sana faydalı olacak şekilde becerikli kimselere ver.
#5536 ئۆگدۈلمىش (مەسلىھەتچى)
نەزمىي يەشمىسى:
ئەل نەپىئىن تىلە ھەم ئۆز نەپىئىڭ تىلە،
باغلىنىپ يۈرمە سەن كىشى نەپىئىلە.

El asğı tile me öz asğıñ tile, kişi asğıña bakma turma ile

(Karakhanid transcription · English translation in progress)

Memleketin faydasını kendi menfaatin ile telif et, başkasının menfaatini düşünüp, ona bağlanma.

نەسرىي يەشمىسى:
ئەل مەنپەئەتىنى ۋە ئۆزۈڭنىڭ مەنپەئەتىنى تىلگىن، باشقىلارنىڭ مەنپەئەتىگە كۆز تىكمە، ئۇنىڭغا ئىلىنما.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
ئەل ئاسغى تىلە مە ئۆز ئاسغىڭ تىلە كىشى ئاسغىڭا باقما تۇرما ئىلە
El asğı tile me öz asğıñ tile, kişi asğıña bakma turma ile
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Memleketin faydasını kendi menfaatin ile telif et, başkasının menfaatini düşünüp, ona bağlanma.
#5537 ئۆگدۈلمىش (مەسلىھەتچى)
نەزمىي يەشمىسى:
كىشى كۆڭلىگە باقما نەپىئىنى دەپ،
ئەل نەپىئىن تىلە، ئۆزنى بۇزما كۈچەپ.

Kişi köñli körme ol asğı üçün, el asğı tile özni buzma küçün

(Karakhanid transcription · English translation in progress)

Başkasının gönülüne bakma, her kes kendi istifâdesini kollar, memleket menfaatini ara ve kendini zorla fena duruma düşürme.

نەسرىي يەشمىسى:
باشقىلارنىڭ كۆڭلىگە قارىما، ھەركىم ئۆز پايدىسىنى كۆزلەيدۇ، ئەل مەنپەئەتىنى كۆزلىگىن، ئۆزۈڭنى زورمۇزور بۇزما.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
كىشى كۆڭلى كۆرمە ئول ئاسغى ئۈچۈن ئەل ئاسغى تىلە ئۆزنى بۇزما كۈچۈن
Kişi köñli körme ol asğı üçün, el asğı tile özni buzma küçün
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Başkasının gönülüne bakma, her kes kendi istifâdesini kollar, memleket menfaatini ara ve kendini zorla fena duruma düşürme.
#5538 ئۆگدۈلمىش (مەسلىھەتچى)
نەزمىي يەشمىسى:
ساڭا پايدا قىلغانغا بەر پايدىنى،
يىراق قىل ئۆزۈڭدىن بىنەپ كىشىنى.

Saña kim tusulur tusulğıl añar, tusulmaz kişig kıl özüñde sıñar

(Karakhanid transcription · English translation in progress)

Sana kim faydalı ise, sen de ona faydalı ol, faydasız kimseyi kendinden uzak bulundur.

نەسرىي يەشمىسى:
ساڭا كىم پايدىلىق بولسا، سەنمۇ ئۇنىڭغا پايدىلىق بول، پايدىسى تەگمەيدىغان كىشىنى ئۆزۈڭدىن يىراقلاشتۇر!
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
ساڭا كىم تۇسۇلۇر تۇسۇلغىل ئاڭار تۇسۇلماز كىشىگ قىل ئۆزۈڭدە سىڭار
Saña kim tusulur tusulğıl añar, tusulmaz kişig kıl özüñde sıñar
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Sana kim faydalı ise, sen de ona faydalı ol, faydasız kimseyi kendinden uzak bulundur.
#5539 ئۆگدۈلمىش (مەسلىھەتچى)
نەزمىي يەشمىسى:
قەدىرلە پايدىلىق بولسا ئەگەر ئەر،
ئەلىگە ئەي، ئۇنىڭغا كېرەك ئىشنى بەر.

Ağırlayu tut sen asığlığ kişig, añar ber ay ilig kereklig işig

(Karakhanid transcription · English translation in progress)

Faydalı insana her vakit itibar göster, ey hükümdar, lüzumlu işleri ona gördür.

نەسرىي يەشمىسى:
پايدىلىق كىشىنى قەدىرلە، ھۆرمەت قىل، ئەي ئەلىگ، مۇھىم ئىشلارنى ئۇنىڭغا تاپشۇر.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
ئاغىرلايۇ تۇت سەن ئاسىغلىغ كىشىگ ئاڭار بەر ئاي ئىلىگ كەرەكلىگ ئىشىگ
Ağırlayu tut sen asığlığ kişig, añar ber ay ilig kereklig işig
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Faydalı insana her vakit itibar göster, ey hükümdar, lüzumlu işleri ona gördür.
#5540 ئۆگدۈلمىش (مەسلىھەتچى)
نەزمىي يەشمىسى:
قىلىشقا تېگىش ئىش، ئەي ئەلىگە، شۇدۇر،
بۇلارنى ئىشلىسەڭ، ئېلىڭ تۈزىلۈر.

Saña kılğu işler bu ol ay ilig, munı kıldıñ erse sen ittiñ ilig

(Karakhanid transcription · English translation in progress)

Ey hükümdar, senin yapacağın işler bunlardır, bunları yaparsan, memleket düzene girer.

نەسرىي يەشمىسى:
ئەي ئەلىگ، سەن ئۈچۈن قىلىدىغان ئىشلار ئەنە شۇلاردۇر، بۇلارنى ئىجرا قىلساڭ، ئەل روناق تاپىدۇ.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
ساڭا قىلغۇ ئىشلەر بۇ ئول ئاي ئىلىگ مۇنى قىلدىڭ ئەرسە سەن ئىتتىڭ ئىلىگ
Saña kılğu işler bu ol ay ilig, munı kıldıñ erse sen ittiñ ilig
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Ey hükümdar, senin yapacağın işler bunlardır, bunları yaparsan, memleket düzene girer.
#5541 ئۆگدۈلمىش (مەسلىھەتچى)
نەزمىي يەشمىسى:
ئېتىڭ ياخشى بولسا، قۇتۇلدۇڭ ئۆزۈڭ،
قالۇر سەندىن كېيىن ئېتىڭ ھەم سۆزۈڭ.

Atıñ edgü bolğa kutulğay özüñ, seniñde kedin kalğa atıñ sözüg

(Karakhanid transcription · English translation in progress)

Adın iyi olur, kendin kurtulursun, dünyada senden sonra da adını ve sözlerini dâima yâd ederler.

نەسرىي يەشمىسى:
نامىڭ ياخشى بولىدۇ، ئۆزۈڭ بەخت تاپسەن، سېنىڭدىن كېيىن نامىڭ، سۆزۈڭ يادلىنىپ قالىدۇ.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
ئاتىڭ ئەدگۈ بولغا قۇتۇلغاي ئۆزۈڭ سەنىڭدە كەدىن قالغا ئاتىڭ سۆزۈگ
Atıñ edgü bolğa kutulğay özüñ, seniñde kedin kalğa atıñ sözüg
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Adın iyi olur, kendin kurtulursun, dünyada senden sonra da adını ve sözlerini dâima yâd ederler.
#5542 ئۆگدۈلمىش (مەسلىھەتچى)
نەزمىي يەشمىسى:
بېيىپ خەلق، مەملىكەت - تەختىڭ تۈزىلۈر،
خەزىنىنى قانچە دېسەڭ تېپىلۈر.

Bayuğay bodun el itilgey orun, neçe kolsa kaznak hazine urun

(Karakhanid transcription · English translation in progress)

Halk zenginleşir, memleket ve saltanat işleri tanzim edilir, ne kadar istersen, o kadar hazine toplayabilirsin.

نەسرىي يەشمىسى:
خەلق بېيىيدۇ، ئەل سەلتەنەت، روناق تاپىدۇ، خالىغىنىڭچە خەزىنە توپلىمالايسەن.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
بايۇغاي بودۇن ئەل ئىتىلگەي ئورۇن نەچە قولسا قازناق ھازىنە ئۇرۇن
Bayuğay bodun el itilgey orun, neçe kolsa kaznak hazine urun
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Halk zenginleşir, memleket ve saltanat işleri tanzim edilir, ne kadar istersen, o kadar hazine toplayabilirsin.
#5543 ئۆگدۈلمىش (مەسلىھەتچى)
نەزمىي يەشمىسى:
ئىشىتكىن، كۆيۈمچان كىشى تېمە دەر،
دىلى بىرلە تىلى ئوخشاش كەلگەن ئەر.

Negü ter eşitgil bağırsak kişi, bağırsaklıkı kör söziñe tuşı

(Karakhanid transcription · English translation in progress)

İçten bağlı olan insan ne der, dinle, onun dili ile gönülü birdir.

نەسرىي يەشمىسى:
سەمىمىي مېھرىبان كىشى نېمە دەيدۇ، ئاڭلا: ئۇنىڭ سەمىمىيلىكى سۆزىگە ماس كېلىدۇ:
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
نەگۈ تەر ئەشىتگىل باغىرساق كىشى باغىرساقلىقى كۆر سۆزىڭە تۇشى
Negü ter eşitgil bağırsak kişi, bağırsaklıkı kör söziñe tuşı
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR İçten bağlı olan insan ne der, dinle, onun dili ile gönülü birdir.
#5544 ئۆگدۈلمىش (مەسلىھەتچى)
نەزمىي يەشمىسى:
قايۇ ئەل بېگى بولسا ياخشى كۆنى،
ئۇ ئەل خەلقى بېيىپ، تۇغۇلغاي كۈنى.

Kayu el begi bolsa edgü köni, bayudı ol el bodnı tuğdı küni

(Karakhanid transcription · English translation in progress)

Hangi memleketin beyi iyi ve doğru olursa, - o memleketin halkı zenginleşir ve başına gün doğar.

نەسرىي يەشمىسى:
”قايسى ئەلنىڭ بېگى ياخشى ۋە توغرا بولسا، شۇ ئەلنىڭ خەلقى بېيىيدۇ، كۈنى تۇغىدۇ.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
قايۇ ئەل بەگى بولسا ئەدگۈ كۆنى بايۇدى ئول ئەل بودنى تۇغدى كۈنى
Kayu el begi bolsa edgü köni, bayudı ol el bodnı tuğdı küni
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Hangi memleketin beyi iyi ve doğru olursa, - o memleketin halkı zenginleşir ve başına gün doğar.
#5545 ئۆگدۈلمىش (مەسلىھەتچى)
نەزمىي يەشمىسى:
خەلق بايلىقى يەگكە بايلىق ئېرۇر،
خاھى سەن ئۇنى تۈت، خاھى سەن بۇنى.

Bodun baylıkı begke baylık-turur, tilese anı tut tilese munı

(Karakhanid transcription · English translation in progress)

Halkın zenginliği beyin zenginliğidir, ister onu, ister bunu temin et.

نەسرىي يەشمىسى:
خەلقنىڭ بايلىقى بەگ ئۈچۈنمۇ بايلىقتۇر، خالىساڭ ئۇنى ئالىسەن، خالىساڭ بۇنى.“
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
بودۇن بايلىقى بەگكە بايلىق-تۇرۇر تىلەسە ئانى تۇت تىلەسە مۇنى
Bodun baylıkı begke baylık-turur, tilese anı tut tilese munı
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Halkın zenginliği beyin zenginliğidir, ister onu, ister bunu temin et.
#5546 ئۆگدۈلمىش (مەسلىھەتچى)
نەزمىي يەشمىسى:
شەھەر - كەنت ئىچىدىن ئوغرىنى ئېرىت،
كارۋانۇ - مۇساپىرنى ئەمىن يۈرىت.

Uluş kend içinde sen oğrığ, arıt ümeg arkışığ yolda imin yorıt

(Karakhanid transcription · English translation in progress)

Şehir ve kasaba içinde hırsızı ortadan kaldır, yolcu ve kervan emniyet içinde sefer etsin.

نەسرىي يەشمىسى:
شەھەر، كەنتلەردىكى ئوغرىلارنى يوقاتقىن، مۇساپىر، كارۋانلارنى ئامان يۈرىدىغان قىل.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
ئۇلۇش كەند ئىچىندە سەن ئوغرىغ ئارىت ئۈمەگ ئارقىشىغ يولدا ئىمىن يورىت
Uluş kend içinde sen oğrığ, arıt ümeg arkışığ yolda imin yorıt
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Şehir ve kasaba içinde hırsızı ortadan kaldır, yolcu ve kervan emniyet içinde sefer etsin.
#5547 ئۆگدۈلمىش (مەسلىھەتچى)
نەزمىي يەشمىسى:
يوقات ئەل ئىچىدە زوراۋاننى سەن،
تۈگەت يۈرت تېشىدا قاراقچىنى سەن.

İç ilde kötürgil bodun küçlerin, taşırtın arıtğıl karakçı barın

(Karakhanid transcription · English translation in progress)

Memleket içinde halka zulüm edenleri yok et, dış eyâletlerde de bir tane yol kesen şaki bırakma.

نەسرىي يەشمىسى:
ئەل ئىچىدە خەلققە زۈلۈم قىلىدىغانلارنى يوقات، چەت ياقا جايلاردىكى قاراقچىلارنى تازىلا.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
ئى̇چ ئىلدە كۆتۈرگىل بودۇن كۈچلەرىن تاشىرتىن ئارىتغىل قاراقچى بارىن
İç ilde kötürgil bodun küçlerin, taşırtın arıtğıl karakçı barın
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Memleket içinde halka zulüm edenleri yok et, dış eyâletlerde de bir tane yol kesen şaki bırakma.
#5548 ئۆگدۈلمىش (مەسلىھەتچى)
نەزمىي يەشمىسى:
ياماننىڭ خۇلقىنى جازالى تۈزەت،
يامانغا يامانلىق يارىشۇر پەقەت.

