تىزىملىك
تىل تاللاش:
41-باب 3318 – 3511-بېيىتلەر (194 بېيىت) بايان قىلغۇچى: ئودغۇرمىش (زاھىد)

ئودغۇرمىشنىڭ ئۆگدۈلمىش بىلەن تۇنجى مۇنازىرىسى

Odghurmishning Ögdülmish bilen Tunji Munazirisisi

ئودغۇرمىشنىڭ ئۆگدۈلمىش بىلەن تۇنجى مۇنازىرىسى. قۇتادغۇبىلىكنىڭ 41-بابى، 3318–3511-بېيىتلەر.

🎙️ CD پىلاستىنكىسى: 046 ئودغۇرمىشنىڭ ئۆگدۈلمىش بىلەن مۇنازىرە قىلغانلىقى ئېيتىلىدۇ — 24:09
مەنبە:
#3318 ئودغۇرمىش (زاھىد)
نەزمىي يەشمىسى:
جاۋاب بەردى ئودغۇرمىش، ئېيتتى: سۆزۈڭ،
ئىشىتتىم، سۆزۈمنى ئىشىتكىن ئۆزۈڭ.

Odgurmış answered: 'I have heard thy plea; Now lend thine ear to what I say to thee:'

Odgurmış cevap verdi : — Söylediklerini dinledim, sen de benim sözlerimi dinle — dedi —

نەسرىي يەشمىسى:
ئودغۇرمىش جاۋاب بېرىپ دېدى: ئېيتقانلىرىڭنى ئاڭلىدىم، سەنمۇ مېنىڭ سۆزلىرىمنى ئاڭلىغىن.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
يانۇت بەردى ئودغۇرمىش ئايدى سۆزۈگ ئەشىتتىم سۆزۈمنى ئەشىتگىل ئۆزۈڭ
Yanut berdi odğurmış aydı sözüg, eşittim sözümni eşitgil özüñ
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Odgurmış cevap verdi : — Söylediklerini dinledim, sen de benim sözlerimi dinle — dedi —
🇬🇧 EN Odgurmış answered: 'I have heard thy plea; Now lend thine ear to what I say to thee:'
#3319 ئودغۇرمىش (زاھىد)
نەزمىي يەشمىسى:
بۇ قىلمىش يېقىنلىق ئۈچۈن بىر بايات،
ئەجرىگە تۈمەنمىڭ بەرسۇن ياخشى ئات.

'For keeping close the ties of kinship's bond, May God reward thee in the world beyond!'

Gösterdiğin bu yakınlığın Tanrı ecrini ihsan etsin, iyi insanlara bahşettiği yüz binlerce sevaba sen de nail ol.

نەسرىي يەشمىسى:
يېقىنلىقنى داۋاملاشتۇرغىنىڭ ئۈچۈن، بىر خۇدا ساڭا مىڭلارچە ساۋاب، تۈمەنلىگەن ياخشى نام ئاتا قىلسۇن.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
ياقىنلىق ئۇلامىش ئۈچۈن بىر بايات مۇيان بەرسۈ مىڭ مىڭ تۈمەن ئەدگۈ ئات
Yakınlık ulamış üçün bir bayat, muyan bersü miñ miñ tümen edgü at
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Gösterdiğin bu yakınlığın Tanrı ecrini ihsan etsin, iyi insanlara bahşettiği yüz binlerce sevaba sen de nail ol.
🇬🇧 EN 'For keeping close the ties of kinship's bond, May God reward thee in the world beyond!'
#3320 ئودغۇرمىش (زاھىد)
نەزمىي يەشمىسى:
سېنىڭ ئۇ يەنە بىر سۆزۈڭ ئېيىكىن،
ئۇنى ھەم ماڭا ئېيت، قالدۇرما كېيىن.

'What was that further speech thou hadst in mind? Speak forth, and leave no secret word behind!'

يەنە بىر سۆزۈڭ نېمە ئىدى، ئۈنىمۇ ئېيت، ئۈنىمۇ ماڭا سۆزلە، كېيىنگە قالدۇرما.

نەسرىي يەشمىسى:
يەنە بىر سۆزۈڭ نېمە ئىدى، ئۈنىمۇ ئېيت، ئۈنىمۇ ماڭا سۆزلە، كېيىنگە قالدۇرما.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
سېنىڭ ئۇ يەنە بىر سۆزۈڭ ئېيىكىن، ئۇنى ھەم ماڭا ئېيت، قالدۇرما كېيىن.
سېنىڭ ئۇ يەنە بىر سۆزۈڭ ئېيىكىن، / ئۇنى ھەم ماڭا ئېيت، قالدۇرما كېيىن.
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR يەنە بىر سۆزۈڭ نېمە ئىدى، ئۈنىمۇ ئېيت، ئۈنىمۇ ماڭا سۆزلە، كېيىنگە قالدۇرما.
🇬🇧 EN 'What was that further speech thou hadst in mind? Speak forth, and leave no secret word behind!'
#3321 ئودغۇرمىش (زاھىد)
نەزمىي يەشمىسى:
ئۆگدۈلمىش دېدىكىم، شۇدۇركى سۆزۈم،
سېنى كۆرمەك بىلەن يورۇشتى كۆزۈم.

Ögdülmiş answered: 'Hear my heart's delight: To look upon thy face makes my eyes bright!'

Öğdülmış cevap verdi ve : — Bu sözüm şudur — dedi— seni görünce, özüm parladı.

نەسرىي يەشمىسى:
ئۆگدۈلمىش جاۋاب بېرىپ، مۇنداق دېدى: سېنى كۆرۈش بىلەن كۆزۈم روشەنلەشتى.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
جەۋاب قىلدى ئۆگدۈلمىش ئايدى بۇ سۆز سەنى كۆردى ئەرسە يارۇق بولدى كۆز
Cevâb kıldı ögdülmiş aydı bu söz, seni kördi erse yaruk boldı köz
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Öğdülmış cevap verdi ve : — Bu sözüm şudur — dedi— seni görünce, özüm parladı.
🇬🇧 EN Ögdülmiş answered: 'Hear my heart's delight: To look upon thy face makes my eyes bright!'
#3322 ئودغۇرمىش (زاھىد)
نەزمىي يەشمىسى:
كىشى ئۆز تىلىكى بىلە يۈرسە يول،
ئەي ئىلمى ئۈلۈغ ئەر، جاپا چەكمەس ئول.

'When on his heart's desire a man takes stride, No weariness can touch his steps or pride.'

insan kendi arzusu ile yol yürürse, zahmet çekmez, ey bilgisi büyük.

نەسرىي يەشمىسى:
كىشى ئۆز تىلىكى بىلەن يول ماڭسا، ئۇنىڭغا مۇشەققەت تەگمەيدۇ، ئەي بىلىمى ئۇلۇغ.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
كىشى ئۆز تىلەكىن يورىسا يولۇغ ئاڭار تەگمەز ئەمگەك ئاي بىلگى ئۇلۇغ
Kişi öz tilekin yorısa yoluğ, añar tegmez emgek ay bilgi uluğ
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR insan kendi arzusu ile yol yürürse, zahmet çekmez, ey bilgisi büyük.
🇬🇧 EN 'When on his heart's desire a man takes stride, No weariness can touch his steps or pride.'
#3323 ئودغۇرمىش (زاھىد)
نەزمىي يەشمىسى:
نېمە دەر كۆپ ئىشنى كۆرگەن بىر ئەرەن،
ئەي كۆڭلى كەڭ، ئۇنىڭ مەنىسىن چۈشەن.

'Hear what the man of tested wisdom spoke; Unpack the meaning for all thoughtful folk:'

Tecrübeli insan ne der, dinle, mânasına dikkat et, ey huzura kavuşmuş insan.

نەسرىي يەشمىسى:
سىنىغان تەجرىبىلىك كىشى نېمە دەيدۇ، ئاڭلا، ئۇنىڭ مەنىسىنى چۈشەن، ئەي كۆڭلى كەڭ:
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
نەگۈ تەر ئەشىتگىل سىنامىش سۆزى ئانىڭ مانىسى ئۇق ئاي كۆڭلى يازى
Negü ter eşitgil sınamış sözi, anıñ manisi uk ay köñli yazı
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Tecrübeli insan ne der, dinle, mânasına dikkat et, ey huzura kavuşmuş insan.
🇬🇧 EN 'Hear what the man of tested wisdom spoke; Unpack the meaning for all thoughtful folk:'
#3324 ئودغۇرمىش (زاھىد)
نەزمىي يەشمىسى:
كىشىكىم، نە ئىشتا بولۇر ئارزۇۋار،
قەدەمدە ئۇ ئارزۇ بولۇر ئاڭا يار.

''When toward a cherished goal the heart takes flight, At every step hope lends its guiding light.''

Hangi işe arzu ve dilek ile girişilirse, bu dilek her adımda ona bir destek olur.

نەسرىي يەشمىسى:
”قايسى ئىشقا ئارزۇ تىلەك بىلەن ماڭسا، ئاياغ باسقاندىلا ئارزۇسى يار يۆلەك بولىدۇ.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
قايۇ ئىشكە ئارزۇ يورىسا تىلەك ئاداق ئۇرسا بۇلدى ئول ئارزۇ يۆلەك
Kayu işke ârzû yorısa tilek, adak ursa buldı ol ârzû yölek
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Hangi işe arzu ve dilek ile girişilirse, bu dilek her adımda ona bir destek olur.
🇬🇧 EN ''When toward a cherished goal the heart takes flight, At every step hope lends its guiding light.''
#3325 ئودغۇرمىش (زاھىد)
نەزمىي يەشمىسى:
تىلەك بىرلە ماڭسا، يىراق يەر يېقىن،
يۈزىنى كۆرۈپ جان ئىگىسىن تاپار.

''When yearning leads, the farthest path is near; And seeing that dear face, life's joys appear!''

istekle yürüyünce, uzak yer yakın olur, arzuladığı yüzü görünce, can sahibini bulur.

نەسرىي يەشمىسى:
تىلەك بىلەن ماڭسا، يىراق يەر يېقىنلىشىدۇ، ئارزۇ قىلغاننىڭ يۈزىنى كۆرگەندە، جان ئىگىسىنى تاپىدۇ.“
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
تىلەك بىرلە ماڭسا يىراق يەر ياقىن قاچان كۆرسە يۈزىن بۇلۇر جان ئىلەك
Tilek birle mañsa yırak yer yakın, kaçan körse yüzin bulur cân ilek
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR istekle yürüyünce, uzak yer yakın olur, arzuladığı yüzü görünce, can sahibini bulur.
🇬🇧 EN ''When yearning leads, the farthest path is near; And seeing that dear face, life's joys appear!''
#3326 ئودغۇرمىش (زاھىد)
نەزمىي يەشمىسى:
يەنە ئېيتتىكى بۇ ئۆگدۈلمىش: ئۆزۈم ساڭا قايغۇرۇپ،
ھېچ ئۈزۈلمەس سۆزۈم.

Ögdülmiş spoke again: 'In anxious care, Thy name was ever on my lips in prayer.'

Öğdülmiş devam etti:—îşte ben dâima seni merak ediyorum, dilimden düşürmüyorum.

نەسرىي يەشمىسى:
ئۆگدۈلمىش يەنە شۇنداق دېدى: مانا مەن ساڭا قايغۇرۇپ، سېنى دائىم تىلىمدىن چۈشۈرمەيمەن.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
يانا ئايدى ئۆگدۈلمىش ئۇش بۇ ئۆزۈم ساڭا قادغۇرا تىلدە كەسمەز سۆزۈم
Yana aydı ögdülmiş uş bu özüm, saña kadğura tilde kesmez sözüm
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Öğdülmiş devam etti:—îşte ben dâima seni merak ediyorum, dilimden düşürmüyorum.
🇬🇧 EN Ögdülmiş spoke again: 'In anxious care, Thy name was ever on my lips in prayer.'
#3327 ئودغۇرمىش (زاھىد)
نەزمىي يەشمىسى:
شەھەر كەنت، قېرىنداش، تۇغقاننى قويۇپ،
بېزىپ ئەلدىن يىراق، دوست يارسىز بولۇپ.