İsizniñ kını birle kılkın evür, isizke isizlik yaraşur tegür

(Karakhanid transcription · English translation in progress)

Kötüyü, ceza vererek, doğru yola getir, kötüye kötü muamele lâyıktır, sen de öyle yap.

نەسرىي يەشمىسى:
ياماننىڭ پەيلىنى جازا بىلەن تۈزەت، يامانغا يامان يارىشىدۇ، سەنمۇ شۇنداق قىل.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
ئى̇سىزنىڭ قىنى بىرلە قىلقىن ئەۋۈر ئىسىزكە ئىسىزلىك ياراشۇر تەگۈر
İsizniñ kını birle kılkın evür, isizke isizlik yaraşur tegür
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Kötüyü, ceza vererek, doğru yola getir, kötüye kötü muamele lâyıktır, sen de öyle yap.
#5549 ئۆگدۈلمىش (مەسلىھەتچى)
نەزمىي يەشمىسى:
يامانغا يارەنجىر يارىندان كېرەك،
تا ياخشى بولسۇن ئەركىن، ئەي دىۋە يۈرەك.

İsizig ya çoğda oruda kerek, yorık bolsa edgü ayâ sarp yürek

(Karakhanid transcription · English translation in progress)

İyinin serbest dolaşabilmesi için, kötünün ya zincirde veya zindanda olması lâzımdır, ey metin yürek.

نەسرىي يەشمىسى:
ئەي تاش يۈرەك، ياخشىلارنىڭ ئازادە يۈرەلىشى ئۈچۈن، يامانلارنى يا زەنجىردە ياكى زىنداندا تۇتۇش كېرەك!
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
ئى̇سىزىگ يا چوغدا ئورۇدا كەرەك يورىق بولسا ئەدگۈ ئايا سارپ يۈرەك
İsizig ya çoğda oruda kerek, yorık bolsa edgü ayâ sarp yürek
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR İyinin serbest dolaşabilmesi için, kötünün ya zincirde veya zindanda olması lâzımdır, ey metin yürek.
#5550 ئۆگدۈلمىش (مەسلىھەتچى)
نەزمىي يەشمىسى:
ئېرۇر نەچچە خىل مەملىكەت خەلقى ئول،
كېرەكتۇر پەرق ئېتىش، تا يورۇغاي يول.

Adın ma bu el bodnı kaç törlüg ol, munı adra tutğu açuk bolsa yol

(Karakhanid transcription · English translation in progress)

Bir de memleketin ahâlisi bir kaç türlüdür, her kesin rahatça çalışabilmesi için, bunlara ayrı-ayrı muamelelerde bulunmalıdır.

نەسرىي يەشمىسى:
بۇنىڭدىن باشقا، ئەلدىكى خەلقلەر بىرنەچچە تۈرلۈك بولىدۇ، بۇلارنىمۇ ئايرىپ، پەرقلەندۈرۈپ تۇتۇش كېرەك، يولى ئوچۇق بولسۇن.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
ئادىن ما بۇ ئەل بودنى قاچ تۆرلۈگ ئول مۇنى ئادرا تۇتغۇ ئاچۇق بولسا يول
Adın ma bu el bodnı kaç törlüg ol, munı adra tutğu açuk bolsa yol
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Bir de memleketin ahâlisi bir kaç türlüdür, her kesin rahatça çalışabilmesi için, bunlara ayrı-ayrı muamelelerde bulunmalıdır.
#5551 ئۆگدۈلمىش (مەسلىھەتچى)
نەزمىي يەشمىسى:
ئۇلاردىن بىرى بىلگە ئالىم تۈرۈر،
ئالىملار بىلەن ئەرگە دۆلەت كېلۇر.

Olarda biri bilge âlim-turur, bu âlim bile erke kut kıv bolur

(Karakhanid transcription · English translation in progress)

Onlardan biri âlimlerdir, bunlar insanı devlet ve saadete kavuştururlar.

نەسرىي يەشمىسى:
ئۇلارنىڭ بىرى بىلىملىك ئالىملاردۇر، بۇ ئالىملار بىلەن كىشىلەر بەخت، دۆلەتكە ئېرىشىدۇ.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
ئولاردا بىرى بىلگە ئالىم-تۇرۇر بۇ ئالىم بىلە ئەركە قۇت قىۋ بولۇر
Olarda biri bilge âlim-turur, bu âlim bile erke kut kıv bolur
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Onlardan biri âlimlerdir, bunlar insanı devlet ve saadete kavuştururlar.
#5552 ئۆگدۈلمىش (مەسلىھەتچى)
نەزمىي يەشمىسى:
قەدىرلە بۇلارنى، نېمە دېسە قىل،
شەرىئەت يۈلىن تۇت، بويۇن بەر، ئېگىل.

Ağırla bularığ negü aysa kıl, şeriat yolı tut boyun ber egil

(Karakhanid transcription · English translation in progress)

Onlara izzet ve ikramda bulun, ne derlerse, yap, şeriat yolunu tut, hükümlerine itiraz etme ve önlerinde hürmetle eğil.

نەسرىي يەشمىسى:
بۇلارنى قەدىرلە، نېمە دېسە شۇنى قىل، شەرىئەت يولىنى تۇتۇپ، رەت قىلما، ئېگىل.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
ئاغىرلا بۇلارىغ نەگۈ ئايسا قىل شەرىات يولى تۇت بويۇن بەر ئەگىل
Ağırla bularığ negü aysa kıl, şeriat yolı tut boyun ber egil
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Onlara izzet ve ikramda bulun, ne derlerse, yap, şeriat yolunu tut, hükümlerine itiraz etme ve önlerinde hürmetle eğil.
#5553 ئۆگدۈلمىش (مەسلىھەتچى)
نەزمىي يەشمىسى:
ساقلا سەن ھەققىنى، ئاش ئوزۇق بېرىپ،
قالمىسۇن، ئەي دانا، ئۇلار قىسىلىپ.

Bularnıñ hakı tıdma içgü yegü, berü tur muñadmasu ilçi bügü

(Karakhanid transcription · English translation in progress)

Ey hakîm hükümdar, onların hukukunu muhafaza ve yiyecek, içeceklerini temin et, muhtaç duruma düşmesinler.

نەسرىي يەشمىسى:
بۇلارنىڭ يېمەك ئىچمىكىنى، ھەققىنى ئۆكسۈتمە، تەمىنلەپ تۇر، موھتاجلىققا چۈشمىسۇن، ئەي ھاكىم.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
بۇلارنىڭ ھاقى تىدما ئىچگۈ يەگۈ بەرۈ تۇر مۇڭادماسۇ ئىلچى بۈگۈ
Bularnıñ hakı tıdma içgü yegü, berü tur muñadmasu ilçi bügü
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Ey hakîm hükümdar, onların hukukunu muhafaza ve yiyecek, içeceklerini temin et, muhtaç duruma düşmesinler.
#5554 ئۆگدۈلمىش (مەسلىھەتچى)
نەزمىي يەشمىسى:
ئاسايىشتا ئۇلار ئىلىم ئۆگەتسۇن،
بىلىمسىز ئۇلاردىن بىلىم ئۆگەتسۇن.

Köñül inçliki birle ögretsüler, biligsizler andın ma ögrensüler

(Karakhanid transcription · English translation in progress)

Gönül huzuru ile öğretsinler, bilgisizler de onlardan bilgil öğrensinler.

نەسرىي يەشمىسى:
ئۇلار كۆڭۈل ئازادىلىكى بىلەن باشقىلارغا ئۆگەتسۇن، بىلىمسىزلەر ئۇلاردىن ئۆگەنسۇن.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
كۆڭۈل ئىنچلىكى بىرلە ئۆگرەتسۈلەر بىلىگسىزلەر ئاندىن ما ئۆگرەنسۈلەر
Köñül inçliki birle ögretsüler, biligsizler andın ma ögrensüler
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Gönül huzuru ile öğretsinler, bilgisizler de onlardan bilgil öğrensinler.
#5555 ئۆگدۈلمىش (مەسلىھەتچى)
نەزمىي يەشمىسى:
بۇلاردىن كېيىن مۇھتەسىپلەر ئېرۇر،
ئۇلار ئەلدە كۈچلۈك بولغاي، ئەي جەسۇر.

Bulurda basa muhtesibler-turur, bular elgi küçlüg kerek ay unur

(Karakhanid transcription · English translation in progress)

Bunlardan sonra muhtesipler gelir, ey kudretli, bunlar kuvvetli olmalıdırlar.

نەسرىي يەشمىسى:
بۇلاردىن كېيىن مۇختەسپلەر① تۇرىدۇ، بۇلارنىڭ ھوقۇقى كۈچلۈك بولۇشى كېرەك، ئەي قۇدرەتلىك.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
بۇلۇردا باسا مۇھتەسىبلەر-تۇرۇر بۇلار ئەلگى كۈچلۈگ كەرەك ئاي ئۇنۇر
Bulurda basa muhtesibler-turur, bular elgi küçlüg kerek ay unur
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Bunlardan sonra muhtesipler gelir, ey kudretli, bunlar kuvvetli olmalıdırlar.
#5556 ئۆگدۈلمىش (مەسلىھەتچى)
نەزمىي يەشمىسى:
بىكارچى ۋە پاسقنى تۇتسۇن قىسىپ،
مەسچىتنى چامائەت بىلەن تولدۇرۇپ.

Kısa tutsa fâsık yava boşlağığ, tolu tutsa mescid cemâatlarığ

(Karakhanid transcription · English translation in progress)

Fâsık, serseri ve başı-boş dolaşanları inzibat altında bulundursunlar, mescidleri cemâat ile dolu tutsunlar.

نەسرىي يەشمىسى:
پاسق، بىكارچى، بىزادىلارنى قىسپ تۇتسۇن، مەسچىت جامائەتلىرىنى تولۇقلىسۇن.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
قىسا تۇتسا فاسىق ياۋا بوشلاغىغ تولۇ تۇتسا مەسجىد جەمااتلارىغ
Kısa tutsa fâsık yava boşlağığ, tolu tutsa mescid cemâatlarığ
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Fâsık, serseri ve başı-boş dolaşanları inzibat altında bulundursunlar, mescidleri cemâat ile dolu tutsunlar.
#5557 ئۆگدۈلمىش (مەسلىھەتچى)
نەزمىي يەشمىسى:
يەنە بىر گۇرۇھ ئۇ خىزمەتچىلەردۇر،
توسۇپ تۇتمىساڭ ساڭا قارشى بولۇر.

Basakı kotu ol saña tapğuçı, tıda tutmasa sen bu ol kopğuçı

(Karakhanid transcription · English translation in progress)

Bundan sonraki zümre senin hizmetinde bulunanlardır, mâni olamazsan, sana karşı gelebilecek olanlar bunlardır.

نەسرىي يەشمىسى:
ئاندىن كېيىنكى تەبىقە ساڭا خىزمەت قىلغۇچىلار بولۇپ، قاتتىق تۇتمىساڭ، ئۇلار ئىسيان كۆتۈرىدۇ.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
باساقى قوتۇ ئول ساڭا تاپغۇچى تىدا تۇتماسا سەن بۇ ئول قوپغۇچى
Basakı kotu ol saña tapğuçı, tıda tutmasa sen bu ol kopğuçı
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Bundan sonraki zümre senin hizmetinde bulunanlardır, mâni olamazsan, sana karşı gelebilecek olanlar bunlardır.
#5558 ئۆگدۈلمىش (مەسلىھەتچى)
نەزمىي يەشمىسى:
بۇلار يۈك كۆتۈرمەس، ئۇلارنىڭ يۈكىن،
يۈدۈرسەن ئۆزۈڭ، سەن بىلىپ ئەمگىكىن.

Bular yük kötürmez bularnıñ yüki, saña yüdgü tegse munıñ emgeki

(Karakhanid transcription · English translation in progress)

Bunlar yük altına girmezler, hizmetleri nisbetinde bunların yükünü sen kendin yüklenmelisin.

نەسرىي يەشمىسى:
بۇلار يۈك كۆتۈرمەيدۇ، بۇلارنىڭ يۈك، مۇشەققىتىنى ئۆزۈڭ كۆتۈرۈشكە توغرا كېلىدۇ.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
بۇلار يۈك كۆتۈرمەز بۇلارنىڭ يۈكى ساڭا يۈدگۈ تەگسە مۇنىڭ ئەمگەكى
Bular yük kötürmez bularnıñ yüki, saña yüdgü tegse munıñ emgeki
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Bunlar yük altına girmezler, hizmetleri nisbetinde bunların yükünü sen kendin yüklenmelisin.
#5559 ئۆگدۈلمىش (مەسلىھەتچى)
نەزمىي يەشمىسى:
بۇلاردىن كېلۈر سوڭ ئاۋام خەلق قارا،
قانۇن بىرلە ئۇلارغا سەن ئويدان قارا.

Bularda basa kaldı bodnuñ kara, bularnı törü birle edgü kör e

(Karakhanid transcription · English translation in progress)

Bunlardan sonra avam kısmı gelir, bunlara kanunu tatbik et ve iyi bak.

نەسرىي يەشمىسى:
بۇلاردىن قالسا ئاۋام خەلق تۇرىدۇ، بۇلارغا ئادالەت بىلەن ياخشى قاراش كېرەك.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
بۇلاردا باسا قالدى بودنۇڭ قارا بۇلارنى تۆرۈ بىرلە ئەدگۈ كۆر ئە
Bularda basa kaldı bodnuñ kara, bularnı törü birle edgü kör e
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Bunlardan sonra avam kısmı gelir, bunlara kanunu tatbik et ve iyi bak.
#5560 ئۆگدۈلمىش (مەسلىھەتچى)
نەزمىي يەشمىسى:
بۇلار ئۈچ گۈرۈھتۈر، پەرق ئەتسەڭ بولۇر،
زۈلۈم قىلما، قىلساڭ پالاكەت كېلۈر.

Bu ma üç kotu ol munı adra tut, küçeme küçese bolur elke yut

(Karakhanid transcription · English translation in progress)

Bunlar da üç .zümredir, bunları birbirlerinden ayrı tut, onları zorlama, zorlarsan, bu memleket için felâket olur.

نەسرىي يەشمىسى:
بۇلارمۇ ئۈچ تەبىقىگە بۆلۈنىدۇ، بۇنى پەرقلەندۈرۈش كېرەك. زۇلۇم قىلما، زۇلۇم قىلساڭ ئەلگە جۇت كېلىدۇ.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
بۇ ما ئۈچ قوتۇ ئول مۇنى ئادرا تۇت كۈچەمە كۈچەسە بولۇر ئەلكە يۇت
Bu ma üç kotu ol munı adra tut, küçeme küçese bolur elke yut
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Bunlar da üç .zümredir, bunları birbirlerinden ayrı tut, onları zorlama, zorlarsan, bu memleket için felâket olur.
#5561 ئۆگدۈلمىش (مەسلىھەتچى)
نەزمىي يەشمىسى:
بۇ ئۈچنىڭ بىرىكىم، ئۇ بايلار ئېرۈر،
خەلقنىڭ كۈچلۈكى شۇلار، ئەي جەسۇر.

Bularda birisi bu baylar-turur, bodun küçlügi bu ay kılkı unur

(Karakhanid transcription · English translation in progress)

Bunlardan biri zenginlerdir, ey kudretli insan, halk arasında kuvvetli olanlar bunlardır.

نەسرىي يەشمىسى:
بۇلاردىن بىرى بايلاردۇر، خەلقنىڭ كۈچلۈكى ئاشۇلار، ئەي قۇدرەتلىك.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
بۇلاردا بىرىسى بۇ بايلار-تۇرۇر بودۇن كۈچلۈگى بۇ ئاي قىلقى ئۇنۇر
Bularda birisi bu baylar-turur, bodun küçlügi bu ay kılkı unur
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Bunlardan biri zenginlerdir, ey kudretli insan, halk arasında kuvvetli olanlar bunlardır.
#5562 ئۆگدۈلمىش (مەسلىھەتچى)
نەزمىي يەشمىسى:
كېلىدۇ ئۇلاردىن سوڭ ئورتا كىشى،
بۇلار قىلالمايدۇ ئۇ بايلار ئىشى.

Bularda basası kör ortu kişi, bu ortu kılumaz bu baylar işi

(Karakhanid transcription · English translation in progress)

Bunlardan sonra orta hâili insanlar gelir, orta halliler zenginlerin yaptıklarını yapamazlar.

نەسرىي يەشمىسى:
قارا، بۇلاردىن كېيىنكىسى ئوتتۇرا ھال كىشىلەر بولۇپ، ئوتتۇرا ھاللار بايلار قىلغان ئىشنى قىلالمايدۇ.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
بۇلاردا باساسى كۆر ئورتۇ كىشى بۇ ئورتۇ قىلۇماز بۇ بايلار ئىشى
Bularda basası kör ortu kişi, bu ortu kılumaz bu baylar işi
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Bunlardan sonra orta hâili insanlar gelir, orta halliler zenginlerin yaptıklarını yapamazlar.
#5563 ئۆگدۈلمىش (مەسلىھەتچى)
نەزمىي يەشمىسى:
كېلۈر ئۇندىن كېيىن خەلق يوقسۇللىرى،
كۆزەتكىن ئۇلارنى سەن ئەڭ ئىلگىرى.

Çığaylar-turur kör bularda basa, bularığ küdezgü kamudın oza

(Karakhanid transcription · English translation in progress)

Bunlardan sonra fakirler gelir, her şeyden önce bunlar korunmalıdır.

نەسرىي يەشمىسى:
كەمبەغەللەر بۇلاردىن كېيىن تۇرىدۇ، ھەممىدىن ئاۋۋال بۇلارنى ئاسراش كېرەك. ① مۇختەسپ دىن، شەرىئەت ئىشلىرىنى باشقۇرىدىغانلار.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
چىغايلار-تۇرۇر كۆر بۇلاردا باسا بۇلارىغ كۈدەزگۈ قامۇدىن ئوزا
Çığaylar-turur kör bularda basa, bularığ küdezgü kamudın oza
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Bunlardan sonra fakirler gelir, her şeyden önce bunlar korunmalıdır.
#5564 ئۆگدۈلمىش (مەسلىھەتچى)
نەزمىي يەشمىسى:
يۈدكۈزمە بۇ بايلار يۈكىن ئورتىغا،
چۈشەر بۇلار بۇزۇلۇپ خاراب ھالىغا.

Yüdürmegü baylar yükin ortuka, bu ortu buzulğa tükel artağa

(Karakhanid transcription · English translation in progress)

Zenginlerin yükü orta hallilere yüklenmemelidir, yoksa, bu orta halliler bozulur ve büs-bütün sarsılır.

نەسرىي يەشمىسى:
بايلارنىڭ يۈكنى ئوتتۇرا ھاللارغا يۈكلىمەسلىك كېرەك، ئۇنداق قىلساڭ ئوتتۇرا ھاللار بوزۈلدۇ، ھالىدىن كېتىدۇ.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
يۈدۈرمەگۈ بايلار يۈكىن ئورتۇقا بۇ ئورتۇ بۇزۇلغا تۈكەل ئارتاغا
Yüdürmegü baylar yükin ortuka, bu ortu buzulğa tükel artağa
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Zenginlerin yükü orta hallilere yüklenmemelidir, yoksa, bu orta halliler bozulur ve büs-bütün sarsılır.
#5565 ئۆگدۈلمىش (مەسلىھەتچى)
نەزمىي يەشمىسى:
پېقىرغا يۈدكۈزمە ئورتىلار يۈكىن،
ئۆلەر ئاچتىن، بۇ ھال قىرىپ يىلتىزىن.

Çığayka yüdürmegü ortu yüki, çığay ölge açın üzülge köki

(Karakhanid transcription · English translation in progress)

Orta hâili kimselerin yükünü fakirlere yüklememeli, yoksa, fakir açlıktan kırılır ve mahvolur.

نەسرىي يەشمىسى:
كەمبەغەللەرگە ئوتتۇرا ھاللارنىڭ يۈكنى ئارتىسلىق كېرەك، ئۇنداق قىلساڭ كەمبەغەللەر ئاچتىن ئۆلدۇ، يىلتىزى ئۈزۈلدۇ.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
چىغايقا يۈدۈرمەگۈ ئورتۇ يۈكى چىغاي ئۆلگە ئاچىن ئۈزۈلگە كۆكى
Çığayka yüdürmegü ortu yüki, çığay ölge açın üzülge köki
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Orta hâili kimselerin yükünü fakirlere yüklememeli, yoksa, fakir açlıktan kırılır ve mahvolur.
#5566 ئۆگدۈلمىش (مەسلىھەتچى)
نەزمىي يەشمىسى:
كۆزەتسەڭ پېقىرنى ئۇ ئورتا بولۇر،
بىر ئاز تىنسا ئورتا، ئۇ بايلىق تاپۇر.

Çığayığ küdezilse ortu bolur, bu ortu berer tınsa baylık bulur

(Karakhanid transcription · English translation in progress)

Fakiri korursan, o orta hâili olur, orta hâili bir az kendisini toplarsa, zengin olur.

نەسرىي يەشمىسى:
كەمبەغەللەرنى ئاسرىسا، ئوتتۇرا ھال بولدۇ، ئوتتۇرا ھاللار ئۆزىنى ئوڭشىۋالسا، بايلىققا ئېرىشىدۇ.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
چىغايىغ كۈدەزىلسە ئورتۇ بولۇر بۇ ئورتۇ بەرەر تىنسا بايلىق بۇلۇر
Çığayığ küdezilse ortu bolur, bu ortu berer tınsa baylık bulur
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Fakiri korursan, o orta hâili olur, orta hâili bir az kendisini toplarsa, zengin olur.
#5567 ئۆگدۈلمىش (مەسلىھەتچى)
نەزمىي يەشمىسى:
پېقىر ئورتا بولسا، بولۇر ئورتا باي،
باي ئولسا ئورتىلار بۇ ئەل بېيىغاي.

Çığay ortu bolsa bu ortu bayur, bayusa bu ortu iliñ bay tolur

(Karakhanid transcription · English translation in progress)

Fakirler orta hâili olursa, orta halliler zenginleşir, orta halliler zenginleşirse, memleket zengin olur.

نەسرىي يەشمىسى:
كەمبەغەللەر ئوتتۇرا ھال بولسا، ئوتتۇرا ھاللار بېيىدۇ، ئوتتۇرا ھاللار بېيسا، ئېلىڭ بايلىققا تولىدۇ.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
چىغاي ئورتۇ بولسا بۇ ئورتۇ بايۇر بايۇسا بۇ ئورتۇ ئىلىڭ باي تولۇر
Çığay ortu bolsa bu ortu bayur, bayusa bu ortu iliñ bay tolur
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Fakirler orta hâili olursa, orta halliler zenginleşir, orta halliler zenginleşirse, memleket zengin olur.
#5568 ئۆگدۈلمىش (مەسلىھەتچى)
نەزمىي يەشمىسى:
تۈزىلىپ بۇ ئەل، خەلقمۇ تاپقاي ھۇزۇر،
ساڭا شۇ چاغدا كۆپ دۇئالار بولۇر.

El itlür erejke tegir bu bodun, duâ artar ötrü saña ol üdün

(Karakhanid transcription · English translation in progress)

Memleket düzene girer ve halk huzura kavuşur, o zaman sen de çok hayır-duâ alırsın.

نەسرىي يەشمىسى:
ئەل روناق تېپىپ، خەلق راھەتكە ئېرىشىدۇ، شۇ زاماندا سەن دۇئاغا ئىگە بولسەن.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
ئەل ئىتلۈر ئەرەجكە تەگىر بۇ بودۇن دۇا ئارتار ئۆترۈ ساڭا ئول ئۈدۈن
El itlür erejke tegir bu bodun, duâ artar ötrü saña ol üdün
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Memleket düzene girer ve halk huzura kavuşur, o zaman sen de çok hayır-duâ alırsın.
#5569 ئۆگدۈلمىش (مەسلىھەتچى)
نەزمىي يەشمىسى:
نېمە دەيدۇ ئاڭلا، ئۈچ ئوردۇ خانى،
تىلە ياخشى نام، ئەي ئۆلۈرچى، قېنى.

Negü ter eşitgil uç ordu hanı, at edgü tile ay ölügli kanı

(Karakhanid transcription · English translation in progress)

Uç-Ordu hanı ne der, dinle, ey fânî insan, iyi ad dile.

نەسرىي يەشمىسى:
ئۈچ ئوردۇ خانى نېمە دەيدۇ، ئاڭلا: نامىڭنىڭ ياخشى بولۇشىنى ئىزدىگىن، ئەي ئۆلگۈچى.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
نەگۈ تەر ئەشىتگىل ئۇچ ئوردۇ ھانى ئات ئەدگۈ تىلە ئاي ئۆلۈگلى قانى
Negü ter eşitgil uç ordu hanı, at edgü tile ay ölügli kanı
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Uç-Ordu hanı ne der, dinle, ey fânî insan, iyi ad dile.
#5570 ئۆگدۈلمىش (مەسلىھەتچى)
نەزمىي يەشمىسى:
كىم ئۆلسە كېتەردە قويۇپ ياخشى نام،
ئاڭا ياخشى دۇئا بولۇرلار داۋام.

Kimiñ edgü atı bile çıksa cân, kesilmez anıñ atı edgü duân

(Karakhanid transcription · English translation in progress)

Kim iyi ad bırakarak, ölürse, onun adı hayır-duâ ile yaşamakta devam eder.

نەسرىي يەشمىسى:
كىمنىڭ ياخشى نام بىلەن جېنى چىقسا، ئۇنىڭ ياخشى نامى دۇئا بىلەن داۋاملىق يادلىنىدۇ.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
كىمىڭ ئەدگۈ ئاتى بىلە چىقسا جان كەسىلمەز ئانىڭ ئاتى ئەدگۈ دۇان
Kimiñ edgü atı bile çıksa cân, kesilmez anıñ atı edgü duân
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Kim iyi ad bırakarak, ölürse, onun adı hayır-duâ ile yaşamakta devam eder.
#5571 ئۆگدۈلمىش (مەسلىھەتچى)
نەزمىي يەشمىسى:
ئۆلۈپ كىم قالۇر بولسا ياخشى دۇئا،
تۇغۇلغان بولۇر ئۇ يېڭى ھاياتقا.

Ölüp kim kalur erse edgü duâ, yana bir tiriglik bulur bu toğa

(Karakhanid transcription · English translation in progress)

Kim ölür ve hayır-duâ ile anılırsa, o yeniden doğarak, tekrar hayat bulmuş olur.

نەسرىي يەشمىسى:
ئۆلگەندىن كېيىن كىم ياخشى دۇئا بىلەن يادلانسا، ئۇ قايتىدىن تۇغۇلۇپ، يەنە بىر ھايات باشلىغاندەك بولىدۇ.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
ئۆلۈپ كىم قالۇر ئەرسە ئەدگۈ دۇا يانا بىر تىرىگلىك بۇلۇر بۇ توغا
Ölüp kim kalur erse edgü duâ, yana bir tiriglik bulur bu toğa
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Kim ölür ve hayır-duâ ile anılırsa, o yeniden doğarak, tekrar hayat bulmuş olur.
#5572 ئۆگدۈلمىش (مەسلىھەتچى)
نەزمىي يەشمىسى:
خاھى يەر ئاستىدا، يا ئۈستىدە تۇر،
ئۆرۈك ياخشى ناملە ئاتانساڭ يېتۇر.