'Thou leftest towns, and kinsmen dear and kind; Far from all mankind, no comrade dost thou find.'

Köy ve şehri, yakın akraba ve kardeşleri bıraktın, insanlardan uzaklaştın, burada hiç bir tanıdık ve ahbabın yok.

نەسرىي يەشمىسى:
شەھەر كەنتى، يېقىن قوۋم قېرىنداشلارنى تاشلاپ كەتتىڭ، كىشىلەردىن يىراقلاشتىڭ، بۇ يەردە دوست، بىلىشلەر يوق.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
ئۇلۇش كەندنى قودتۇڭ ياقىن قا قاداش كىشىدە يىرادىڭ بىلىش يوق ئاداش
Uluş kendni kodtuñ yakın ka kadaş, kişide yıradıñ biliş yok adaş
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Köy ve şehri, yakın akraba ve kardeşleri bıraktın, insanlardan uzaklaştın, burada hiç bir tanıdık ve ahbabın yok.
🇬🇧 EN 'Thou leftest towns, and kinsmen dear and kind; Far from all mankind, no comrade dost thou find.'
#3328 ئودغۇرمىش (زاھىد)
نەزمىي يەشمىسى:
ئۆزۈڭ يالغۇز ئېغىر يۈك،
زەخمەت يۈدۈپ، يۈرەرسەن يېلىڭ ئاچ دەرماندىن كېتىپ.

'A heavy yoke thou bear'st all desolate, Barefoot and hungry in a wretched state.'

Tek başına ağır zahmetlere katlandın, aç ve çıplak yaşıyorsun, dermansız bir hâldesin.

نەسرىي يەشمىسى:
ئۆزۈڭ يالغۇزلۇقتا ئېغىر يۈك يۈدۈپ، يېلىن ئاچ يۈرۈپسەن، ئاجىزلاپ كېتىپسەن.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
ئاغىر يۈك يۈدۈپ بۇ ئۆزۈڭ يالڭۇزۇن يالىڭ ئاچ يورىر سەن نە يۇنچىغ ئۆزۈن
Ağır yük yüdüp bu özüñ yalñuzun, yalıñ aç yorır sen ne yunçığ özün
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Tek başına ağır zahmetlere katlandın, aç ve çıplak yaşıyorsun, dermansız bir hâldesin.
🇬🇧 EN 'A heavy yoke thou bear'st all desolate, Barefoot and hungry in a wretched state.'
#3329 ئودغۇرمىش (زاھىد)
نەزمىي يەشمىسى:
سېنىڭچۈن قاياشلار تولا قايغۇرۇر،
كۆرەي دېسە سەن يوق، دىلى ئۆرتىنۇر.

'Thy kindred grieve for thee with aching soul; Seeking to see thee, longing takes its toll.'

Senin için bütün akrabaların sızlanıyor, görmek isteyince, bulamıyor ve iştiyak içinde çırpınıyorlar.

نەسرىي يەشمىسى:
قېرىنداشلارنىڭ ھەممىسى دىلىدا ساڭا قايغۇرىدۇ، كۆرۈشنى خالىغاندا سېنى تاپالمايدۇ، كۆڭلى بىئارام بولىدۇ.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
قاداش كۆڭلى بارچا ساڭا قادغۇرار كۆرۈ ئىدسا بۇلماز كۆڭۈل يەلگۈرەر
Kadaş köñli barça saña kadğurar, körü ıdsa bulmaz köñül yelgürer
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Senin için bütün akrabaların sızlanıyor, görmek isteyince, bulamıyor ve iştiyak içinde çırpınıyorlar.
🇬🇧 EN 'Thy kindred grieve for thee with aching soul; Seeking to see thee, longing takes its toll.'
#3330 ئودغۇرمىش (زاھىد)
نەزمىي يەشمىسى:
ئادەم ئوغلى ئۆتمەس يالغۇز يەككە تەن،
ئۆزۈڭ مۇندا يالغۇز، ئاغرىماسمۇسەن.

'No mortal man can live alone and thrive; If sickness strike, canst thou alone survive?'

Hiç bir insan tek başına yapamaz, sen burada yalnızsın, hasta da olabilirsin.

نەسرىي يەشمىسى:
ئادەم بالىسىنىڭ ھەممىسى يالغۇز ئۆتەلمەيدۇ، سەن بۇ يەردە يالغۇز، ئاغرىپمۇ قالارسەن.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
ئاپا ئوغلانى بارچا يالڭۇز ئۇماز ئۆزۈڭ مۇندا يالڭۇز قالى ئىگلەمەز
Apa oğlanı barça yalñuz umaz, özüñ munda yalñuz kalı iglemez
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Hiç bir insan tek başına yapamaz, sen burada yalnızsın, hasta da olabilirsin.
🇬🇧 EN 'No mortal man can live alone and thrive; If sickness strike, canst thou alone survive?'
#3331 ئودغۇرمىش (زاھىد)
نەزمىي يەشمىسى:
بۇ قايغۇ مېنى ئۆيدە ياتقۇزمىدى،
بۇ قايغۇ ئەندىشە تىنچ قويمىدى.

'This grievous dread drove sleep from my own bed; With sorrow and distress my spirit bled.'

Bu düşünce ile ben evde duramadım, endişe ve kayguya karşı koyamadım.

نەسرىي يەشمىسى:
بۇ قايغۇ مېنى ئۆيدە ياتقۇزمىدى، ئەلەم قايغۇ بىلەن بىئارام بولدۇم.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
بۇ قادغۇ مەنى ئەۋدە ياتغۇرمادى ساقىنچ قادغۇ بىرلە ئۆزۈم ئۇمادى
Bu kadğu meni evde yatğurmadı, sakınç kadğu birle özüm umadı
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Bu düşünce ile ben evde duramadım, endişe ve kayguya karşı koyamadım.
🇬🇧 EN 'This grievous dread drove sleep from my own bed; With sorrow and distress my spirit bled.'
#3332 ئودغۇرمىش (زاھىد)
نەزمىي يەشمىسى:
دوزاخنى ساڭىلا ياراتمىدى ھەق،
ئازابنى ساڭىلا ھەم بەرمىدى ھەق.

'God did not fashion hell for thee alone, Nor was all torment destined for thy bone!'

Tanrı cehennemi yalnız senin için yaratmadı, bütün bu azapları yalnız senin için zikretmedi.

نەسرىي يەشمىسى:
تەڭرى دوزاخنى سەن ئۈچۈنلا ياراتمىغان، بارلىق ئازابنى پەقەت ساڭىلا ئاتىمىغان.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
ساڭا ئوق تۆرۈتمەدى تەڭرى تامۇغ ساڭا ئايمادى بۇ ئادابىغ قامۇغ
Saña ok törütmedi teñri tamuğ, saña aymadı bu adâbığ kamuğ
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Tanrı cehennemi yalnız senin için yaratmadı, bütün bu azapları yalnız senin için zikretmedi.
🇬🇧 EN 'God did not fashion hell for thee alone, Nor was all torment destined for thy bone!'
#3333 ئودغۇرمىش (زاھىد)
نەزمىي يەشمىسى:
نېچۈن ھەم نېمانچە قىينىماق ئۆزۈڭ؟ ماڭا ئەيلە مەلۇم،
بىلەي مەن سۆزۈڭ.

'Why dost thou torment thus thy flesh and mind? Disclose to me the truth I came to find!'

ئۆزۈڭنى نېمە ئۈچۈن بۇنچىلىك قىينايسەن؟ ماڭا ئېنىق ئېيت، سۆزلىرىڭنى بىلەي.

نەسرىي يەشمىسى:
ئۆزۈڭنى نېمە ئۈچۈن بۇنچىلىك قىينايسەن؟ ماڭا ئېنىق ئېيت، سۆزلىرىڭنى بىلەي.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
نېچۈن ھەم نېمانچە قىينىماق ئۆزۈڭ؟ ماڭا ئەيلە مەلۇم، بىلەي مەن سۆزۈڭ.
نېچۈن ھەم نېمانچە قىينىماق ئۆزۈڭ؟ ماڭا ئەيلە مەلۇم، / بىلەي مەن سۆزۈڭ.
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR ئۆزۈڭنى نېمە ئۈچۈن بۇنچىلىك قىينايسەن؟ ماڭا ئېنىق ئېيت، سۆزلىرىڭنى بىلەي.
🇬🇧 EN 'Why dost thou torment thus thy flesh and mind? Disclose to me the truth I came to find!'
#3334 ئودغۇرمىش (زاھىد)
نەزمىي يەشمىسى:
دېدىكىم ئودغۇرمىش، ئىشتىم سۆزۈڭ،
بېرەي مەن جاۋابىن، ئىشتىكىن ئۆزۈڭ.

Odgurmış answered him: 'I hear thy plea; Now hearken, while I make the answer free:'

Odguımış cevap verdi :— Bu sözünü dinledim, ben de cevap vereyim, dinle— dedi —

نەسرىي يەشمىسى:
ئودغۇرمىش جاۋاب بېرىپ، مۇنداق دېدى: سۆزلىرىڭنى ئاڭلىدىم، مەنمۇ جاۋاب بېرەي، ئاڭلا،
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
يانۇت بەردى ئودغۇرمىش ئايدى بۇ سۆز ئەشىتتىم ئەشىتگىل جەۋاب بەرسۈ ئۆز
Yanut berdi odğurmış aydı bu söz, eşittim eşitgil cevâb bersü öz
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Odguımış cevap verdi :— Bu sözünü dinledim, ben de cevap vereyim, dinle— dedi —
🇬🇧 EN Odgurmış answered him: 'I hear thy plea; Now hearken, while I make the answer free:'
#3335 ئودغۇرمىش (زاھىد)
نەزمىي يەشمىسى:
نېمىكىن، سەن ئېيتتىڭ كۆيۈمچانلىقىڭ،
يېقىنلىق نىشانى، قېرىنداشلىقىڭ.

'The words thou speakest flow from loving care; A mark of kinship and devotion rare.'

Bu söylediğin sözler senin şefkatinden ileri geliyor, bu akrabalık nişanesi ve yakınlık alâmetidir.

نەسرىي يەشمىسى:
سەن ئېيتقان بۇ سۆزلەر مېھرىبانلىقتۇر، بۇ قېرىنداشلىق ھەمدە يېقىنلىقنىڭ بەلگىسىدۇر.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
بۇ سۆز كىم سەن ئايدىڭ باغىرساقلىق ئول قاداش بەلگۈسى ھەم ياغۇق ياقلىق ئول
Bu söz kim sen aydıñ bağırsaklık ol, kadaş belgüsi hem yağuk yaklık ol
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Bu söylediğin sözler senin şefkatinden ileri geliyor, bu akrabalık nişanesi ve yakınlık alâmetidir.
🇬🇧 EN 'The words thou speakest flow from loving care; A mark of kinship and devotion rare.'
#3336 ئودغۇرمىش (زاھىد)
نەزمىي يەشمىسى:
قاياشنىڭ غېمىنى قاياش يېمىسە،
بۆلەك يات قاچان يەر، قاياش بولمىسا.

'If brethren share not in a brother's grief, What stranger could afford his soul relief?'

Akrabaların kederini akrabalar paylaşır, insanın bir akrabası olmazsa, onun İstırabına yabancı kimseler nasıl ortak olabilirler.

نەسرىي يەشمىسى:
قېرىنداش غېمىنى قېرىنداش يېمىسە، قېرىنداش بولمىغان ياتلار يەمدۇ؟
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
قاداش قادغۇلارىن قاداش يەمەسە ئادىن يات قاچان يەر قاداش بولماسا
Kadaş kadğuların kadaş yemese, adın yat kaçan yer kadaş bolmasa
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Akrabaların kederini akrabalar paylaşır, insanın bir akrabası olmazsa, onun İstırabına yabancı kimseler nasıl ortak olabilirler.
🇬🇧 EN 'If brethren share not in a brother's grief, What stranger could afford his soul relief?'
#3337 ئودغۇرمىش (زاھىد)
نەزمىي يەشمىسى:
جىمىكى قاياشتىن ئۆزۈن ئايرىلىپ،
ئېچۈن مۇنچە تۈردۈم بۇ يەرگە كېلىپ.