Kerek yer öze tur kerek yer katın, çavıksa özüñ kör bu edgü atın

(Karakhanid transcription · English translation in progress)

İyi ad ile şöhret kazandıktan sonra, ister yerin üstünde, ister altında ol.

نەسرىي يەشمىسى:
مەيلى يەرنىڭ ئۈستىدە بول ياكى يەرنىڭ ئاستىدا بول، ياخشى نامىڭ مەشھۇر بولسا، شۆھرىتىنى ئۆزۈڭ كۆرسەن.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
كەرەك يەر ئۆزە تۇر كەرەك يەر قاتىن چاۋىقسا ئۆزۈڭ كۆر بۇ ئەدگۈ ئاتىن
Kerek yer öze tur kerek yer katın, çavıksa özüñ kör bu edgü atın
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR İyi ad ile şöhret kazandıktan sonra, ister yerin üstünde, ister altında ol.
#5573 ئۆگدۈلمىش (مەسلىھەتچى)
نەزمىي يەشمىسى:
گېرەكتۇر ياخشى ئات، ئۆلەر بۇ ۋۇجۇد،
قالۇر مەڭگۈ نامىڭ، بولسا تەن نابۇت.

At edgü kerek kör öz ölgü-turur, ölür öz atı kalsa meñü-turur

(Karakhanid transcription · English translation in progress)

İyi ad lâzımdır, vücud bir gün ölecektir, vücûd ölür, adı kalan insan ebedi olur.

نەسرىي يەشمىسى:
قارا، ئۆزۈڭ ئۆلسەن، ياخشى نامىڭ قېلىشى كېرەك، كىشى ئۆلىدۇ، ياخشى نامى قالسا، مەڭگۈ ياشايدۇ.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
ئات ئەدگۈ كەرەك كۆر ئۆز ئۆلغۈ-تۇرۇر ئۆلۈر ئۆز ئاتى قالسا مەڭۈ-تۇرۇر
At edgü kerek kör öz ölgü-turur, ölür öz atı kalsa meñü-turur
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR İyi ad lâzımdır, vücud bir gün ölecektir, vücûd ölür, adı kalan insan ebedi olur.
#5574 ئۆگدۈلمىش (مەسلىھەتچى)
نەزمىي يەشمىسى:
سېنىڭدە پۇقرانىڭ ھەققى ئېرۇر ئۈچ،
بۇ ھەقنى ئۆتە سەن، ھېچ ئىشلەتمە كۈچ.

Raiyyet hakı bar seniñde kör üç, bu haknı ötegil özün kılma küç

(Karakhanid transcription · English translation in progress)

Tebeanın senin üzerinde üç hakkı vardır, bu hakları öde ve onları zorluğa düşürme.

نەسرىي يەشمىسى:
قارا، سەندە رەئىيەتنىڭ پۇقرانىڭ ئۈچ ھەققى بار، بۇ ھەقتى ئادا قىل، سەن زۇلۇم قىلما.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
راىييەت ھاقى بار سەنىڭدە كۆر ئۈچ بۇ ھاقنى ئۆتەگىل ئۆزۈن قىلما كۈچ
Raiyyet hakı bar seniñde kör üç, bu haknı ötegil özün kılma küç
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Tebeanın senin üzerinde üç hakkı vardır, bu hakları öde ve onları zorluğa düşürme.
#5575 ئۆگدۈلمىش (مەسلىھەتچى)
نەزمىي يەشمىسى:
بىرى ئۆز ئېلىڭدە كۈمۈشنى پاك ئەت،
ئەي ئىلمى كۆپ ئەر سەن، ئايارىن كۆزەت.

Birisi iliñde arığ tut kümüş, yarın küdezgil ay bilgi üküş

(Karakhanid transcription · English translation in progress)

Banlardan biri memleketinde gümüş temiz kalsın, onun ayarını koru, ey bilgili insan.

نەسرىي يەشمىسى:
بىرسى، ئېلىڭدە كۈمۈشنى ساپ تۇت، ساپلىقىنى نازارەت قىل، ئەي بىلىملىك.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
بىرىسى ئىلىڭدە ئارىغ تۇت كۈمۈش يارىن كۈدەزگىل ئاي بىلگى ئۈكۈش
Birisi iliñde arığ tut kümüş, yarın küdezgil ay bilgi üküş
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Banlardan biri memleketinde gümüş temiz kalsın, onun ayarını koru, ey bilgili insan.
#5576 ئۆگدۈلمىش (مەسلىھەتچى)
نەزمىي يەشمىسى:
بىرى، توغرا قانۇننى خەلقىڭگە بەر،
بىرىن بىرى ئەزمەكنى ئەلدىن كۆتەر.

Takı bir bodunka törü bir köni, kötür bir ikedin küçin kör anı

(Karakhanid transcription · English translation in progress)

ikincisi halkı âdil kanunlar ile idare et, birinin diğerine tahakküme kalkışmasına meydan verme, onları koru.

نەسرىي يەشمىسى:
يەنە بىرسى، خەلققە ئادىل قانۇن يۈرگۈز، بىرىنىڭ ئىككىنچى بىرسىگە زۇلۇم قىلىشىغا يول قويما، ئۇلارنى قوغدا.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
تاقى بىر بودۇنقا تۆرۈ بىر كۆنى كۆتۈر بىر ئىكەدىن كۈچىن كۆر ئانى
Takı bir bodunka törü bir köni, kötür bir ikedin küçin kör anı
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR ikincisi halkı âdil kanunlar ile idare et, birinin diğerine tahakküme kalkışmasına meydan verme, onları koru.
#5577 ئۆگدۈلمىش (مەسلىھەتچى)
نەزمىي يەشمىسى:
ئۈچىنچى، ئەمىن قىل پۈتۈن يوللارنى،
يوقاتقىن قاراقچى ۋە ئوغرىلارنى.

Üçünçi imin tut kamuğ yollarığ, karakçığ sekerçig arıtğıl arığ

(Karakhanid transcription · English translation in progress)

Üçüncüsü bütün yolları emin tut, yol kesici ve haydutların hepsini ortadan kaldır.

نەسرىي يەشمىسى:
ئۈچىنچىسى، بارلىق يوللارنىڭ ئامانلىقىنى ساقلا، قاراقچى، بۇلاڭچىلارنى پاك پاكىز تازىلا.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
ئۈچۈنچى ئىمىن تۇت قامۇغ يوللارىغ قاراقچىغ سەكەرچىگ ئارىتغىل ئارىغ
Üçünçi imin tut kamuğ yollarığ, karakçığ sekerçig arıtğıl arığ
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Üçüncüsü bütün yolları emin tut, yol kesici ve haydutların hepsini ortadan kaldır.
#5578 ئۆگدۈلمىش (مەسلىھەتچى)
نەزمىي يەشمىسى:
ئۆتەپ بۇ خەلقنىڭ ھەقلىرىن، كېيىن،
ئۆزۈڭمۇ، ئەي مەردان، ھەققىڭ تىلىگىن.

Ötemiş bolur sen raiyyet hakı, sen ötrü hakıñ kol ay ilçi akı

(Karakhanid transcription · English translation in progress)

Böylece' tebea hakkını ödedikten sonra, sen de onlardan kendi hakkını isteyebilirsin, ey cömert hükümdar.

نەسرىي يەشمىسى:
شۇنداق قىلغاندا رەئىيەتنىڭ ھەققىنى ئۆتىگەن بولسەن، ئاندىن كېيىن سەن ھەققىڭنى تەلەپ قىل، ئەي سېخىي ھۆكۈمدار.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
ئۆتەمىش بولۇر سەن راىييەت ھاقى سەن ئۆترۈ ھاقىڭ قول ئاي ئىلچى ئاقى
Ötemiş bolur sen raiyyet hakı, sen ötrü hakıñ kol ay ilçi akı
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Böylece' tebea hakkını ödedikten sonra, sen de onlardan kendi hakkını isteyebilirsin, ey cömert hükümdar.
#5579 ئۆگدۈلمىش (مەسلىھەتچى)
نەزمىي يەشمىسى:
پۇقرالار ئۈزە بار سېنىڭ ئۈچ ھەققىڭ،
ئۇلاردىن سورا، ئاچ ئەمدى قۇلىقىڭ.

Raiyyet öze ol seniñ üç hakıñ, tilegü olardm sen aç kulğakıñ

(Karakhanid transcription · English translation in progress)

Tebea üzerinde senin üç hakkın vardır, bunu onlardan istemelisin, iyice dinle.

نەسرىي يەشمىسى:
رەئىيەت ئۆستىدىمۇ سېنىڭ ئۈچ ھەققىڭ بار، بۇلارنىمۇ ئۇلاردىن تەلەپ قىلىش كېرەك، ياخشىراق ئاڭلا:
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
راىييەت ئۆزە ئول سەنىڭ ئۈچ ھاقىڭ تىلەگۈ ئولاردم سەن ئاچ قۇلغاقىڭ
Raiyyet öze ol seniñ üç hakıñ, tilegü olardm sen aç kulğakıñ
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Tebea üzerinde senin üç hakkın vardır, bunu onlardan istemelisin, iyice dinle.
#5580 ئۆگدۈلمىش (مەسلىھەتچى)
نەزمىي يەشمىسى:
بىرى، يارلىقىڭنى ئەزىز تۇتسىلار،
نېمە بولسا تېزدىن ئۇنى قىلسىلار.

Biri yarlığıñnı ağır tutsalar, negü erse terkin anı kılsalar

(Karakhanid transcription · English translation in progress)

Biri halk senin emirlerine hürmet etmeli ve bu emir ne olursa-olsun, onu derhâl yerine getirmelidir.

نەسرىي يەشمىسى:
بىرى، يارلىقىڭنى ھۆرمەت قىلسۇن، نېمە دېگەن بولساڭ ، دەرھال شۇنى ئىجرا قىلسۇن.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
بىرى يارلىغىڭنى ئاغىر تۇتسالار نەگۈ ئەرسە تەركىن ئانى قىلسالار
Biri yarlığıñnı ağır tutsalar, negü erse terkin anı kılsalar
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Biri halk senin emirlerine hürmet etmeli ve bu emir ne olursa-olsun, onu derhâl yerine getirmelidir.
#5581 ئۆگدۈلمىش (مەسلىھەتچى)
نەزمىي يەشمىسى:
ئىككىنچى، خەزىنە ھەققىن توسمىسا،
ئەي مەردان، ھەقنى دەل چاغدا تاپشۇرسا.

İkinç tıdmasalar hazine hakı, üdinde tegürse ay elgi akı

(Karakhanid transcription · English translation in progress)

ikincisi hazine hakkını gözetmeli ve bunu vaktinde ödemelidirler, ey di açık insan.

نەسرىي يەشمىسى:
ئىككىنچىسى، خەزىنە ھەققىنى تۇتۇپ قالمىسۇن، ئۇنى ئۆز ۋاقتىدا يەتكۈزسۇن، ئەي سېخىي.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
ئى̇كىنچ تىدماسالار ھازىنە ھاقى ئۈدىندە تەگۈرسە ئاي ئەلگى ئاقى
İkinç tıdmasalar hazine hakı, üdinde tegürse ay elgi akı
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR ikincisi hazine hakkını gözetmeli ve bunu vaktinde ödemelidirler, ey di açık insan.
#5582 ئۆگدۈلمىش (مەسلىھەتچى)
نەزمىي يەشمىسى:
ئۈچىنچى، يېغىغا يېغى بولسىلار،
سېنى سۆيگۈچىنى ئۇ ھەم سۆيسىلەر.

Üçünçi yağıka yağı bolsalar, severiñ kim erse anı sevseler

(Karakhanid transcription · English translation in progress)

Üçüncüsü senin dostuna dost ve düşmanına düşman olmalıdır.

نەسرىي يەشمىسى:
ئۈچىنچىسى، دۈشمەنگە دۈشمەن بولسۇن، كىمنى ياخشى كۆرسەڭ، شۇنى ياخشى كۆرسۇن.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
ئۈچۈنچى ياغىقا ياغى بولسالار سەۋەرىڭ كىم ئەرسە ئانى سەۋسەلەر
Üçünçi yağıka yağı bolsalar, severiñ kim erse anı sevseler
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Üçüncüsü senin dostuna dost ve düşmanına düşman olmalıdır.
#5583 ئۆگدۈلمىش (مەسلىھەتچى)
نەزمىي يەشمىسى:
ئۆتىگەن بولۇرسەن ئۆزۈڭ ھەقلىرىن،
ئۇلارمۇ ئۆتىگەن بولۇر ئۆز ھەققىن.

Ötemiş bolur sen özüñ hakların, olar ma ötemiş bolur öz hakın

(Karakhanid transcription · English translation in progress)

Böylece sen onlara karşı vazifeni yapmış olursun, onlar da senin hakkını ödemiş olurlar.

نەسرىي يەشمىسى:
شۇنداق قىلغاندا سەنمۇ ئۆز ھەققىڭنى ئالغان بولسەن، ئۇلارمۇ ئۆز ھەققىنى ئادا قىلغان بولىدۇ.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
ئۆتەمىش بولۇر سەن ئۆزۈڭ ھاقلارىن ئولار ما ئۆتەمىش بولۇر ئۆز ھاقىن
Ötemiş bolur sen özüñ hakların, olar ma ötemiş bolur öz hakın
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Böylece sen onlara karşı vazifeni yapmış olursun, onlar da senin hakkını ödemiş olurlar.
#5584 ئۆگدۈلمىش (مەسلىھەتچى)
نەزمىي يەشمىسى:
ئەي ئۈلۈغ، بەگ شۇنداق يۈرمىكى كېرەك،
يۇقرامۇ ئاشۇنداق بولمىقى كېرەك.