'Yet thinkest thou I severed kinship's grace, Without deep cause, to dwell within this place?'

Ben de kardeş ve akrabalardan ayrılarak, buraya gelip, niçin bu kadar zaman burada kaldım.

نەسرىي يەشمىسى:
مەنمۇ قوۋم قېرىنداشلاردىن ئايرىلىپ قانداقمۇ بۇ يەرگە كېلىپ تۇرالايتتىم؟
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
ئۆزۈم قا قاداشتىن نەچە ئادرىلىپ نەلۈك تۇرغاي ئەردىم بۇ يەركە كەلىپ
Özüm ka kadaştın neçe adrılıp, nelük turğay erdim bu yerke kelip
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Ben de kardeş ve akrabalardan ayrılarak, buraya gelip, niçin bu kadar zaman burada kaldım.
🇬🇧 EN 'Yet thinkest thou I severed kinship's grace, Without deep cause, to dwell within this place?'
#3338 ئودغۇرمىش (زاھىد)
نەزمىي يەشمىسى:
كى كۆردۈم بۇ يەردە دىنىم، خوپلۇقى،
بۇ يەردە كۆرۈندى ئۆزۈم خوپلۇقى.

'I weighed the matter, and I saw right clear: My faith and spirit flourish only here.'

Çünki dinimin selâmetini ve kendi menfaatimi bunda gördüm.

نەسرىي يەشمىسى:
نەزەر سېلىپ، دىنىمنىڭ ياخشىلىقىنى كۆردۈم، بۇ يەردە ئۆزۈمنىڭ ئەۋزەللىكى كۆرۈندى.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
باقا كۆردۈم ئەمدى دىنىم يەگلىكى بۇ يەردە كۆرۈندى ئۆزۈم يەگلىكى
Baka kördüm emdi dinim yegliki, bu yerde köründi özüm yegliki
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Çünki dinimin selâmetini ve kendi menfaatimi bunda gördüm.
🇬🇧 EN 'I weighed the matter, and I saw right clear: My faith and spirit flourish only here.'
#3339 ئودغۇرمىش (زاھىد)
نەزمىي يەشمىسى:
شۇڭا كەلدىم ئەمدى بۇ يەرگە يۈرۈپ،
قىلاي ھەققە تائەت دەپ يالغۇز بولۇپ.

'Therefore I left all cities and their strife, To serve my Maker in this lonely life.'

Onun için kalkıp, buraya geldim, halvete çekilip, böylece Tanrıya ibâdetle meşgul olmak istedim.

نەسرىي يەشمىسى:
شۇڭا ئۇ يەردىن بۇ يەرگە كېلىپ، ئۆزۈم يالغۇز خۇداغا ئىبادەت قىلاي دېدىم .
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
ئانىن كەلدىم ئەمدى بۇ يەركە تۇرۇپ بايات تاپغى قىلسا مەن يالڭۇز بولۇپ
Anın keldim emdi bu yerke turup, bayat tapğı kılsa men yalñuz bolup
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Onun için kalkıp, buraya geldim, halvete çekilip, böylece Tanrıya ibâdetle meşgul olmak istedim.
🇬🇧 EN 'Therefore I left all cities and their strife, To serve my Maker in this lonely life.'
#3340 ئودغۇرمىش (زاھىد)
نەزمىي يەشمىسى:
بۇ دۇنيا ئىشىغا چېتىلغان كىشى،
قىلالماس تائەتلە ئۇ دۇنيا ئىشى.

'He who entangles in the world’s affairs, Cannot unite true faith with earthly cares.'

Bu dünya işlerine karışan kimse aynı zamanda ibâdet ve âhiret işini yerine getiremez.

نەسرىي يەشمىسى:
بۇ دۇنيانىڭ ئىشىغا ئارىلاشقان كىشى ئىبادەت بىلەن ئاخىرەت ئىشىنى قىلالمايدۇ.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
بۇ دۈنيا ئىشىڭە قاتىلمىش كىشى قىلۇماز تاپۇغ بىرلە ئۇقبى ئىشى
Bu dünyâ işiñe katılmış kişi, kılumaz tapuğ birle ukbi işi
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Bu dünya işlerine karışan kimse aynı zamanda ibâdet ve âhiret işini yerine getiremez.
🇬🇧 EN 'He who entangles in the world’s affairs, Cannot unite true faith with earthly cares.'
#3341 ئودغۇرمىش (زاھىد)
نەزمىي يەشمىسى:
پۈتۈن بۇ خەلققە ياپماستىن قوۋۇق،
ياراتقان خۇداغا تائەت قىلماق يوق.

'Until a man shuts fast the door to earth, He cannot serve the Lord Who gave him birth.'

İnsan bütün bu halka kapısını kapatmayınca, yaratan Tanrıya ibâdet edemez.

نەسرىي يەشمىسى:
خەلققە پۈتۈنلەي ئىشىك ياپىمىغۇچە، ياراتقۇچى رەببىگە ئىبادەت قىلغىلى بولمايدۇ.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
بۇ ھالققا تۈزۈ ياپماغىنچا قاپۇغ تۆرۈتۈگلى رابقا قىلۇماز تاپۇغ
Bu halkka tüzü yapmağınça kapuğ, törütügli rabka kılumaz tapuğ
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR İnsan bütün bu halka kapısını kapatmayınca, yaratan Tanrıya ibâdet edemez.
🇬🇧 EN 'Until a man shuts fast the door to earth, He cannot serve the Lord Who gave him birth.'
#3342 ئودغۇرمىش (زاھىد)
نەزمىي يەشمىسى:
ھاۋا نەپس بويىنى سىققاندا قاتتىق،
شۇ چاغدا تاپارسەن تائەتتىن تاتىق.

'Throttle the neck of lust with iron might, Before thy soul can taste devotion's light!'

İnsan ibâdette zevk bulabilmek için, hevesin kafasını iyice ezmelidir.

نەسرىي يەشمىسى:
ھاۋايى ھەۋەس، نەپسىنىڭ بويىنى قاتتىق سىقىش كېرەك، ئاندىن ئۆزۈڭ تائەت ئىبادەت لەززىتىگە ئېرىشەلەيسەن.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
ھاۋا نەفس بويۇنىن سىغۇ كەد قاتىغ ئۆزۈڭ ئۆترۈ بۇلسا تاپۇغدا تاتىغ
Havâ nefs boyunın sığu ked katığ, özüñ ötrü bulsa tapuğda tatığ
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR İnsan ibâdette zevk bulabilmek için, hevesin kafasını iyice ezmelidir.
🇬🇧 EN 'Throttle the neck of lust with iron might, Before thy soul can taste devotion's light!'
#3343 ئودغۇرمىش (زاھىد)
نەزمىي يەشمىسى:
نېمە دەر ئىشتىكىن، تەقۋادار كىشى،
ھاۋا بىرلە بولماس پۈتۈن دىن ئىشى.

'Hear what the pious man of prayer expressed: Religion thrives not in a lustful breast:'

Takva sahibi insan ne der, dinle, nefsine kapılan kimse din işini tam yapamaz.

نەسرىي يەشمىسى:
تەقۋادار كىشى نېمە دەيدۇ، ئاڭلا: دىن ئىشى ھاۋايى ھەۋەس بىلەن بىللە بولالمايدۇ.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
نەگۈ تەر ئەشىتگىل ساقىنۇق كىشى ھاۋا بىرە بولماز بۈتۈن دىن ئىشى
Negü ter eşitgil sakınuk kişi, havâ bire bolmaz bütün din işi
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Takva sahibi insan ne der, dinle, nefsine kapılan kimse din işini tam yapamaz.
🇬🇧 EN 'Hear what the pious man of prayer expressed: Religion thrives not in a lustful breast:'
#3344 ئودغۇرمىش (زاھىد)
نەزمىي يەشمىسى:
ھەۋەس، نەپس بۇ دىننىڭ بۈيۈك دۈشمىنى،
تائەتتىن ئازدۇرار ئۇلار بەندىتى.

''Desire and lust are mortal enemies; They lead the serving thrall from pieties.''

Din hevesin ve nefsin en büyük düşmanıdır, bu ikisi ibâdet etmek isteyen kulu yolundan şaşırtır.

نەسرىي يەشمىسى:
قارا، ھاۋايى ھەۋەس بىلەن نەپس چوڭ دۈشمەندۇر، بۇ ئىككىسى ئىبادەت قىلغۇچى قۇلنى يولدىن ئازدۇرىدۇ.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
ھاۋا نەفس بىلە كۆر ياغى ئول ئۇلۇغ بۇ ئىكى ئازىتۇر تاپۇغچى قۇلۇغ
Havâ nefs bile kör yağı ol uluğ, bu iki azıtur tapuğçı kuluğ
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Din hevesin ve nefsin en büyük düşmanıdır, bu ikisi ibâdet etmek isteyen kulu yolundan şaşırtır.
🇬🇧 EN ''Desire and lust are mortal enemies; They lead the serving thrall from pieties.''
#3345 ئودغۇرمىش (زاھىد)
نەزمىي يەشمىسى:
ھەۋەسكە بېرىلسە، ئەر تۇتقۇن بولۇر،
دېسەم تەن ئارزۇسىن، مېنى قۇل قىلۇر.

''He who yields to desire is bound in chain; If flesh prevails, it makes me slave again!''

Nefsine kapılırsa, insan onun esiri olur, tenin arzusuna uyarsam, beni kul eder

نەسرىي يەشمىسى:
ھاۋايى ھەۋەسكە يول قويسا، كىشى تۇتقۇن بولىدۇ، ۋۇجۇدۇم ئارزۇسىغا يەتسە، ئۇ مېنى قۇل قىلىدۇ.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
ھاۋاقا بولۇ بەرسە تۇتغۇن بولۇر ئەت ئۆز ئارزۇ بۇلسا مەنى قۇل قىلۇر
Havâka bolu berse tutğun bolur, et öz ârzû bulsa meni kul kılur
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Nefsine kapılırsa, insan onun esiri olur, tenin arzusuna uyarsam, beni kul eder
🇬🇧 EN ''He who yields to desire is bound in chain; If flesh prevails, it makes me slave again!''
#3346 ئودغۇرمىش (زاھىد)
نەزمىي يەشمىسى:
ھەۋەسكە بېرىلمە، ئەقىل بىرلە كەس،
تېنىڭ باش كۆتۈرسە، بىلىم بىرلە باس.

''Crush raw desires with reason firm and slow; And when flesh rises, strike with knowledge low!''

Hevesin tesirinde kalma, akıl ile karar ver, ten baş kaldırırsa, bilgi ile hâkim ol.

نەسرىي يەشمىسى:
ھاۋايى ھەۋەسكە بېرىلمە، ئۇنى ئەقىل بىلەن رەت قىل، ۋۇجۇدۇڭ باش كۆتۈرۈپ چىقسا، بىلىم بىلەن باس.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
ھاۋاقا باسىقما ئۇقۇش بىرلە كەس ئەت ئۆز باش كۆتۈرسە بىلىگ بىرلە باس
Havâka basıkma ukuş birle kes, et öz baş kötürse bilig birle bas
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Hevesin tesirinde kalma, akıl ile karar ver, ten baş kaldırırsa, bilgi ile hâkim ol.
🇬🇧 EN ''Crush raw desires with reason firm and slow; And when flesh rises, strike with knowledge low!''
#3347 ئودغۇرمىش (زاھىد)
نەزمىي يەشمىسى:
ئاشۇنداق سەۋەبتىن شەھەرنى قويۇپ،
بۇ يەرگە كېلىپمەن ئېغىر يۈك يۈدۈپ.

'For this sole cause I left both town and lane, And sought this mountain refuge through my pain.'

Böyle olduğu için, ben köy ve şehirleri bırakıp, ağır zahmetlere katlanarak, buraya sığındım.

نەسرىي يەشمىسى:
شۇنداق بولغىنى ئۈچۈن مەن شەھەر كەنتنى تاشلاپ، ئېغىر مۇشەققەت چەكسەممۇ بۇ يەرگە جايلاشتىم.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
بۇ ياڭلىغ ئۈچۈن مەن ئۇلۇش كەند قودۇپ بۇ يەركە سىغىندىم ئاغىر يۈك يۈدۈپ
Bu yañlığ üçün men uluş kend kodup, bu yerke sığındım ağır yük yüdüp
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Böyle olduğu için, ben köy ve şehirleri bırakıp, ağır zahmetlere katlanarak, buraya sığındım.
🇬🇧 EN 'For this sole cause I left both town and lane, And sought this mountain refuge through my pain.'
#3348 ئودغۇرمىش (زاھىد)
نەزمىي يەشمىسى:
يۈرۈپمەن كىشىدىن ئەگەر ئايرىلىپ،
قۇرۇق سۆزلىمەسمەن، نە غەيۋەت قىلىپ.

'Though far from men I dwell in lonely wood, No idle gossip stains my solitude.'

İnsanlardan ayrı yaşıyorsam, buna mukabil boş söz de sarfetmiyorum ve dedi-kodu yapmıyorum.

نەسرىي يەشمىسى:
ئەگەر كىشىلەر ئارىسىدىن چەتلەشكەن بولسام، قۇرۇق سۆزلەۋاتقىنىم، ياكى ئەيىبلەۋاتقىنىم يوق.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
كىشىدە ئۆڭىن بولدۇم ئەرسە قالى قۇرۇغ سۆزلەمەز-مەن نە غىبەت تىلى
Kişide öñin boldum erse kalı, kuruğ sözlemez-men ne ğibet tili
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR İnsanlardan ayrı yaşıyorsam, buna mukabil boş söz de sarfetmiyorum ve dedi-kodu yapmıyorum.
🇬🇧 EN 'Though far from men I dwell in lonely wood, No idle gossip stains my solitude.'
#3349 ئودغۇرمىش (زاھىد)
نەزمىي يەشمىسى:
كى يالغۇز تۈرۈرسەن دېدىڭ ئەي قاياش،
خۇدا يادى ھەمراھ، ماڭا بەس، ئاداش.

'Thou saidst: 'Thou art alone,' O brother dear! God's holy remembrance is my comrade here!'

Ey kardeş, sen bana:—Yalnız yaşıyorsun—dedin, ey dostum, zikruHah benim için kâfi bir arkadaştır.

نەسرىي يەشمىسى:
ئەي قېرىنداش، نېمىشقا يالغۇز تۇرسەن، دېدىڭ، ئەي دوستۇم، خۇدانىڭ يادى مەن ئۈچۈن ھەمراھ.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
بۇ يالڭۇز-تۇرۇر سەن تەدىڭ ئاي قاداش بايات يادى ئىش تاپ ماڭا ئاي ئاداش
Bu yalñuz-turur sen tediñ ay kadaş, bayat yadı iş tap maña ay adaş
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Ey kardeş, sen bana:—Yalnız yaşıyorsun—dedin, ey dostum, zikruHah benim için kâfi bir arkadaştır.
🇬🇧 EN 'Thou saidst: 'Thou art alone,' O brother dear! God's holy remembrance is my comrade here!'
#3350 ئودغۇرمىش (زاھىد)
نەزمىي يەشمىسى:
قېرىنداش - يېقىندىن گەر ئولدۇم يىراق،
تۇيدۇرماي ئۆتەرمەن ئاچ - توقۇم بىراق.

'And if from relatives I dwell apart, I lay no hunger's burden on their heart.'

Yakın akraba ve kardeşlerden uzak bulunmama gelince, ne aç olduğum zaman ve ne tok olduğum zaman, onlara bir yük olmadım.

نەسرىي يەشمىسى:
يېقىن قوۋم قېرىنداشلىرىمدىن يىراق بولغىنىمنىڭ سەۋەبى ئۇلارغا ئاچ توقۇمنى يۈكلىمەسلىك ئىدى .
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
ياقىن قا قاداشتىن يىراق بولدۇقۇم ئولارقا تۈدۈرمەدىم ئاچىم توقۇم
Yakın ka kadaştın yırak boldukum, olarka tüdürmedim açım tokum
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Yakın akraba ve kardeşlerden uzak bulunmama gelince, ne aç olduğum zaman ve ne tok olduğum zaman, onlara bir yük olmadım.
🇬🇧 EN 'And if from relatives I dwell apart, I lay no hunger's burden on their heart.'
#3351 ئودغۇرمىش (زاھىد)
نەزمىي يەشمىسى:
خەلق كۆڭلى نازۇك، ئالماق ئۇنى تەس،
كۆڭۈل سۇنغانغا قارشى، خۇدا ئەدلى بەس.

'Men's hearts are frail; to guard them is severe; If hearts be crushed, God’s justice draweth near!'

Halkın gönülü yufkadır, onu muhafaza etmek çok güçtür, burada gönül kınlırsa, ilâhî adaletle karşılaşılır, bu ise, kâfidir.

نەسرىي يەشمىسى:
خەلقنىڭ كۆڭلى نازۇك، ئۇنى ئاسراش قىيىن، كۆڭلى سۇنسا، ئۇنىڭغا قارشى خۇدانىڭ ئەدلى كۇپايە.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
بودۇن كۆڭلى يۇۋقا كۈدەزمەكى سارپ كۆڭۈل سىنسا ھاسمى بايات ئادلى تاپ
Bodun köñli yuvka küdezmeki sarp, köñül sınsa hasmı bayat adli tap
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Halkın gönülü yufkadır, onu muhafaza etmek çok güçtür, burada gönül kınlırsa, ilâhî adaletle karşılaşılır, bu ise, kâfidir.
🇬🇧 EN 'Men's hearts are frail; to guard them is severe; If hearts be crushed, God’s justice draweth near!'
#3352 ئودغۇرمىش (زاھىد)
نەزمىي يەشمىسى:
خەلق گەرچە مەندىن نەپ - پايدا كۆرمەس،
ئۇلارغا مېنىڭدىن زىيانمۇ يەتمەس.

'Though to mankind no benefit I give, At least from harm of mine in peace they live!'

Her ne kadar benden halka fayda yok ise de, onlar benden zarar da görmezler.

نەسرىي يەشمىسى:
مەندىن خەلققە ھېچ پايدا يەتمىگەن بولسىمۇ، مەندىن زىيانمۇ كۆرمەيدۇ.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
نەچە بولماسا ھالققا مەندىن ئاسىغ يەمە كۆرمەگەيلەر مەنىڭدىن ياسىغ
Neçe bolmasa halkka mendin asığ, yeme körmegeyler meniñdin yasığ
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Her ne kadar benden halka fayda yok ise de, onlar benden zarar da görmezler.
🇬🇧 EN 'Though to mankind no benefit I give, At least from harm of mine in peace they live!'
#3353 ئودغۇرمىش (زاھىد)
نەزمىي يەشمىسى:
زىيان - نەپ، نە ياخشى - يامانلىق،
بارى، خۇدادىن كېلۈر بۇ، ئۇنىڭ تەقدىرى.

'Profit and loss, the evil and the fair, Flow from God’s decree and destiny with care.'

Fayda ve zarar, iyilik ve kötülük hep Tanrıdan gelir, bu onun takdiridir.

نەسرىي يەشمىسى:
پايدا زىيان، ياخشىلىق ۋە يامانلىق ھەممىسى خۇدادىن بولىدۇ، بۇ ئاللانىڭ تەقدىرىدۇر.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
ئاسىغ ياس نە ئەدگۈ نە ئىسىز بارى باياتتىن-تۇرۇر كۆر ئانىڭ تاقدىرى
Asığ yas ne edgü ne isiz barı, bayattın-turur kör anıñ takdiri
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Fayda ve zarar, iyilik ve kötülük hep Tanrıdan gelir, bu onun takdiridir.
🇬🇧 EN 'Profit and loss, the evil and the fair, Flow from God’s decree and destiny with care.'
#3354 ئودغۇرمىش (زاھىد)
نەزمىي يەشمىسى:
بۇ ئەرشتىن تۆۋەن يەر ئاستىغىچە تا،
ئېرۇر ھەممە بىردەك موھتاج خۇداغا.

'From highest Throne unto the subterranean clay, All creatures need the Lord by night and day.'

Yukarıdaki Arş ile aşağıdaki toprak arasında bulunan her şey, aynı şekilde, Tanrıya muhtacdır.

نەسرىي يەشمىسى:
قارا، ئەرشتىن تارتىپ، تۆۋەن تەھتساراغىچە ھەممىسى بىردەك خۇداغا موھتاجدۇر.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
بۇ ئارشتا قودى كۆر سەراقا تەگى تۈزۈ بارچا بىر تەگ باياتقا مۇڭى
Bu arşta kodı kör serâka tegi, tüzü barça bir teg bayatka muñı
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Yukarıdaki Arş ile aşağıdaki toprak arasında bulunan her şey, aynı şekilde, Tanrıya muhtacdır.
🇬🇧 EN 'From highest Throne unto the subterranean clay, All creatures need the Lord by night and day.'
#3355 ئودغۇرمىش (زاھىد)
نەزمىي يەشمىسى:
زىيانمۇ، يا پايدا، كىشىلەر ئارا نېمە بار،
ئەي مەشھۇر، بۇ مەلۇم ساڭا.

'What dwells among mankind, O friend of fame? Both loss and gain, as well thou know'st the same.'

Ey namlı, insanlar arasında ne var, fayda yahut zarar ve ziyan, onu sen biliyorsun.

نەسرىي يەشمىسى:
ئەي مەشھۇر، كىشىلەر ئارىسىدا نېمىلەر بار؟ پايدىمۇ، زىيان زەرەرمۇ، ھەممىسى ماڭا ئايان.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
نەگۈ بار كىشىلەر ئارا ئاي كۈلۈگ ئاسىغ تۇت يا قور ياس ساڭا بەلگۈلۈگ
Negü bar kişiler ara ay külüg, asığ tut ya kor yas saña belgülüg
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Ey namlı, insanlar arasında ne var, fayda yahut zarar ve ziyan, onu sen biliyorsun.
🇬🇧 EN 'What dwells among mankind, O friend of fame? Both loss and gain, as well thou know'st the same.'
#3356 ئودغۇرمىش (زاھىد)
نەزمىي يەشمىسى:
سورايسەن نە پايدا تائەتتىن دېيان،
بۇدۇر قۇللۇق، ئىشىك ئاچار قۇل سايان.

'Thou askest: 'What avails this prayer of mine?' Prayer is servitude that unlocks gates divine!'

İbâdetin ne faydası var — diye soruyorsun, ibâdet kulluktur ve kula kapıları açar.

نەسرىي يەشمىسى:
ئىبادەتنىڭ نېمە پايدىسى بار، دەپ سورايسەن، ئىبادەت قۇللۇق قىلماقتۇر. ئۇ قۇلغا ئىشىك ئاچىدۇ.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
نەگۈ ئاسغى بار تەپ ئايۇر سەن تاپۇغ تاپۇغ قۇللۇق ئول قۇلقا ئاچتى قاپۇغ
Negü asğı bar tep ayur sen tapuğ, tapuğ kulluk ol kulka açtı kapuğ
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR İbâdetin ne faydası var — diye soruyorsun, ibâdet kulluktur ve kula kapıları açar.
🇬🇧 EN 'Thou askest: 'What avails this prayer of mine?' Prayer is servitude that unlocks gates divine!'
#3357 ئودغۇرمىش (زاھىد)
نەزمىي يەشمىسى:
قۇل ئاتى نام ئولدى قۇلغا شۇنىڭچۈن،
بېرىپ تاغقا قىلسۇن تائەت كۈنۈ تۇن.