Bu yañlığ kerek beg yorısa yoluğ, râiyyet uş andağ kerek ay uluğ

(Karakhanid transcription · English translation in progress)

Ey ulu, bu yolun yolculuğunda bey böyle olmalı, tebea da böyle olmalıdır.

نەسرىي يەشمىسى:
بەگ ئۆز ئىشلىرىنى ئەنە شۇنداق يۈرگۈزۈشى كېرەك، رەئىيەتمۇ خۇددى شۇنداق بولۇشى كېرەك، ئەي ئۇلۇغ.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
بۇ ياڭلىغ كەرەك بەگ يورىسا يولۇغ راىييەت ئۇش ئانداغ كەرەك ئاي ئۇلۇغ
Bu yañlığ kerek beg yorısa yoluğ, râiyyet uş andağ kerek ay uluğ
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Ey ulu, bu yolun yolculuğunda bey böyle olmalı, tebea da böyle olmalıdır.
#5585 ئۆگدۈلمىش (مەسلىھەتچى)
نەزمىي يەشمىسى:
خەلق شۇندا بەگنىڭ خوۋلۇقىن كۆرە،
ھۇزۇر ئىچرە بەگمۇ شۆھرىتىن يايار.

Bodun bulsa ötrü begi edgüsin, begi bulsa inçlik yorıtsa küsin

(Karakhanid transcription · English translation in progress)

Böylelikle halk beyinin iyiliğini görür, bey de huzura kavuşur ve dünyaya şöhretini yayar.

نەسرىي يەشمىسى:
خەلق يېگىنىڭ ياخشىلىقىغا ئىگە بولسا، ئاندىن بەگ خاتىرجەم بولىدۇ ۋە شۆھرەت قازىنىدۇ.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
بودۇن بۇلسا ئۆترۈ بەگى ئەدگۈسىن بەگى بۇلسا ئىنچلىك يورىتسا كۈسىن
Bodun bulsa ötrü begi edgüsin, begi bulsa inçlik yorıtsa küsin
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Böylelikle halk beyinin iyiliğini görür, bey de huzura kavuşur ve dünyaya şöhretini yayar.
#5586 ئۆگدۈلمىش (مەسلىھەتچى)
نەزمىي يەشمىسى:
ئەلىگ ئەي، شۇلاردۇر سېنىڭ دۆلىتىڭ،
ھەم ئىككى جاھانلىق ئۈلۈش - قىسمىتىڭ.

Ay ilig bu ol bu kutuñ belgülüg, saña iki ajun tegürgü ülüg

(Karakhanid transcription · English translation in progress)

Ey hükümdar, sana her iki dünyayı te'min edecek kısmet ve saadet, şüphesiz budur.

نەسرىي يەشمىسى:
ئەي ئەلگ، سېنى ئىككى ئالەم بەختىگە يەتكۈزىدىغان تەلەي ئەنە شۇدۇر.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
ئاي ئىلىگ بۇ ئول بۇ قۇتۇڭ بەلگۈلۈگ ساڭا ئىكى ئاجۇن تەگۈرگۈ ئۈلۈگ
Ay ilig bu ol bu kutuñ belgülüg, saña iki ajun tegürgü ülüg
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Ey hükümdar, sana her iki dünyayı te'min edecek kısmet ve saadet, şüphesiz budur.
#5587 ئۆگدۈلمىش (مەسلىھەتچى)
نەزمىي يەشمىسى:
ئۇنىڭدىن كېيىن بىلگە - ئالىم تۇرۇپ،
بىلىم بەرسۇن ئەلگە ئىخلاسمەن بولۇپ.

Anıñda basa bilge âlim turup, bodunka bilig bersü yetrü körüp

(Karakhanid transcription · English translation in progress)

Bundan sonra âlimler harekete geçip, ihlas ile halka bilgi versinler.

نەسرىي يەشمىسى:
بۇلاردىن باشقا، ئالىم دانالار دەس تۇرۇپ، خەلققە بىلىم بەرسۇن، نازارەت قىلسۇن.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
ئانىڭدا باسا بىلگە ئالىم تۇرۇپ بودۇنقا بىلىگ بەرسۈ يەترۈ كۆرۈپ
Anıñda basa bilge âlim turup, bodunka bilig bersü yetrü körüp
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Bundan sonra âlimler harekete geçip, ihlas ile halka bilgi versinler.
#5588 ئۆگدۈلمىش (مەسلىھەتچى)
نەزمىي يەشمىسى:
يەنە قولى كۈچلۈك بولۇپ مۇھتەسىپ،
يامانلارنى يىغسۇن جامائەت كېزىپ.

Yana elgi küçlüg bolur muhtesib, isizlerni yığsu cemâat kezip

(Karakhanid transcription · English translation in progress)

Muhtesibin de elinde salâhiyet olmalıdır, o da cemâati dolaşarak, kötülüklere mâni olsun.

نەسرىي يەشمىسى:
يەنە مۇختەسىپلەرنىڭمۇ ھوقۇقى كۈچلۈك بولسۇن، جامائەت ئىچىنى كېزىپ يامانلارنى يىغسۇن.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
يانا ئەلگى كۈچلۈگ بولۇر مۇھتەسىب ئىسىزلەرنى يىغسۇ جەماات كەزىپ
Yana elgi küçlüg bolur muhtesib, isizlerni yığsu cemâat kezip
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Muhtesibin de elinde salâhiyet olmalıdır, o da cemâati dolaşarak, kötülüklere mâni olsun.
#5589 ئۆگدۈلمىش (مەسلىھەتچى)
نەزمىي يەشمىسى:
سودىگەر كۆزەتسۇن ئامانەتلىرىن،
ھۈنەرۋەن يېتىشتۈرسۇن شاگىرتلىرىن.

Satığçı küdezsü emanetlerin, kılu tursu uzlar nasihatların

(Karakhanid transcription · English translation in progress)

Satıcı emânetlerini gözetsin, san'at ustaları başkalarını yetiştirmekte devam etsinler.

نەسرىي يەشمىسى:
سودىگەرلەر ئامانەتلىرىنى ئېھتىيات قىلسۇن، ھۈنەرۋەنلەر نەسەھەتلىرىنى قىلىپ تۇرسۇن.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
ساتىغچى كۈدەزسۈ ئەمانەتلەرىن قىلۇ تۇرسۇ ئۇزلار ناسىھاتلارىن
Satığçı küdezsü emanetlerin, kılu tursu uzlar nasihatların
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Satıcı emânetlerini gözetsin, san'at ustaları başkalarını yetiştirmekte devam etsinler.
#5590 ئۆگدۈلمىش (مەسلىھەتچى)
نەزمىي يەشمىسى:
دېھقانلار تېرىلغۇغا قىلسۇن ئەجرىنى،
چارۋىچى كۆپەيتسۇن چارۋىلىرىنى.

Tarığçı tarığka erig bolsunı, yeme yılkıçı igdiş üklitsüni

(Karakhanid transcription · English translation in progress)

Çiftçiler çiftlikte gayret etsinler, hayvan besleyenler de onları çoğaltsınlar.

نەسرىي يەشمىسى:
دېھقانلار دېھقانچىلىققا ماھىر بولسۇن، چارۋىچىلار چارۋىلىرىنى كۆپەيتسۇن.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
تارىغچى تارىغقا ئەرىگ بولسۇنى يەمە يىلقىچى ئىگدىش ئۈكلىتسۈنى
Tarığçı tarığka erig bolsunı, yeme yılkıçı igdiş üklitsüni
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Çiftçiler çiftlikte gayret etsinler, hayvan besleyenler de onları çoğaltsınlar.
#5591 ئۆگدۈلمىش (مەسلىھەتچى)
نەزمىي يەشمىسى:
مانا قالدى ساڭا خىزمەت قىلغۇچىلار،
بۆرە، ياۋغا قارشى قويۇلغۇچىلار.

Er at kaldı emdi saña tapğuçı, yağıka börike bu ol yortğuçı

(Karakhanid transcription · English translation in progress)

Şimdi senin hizmetinde bulunan kimseler kaldı, düşmana ve kurda karşı koyan bunlardır.

نەسرىي يەشمىسى:
ئەمدى سېنىڭ خىزمىتىڭنى قىلىدىغان ئەسكەر خادىملار قالدى، بۇلار دۈشمەنگە، بۆرىگە قارشى يۈرۈش قىلغۇچىلاردۇر.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
ئەر ئات قالدى ئەمدى ساڭا تاپغۇچى ياغىقا بۆرىكە بۇ ئول يورتغۇچى
Er at kaldı emdi saña tapğuçı, yağıka börike bu ol yortğuçı
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Şimdi senin hizmetinde bulunan kimseler kaldı, düşmana ve kurda karşı koyan bunlardır.
#5592 ئۆگدۈلمىش (مەسلىھەتچى)
نەزمىي يەشمىسى:
بۇلارنى سۆيۈندۈر سەن ئېھسان قىلىپ،
ئۇلارنى بۆلەك ئىشقا يۈرمە سېلىپ.

Sevindür bularığ açın neñ bile, körü tur adın işke katma yul a

(Karakhanid transcription · English translation in progress)

Onları memnun et, ihsanlarda bulun, dikkat et, onlara başka iş verme, verilmiş ise, onu bu işten al.

نەسرىي يەشمىسى:
بۇلارنى خۇشال قىلىپ، مال ھەدىيە قىل، دىققەت قىل، ئۇلارنى باشقا ئىشلارغا بەند قىلما.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
سەۋىندۈر بۇلارىغ ئاچىن نەڭ بىلە كۆرۈ تۇر ئادىن ئىشكە قاتما يۇل ئا
Sevindür bularığ açın neñ bile, körü tur adın işke katma yul a
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Onları memnun et, ihsanlarda bulun, dikkat et, onlara başka iş verme, verilmiş ise, onu bu işten al.
#5593 ئۆگدۈلمىش (مەسلىھەتچى)
نەزمىي يەشمىسى:
نەپئىگە مۇناسىپ ئېھسانلار تارات،
قەدىرلەپ، بېيىت ھەم كۈچىنى زورايت.

Tusulur teñinçe ağırla açın, bayutğıl neñin sen bedütgil küçin

(Karakhanid transcription · English translation in progress)

Faydalı oldukları nisbette onlara izzet, ikram ve ihsanda bulun, gelirlerini artır ve rütbelerini yükselt.

نەسرىي يەشمىسى:
پايدىلىق بولۇش دەرىجىسىگە قاراپ، ئۇلارنى قەدىرلە، ئېھسان قىل، مال دۇنيا بىلەن بېيىتقىن، كۈچىنى ئاشۇر.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
تۇسۇلۇر تەڭىنچە ئاغىرلا ئاچىن بايۇتغىل نەڭىن سەن بەدۈتگىل كۈچىن
Tusulur teñinçe ağırla açın, bayutğıl neñin sen bedütgil küçin
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Faydalı oldukları nisbette onlara izzet, ikram ve ihsanda bulun, gelirlerini artır ve rütbelerini yükselt.
#5594 ئۆگدۈلمىش (مەسلىھەتچى)
نەزمىي يەشمىسى:
يېغىغا، بۆرىگە قورال راسلىسۇن،
بولۇپ دوستقا ئۆز، ياۋغا ئۆلۈم يوللىسۇن.

Yağıka börike itinsü tolum, adaşka bolup öz yağıka ölüm

(Karakhanid transcription · English translation in progress)

Düşmana ve kurtlara karşı silâhlarını hâzır bulundursunlar, dosta yâr olup, düşmana ölüm olsunlar.

نەسرىي يەشمىسى:
ئۇلار دۈشمەنگە، بۆرىگە قارشى تولۇق تەييارلانسۇن، دوستلارغا يار يۆلەك بولۇپ، دۈشمەنگە ئۆلۈم بەرسۇن .
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
ياغىقا بۆرىكە ئىتىنسۈ تولۇم ئاداشقا بولۇپ ئۆز ياغىقا ئۆلۈم
Yağıka börike itinsü tolum, adaşka bolup öz yağıka ölüm
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Düşmana ve kurtlara karşı silâhlarını hâzır bulundursunlar, dosta yâr olup, düşmana ölüm olsunlar.
#5595 ئۆگدۈلمىش (مەسلىھەتچى)
نەزمىي يەشمىسى:
بولۇر تاللىنىلغان پۈتۈن ئەشلىرىڭ،
سۈزۈلگەي، تۈزەلگەي پۈتۈن ئەشلىرىڭ.

Açılğay seçilgey kamuğ işleriñ, süzülgey itilgey kamuğ işleriñ

(Karakhanid transcription · English translation in progress)

Böylece bütün yakın olanların seçilir ve belli olur, bütün işlerin de durulur ve yoluna girer.

نەسرىي يەشمىسى:
شۇنداق قىلغاندىلا ھەممە دوستلىرىڭ تاللىنىپ چىقىدۇ، بارلىق ئىشلىرىڭ پاكىز ئورۇندىلىدۇ ، روناق تاپىدۇ.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
ئاچىلغاي سەچىلگەي قامۇغ ئىشلەرىڭ سۈزۈلگەي ئىتىلگەي قامۇغ ئىشلەرىڭ
Açılğay seçilgey kamuğ işleriñ, süzülgey itilgey kamuğ işleriñ
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Böylece bütün yakın olanların seçilir ve belli olur, bütün işlerin de durulur ve yoluna girer.
#5596 ئۆگدۈلمىش (مەسلىھەتچى)
نەزمىي يەشمىسى:
بولۇر ساڭا ئىككى جاھان خوۋلۇقى،
سېنىڭ بولغۇسىدۇر تەڭرى خۇشلۇقى.

Saña bolğa iki ajun edgüsi, bayatım sevinçi özüñ bolğusı

(Karakhanid transcription · English translation in progress)

Sen her iki dünyada iyilik bulursun ve Tanrım da senden razı olur.