''Servant' is named a thrall because he prays, Dwelling on mountain heights through nights and days.'

Kul adı bundan dolayı kula unvan oldu, o dağa çekilip, gece-gündüz ibâdet etmelidir.

نەسرىي يەشمىسى:
قۇل دېگەن ئات شۇنىڭ ئۈچۈنمۇ قۇلغا ئاتاق بولدىكى، ئۇ كېچە كۈندۈز تاغلارغا چىقىپ ئىبادەت قىلىدۇ.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
قۇل ئاتى ئانىن بولدى قۇلقا ئاياغ تاپۇغ قىلسا تۈن كۈن ئۇلۇ بولسا تاغ
Kul atı anın boldı kulka ayağ, tapuğ kılsa tün kün ulu bolsa tağ
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Kul adı bundan dolayı kula unvan oldu, o dağa çekilip, gece-gündüz ibâdet etmelidir.
🇬🇧 EN ''Servant' is named a thrall because he prays, Dwelling on mountain heights through nights and days.'
#3358 ئودغۇرمىش (زاھىد)
نەزمىي يەشمىسى:
قوبۇل قىلسۇن خۇدا ۋە يا قىلمىسۇن،
بۇ تائەت زىكرى ھېچ تىلدىن چۈشمىسۇن.

'Whether the Sovereign Lord accept or spurn, From prayer and praise my tongue will never turn.'

Kula bu ad verilmemiş olsa bile, kadir Tanrı ister kabul etsin-ister etmesin, ibâdet ve zikir dilden düşmemelidir.

نەسرىي يەشمىسى:
قادىر خۇدا خۇش كۆرسىمۇ، خۇش كۆرمىسىمۇ، ئىبادەت دېگەن سۆز تىلدىن چۈشمەسلىكى كېرەك.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
ياراتسا ياراتماسا ئەركلىگ بايات تاپۇغ ئاتى تىلدە ئاتاماسا ئات
Yaratsa yaratmasa erklig bayat, tapuğ atı tilde atamasa at
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Kula bu ad verilmemiş olsa bile, kadir Tanrı ister kabul etsin-ister etmesin, ibâdet ve zikir dilden düşmemelidir.
🇬🇧 EN 'Whether the Sovereign Lord accept or spurn, From prayer and praise my tongue will never turn.'
#3359 ئودغۇرمىش (زاھىد)
نەزمىي يەشمىسى:
بۇ يالغۇزلۇقۇمدىن ماڭا يوق زىيان،
بۇنىڭلە بولۇندى تەنۇ دىن ئامان.

'No loss hath touched me from this lonely state; In body and in faith, my peace is great!'

Bu yalnızlığımın bana zararı yoktur, ten ve din sıhhatini ben burada buldum.

نەسرىي يەشمىسى:
بۇ يالغۇزلۇقمۇنىڭ ماڭا زىيىنى يوق، ۋۇجۇدۇم ۋە دىنىمنىڭ ئېسەنلىكىنى شۇ يەردىلا تاپتىم.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
بۇ يالڭۇزلۇقۇمدىن ماڭا ياسى يوق ئەت ئۆز دىن ئەسەنىن مۇنىن بۇلدۇم ئوق
Bu yalñuzlukumdın maña yası yok, et öz din esenin munın buldum ok
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Bu yalnızlığımın bana zararı yoktur, ten ve din sıhhatini ben burada buldum.
🇬🇧 EN 'No loss hath touched me from this lonely state; In body and in faith, my peace is great!'
#3360 ئودغۇرمىش (زاھىد)
نەزمىي يەشمىسى:
نە ياخشى دەر ئاڭلا، بۇ بېيىت ئېيتقۇچى،
تېشىغا باقما، كۆر مەنىسىن ئىچى.

'Hear what the poet sang in verse profound; Look not upon the form—seek meaning sound:'

Şu beyti söyleyen ne der, dinle, dışına bakma, içine ve mânasına dikkat et.

نەسرىي يەشمىسى:
بۇ بېيىت ئېيتقۇچى نېمە دەيدۇ، ئاڭلا، سىرتىغا قارىماي، ئىچىدىكى مەنىسىگە نەزەر سال:
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
نەگۈ تەر ئەشىتگىل بۇ بەيت ئايغۇچى تاشى كۆرمە مانى باقا كۆر ئىچى
Negü ter eşitgil bu beyt ayğuçı, taşı körme mani baka kör içi
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Şu beyti söyleyen ne der, dinle, dışına bakma, içine ve mânasına dikkat et.
🇬🇧 EN 'Hear what the poet sang in verse profound; Look not upon the form—seek meaning sound:'
#3361 ئودغۇرمىش (زاھىد)
نەزمىي يەشمىسى:
ئەي ماھىر كىشى سەن يۈر تەنھا بولۇپ،
تۇتى سۆز ئۆگەندى ئۇ يالغۇز يۈرۈپ.

''Walk solitary, free from comrade's yoke; Behold the parrot: all alone it spoke!''

Ey insanların mahiri, tek başına ve arkadaşsız yürü, bak, papağan konuşmağı ve söz söylemeği kendi başına elde etti.

نەسرىي يەشمىسى:
”ئەي ماھىر ئىنسان، يالغۇز، يولداشسىز يۈرگىن، تۈتىمۇ يالغۇز يۈرۈپ ، تىل ۋە سۆزنى ئۆگەندى. 3343. تەقۋادار كىشى نېمە دەيدۇ، ئاڭلا: دىن ئىشى ھاۋايى ھەۋەس بىلەن بىللە بولالمايدۇ. 3344. قارا، ھاۋايى ھەۋەس بىلەن نەپس چوڭ دۈشمەندۇر، بۇ ئىككىسى ئىبادەت قىلغۇچى قۇلنى يولدىن ئازدۇرىدۇ. 3345. ھاۋايى ھەۋەسكە يول قويسا، كىشى تۇتقۇن بولىدۇ، ۋۇجۇدۇم ئارزۇسىغا يەتسە، ئۇ مېنى قۇل قىلىدۇ. 3346. ھاۋايى ھەۋەسكە بېرىلمە، ئۇنى ئەقىل بىلەن رەت قىل، ۋۇجۇدۇڭ باش كۆتۈرۈپ چىقسا، بىلىم بىلەن باس. 3347. شۇنداق بولغىنى ئۈچۈن مەن شەھەر كەنتنى تاشلاپ، ئېغىر مۇشەققەت چەكسەممۇ بۇ يەرگە جايلاشتىم. 3348. ئەگەر كىشىلەر ئارىسىدىن چەتلەشكەن بولسام، قۇرۇق سۆزلەۋاتقىنىم، ياكى ئەيىبلەۋاتقىنىم يوق. 3349. ئەي قېرىنداش، نېمىشقا يالغۇز تۇرسەن، دېدىڭ، ئەي دوستۇم، خۇدانىڭ يادى مەن ئۈچۈن ھەمراھ. 3350. يېقىن قوۋم قېرىنداشلىرىمدىن يىراق بولغىنىمنىڭ سەۋەبى ئۇلارغا ئاچ توقۇمنى يۈكلىمەسلىك ئىدى . 3351. خەلقنىڭ كۆڭلى نازۇك، ئۇنى ئاسراش قىيىن، كۆڭلى سۇنسا، ئۇنىڭغا قارشى خۇدانىڭ ئەدلى كۇپايە. 3352. مەندىن خەلققە ھېچ پايدا يەتمىگەن بولسىمۇ، مەندىن زىيانمۇ كۆرمەيدۇ. 3353. پايدا زىيان، ياخشىلىق ۋە يامانلىق ھەممىسى خۇدادىن بولىدۇ، بۇ ئاللانىڭ تەقدىرىدۇر. 3354. قارا، ئەرشتىن تارتىپ، تۆۋەن تەھتساراغچە ھەممىسى بىردەك خۇداغا موھتاجدۇر. 3355. ئەي مەشھۇر، كىشىلەر ئارىسىدا نېمىلەر بار؟ پايدىمۇ، زىيان زەرەرمۇ، ھەممىسى ماڭا ئايان. 3356. ئىبادەتنىڭ نېمە پايدىسى بار، دەپ سورايسەن، ئىبادەت قۇللۇق قىلماقتۇر. ئۇ قۇلغا ئىشىك ئاچىدۇ. 3357. قۇل دېگەن ئات شۇنىڭ ئۈچۈنمۇ قۇلغا ئاتاق بولدىكى، ئۇ كېچە كۈندۈز تاغلارغا چىقىپ ئىبادەت قىلىدۇ. 3358. قادىر خۇدا خۇش كۆرسىمۇ، خۇش كۆرمىسىمۇ، ئىبادەت دېگەن سۆز تىلدىن چۈشمەسلىكى كېرەك. 3359. بۇ يالغۇزلۇقمۇنىڭ ماڭا زىيىنى يوق، ۋۇجۇدۇم ۋە دىنىمنىڭ ئېسەنلىكىنى شۇ يەردىلا تاپتىم. 3360. بۇ بېيىت ئېيتقۇچى نېمە دەيدۇ، ئاڭلا، سىرتىغا قارىماي، ئىچىدىكى مەنىسىگە نەزەر سال: 3361. ”ئەي ماھىر ئىنسان، يالغۇز، يولداشسىز يۈرگىن، تۈتىمۇ يالغۇز يۈرۈپ ، تىل ۋە سۆزنى ئۆگەندى.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
يورى يالڭۇز ئىشسىز ئاي يالڭۇق ئۇزى تۇتى قىلدى يالڭۇز تىلى كۆر سۆزى
Yorı yalñuz işsiz ay yalñuk uzı, tutı kıldı yalñuz tili kör sözi
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Ey insanların mahiri, tek başına ve arkadaşsız yürü, bak, papağan konuşmağı ve söz söylemeği kendi başına elde etti.
🇬🇧 EN ''Walk solitary, free from comrade's yoke; Behold the parrot: all alone it spoke!''
#3362 ئودغۇرمىش (زاھىد)
نەزمىي يەشمىسى:
تائەتچى تائەت قىلسا يالغۇز ئەگەر،
بولۇر نە زىيىنى ئۇ يالغۇز تۈرۈپ.

''If solitary the servant bends to pray, How can his solitude harm folk away?''

Kul yalnız ve tek başına ibâdet ederse, bu tek bir kimseden halka nasıl zarar gelebilir.

نەسرىي يەشمىسى:
ئىبادەت قىلغۇچى ئۆزى يالغۇز ئىبادەت قىلسا، يالغۇز ئۆزى خەلققە قانداقمۇ زىيان كەلتۈرسۇن؟“
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
تاپۇغچى تاپىنسا بۇ يالڭۇز ئۆزۈن نەگۈ قور قىلۇر كۈنكە يالڭۇز ئۆزى
Tapuğçı tapınsa bu yalñuz özün, negü kor kılur künke yalñuz özi
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Kul yalnız ve tek başına ibâdet ederse, bu tek bir kimseden halka nasıl zarar gelebilir.
🇬🇧 EN ''If solitary the servant bends to pray, How can his solitude harm folk away?''
#3363 ئودغۇرمىش (زاھىد)
نەزمىي يەشمىسى:
كىشى سۆھبىتىنى ماختارسەن قاياش،
نېچۈكمۇ قېتىلماق ئۇلارغا ئاداش.

'Thou praisedst mingling with mankind, my friend; Yet how can one with worldly crowds contend?'

Ey kardeş, insanlara karışmağı öğdün, fakat insan onlara nasıl katılır ve onlar ile nasıl ahbap olur.

نەسرىي يەشمىسى:
قېرىنداش، كىشىلەرگە ئارىلىشىشنى ماختىدىڭ، قانداق ئارىلىشىش، دوست تۇتۇش كېرەك؟
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
كىشىكە قاتىلماقنى ئۆگدۈڭ قاداش نەگۈ تەگ قالىلغۇ يا بولسا ئاداش
Kişike katılmaknı ögdüñ kadaş, negü teg kalılğu ya bolsa adaş
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Ey kardeş, insanlara karışmağı öğdün, fakat insan onlara nasıl katılır ve onlar ile nasıl ahbap olur.
🇬🇧 EN 'Thou praisedst mingling with mankind, my friend; Yet how can one with worldly crowds contend?'
#3364 ئودغۇرمىش (زاھىد)
نەزمىي يەشمىسى:
ماڭا كەلگىنىڭدىن بېرى مەن بۇ كۈن،
تائەتتىن قېلىپمەن، بۇنى كۆر، چۈشۈن.

'Since thy arrival on this very day, I was cut off from prayer—reflect, I say!'

işte bana geldiğinden beri ben bugün ibâdetten geri kaldım, bir düşünsene.

نەسرىي يەشمىسى:
مانا، بۈگۈن سەن كەلگەندىن بۇيان تائەت ئىبادەتتىن قالدىم، ئەقلىڭ بىلەن نەزەر سال.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
ماڭا كەلمىشىڭدە بەرۈ مەن بۇ كۈن تاپۇغدىن كەسىلدىم باقا كۆر ئۆگۈن
Maña kelmişiñde berü men bu kün, tapuğdın kesildim baka kör ögün
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR işte bana geldiğinden beri ben bugün ibâdetten geri kaldım, bir düşünsene.
🇬🇧 EN 'Since thy arrival on this very day, I was cut off from prayer—reflect, I say!'
#3365 ئودغۇرمىش (زاھىد)
نەزمىي يەشمىسى:
قوشۇلغانلىقىمدىن ئۆزۈم بىر ساڭا،
زىيان شۇنچە بولسا، كۈچەتمە مۇڭا.

'If mingling with just thee costs me so dear, Urge me no more to join the crowded sphere!'

پەقەت يالغۇز سەن بىلەنلا ئارىلاشقىنىم ئۈچۈن، زىيىنى شۇنچىلىك بولدى، ئەمدى ئارتۇق زورلىما.

نەسرىي يەشمىسى:
پەقەت يالغۇز سەن بىلەنلا ئارىلاشقىنىم ئۈچۈن، زىيىنى شۇنچىلىك بولدى، ئەمدى ئارتۇق زورلىما.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
قوشۇلغانلىقىمدىن ئۆزۈم بىر ساڭا، زىيان شۇنچە بولسا، كۈچەتمە مۇڭا.
قوشۇلغانلىقىمدىن ئۆزۈم بىر ساڭا، / زىيان شۇنچە بولسا، كۈچەتمە مۇڭا.
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR پەقەت يالغۇز سەن بىلەنلا ئارىلاشقىنىم ئۈچۈن، زىيىنى شۇنچىلىك بولدى، ئەمدى ئارتۇق زورلىما.
🇬🇧 EN 'If mingling with just thee costs me so dear, Urge me no more to join the crowded sphere!'
#3366 ئودغۇرمىش (زاھىد)
نەزمىي يەشمىسى:
ئۆزۈم كىرسەم ئەمدى كىشىلەر ئارا،
نېچۈك تەگكەي قولۇم تائەتكە، قارا.

'If company with one brings such delay, How could I pray if in the town I stay?'

Bir tek seninle buluşmanın zararı bu kadar olursa, artık beni fazla zorlama.

نەسرىي يەشمىسى:
مەن ئەمدى كىشىلەر ئارىسىغا كىرسەم، تائەت ئىبادەتكە قاچان قولۇم تېگىدۇ؟
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
تەك ئۆك بىر ساڭا ئۆز قاتىلمىش ئۈچۈن ياسى مۇنچا ئەرسە كۈچەمە كۈچۈن
Tek ök bir saña öz katılmış üçün, yası munça erse küçeme küçün
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Bir tek seninle buluşmanın zararı bu kadar olursa, artık beni fazla zorlama.
🇬🇧 EN 'If company with one brings such delay, How could I pray if in the town I stay?'
#3367 ئودغۇرمىش (زاھىد)
نەزمىي يەشمىسى:
ئۆگدۈلمىش دېدىكىم: ئىشىتىم سۆزۈڭ،
مەن ئېيتاي، ئىشىت سەن، ئۆرۈمەي يۈزۈڭ.

Ögdülmiş answered: 'I have heard thy plea; Turn not thy face away; now hearken to me:'

Öğdülmiş cevap verdi ve: — Sözünü dinledim, sen de beni dinle, yüzünü çevirme — dedi —

نەسرىي يەشمىسى:
ئۆگدۈلمىش جاۋاب بېرىپ دېدى: سۆزۈڭنى ئاڭلىدىم، سەنمۇ مېنىڭ سۆزۈمنى ئاڭلا، يۈز ئۆرۈمە.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
يانۇت بەردى ئۆگدۈلمىش ئايدى سۆزۈگ ئەشىتتىم ئەشىت سەن ئەۋۈرمە يۈزۈڭ
Yanut berdi ögdülmiş aydı sözüg, eşittim eşit sen evürme yüzüñ
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Öğdülmiş cevap verdi ve: — Sözünü dinledim, sen de beni dinle, yüzünü çevirme — dedi —
🇬🇧 EN Ögdülmiş answered: 'I have heard thy plea; Turn not thy face away; now hearken to me:'
#3368 ئودغۇرمىش (زاھىد)
نەزمىي يەشمىسى:
سەن ئېيتقان بۇ سۆزلەر ھەقىقەت ئېرۇر،
قاراپ كۆرسە بىراق، بىر باھانىدۇر.

'All that thou sayest is indeed upright; Yet 'tis an excuse, when seen in reason's light!'

Söylediklerinin hepsi doğrudur, lâkin dikkat edersen, bunlar hakikatte ancak birer bahanedir.

نەسرىي يەشمىسى:
سەن ئېيتقان بۇ سۆزلەرنىڭ ھەممىسى شۇنداق، لېكىن ھەققەتلەپ قارىسا، بۇ بىر باھانىدۇر.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
سەن ئايمىش بۇ سۆز بارچا ئانداغ-تۇرۇر ھاقىقات كۆرۈ بارسا تىلداغ-تۇرۇر
Sen aymış bu söz barça andağ-turur, hakikat körü barsa tıldağ-turur
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Söylediklerinin hepsi doğrudur, lâkin dikkat edersen, bunlar hakikatte ancak birer bahanedir.
🇬🇧 EN 'All that thou sayest is indeed upright; Yet 'tis an excuse, when seen in reason's light!'
#3369 ئودغۇرمىش (زاھىد)
نەزمىي يەشمىسى:
ئېتىم مەڭگۈ تىرىك بولسۇن دېسە ئەر،
تىرىك چاغدا كىشىگە نەپ يەتكۈزەر.

'A living man must render aid to man, To lift his name and glorify his clan.'

İnsan hayatında kendisini yükseltmek ve adını yaşatmak için, başkalarına faydalı olmalıdır.

نەسرىي يەشمىسى:
تىرىك كىشى كىشىلەرگە پايدا كەلتۈرۈشى كېرەك، تىرىك دېگەن نامغا يارىشا كىشىلەرنى ئولۇغلاش كېرەك.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
كىشىكە تۇسۇلغۇ كەرەك بۇ تىرىگ تىرىگ تۇتسا ئاتىن قوپۇرسا ئەرىگ
Kişike tusulğu kerek bu tirig, tirig tutsa atın kopursa erig
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR İnsan hayatında kendisini yükseltmek ve adını yaşatmak için, başkalarına faydalı olmalıdır.
🇬🇧 EN 'A living man must render aid to man, To lift his name and glorify his clan.'
#3370 ئودغۇرمىش (زاھىد)
نەزمىي يەشمىسى:
يوق ئەرسە تىرىكلىك نىشان بەلگىسى،
ئۇنىڭ ياخشىلىقىن ئەدىن بىلگۈسى.

'What is the sign that one is yet alive, If from his hands no good deeds ever thrive?'

İnsanlar ondan bir iyilik görmezlerse, onun yaşadığı nereden belli olur.

نەسرىي يەشمىسى:
تىرىكلىكنىڭ نىشانى، ئۇنىڭ بەلگىسى نېمە، كىشىلەر ئۇنىڭ بىرەر ياخشىلىقىنى كۆرمىسە؟
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
تىرىگلىك نىشانى نە ئول بەلگۈسى كىشى كۆرمەسە بىر ئانىڭ ئەدگۈسى
Tiriglik nişânı ne ol belgüsi, kişi körmese bir anıñ edgüsi
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR İnsanlar ondan bir iyilik görmezlerse, onun yaşadığı nereden belli olur.
🇬🇧 EN 'What is the sign that one is yet alive, If from his hands no good deeds ever thrive?'
#3371 ئودغۇرمىش (زاھىد)
نەزمىي يەشمىسى:
خوتۇن ئال، ئۇ تۇغسۇن ئوغۇل - قىز قەۋەت،
دېسە ئەۋلادى يوق، ئەرەن ئۈچۈن سەت.

'Take thee a wife; let sons and daughters grow; To die without an heir is shame and woe!'

İnsan evlenmeli ve bir çok çoluk-çocuk sahibi olmalıdır, "evlâtsızdır" — demek, insan için bir hakarettir.

نەسرىي يەشمىسى:
خوتۇن ئېلىش كېرەك، كۆپ ئوغۇل، قىز تۇغۇلۇشى لازىم، ئوغلى يوق دېسە، بۇ ئەرگە سەت، ھاقارەتتۇر.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
كىسى ئالغۇ تۇغسا ئوغۇل قىز ئۈكۈش ئوغۇلسۇز تەسە ئەركە كۆركسۈز سۆكۈش
Kisi alğu tuğsa oğul kız üküş, oğulsuz tese erke körksüz söküş
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR İnsan evlenmeli ve bir çok çoluk-çocuk sahibi olmalıdır, "evlâtsızdır" — demek, insan için bir hakarettir.
🇬🇧 EN 'Take thee a wife; let sons and daughters grow; To die without an heir is shame and woe!'
#3372 ئودغۇرمىش (زاھىد)
نەزمىي يەشمىسى:
نېمە دەر، ئىشىتكىن،
كىشىلەر خىلى: خوتۇندۇر نەسلىنى ئۈزمەسلىك يولى.

'Hear what the best of men declared of yore: A wife preserves the lineage evermore:'

İnsanların seçkini ne der, dinle, neslin kesilmemesinin çâresi kadındır.

نەسرىي يەشمىسى:
ئادەملەرنىڭ سەرخىلى نېمە دەيدۇ، ئاڭلا، ئۇرۇقنىڭ ئۇزۇلۇپ قالماسلىقىنىڭ چارسى خوتۇن ئېلىش دۇر
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
نەگۈ تەر ئەشىتگىل كىشى ئۈدرۈمى ئۇرۇغ كەسمەگۈكە كىسى ئول ئەمى
Negü ter eşitgil kişi üdrümi, uruğ kesmegüke kisi ol emi
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR İnsanların seçkini ne der, dinle, neslin kesilmemesinin çâresi kadındır.
🇬🇧 EN 'Hear what the best of men declared of yore: A wife preserves the lineage evermore:'
#3373 ئودغۇرمىش (زاھىد)
نەزمىي يەشمىسى:
ئوغۇل - قىزسىز ئۆتكەن پۇشايمان يېدى: كېيىن،
كەلگۈچى قىل ئوغۇل - قىز، دېدى.

''The childless man repented as he died: 'O future folk, let heirs walk at your side!'''

Evlâtsız insan ölürken peşimanlığını ikrar etti ve:— Ey benden sonra gelen sen, çoluk-çocuk sahibi ol— dedi.