نەسرىي يەشمىسى:
ئىككى دۇنيا ياخشىلىقى سېنىڭ بولىدۇ، خۇدايىمنىڭ سۆيۈنچىسىگىمۇ ئىگە بولسەن.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
ساڭا بولغا ئىكى ئاجۇن ئەدگۈسى باياتىم سەۋىنچى ئۆزۈڭ بولغۇسى
Saña bolğa iki ajun edgüsi, bayatım sevinçi özüñ bolğusı
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Sen her iki dünyada iyilik bulursun ve Tanrım da senden razı olur.
#5597 ئۆگدۈلمىش (مەسلىھەتچى)
نەزمىي يەشمىسى:
دۇرۇسلۇق شۇدۇر، كۆر، دۇرۇس بول كۆنى،
تىلەككە يەتكۈزگەي دۇرۇسلۇق سېنى.

Könilik bu ol kör köni bol köni, tilekke tegürgey könilik seni

(Karakhanid transcription · English translation in progress)

Bak, doğruluk budur, doğru ol, doğru, doğruluk seni dileğine kavuşturur.

نەسرىي يەشمىسى:
قارىغىنا، ئادالەت دېگەن مۇشۇ، توغرا، ئادىل بول، بۇ ئادالەت سېنى تىلىكىڭىگە يەتكۈزىدۇ.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
كۆنىلىك بۇ ئول كۆر كۆنى بول كۆنى تىلەككە تەگۈرگەي كۆنىلىك سەنى
Könilik bu ol kör köni bol köni, tilekke tegürgey könilik seni
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Bak, doğruluk budur, doğru ol, doğru, doğruluk seni dileğine kavuşturur.
#5598 ئۆگدۈلمىش (مەسلىھەتچى)
نەزمىي يەشمىسى:
سېنى تەڭرى سۆيگەن دۇرۇسلۇق ئۈچۈن،
دۇرۇستىن بۆلەك قىلما خەلققە ئۈچۈن.

Seni teñri sevgey könilik üçün, könide adın kılma halkka öçün

(Karakhanid transcription · English translation in progress)

Sen doğrulukla Tanrının sevgisini kazanırsın, halka kızıp, onlara karşı doğruluktan ayrılma.

نەسرىي يەشمىسى:
ئادىللىقىڭ ئۈچۈن تەڭرى سېنى ياخشى كۆرىدۇ، ئادىللىقتىن باشقا خەلققە ئۆچمەنلىك قىلما.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
سەنى تەڭرى سەۋگەي كۆنىلىك ئۈچۈن كۆنىدە ئادىن قىلما ھالققا ئۆچۈن
Seni teñri sevgey könilik üçün, könide adın kılma halkka öçün
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Sen doğrulukla Tanrının sevgisini kazanırsın, halka kızıp, onlara karşı doğruluktan ayrılma.
#5599 ئۆگدۈلمىش (مەسلىھەتچى)
نەزمىي يەشمىسى:
ئىشتىكىن، نېمە دەيدۇ كۆڭلى يورۇق،
بۇنىڭ مەنىسىدۇر بۇ سۆزگە ئېنىق.

Negü ter eşitgil ay köñli yaruk, munıñ manisi kör bu sözke anuk

(Karakhanid transcription · English translation in progress)

Gönülü parlak olan insan ne der, dinle, bak, bunun mânasını bu söz te'yit eder.

نەسرىي يەشمىسى:
دىلى يورۇق كىشى نېمە دەيدۇ، ئاڭلا: بۇنىڭ مەنىسى، ئويلاپ قارىساڭ، بۇ سۆزگە گۇۋاھدۇر.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
نەگۈ تەر ئەشىتگىل ئاي كۆڭلى يارۇق مۇنىڭ مانىسى كۆر بۇ سۆزكە ئانۇق
Negü ter eşitgil ay köñli yaruk, munıñ manisi kör bu sözke anuk
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Gönülü parlak olan insan ne der, dinle, bak, bunun mânasını bu söz te'yit eder.
#5600 ئۆگدۈلمىش (مەسلىھەتچى)
نەزمىي يەشمىسى:
دۇرۇسلۇق ئۈچۈن كۆك ئاياغقا تۇرۇر،
تەۋرەنمەس ئۈچۈن يەردە ئوت - چۆپ ئۈنۈر.

Könilik üçün kök adakın-turur, yayılmaz üçün yerde ot yem önür

(Karakhanid transcription · English translation in progress)

Doğruluk yüzünden gök ayakta durur, yer sabit olduğu İçin, üzerinde ot ve ekin biter.

نەسرىي يەشمىسى:
”توغرىلىقى ئۈچۈن ئاسمان ئاياغدا تىك تۇرالايدۇ، تەۋرىمىگەنلىكى ئۈچۈن يەردە چۆپ زىرائەت ئۈنىدۇ.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
كۆنىلىك ئۈچۈن كۆك ئاداقىن-تۇرۇر يايىلماز ئۈچۈن يەردە ئوت يەم ئۆنۈر
Könilik üçün kök adakın-turur, yayılmaz üçün yerde ot yem önür
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Doğruluk yüzünden gök ayakta durur, yer sabit olduğu İçin, üzerinde ot ve ekin biter.
#5601 ئۆگدۈلمىش (مەسلىھەتچى)
نەزمىي يەشمىسى:
تەۋرەنمە، دۇرۇس تۇر، كۆڭۈل تۆت دۇرۇس،
دۇرۇس ئىككى دۇنيا دۇرۇسلۇق تاپۇر.

Yayılma köni tur köñül tut köni, köni iki ajun könilik bulur

(Karakhanid transcription · English translation in progress)

Sağa sola meyletme, doğru dur, gönlünü dürüst tut, doğru olan her iki dünyada doğruluk bulur.

نەسرىي يەشمىسى:
ئۆزگەرمەي، توغرا تۇر، دىلىڭنى توغرا تۇت، توغرا ئادەم ئىككىلا دۇنيادا ئادالەتكە ئېرىشىدۇ.“
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
يايىلما كۆنى تۇر كۆڭۈل تۇت كۆنى كۆنى ئىكى ئاجۇن كۆنىلىك بۇلۇر
Yayılma köni tur köñül tut köni, köni iki ajun könilik bulur
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Sağa sola meyletme, doğru dur, gönlünü dürüst tut, doğru olan her iki dünyada doğruluk bulur.
#5602 ئۆگدۈلمىش (مەسلىھەتچى)
نەزمىي يەشمىسى:
ئەلىگە ئەي، شۇلاردۇر مېنىڭ بىلمىشىم،
ساڭا ئېيتتىم ئەمدى ئىچىم ھەم تېشىم.

Ay ilig munukı özüm bilmişin, ötündüm saña men için hem taşın

(Karakhanid transcription · English translation in progress)

Ey hükümdar, işte ben bildiklerimi, gizli-âşikãr, sana arzettim.

نەسرىي يەشمىسى:
ئەي ئەلىگ، مېنىڭ بىلگەنلىرىم مانا شۇلار، ئىچىم ۋە تېشىمدىكى ھەممىنى ساڭا بايان قىلدىم.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
ئاي ئىلىگ مۇنۇقى ئۆزۈم بىلمىشىن ئۆتۈندۈم ساڭا مەن ئىچىن ھەم تاشىن
Ay ilig munukı özüm bilmişin, ötündüm saña men için hem taşın
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Ey hükümdar, işte ben bildiklerimi, gizli-âşikãr, sana arzettim.
#5603 ئۆگدۈلمىش (مەسلىھەتچى)
نەزمىي يەشمىسى:
ھەر ئىككى جاھان، ئەي، قىلارلىق سۆزۈم،
مۇشۇلار ئىدى، ئېيتتىم ئەمدى ئۆزۈم.

İkigün ajunluk asığ kılğu söz, bu erdi munukı ayu berdi öz

(Karakhanid transcription · English translation in progress)

Her iki dünya için faydalı olan sözler işte benim sana söylediklerimdir.

نەسرىي يەشمىسى:
ئىككىلا دۇنيادا پايدىلىق بولغان سۆز شۇ ئىدى، بۇلارنى مەن ساڭا ئېيتىپ بەردىم.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
ئى̇كىگۈن ئاجۇنلۇق ئاسىغ قىلغۇ سۆز بۇ ئەردى مۇنۇقى ئايۇ بەردى ئۆز
İkigün ajunluk asığ kılğu söz, bu erdi munukı ayu berdi öz
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Her iki dünya için faydalı olan sözler işte benim sana söylediklerimdir.
#5604 ئۆگدۈلمىش (مەسلىھەتچى)
نەزمىي يەشمىسى:
بۇ دۇنيا مېلى ھەممىسىلا قالۇر،
ئۆلۈرسەن، ئېتىڭ ياخشى بولسا بولۇر.

Bu ajun ereji bile edgü at, saña bolğa dünyâ ya ukbi ulat

(Karakhanid transcription · English translation in progress)

Bu dünya huzuru sana dünyayı ve iyi ad -bırakmak için çalışman da sana ukbâyı te'min edecektir, ona göre hareket et.

نەسرىي يەشمىسى:
بۇ دۇنيانىڭ ھالاۋىتى ۋە ياخشى نام، دۇنيامۇ، ئاخىرەتمۇ ھەممىسى سېنىڭ بولسۇن.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
بۇ ئاجۇن ئەرەجى بىلە ئەدگۈ ئات ساڭا بولغا دۈنيا يا ئۇقبى ئۇلات
Bu ajun ereji bile edgü at, saña bolğa dünyâ ya ukbi ulat
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Bu dünya huzuru sana dünyayı ve iyi ad -bırakmak için çalışman da sana ukbâyı te'min edecektir, ona göre hareket et.
#5605 ئۆگدۈلمىش (مەسلىھەتچى)
نەزمىي يەشمىسى:
قالۇر بۇ جاھاننىڭ ھەممە نەرسىسى،
ئۆلۈرسەن ياخشى نام تاپ، شۇلا قالغۇسى.

Bu dünyâ neñi barça kalğu-turur, atıñ edgü kılğıl öz ölgü-turur

(Karakhanid transcription · English translation in progress)

Bütün bu dünya malı kalacak ve kendin bir gün öleceksin, iyi ad kazanmağa çalış.

نەسرىي يەشمىسى:
بۇ دۇنيانىڭ مال دۇنياسى ھەممىسى قالىدۇ، ئۆزۈڭ ئۆلۈپ كەتسەڭمۇ، ياخشى نامىڭ قالسۇن.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
بۇ دۈنيا نەڭى بارچا قالغۇ-تۇرۇر ئاتىڭ ئەدگۈ قىلغىل ئۆز ئۆلغۈ-تۇرۇر
Bu dünyâ neñi barça kalğu-turur, atıñ edgü kılğıl öz ölgü-turur
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Bütün bu dünya malı kalacak ve kendin bir gün öleceksin, iyi ad kazanmağa çalış.
#5606 ئۆگدۈلمىش (مەسلىھەتچى)
نەزمىي يەشمىسى:
بىر ئالىم بۇنىڭغا قىياسەن قىلىپ،
شۇ مەنە ئۈزرە سۆز ئېيتمىش ئوخشىتىپ.

Bilig yakşı sözler muña meñzetü, sözi mani birle añar yañzatu

(Karakhanid transcription · English translation in progress)

Bilgili insan buna kıyas ederek, çok güzel bir söz söylemiştir.

نەسرىي يەشمىسى:
بۇنىڭغا تەقلىد قىلىپ بىلىم ياخشى سۆزلىگەن، سۆز مەنىسى بىلەن ئۇنىڭغا ئوخشىتىپ شۇنداق دېگەن :
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
بىلىگ ياقشى سۆزلەر مۇڭا مەڭزەتۈ سۆزى مانى بىرلە ئاڭار ياڭزاتۇ
Bilig yakşı sözler muña meñzetü, sözi mani birle añar yañzatu
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Bilgili insan buna kıyas ederek, çok güzel bir söz söylemiştir.
#5607 ئۆگدۈلمىش (مەسلىھەتچى)
نەزمىي يەشمىسى:
ئېتىم ياخشى بولسۇن، ئۆزۈم ئۆلسەممۇ،
تىرىك ئۆلەر ئاخىر، ئېتىم قالسۇن ئۇ.

Atım edgü bolsun özüm ölsüni, tirig ölgü âhır atım kalsunı

(Karakhanid transcription · English translation in progress)

Kendim öleyim, adım iyi olsun, her diri nihayet ölecektir, dünyada adım kalsın.

نەسرىي يەشمىسى:
”ئۆزۈم ئۆلسەممۇ ئۆلەي، نامىم ياخشى بولسۇن، تىرىك ئاخىر ئۆلىدۇ، نامىم قالسۇن.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
ئاتىم ئەدگۈ بولسۇن ئۆزۈم ئۆلسۈنى تىرىگ ئۆلگۈ ئاھىر ئاتىم قالسۇنى
Atım edgü bolsun özüm ölsüni, tirig ölgü âhır atım kalsunı
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Kendim öleyim, adım iyi olsun, her diri nihayet ölecektir, dünyada adım kalsın.
#5608 ئۆگدۈلمىش (مەسلىھەتچى)
نەزمىي يەشمىسى:
تىرىش، ياخشىلىق قىل، ياخشى ئات تىلە،
ئۆزۈڭ مەڭگۈ، ئىتىڭ تىرىك بولسۇن ئۇ.

Usa edgülük kıl at edgü tile, özünç meñü atın tirig bolsunı

(Karakhanid transcription · English translation in progress)

Mümkün mertebe iyilik yap, iyi ad dile ve bu ebedî ad ile yaşamakta devam et.