نەسرىي يەشمىسى:
ئوغۇلسىز ئادەم ئۆلەر ۋاقتىدا ئۆكۈنۈپ: ”ئەي كېيىنكىلەر، ئوغۇل قىزلىق بولۇڭلار“ دېگەن.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
ئوغۇلسۇز ئۆلۈردە ئۆكۈندى تىلىن ئايا كىن كەلىگلى ئوغۇل قىز قىلىن
Oğulsuz ölürde ökündi tilin, ayâ kin keligli oğul kız kılın
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Evlâtsız insan ölürken peşimanlığını ikrar etti ve:— Ey benden sonra gelen sen, çoluk-çocuk sahibi ol— dedi.
🇬🇧 EN ''The childless man repented as he died: 'O future folk, let heirs walk at your side!'''
#3374 ئودغۇرمىش (زاھىد)
نەزمىي يەشمىسى:
ئۆزىدىن بىر ئەۋلاد قالدۇرسا كېيىن،
ئۇنى ئۆلدى دېمەي، تىرىكتۇر دېگىن.

''He who leaves behind a noble son, Is never dead—his life is just begun!''

Öldükten sonra evlâdı kalan bir baba için "yaşamıyor" denilemez.

نەسرىي يەشمىسى:
ئاتىدىن كېيىن كىمنىڭ ئوغلى قالغان بولسا، بۇ ئاتىنى ”تىرىك“ دېگەندىن باشقا نام بىلەن ئاتىما.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
كىمىڭ ئوغلى قالسا ئاتادا كەدىن ئاتاما ئانى سەن تىرىگدە ئادىن
Kimiñ oğlı kalsa atada kedin, atama anı sen tirigde adın
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Öldükten sonra evlâdı kalan bir baba için "yaşamıyor" denilemez.
🇬🇧 EN ''He who leaves behind a noble son, Is never dead—his life is just begun!''
#3375 ئودغۇرمىش (زاھىد)
نەزمىي يەشمىسى:
نەسىلسىز ئۆلسە ئەر، تۈگەيدۇ ئۇرۇق،
جاھاندا ئات، ئورنى قالۇر بوش - قۇرۇق.

''He who dies childless leaves an empty name; His root is cut, extinguished is his flame!''

ئوغۇلسىز كىشى ئۆلسە، ئۇرۇقى ئۇزۇلىدۇ، دۇنيادا نامى ئۆچىدۇ، ئورنى بوش قالىدۇ.

نەسرىي يەشمىسى:
ئوغۇلسىز كىشى ئۆلسە، ئۇرۇقى ئۇزۇلىدۇ، دۇنيادا نامى ئۆچىدۇ، ئورنى بوش قالىدۇ.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
نەسىلسىز ئۆلسە ئەر، تۈگەيدۇ ئۇرۇق، جاھاندا ئات، ئورنى قالۇر بوش قۇرۇق.
نەسىلسىز ئۆلسە ئەر، تۈگەيدۇ ئۇرۇق، / جاھاندا ئات، ئورنى قالۇر بوش قۇرۇق.
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR ئوغۇلسىز كىشى ئۆلسە، ئۇرۇقى ئۇزۇلىدۇ، دۇنيادا نامى ئۆچىدۇ، ئورنى بوش قالىدۇ.
🇬🇧 EN ''He who dies childless leaves an empty name; His root is cut, extinguished is his flame!''
#3376 ئودغۇرمىش (زاھىد)
نەزمىي يەشمىسى:
جاۋاب بەردى ئودغۇرمىش: بۇ ھەقىقەت،
بۇنىڭدا يەنە بار بۆلەكچە ھالەت.

Odgurmış answered: 'True is what you cite; Yet is there another side unto this light:'

Odgurmış cevap verdi ve : —Doğru, fakat bunun başka türlü bir şekli de var — dedi —

نەسرىي يەشمىسى:
ئودغۇرمىش جاۋاب بېرىپ شۇنداق دېدى: بۇ راست، بۇنىڭدىن باشقىچىرەك يەنە بىر خىلى بار.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
يانۇت بەردى ئودغۇرمىش ئايدى بۇ چىن مۇنىڭدا ئادىنسىغ يەمە بار ئادىن
Yanut berdi odğurmış aydı bu çın, munıñda adınsığ yeme bar adın
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Odgurmış cevap verdi ve : —Doğru, fakat bunun başka türlü bir şekli de var — dedi —
🇬🇧 EN Odgurmış answered: 'True is what you cite; Yet is there another side unto this light:'
#3377 ئودغۇرمىش (زاھىد)
نەزمىي يەشمىسى:
ئەگەر ياخشى بولسا ئوغۇل - قىز زېرەك،
سېنىڭ ئېيتقىنىڭدەك بولۇر ئۇ، دېمەك.

''Tis so, if sons and daughters righteous grow, As thou hast set them forth in fair tableau.'

Eğer çoluk-çocuk iyi ve hayırlı olursa, bu iş senin dediğin gibi olur.

نەسرىي يەشمىسى:
ئەگەر ئوغۇل قىز ياخشى ۋە ئەدەپلىك بولسا، ئۇ خۇددى سەن تەرىپلىگەندەك بولىدۇ.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
قالى ئەدگۈ بولسا ئوغۇل قىز سىلىگ ئانى تەگ بولۇر كىم يورىتتىڭ تىلىگ
Kalı edgü bolsa oğul kız silig, anı teg bolur kim yorıttıñ tilig
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Eğer çoluk-çocuk iyi ve hayırlı olursa, bu iş senin dediğin gibi olur.
🇬🇧 EN ''Tis so, if sons and daughters righteous grow, As thou hast set them forth in fair tableau.'
#3378 ئودغۇرمىش (زاھىد)
نەزمىي يەشمىسى:
يامان بولسا لېكىن، يىغلانقاي سېنى،
سەن ئۆلگەندە، تېزلا ئۆتتۈغاي سېنى.

'But if they turn out wicked, they bring tears; And when thou diest, forget thee through the years!'

Eğer evlât hayırsız çıkarsa, hayatta seni inletir, ölünce de, seni çabucak unutur.

نەسرىي يەشمىسى:
ئەگەر يامان بولسا سېنى زارلىتىدۇ، سەن ئۆلسەڭ، تېزلا سېنى ئۇنتۇيدۇ.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
قالى بولسا ئىسىز ئۇلىتغاي سەنى ئۆزۈڭ ئۆلسە تەركىن ئۇنىتغاي سەنى
Kalı bolsa isiz ulıtğay seni, özüñ ölse terkin unıtğay seni
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Eğer evlât hayırsız çıkarsa, hayatta seni inletir, ölünce de, seni çabucak unutur.
🇬🇧 EN 'But if they turn out wicked, they bring tears; And when thou diest, forget thee through the years!'
#3379 ئودغۇرمىش (زاھىد)
نەزمىي يەشمىسى:
يامانلاپ ئېتىڭنى، قارغىش ياغدۇرار،
بولۇپ چوڭلارمۇ باش، ياتلار تىللىشار.

'With curses they will drag thy name in shame; Strangers and elders will denounce thy fame!'

Senin adını kötüler ve üstelik, büyükler başta olmak üzere, bütün yat-yabancı bed-duâ ederek, sana söğer.

نەسرىي يەشمىسى:
نامىڭنى قارغىش بىلەن يامان قىلىدۇ، ياتلار سېنى سۆكىدۇ، ئۆچمەنلىكى ئۇلغىيىدۇ.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
ئى̇سىز قىلغا ئاتىڭ ئۆزە قارغىشىن سەنى سۆكگە يات باز ئۇلۇغلار باشىن
İsiz kılğa atıñ öze karğışın, seni sökge yat baz uluğlar başın
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Senin adını kötüler ve üstelik, büyükler başta olmak üzere, bütün yat-yabancı bed-duâ ederek, sana söğer.
🇬🇧 EN 'With curses they will drag thy name in shame; Strangers and elders will denounce thy fame!'
#3380 ئودغۇرمىش (زاھىد)
نەزمىي يەشمىسى:
ئوغۇل - قىز يېغىدۇر،
يېغى نە كېرەك؟ يېغىسىز تىرىكلىك تېخى ئەزگۈرەك.

'Offspring are foes; what need hast thou of foes? A childless life is free from bitter woes!'

Çoluk-çocuk insana düşmandır, düşman neyine gerek, düşmansız hayat sürmek daha iyidir.

نەسرىي يەشمىسى:
ئوغۇل قىز دۈشمەندۇر، دۈشمەننىڭ نېمە كېرىكى بار؟ دۈشمەنسىز ياشاش تېخىمۇ ياخشىراقتۇر.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
ئوغۇل قىز ياغى ئول ياغى نە كەرەك ياغىسىز تىرىگلىك تاقى ئەدگۈرەك
Oğul kız yağı ol yağı ne kerek, yağısız tiriglik takı edgürek
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Çoluk-çocuk insana düşmandır, düşman neyine gerek, düşmansız hayat sürmek daha iyidir.
🇬🇧 EN 'Offspring are foes; what need hast thou of foes? A childless life is free from bitter woes!'
#3381 ئودغۇرمىش (زاھىد)
نەزمىي يەشمىسى:
يېغىدىن نېچۈكمۇ راھەتلەر كېلۇر،
يېغى ئاتى زىيانغا گۇۋاھلىق بېرۇر.

'How can one hope for peace from hostile breed? The very name of 'foe' bears bitter seed!'

Düşmandan nasıl rahatlık umarsın, düşmanın atı bile senin aleyhine şahitlik eder.

نەسرىي يەشمىسى:
دۈشمەندىن قانداقمۇ يورۇقلۇق كۈتكىلى بولىدۇ؟ دۈشمەننىڭ نامى زەرەردىن گۇۋاھلىق بېرىدۇ.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
ياغىدىن نەگۈ تەگ يارۇقلۇق بولۇر ياغى ئاتى ياسقا تانۇقلۇق بەرۈر
Yağıdın negü teg yarukluk bolur, yağı atı yaska tanukluk berür
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Düşmandan nasıl rahatlık umarsın, düşmanın atı bile senin aleyhine şahitlik eder.
🇬🇧 EN 'How can one hope for peace from hostile breed? The very name of 'foe' bears bitter seed!'
#3382 ئودغۇرمىش (زاھىد)
نەزمىي يەشمىسى:
نە ياخشى بىلىم بەردى ئىلمى چوڭقۇر: ئوغۇل،
- قىز ئېتى ئۆچمەس كۆلەڭگە ئېرۇر.

'How wonderfully spoke the learned head: Children are shadows that an elder dread!'

Bilgisi derin olan insan ne iyi bilgi vermiştir, oğul-kızın adı, insan için, giderilemeyen bir gölgedir.

نەسرىي يەشمىسى:
بىلىمى مول ئالىملار نەقەدەر ياخشى بىلىم بەرگەن: بالا چاقنىڭ نامى ئەر ئۈچۈن يوقالماس كۈلەڭگىدۇر.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
نە ئەدگۈ بىلىگ بەردى بىلگى قويۇغ ئوغۇل قىز ئاتى ئەركە كىتمەز ئويۇغ
Ne edgü bilig berdi bilgi koyuğ, oğul kız atı erke kitmez oyuğ
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Bilgisi derin olan insan ne iyi bilgi vermiştir, oğul-kızın adı, insan için, giderilemeyen bir gölgedir.
🇬🇧 EN 'How wonderfully spoke the learned head: Children are shadows that an elder dread!'
#3383 ئودغۇرمىش (زاھىد)
نەزمىي يەشمىسى:
بۇڭا ئوخشىشۇر بىر بىلىملىك سۆزى،
سۆزى توغرا، كۆڭلى تولا تۈز ئۆزى.

'Unto this likeness spoke the sage of old, Whose heart was straight, whose speech was purest gold:'

Bilgilinin buna benzer bir sözü vardır, dikkat edersen, temiz kalpli insan doğru söylemiştir.