نەسرىي يەشمىسى:
تىرىشىپ ياخشىلىق قىلغىن، ياخشى نام ئىزدە، ياخشى نامىڭ بىلەن مەڭگۈ تىرىك قال.“
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
ئۇسا ئەدگۈلۈك قىل ئات ئەدگۈ تىلە ئۆزۈنچ مەڭۈ ئاتىن تىرىگ بولسۇنى
Usa edgülük kıl at edgü tile, özünç meñü atın tirig bolsunı
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Mümkün mertebe iyilik yap, iyi ad dile ve bu ebedî ad ile yaşamakta devam et.
#5609 ئۆگدۈلمىش (مەسلىھەتچى)
نەزمىي يەشمىسى:
ئەلىگە ئاڭلاپ بۇ سۆزنى سۆيۈندى بەك،
كۆڭۈل - كۆكسى يورۇپ، لەززەتلەندى بەك.

ئەلىگە ئاڭلاپ بۇ سۆزنى سۆيۈندى بەك، / كۆڭۈل كۆكسى يورۇپ، لەززەتلەندى بەك.

(Karakhanid transcription · English translation in progress)

ئەلىگ بۇ سۆزلەرنى ئاڭلاپ، قاتتىق سۆيۈندى، كۆزى ئېچىلدى ، دىلى يورۇدى، ھۇزۇرلاندى.

نەسرىي يەشمىسى:
ئەلىگ بۇ سۆزلەرنى ئاڭلاپ، قاتتىق سۆيۈندى، كۆزى ئېچىلدى ، دىلى يورۇدى، ھۇزۇرلاندى.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
ئەلىگە ئاڭلاپ بۇ سۆزنى سۆيۈندى بەك، كۆڭۈل كۆكسى يورۇپ، لەززەتلەندى بەك.
ئەلىگە ئاڭلاپ بۇ سۆزنى سۆيۈندى بەك، / كۆڭۈل كۆكسى يورۇپ، لەززەتلەندى بەك.
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR ئەلىگ بۇ سۆزلەرنى ئاڭلاپ، قاتتىق سۆيۈندى، كۆزى ئېچىلدى ، دىلى يورۇدى، ھۇزۇرلاندى.
#5610 ئۆگدۈلمىش (مەسلىھەتچى)
نەزمىي يەشمىسى:
ئۇ ماختاپ، ئالقىشلاپ ئۆگىدۈلمىشنى كۆپ،
دېدىكىم، سەن ئېيتتىڭ بىلگىنىڭنى خوپ.

Öküç alkıtu ögdi ögdülmişig, ayur sözlediñ sen özüñ bilmişig

(Karakhanid transcription · English translation in progress)

Hükümdar Öğdülmiş'i candan alkışladı, öğdü ve : — Sen kendi bildiğini söyledin — dedi —

نەسرىي يەشمىسى:
ئەلىگ ئۆگدۈلمىشنى كۆپ ئالقىشلىدى، ماختىدى، ۋە دېدى: سەن ئۆزۈڭ بىلگەنلەرنى سۆزلىدىڭ.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
ئۆكۈچ ئالقىتۇ ئۆگدى ئۆگدۈلمىشىگ ئايۇر سۆزلەدىڭ سەن ئۆزۈڭ بىلمىشىگ
Öküç alkıtu ögdi ögdülmişig, ayur sözlediñ sen özüñ bilmişig
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Hükümdar Öğdülmiş'i candan alkışladı, öğdü ve : — Sen kendi bildiğini söyledin — dedi —
#5611 ئۆگدۈلمىش (مەسلىھەتچى)
نەزمىي يەشمىسى:
بۇ كۈندىن بۇيان يەرسە تەۋپىق خۇدا،
سەن ئېيتقان بۇ سۆزلەرنى ئەيلەي ئادا.

Bayat bersü tevfik bu künde naru, sen aymış bu sözler tutayın körü

(Karakhanid transcription · English translation in progress)

Bugünden itibaren Tanrı bana tevfik versin, senin söylediğin sözleri dikkatle yerine getireyim.

نەسرىي يەشمىسى:
بۈگۈندىن باشلاپ خۇدا تەۋپىق بەرسۇن، سەن ئېيتقان بۇ سۆزلەرنى ئەستايىدىل كۆڭلۈمدە تۇتاي.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
بايات بەرسۈ تەۋفىك بۇ كۈندە نارۇ سەن ئايمىش بۇ سۆزلەر تۇتايىن كۆرۈ
Bayat bersü tevfik bu künde naru, sen aymış bu sözler tutayın körü
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Bugünden itibaren Tanrı bana tevfik versin, senin söylediğin sözleri dikkatle yerine getireyim.
#5612 ئۆگدۈلمىش (مەسلىھەتچى)
نەزمىي يەشمىسى:
ماڭا بەردى سەندەك ياردەمچىنى رەب،
كۈتەرمەن بېرۈر باشقا مەقسەتنىمۇ دەپ.

Seni teg basutçı maña berdi rab, umar-men tilese tilek berge tep

(Karakhanid transcription · English translation in progress)

Rabbim bana senin gibi bir yardımcı verdi, isterse, onun diğer dileklerimi de vereceğini umarım.

نەسرىي يەشمىسى:
رەببىم سەندەك ياردەمچىنى ماڭا ئاتا قىلدى، تىلسەم تىلىكىمنى بېرىدۇ، دەپ ئۈمىد قىلىمەن.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
سەنى تەگ باسۇتچى ماڭا بەردى راب ئۇمار-مەن تىلەسە تىلەك بەرگە تەپ
Seni teg basutçı maña berdi rab, umar-men tilese tilek berge tep
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Rabbim bana senin gibi bir yardımcı verdi, isterse, onun diğer dileklerimi de vereceğini umarım.
#5613 ئۆگدۈلمىش (مەسلىھەتچى)
نەزمىي يەشمىسى:
خۇدا يەرسۇن ئارزۇ تىلىكىڭ تۈگەل،
ئۈمىدىم تولۇق قىلدىڭ، ئەي ياخشى پال.

Bayat bersü ârzû tilekiñ tükel, tükel kıldıñ ârzûm ayâ edgü fâl

(Karakhanid transcription · English translation in progress)

Sen benim bütün arzularımı yerine getirdin, ey iyi talih, Tanrı senin de bütün arzu ve dileklerini yerine getirsin.

نەسرىي يەشمىسى:
خۇدا سېنىڭ بارلىق ئارزۇ تىلەكلىرىڭنى بەرسۇن، ئارزۇلىرىمنى تۈگەل بايان قىلدىڭ، ئەي ياخشى دانىشمەن.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
بايات بەرسۈ ئارزۇ تىلەكىڭ تۈكەل تۈكەل قىلدىڭ ئارزۇم ئايا ئەدگۈ فال
Bayat bersü ârzû tilekiñ tükel, tükel kıldıñ ârzûm ayâ edgü fâl
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Sen benim bütün arzularımı yerine getirdin, ey iyi talih, Tanrı senin de bütün arzu ve dileklerini yerine getirsin.
#5614 ئۆگدۈلمىش (مەسلىھەتچى)
نەزمىي يەشمىسى:
كۆيۈمچان بولۇپ سەن، ئەي كۆڭلى يېقىن،
داۋاملىق ياردىمىڭ قىل بۇندىن كېيىن.

Bu künde naru sen bağırsaklıkın, basut kıl maña sen ay köñli yakın

(Karakhanid transcription · English translation in progress)

Bugünden sonra da sen sadâkatle bana yardımda devam et, ey gönülü bana yakın olan insan.

نەسرىي يەشمىسى:
بۈگۈندىن باشلاپ سەن مېھرىبانلىق بىلەن ماڭا ياردەم قىل، ئەي كۆڭلۈمگە يېقىن!
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
بۇ كۈندە نارۇ سەن باغىرساقلىقىن باسۇت قىل ماڭا سەن ئاي كۆڭلى ياقىن
Bu künde naru sen bağırsaklıkın, basut kıl maña sen ay köñli yakın
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Bugünden sonra da sen sadâkatle bana yardımda devam et, ey gönülü bana yakın olan insan.
#5615 ئۆگدۈلمىش (مەسلىھەتچى)
نەزمىي يەشمىسى:
ساڭا چىتپۈتەرمەن ئىشىتىپ ئۆزۈم،
سۆزۈڭنى يوشۇرما، كۆركەم يۈزلۈكۈم.

Büter-men saña çın ınanur özüm, sözüg örtme mende ay körklüg yüzüm

(Karakhanid transcription · English translation in progress)

Ben sana inanıyor ve gerçekten itimat ediyorum, ne düşündüğünü bana açıkça söyle, ey güzel yüzlüm.

نەسرىي يەشمىسى:
ساڭا ھەققىي ئىشىنىمەن ۋە ئىشەنچ باغلايمەن، سۆزۈڭنى مەندىن يوشۇرما، ئەي خۇش چىراي.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
بۈتەر-مەن ساڭا چىن ئىنانۇر ئۆزۈم سۆزۈگ ئۆرتمە مەندە ئاي كۆركلۈگ يۈزۈم
Büter-men saña çın ınanur özüm, sözüg örtme mende ay körklüg yüzüm
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Ben sana inanıyor ve gerçekten itimat ediyorum, ne düşündüğünü bana açıkça söyle, ey güzel yüzlüm.
#5616 ئۆگدۈلمىش (مەسلىھەتچى)
نەزمىي يەشمىسى:
قۇياشتەك يورۇغان قۇياش ماڭا سەن،
سەن ئەمدى سايەڭدە ئەيىبىم كۆرەرمەن.

Maña kün negü teg yarumış künüm, seniñde körür-men men emdi münüm

(Karakhanid transcription · English translation in progress)

Sen benim parlak güneşimsin, ben şimdi kusurlarımı senin sayende görüyorum.

نەسرىي يەشمىسى:
قۇياش مېنى قانداق يورۇتقان بولسا، سەنمۇ كۈنلىرىمنى شۇنداق يورۇتتۇڭ، سېنى سەرمايەم، دەپ ھېسابلايمەن.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
ماڭا كۈن نەگۈ تەگ يارۇمىش كۈنۈم سەنىڭدە كۆرۈر-مەن مەن ئەمدى مۈنۈم
Maña kün negü teg yarumış künüm, seniñde körür-men men emdi münüm
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Sen benim parlak güneşimsin, ben şimdi kusurlarımı senin sayende görüyorum.
#5617 ئۆگدۈلمىش (مەسلىھەتچى)
نەزمىي يەشمىسى:
ئەجەپ ياخشى ئېيتمىش دىلرەبا كىشى،
تىلى كۆڭلى بىردەك بىر ئاشنا كىشى.

İdi yakşı sözler köñül bulmış er, köñül til birikip yakın bolmış er

(Karakhanid transcription · English translation in progress)

Gönül sahibi, düşüncesi ve sözü bir olan dost insan çok iyi söylemiştir.

نەسرىي يەشمىسى:
كۆڭۈل بەرگەن، تىلى ۋە دىلى بىلەن يېقىن بولغان كىشى بەك ياخشى سۆزلەرنى ئېيتقان:
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
ئى̇دى ياقشى سۆزلەر كۆڭۈل بۇلمىش ئەر كۆڭۈل تىل بىرىكىپ ياقىن بولمىش ئەر
İdi yakşı sözler köñül bulmış er, köñül til birikip yakın bolmış er
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Gönül sahibi, düşüncesi ve sözü bir olan dost insan çok iyi söylemiştir.
#5618 ئۆگدۈلمىش (مەسلىھەتچى)
نەزمىي يەشمىسى:
قىل ئەينەك ئۇنى كىمگە پۈتسە كۆڭۈل،
كۆرۈشكە ئۆز ئەيىبىڭنى تۇتقىن ئۇدۇل.

Köñül kimke bütse anı küzñü tut, özüñ körge sen tep anı utru tut

(Karakhanid transcription · English translation in progress)

Gönülün tamamen inandığı kimseyi kendine ayna edin, kendini görebilmek için onu dâima karşında bulundur.

نەسرىي يەشمىسى:
كۆڭلۈڭ كىمگە ئىشەنسە، شۇنى ئەينەك قىل، ئۆزۈمنى كۆرەي، دەپ ئۇنى ئالدىڭغا قوي.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
كۆڭۈل كىمكە بۈتسە ئانى كۈزڭۈ تۇت ئۆزۈڭ كۆرگە سەن تەپ ئانى ئۇترۇ تۇت
Köñül kimke bütse anı küzñü tut, özüñ körge sen tep anı utru tut
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Gönülün tamamen inandığı kimseyi kendine ayna edin, kendini görebilmek için onu dâima karşında bulundur.
#5619 ئۆگدۈلمىش (مەسلىھەتچى)
نەزمىي يەشمىسى:
كۆيۈمچان كىشى ئۆزگە ئەينەك بولۇر،
ئاڭا باقسا خۇلقىڭ خۇيۇڭ تۈزىلۈر.

Bağırsak kişi özke küzñü bolur, añar baksa kılk yañnı tüzgü bolur

(Karakhanid transcription · English translation in progress)

İçten bağlı olan kimse insana ayna olur, insan ona bakarak, tabiat ve tavrını düzeltebilir.

نەسرىي يەشمىسى:
سەمىمىي كىشى ئادەمگە ئەينەك بولىدۇ، ئۇنىڭغا قاراپ ئادەم خۇلق مەجەزىنى تۈزىتەلەيدۇ.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
باغىرساق كىشى ئۆزكە كۈزڭۈ بولۇر ئاڭار باقسا قىلق ياڭنى تۈزگۈ بولۇر
Bağırsak kişi özke küzñü bolur, añar baksa kılk yañnı tüzgü bolur
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR İçten bağlı olan kimse insana ayna olur, insan ona bakarak, tabiat ve tavrını düzeltebilir.
#5620 ئۆگدۈلمىش (مەسلىھەتچى)
نەزمىي يەشمىسى:
يېقىن بولسا كىمنىڭ دىلى كىمگە چىن،
ئاڭا پۈتكۈلۈك گەر يېقىن بولسا چىن.

Kimiñ köñli kimke yakin bolsa çın, añar bütgü özke yakın bolsa çın

(Karakhanid transcription · English translation in progress)

Bir kimse birine içten bağlı olur ve gerçekten yakınlık gösterirse, ona itimat edilmelidir.

نەسرىي يەشمىسى:
كىمنىڭ كۆڭلى كىمگە ھەققىي يېقىن بولسا، ئۇنىڭغا ئىشىنىش، ئۆزىگە ھەققىي يېقىن تۈتۈش كېرەك.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
كىمىڭ كۆڭلى كىمكە ياقىن بولسا چىن ئاڭار بۈتگۈ ئۆزكە ياقىن بولسا چىن
Kimiñ köñli kimke yakin bolsa çın, añar bütgü özke yakın bolsa çın
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Bir kimse birine içten bağlı olur ve gerçekten yakınlık gösterirse, ona itimat edilmelidir.
#5621 ئۆگدۈلمىش (مەسلىھەتچى)
نەزمىي يەشمىسى:
سۆزۈڭنى ئىشەنگەنگە ئېيتساڭ بولۇر،
سۆزنى ئىشەنگەننىڭ تۇتساڭ بولۇر.

Bütülmiş kişike ayıtğu sözüg, bütülmiş kişi aysa tutğu sözüg

(Karakhanid transcription · English translation in progress)

Sözü itimat edilen kimseye sormalı ve böyle bir kimsenin de sözünü tutmalıdır.

نەسرىي يەشمىسى:
ئىشەنگەن كىشىگە سىر ئېيتىش كېرەك، ئىشەنگەن كىشى سىر ئېيتسا، مەھكەم ساقلاش كېرەك.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
بۈتۈلمىش كىشىكە ئايىتغۇ سۆزۈگ بۈتۈلمىش كىشى ئايسا تۇتغۇ سۆزۈگ
Bütülmiş kişike ayıtğu sözüg, bütülmiş kişi aysa tutğu sözüg
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Sözü itimat edilen kimseye sormalı ve böyle bir kimsenin de sözünü tutmalıdır.
#5622 ئۆگدۈلمىش (مەسلىھەتچى)
نەزمىي يەشمىسى:
ئۆگدۈلمىش ئىشتىكەچ، كۆر، ئەلىگ سۆزىن،
سۆيۈندى، دېدى «خۇش»، يورۇتتى كۆزىن.

Eşitti kör ödülmiş ilig sözin, sevindi ilel tep yaruttı közin

(Karakhanid transcription · English translation in progress)

Öğdülmiş hükümdarın sözlerini işitti, yüzü güldü ve sevinerek "baş üstüne!" dedi.

نەسرىي يەشمىسى:
قارا، ئۆگدۈلمىش ئەلىگىنىڭ سۆزلىرىنى ئاڭلىدى، سۆيۈندى، ”خوپ!“ دەپ تەبەسسۇم قىلدى.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
ئەشىتتى كۆر ئۆدۈلمىش ئىلىگ سۆزىن سەۋىندى ئىلەل تەپ يارۇتتى كۆزىن
Eşitti kör ödülmiş ilig sözin, sevindi ilel tep yaruttı közin
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Öğdülmiş hükümdarın sözlerini işitti, yüzü güldü ve sevinerek "baş üstüne!" dedi.
#5623 ئۆگدۈلمىش (مەسلىھەتچى)
نەزمىي يەشمىسى:
ئەلىگ ئۈزدى سۆزىن راھەتكە چۆمۈپ،
قويۇپ چىقتى ئۆگدۈلمىش ئاندىن تۇرۇپ.

Sözin kesti ilig özi amrulup, kopup çıktı ögdülmiş andın turup

(Karakhanid transcription · English translation in progress)

Hükümdar müsterih olarak, sözünü bitirdi, Öğdülmiş kalkıp, huzurdan çıktı.

نەسرىي يەشمىسى:
ئەلىگ سۆزىنى تۈگەتتى، ئۆزى ھاياجانلاندى، ئۆگدۈلمىش ئورنىدىن تۇرۇپ، ئۇ يەردىن چىقتى.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
سۆزىن كەستى ئىلىگ ئۆزى ئامرۇلۇپ قوپۇپ چىقتى ئۆگدۈلمىش ئاندىن تۇرۇپ
Sözin kesti ilig özi amrulup, kopup çıktı ögdülmiş andın turup
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Hükümdar müsterih olarak, sözünü bitirdi, Öğdülmiş kalkıp, huzurdan çıktı.
#5624 ئۆگدۈلمىش (مەسلىھەتچى)
نەزمىي يەشمىسى:
شۇنىڭدىن بېرى خان راھەتنى قويۇپ،
تۈزەتتى ئېلىن تۈزدى ئەمگەك يۈدۈپ.

İlig anda naru kör inçlik kodup, ilin itti tüzdi köp emgek yüdüp

(Karakhanid transcription · English translation in progress)

Hükümdar bundan sonra rahatını bırakıp, çok zahmet yüklenerek, ilini tanzim etti ve düzeltti.

نەسرىي يەشمىسى:
ئەلىگ شۇندىن باشلاپ راھەتنى تاشلىدى، كۆپ مۇشەققەت چېكىپ، ئېلىنى رەتكە سالدى، تۈزەتتى.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
ئى̇لىگ ئاندا نارۇ كۆر ئىنچلىك قودۇپ ئىلىن ئىتتى تۈزدى كۆپ ئەمگەك يۈدۈپ
İlig anda naru kör inçlik kodup, ilin itti tüzdi köp emgek yüdüp
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Hükümdar bundan sonra rahatını bırakıp, çok zahmet yüklenerek, ilini tanzim etti ve düzeltti.
#5625 ئۆگدۈلمىش (مەسلىھەتچى)
نەزمىي يەشمىسى:
ياماننى يىراق قىلدى، ياخشىنى ئول،
ئۆزىگە يېقىن قىلدى ھەم بەردى يول.

İsizig yırattı kör edgüg kamuğ, öziñe yakın kıldı berdi yoluğ

(Karakhanid transcription · English translation in progress)

Kötüleri kendisinden uzaklaştırdı, bütün iyileri de etrafına topladı ve onlara çalışma imkânları verdi.

نەسرىي يەشمىسى:
يامانلارنى يىراقلاشتۇردى، ياخشىلارنى توپلىدى، ۋە ئۇلارنى ئۆزىگە يېقىنلاشتۇرۇپ، ۋەزىپە بەردى.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
ئى̇سىزىگ يىراتتى كۆر ئەدگۈگ قامۇغ ئۆزىڭە ياقىن قىلدى بەردى يولۇغ
İsizig yırattı kör edgüg kamuğ, öziñe yakın kıldı berdi yoluğ
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Kötüleri kendisinden uzaklaştırdı, bütün iyileri de etrafına topladı ve onlara çalışma imkânları verdi.
#5626 ئۆگدۈلمىش (مەسلىھەتچى)
نەزمىي يەشمىسى:
تۈزۈلدى خەلق ھەم سۈزۈلدى ئېلى،
جىمىپ تىنچلاندى يىل، ئاي، كۈن تىلى.

Tüzüldi bodun hem süzüldi eli, tınıp inçke tegdi yıl ay kün tili

(Karakhanid transcription · English translation in progress)

Memleketi duruldu ve halkı da düzene girdi, halkın şikâyeti kesildi ve uzun bir müddet için huzura kavuştu.

نەسرىي يەشمىسى:
خەلق تۈزەلدى ۋە ئېلى تازىلاندى، يىل، ئاي، كۈنلەر تىنچ ئۆتتى ، ھالاۋەتكە ئېرىشتى.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
تۈزۈلدى بودۇن ھەم سۈزۈلدى ئەلى تىنىپ ئىنچكە تەگدى يىل ئاي كۈن تىلى
Tüzüldi bodun hem süzüldi eli, tınıp inçke tegdi yıl ay kün tili
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Memleketi duruldu ve halkı da düzene girdi, halkın şikâyeti kesildi ve uzun bir müddet için huzura kavuştu.
#5627 ئۆگدۈلمىش (مەسلىھەتچى)
نەزمىي يەشمىسى:
ھايات شېرىنلەشتى ئەل نەپئى بىلە،
ھۈزۈردا سۆيۈندى ئېلى خۇش كۈلە.

Tatıdı tiriglik el asğı bile, erejin avındı sevinçin küle

(Karakhanid transcription · English translation in progress)

Memleketin refahı sayesinde hayatın zevki arttı, hak sevinçle ve gülerek, günlerini huzur içinde geçirdi.

نەسرىي يەشمىسى:
ئەل پايدىسى بىلەن ھايات لەزەتلىك بولدى، خەلق ھالاۋەتكە خۇشال بولۇپ، شادلىق بىلەن كۈلدى.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
تاتىدى تىرىگلىك ئەل ئاسغى بىلە ئەرەجىن ئاۋىندى سەۋىنچىن كۈلە
Tatıdı tiriglik el asğı bile, erejin avındı sevinçin küle
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Memleketin refahı sayesinde hayatın zevki arttı, hak sevinçle ve gülerek, günlerini huzur içinde geçirdi.
#5628 ئۆگدۈلمىش (مەسلىھەتچى)
نەزمىي يەشمىسى:
ئەلىگ ئۆگدۈلمىشنى قەدىرلىك قىلىپ،
جىمى ئىشنى بەردى ئاڭا ئىشىنىپ.

İlig me ağırladı ödülmişig, ınandı añar berdi barça işig

(Karakhanid transcription · English translation in progress)

Hükümdar Öğdülmiş'i de takdir etti ve ona itimat ederek, bütün işleri eline bıtraktı.

نەسرىي يەشمىسى:
ئەلگ ئۆگدۈلمىشنى ناھايىتى قەدىرلىدى، ئىشىنىپ، ھەممە ئىشنى ئۇنىڭغا تاپشۇردى.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
ئى̇لىگ مە ئاغىرلادى ئۆدۈلمىشىگ ئىناندى ئاڭار بەردى بارچا ئىشىگ
İlig me ağırladı ödülmişig, ınandı añar berdi barça işig
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Hükümdar Öğdülmiş'i de takdir etti ve ona itimat ederek, bütün işleri eline bıtraktı.
#5629 ئۆگدۈلمىش (مەسلىھەتچى)
نەزمىي يەشمىسى:
شۇ ھالدا ئۆگدۈلمىش يۈردى بىر زامان،
پىشىپ قايغۇ - ئەلەم ئىچرە ئۇ ھامان.

Yorıdı bir ança bu ögdülmişe, tirildi / erildi sakınç kadğu birle bışa

(Karakhanid transcription · English translation in progress)

Öğdülmiş bir müddet böyle devam etti, fakat endişe, kaygı içinde kıvranıyor ve kendisini günahkâr addediyordu.

نەسرىي يەشمىسى:
شۇنداق قىلىپ ئۆگدۈلمىش بىرنەچچە ۋاقىت يۈردى، ئەلەم قايغۇ بىلەن يەنە بىئارام بولدى.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
يورىدى بىر ئانچا بۇ ئۆگدۈلمىشە تىرىلدى / ئەرىلدى ساقىنچ قادغۇ بىرلە بىشا
Yorıdı bir ança bu ögdülmişe, tirildi / erildi sakınç kadğu birle bışa
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Öğdülmiş bir müddet böyle devam etti, fakat endişe, kaygı içinde kıvranıyor ve kendisini günahkâr addediyordu.
#5630 ئۆگدۈلمىش (مەسلىھەتچى)
نەزمىي يەشمىسى:
ئۆزىگە باقتى، كۆردى قىلىقىن - ئىشىن،
تىرىكلىك، يىگىتلىك زايە قىلمىشىن.

Öziñe baka kördi kılkın işin, tiriglik yegitlik yava kılmışın

(Karakhanid transcription · English translation in progress)

Kendine dikkat etti, hâl ve tavrına baktı, hayatını ve gençliğini sosuna geçirmiş olduğunu gördü.

نەسرىي يەشمىسى:
ئۆزىنى ۋە ئىش ھەرىكەتلىرىنى كۆزەتتى، ھاياتىنى ۋە يىگىتلىكىنى زايە قىلىۋاتقانلىقىنى بايقىدى.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
ئۆزىڭە باقا كۆردى قىلقىن ئىشىن تىرىگلىك يەگىتلىك ياۋا قىلمىشىن
Öziñe baka kördi kılkın işin, tiriglik yegitlik yava kılmışın
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Kendine dikkat etti, hâl ve tavrına baktı, hayatını ve gençliğini sosuna geçirmiş olduğunu gördü.
#5631 ئۆگدۈلمىش (مەسلىھەتچى)
نەزمىي يەشمىسى:
ئېچىلدى يۈرۈپ كۆڭلى - كۆكسى، كۆزى،
ئېرىتماق تىلىدى كۆڭۈلنىڭ توزى.

Açıldı yarup köñli kögsi közi, arıtmak tiledi bu köñli tözi

(Karakhanid transcription · English translation in progress)

Gönülü, kalp gözü parlayarak açıldı, gönlünün tamamiyle temizlenmesini arzu etti.

نەسرىي يەشمىسى:
كۆڭلى كۆكسى يۈرۈدى، كۆزى ئېچىلدى، كۆڭلىنى پۈتۈنلەي پاك قىلىشنى ئارزۇ قىلدى.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
ئاچىلدى يارۇپ كۆڭلى كۆگسى كۆزى ئارىتماق تىلەدى بۇ كۆڭلى تۆزى
Açıldı yarup köñli kögsi közi, arıtmak tiledi bu köñli tözi
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Gönülü, kalp gözü parlayarak açıldı, gönlünün tamamiyle temizlenmesini arzu etti.
ئاۋازلىق كىتاب
72-باب: ئۆگدۈلمىشنىڭ پادىشاھقا مەمىلىكەت تۈزەش ئۇسۇلىنى سۆزلىشى
100%
00:00 --:--