نەسرىي يەشمىسى:
بىلىملىكنىڭ سۆزى بۇنىڭغا ئوخشاپ كېلىدۇ، نەزەر سالساڭ، ئوچۇق كۆڭۈل بىلەن توغرا سۆزلەپتۇ.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
مۇڭار مەڭزەر ئەمدى بىلىگلىگ سۆزى كۆنى سۆزلەمىش كۆرسە كۆڭلى يازى
Muñar meñzer emdi biliglig sözi, köni sözlemiş körse köñli yazı
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Bilgilinin buna benzer bir sözü vardır, dikkat edersen, temiz kalpli insan doğru söylemiştir.
🇬🇧 EN 'Unto this likeness spoke the sage of old, Whose heart was straight, whose speech was purest gold:'
#3384 ئودغۇرمىش (زاھىد)
نەزمىي يەشمىسى:
ئوغۇل - قىزنى دەپ سەن،
دىلىڭ سىيرىلۇر، قەيەردە ئوغۇل - قىز بۇ دەردنى بىلۇر.

''Thou consumest thyself for children's sake; Yet where are they who care what pain you take?''

Sen oğul-kız diye, kendini üzersin, bu zahmeti takdir eden oğul-kız nerede.

نەسرىي يەشمىسى:
”ئوغۇل قىز دەپ ئۆزۈڭنى كۆيدۈرسەن، بۇ ئەمگەكلىرىڭنى بىلىدىغان ئوغۇل قىز نەدە بار؟
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
ئۆزۈڭ سىزغۇرۇر سەن ئوغۇل قىز تەيۈ بۇ ئەمگەك بىلىگلى ئوغۇل قىز قايۇ
Özüñ sızğurur sen oğul kız teyü, bu emgek biligli oğul kız kayu
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Sen oğul-kız diye, kendini üzersin, bu zahmeti takdir eden oğul-kız nerede.
🇬🇧 EN ''Thou consumest thyself for children's sake; Yet where are they who care what pain you take?''
#3385 ئودغۇرمىش (زاھىد)
نەزمىي يەشمىسى:
يىغارسەن ھارامنى كېتەرسەن، قالۇر،
سەن يىغلاپ كېتەرسەن، ئۇ ھۇزۇر كۆرۈر.

''Thou hoarest wealth, and leav'st it when you die; Thou departest in groans, while they feast on high!''

Haram toplarsın, gidersen, kalır, sen inleye-inleye git, safâsını o sürsün.

نەسرىي يەشمىسى:
ھارام دۇنيا نى توپلايسەن، ئۆزۈڭ كېتىسەن، ئۇلار قالىدۇ، سەن مۇشەققەت چېكىپ ئۆتىسەن، ئۇ ئارزۇغا يېتىدۇ.“
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
تەرەر سەن ھارامىغ بارىر سەن قالىر سەن ئىنچىق يەيۈ بار ئول ئارزۇ يەيۈ
Terer sen harâmığ barır sen kalır, sen ınçık yeyü bar ol ârzû yeyü
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Haram toplarsın, gidersen, kalır, sen inleye-inleye git, safâsını o sürsün.
🇬🇧 EN ''Thou hoarest wealth, and leav'st it when you die; Thou departest in groans, while they feast on high!''
#3386 ئودغۇرمىش (زاھىد)
نەزمىي يەشمىسى:
كېمىگە چۈشكۈچى - خوتۇن ئالغۇچى،
دېڭىز ئىچرە كىرەر ئاڭا چۈشكۈچى.

'He who marries a wife hath boarded ship; Out into raging seas he makes his trip!'

Evlenen kimseyi bir gemiye binmiş farzet, gemiye binen kimse denize açılır.

نەسرىي يەشمىسى:
خوتۇن ئالغۇچىنى كېمىگە چۈشتى دەپ پەرەز قىل، كېمىگە چۈشكۈچى دېڭىزنىڭ ئوتتۇرىسىغا كىرىدۇ.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
كىمە مىندى ساقىن كىسى ئالغۇچى تەڭىز ئوترا كىردى كىمە مىڭۈچى
Kime mindi sakın kisi alğuçı, teñiz otra kirdi kime miñüçi
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Evlenen kimseyi bir gemiye binmiş farzet, gemiye binen kimse denize açılır.
🇬🇧 EN 'He who marries a wife hath boarded ship; Out into raging seas he makes his trip!'
#3387 ئودغۇرمىش (زاھىد)
نەزمىي يەشمىسى:
تۈغۈلسا ئوغۇل - قىز،
كېمىسى سۈنۈر، كېمە سۈتسا سۇدا تىرىك كىم قالۇر.

'When children come, the vessel breaks in twain; When ships are wrecked, who lives upon the main?'

Oğul-kız dünyaya gelirse, gemisi parçalanır, gemi parçalanınca, su içinde kim diri kalır.

نەسرىي يەشمىسى:
ئوغۇل قىز تۆرەلسە، كېمىسى سۇنىدۇ، كېمە سۇنسا، كىم سۇدا تىرىك قالىدۇ؟
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
ئوغۇل قىز تۆرۈسە كىمەسى سىنۇر كىمە سىنسا سۇۋدا تىرىگ كىم قالۇر
Oğul kız törüse kimesi sınur, kime sınsa suvda tirig kim kalur
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Oğul-kız dünyaya gelirse, gemisi parçalanır, gemi parçalanınca, su içinde kim diri kalır.
🇬🇧 EN 'When children come, the vessel breaks in twain; When ships are wrecked, who lives upon the main?'
#3388 ئودغۇرمىش (زاھىد)
نەزمىي يەشمىسى:
ئوغۇل قىزغا ئاتا بولغاننى كەچۈر،
ئۈنىڭكىم، يېڭىنى بىر زەھەر ئېرۇر.

'Pity the parent who bears children's care; The bread a father eats is poisoned fare!'

Oğul-kız sahibi insanın kusuruna bakmamak, evlât sahibinin yediği zehirdir.

نەسرىي يەشمىسى:
ئوغۇل قىزغا ئاتا بولغۇچىغا رەھىم قىلىش كېرەك، چۈنكى ئوغۇل قىزغا ئاتا بولغاننىڭ يېگىنى ئوغا بولىدۇ.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
ئوغۇل قىز ئاتاسىن سۇيۇرقاغۇ ئول ئوغۇل قىز ئاتاسى يەمى ئاغۇ ئول
Oğul kız atasın suyurkağu ol, oğul kız atası yemi ağu ol
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Oğul-kız sahibi insanın kusuruna bakmamak, evlât sahibinin yediği zehirdir.
🇬🇧 EN 'Pity the parent who bears children's care; The bread a father eats is poisoned fare!'
#3389 ئودغۇرمىش (زاھىد)
نەزمىي يەشمىسى:
ئوغۇل قىز يامىنى ئاتىدىن كېيىن،
ئاتىماس ئاتىسى، ئانىسى ئېتىن.

'An evil child, once parent lies in earth, Remembers not the folk who gave him birth!'

Evlâtların hayırsızı ölen anne ve babasını, bir kerre olsun, anmaz.

نەسرىي يەشمىسى:
ئوغۇل قىزنىڭ يامىنى ئاتىسىدىن كېيىن ئاتا ئانىسىنىڭ نامىنى ئاتاپ قويمايدۇ.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
ئوغۇل قىز ئىسىزى ئاتادا كەدىن ئاتاماز ئاتاسىن ئاناسىن ئادىن
Oğul kız isizi atada kedin, atamaz atasın anasın adın
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Evlâtların hayırsızı ölen anne ve babasını, bir kerre olsun, anmaz.
🇬🇧 EN 'An evil child, once parent lies in earth, Remembers not the folk who gave him birth!'
#3390 ئودغۇرمىش (زاھىد)
نەزمىي يەشمىسى:
بۇ ياڭلىغ ئوغۇل قىز قىلۇرمۇ ۋاپا،
ياماندۇر پەيلى ھەم قىلىقى جاپا.

'From such an offspring what fidelity springs, Whose habits are uncouth, whose conduct stings?'

Böyle çocuktan hiç vefa umulurmu, onun tabiatı kötü ve işi gücü cefâdır.

نەسرىي يەشمىسى:
بۇنىڭغا ئوخشاش بالا چاقىدىن ۋاپا كېلەمدۇ، قىلىقلىرى ياۋۇز، قىلمىشى جاپا تۇرسا ؟
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
بۇ ياڭلىغ ئىيالدىن قاچان بار ۋەفا قىلىقى ياۋۇز ئول قىلىنچى جەفا
Bu yañlığ iyâldın kaçan bar vefâ, kılıkı yavuz ol kılınçı cefâ
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Böyle çocuktan hiç vefa umulurmu, onun tabiatı kötü ve işi gücü cefâdır.
🇬🇧 EN 'From such an offspring what fidelity springs, Whose habits are uncouth, whose conduct stings?'
#3391 ئودغۇرمىش (زاھىد)
نەزمىي يەشمىسى:
ئوغۇل قىز ئاتىسى كۆپ ئەمگەك چېكەر،
يالا بىرلە مېھنەتنى پىلدەك يۈدەر.

'A father bears all hardships like a slave; He carries loads like elephants, to the grave!'

Oğul-kız babası her türlü zahmete katlanır, belâ ve mihnetleri de fil gibi yüklenir.

نەسرىي يەشمىسى:
ئوغۇل قىزنىڭ ئاتىسى ھەر خىل جاپا چېكىدۇ، بالا قازا، مۇشەققەتلەرنى پىلدەك ئۈستىگە ئارتىدۇ.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
ئوغۇل قىز ئاتاسى تۈ ئەمگەك كۈدەر بەلا مىھنەت ئەرسە ياڭان تەگ يۈدەر
Oğul kız atası tü emgek küder, belâ mihnet erse yañan teg yüder
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Oğul-kız babası her türlü zahmete katlanır, belâ ve mihnetleri de fil gibi yüklenir.
🇬🇧 EN 'A father bears all hardships like a slave; He carries loads like elephants, to the grave!'
#3392 ئودغۇرمىش (زاھىد)
نەزمىي يەشمىسى:
ئاداش، دوست، قېرىنداش تېپىپ تۇت دېدىڭ،
بۇ ياخشى، ئۇ بىر يۈك، تەستۇر يۈدمىكىڭ.

'Thou saidst: 'Make comrades, cultivate a friend;' 'Tis good, but hard the burdens that attend!'

Dost, ahbap ve arkadaş edinmeli—dedin, bu iyi, fakat bunların yükünü yüklenmek çok zordur.

نەسرىي يەشمىسى:
دوست، يولداش، ئۈلپەت تۇتۇش كېرەك، دېدىڭ، بۇغۇ ياخشى، لېكىن يۈكىنى كۆتەرمىكىڭ تەس.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
ئاداش قولداش ئارداش تۇتۇڭۇ تەدىڭ بۇ ئەدگۈ ئىدى تەرس يۈكى يۈدمەكىڭ
Adaş koldaş ardaş tutuñu tediñ, bu edgü idi ters yüki yüdmekiñ
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Dost, ahbap ve arkadaş edinmeli—dedin, bu iyi, fakat bunların yükünü yüklenmek çok zordur.
🇬🇧 EN 'Thou saidst: 'Make comrades, cultivate a friend;' 'Tis good, but hard the burdens that attend!'
#3393 ئودغۇرمىش (زاھىد)
نەزمىي يەشمىسى:
مۇتەۋۋەر، بىلىملىك، ھېكىم نە دېمىش: كىشى كۆڭلى نازۇك،
كۆزەتمەك تەس ئىش.

'How well the sage of brilliant wisdom spoke: Frail is the human heart, and quickly broke!'

Parlak bilgili hakîm yine çok güzel söylemiş, insanın gönülü yufka ve muhafazası güçtür.

نەسرىي يەشمىسى:
بىلىملىك، پۇختا دانىشمەن يەنە ياخشى ئېيتقان: كىشىنىڭ كۆڭلى نازۇك، ئۇنى ئاسراش قىيىن.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
يەمە ياقشى ئايمىش بۈگۈ بىلگى يارپ كىشى كۆڭلى يۇۋقا كۈدەزمەكى سارپ
Yeme yakşı aymış bügü bilgi yarp, kişi köñli yuvka küdezmeki sarp
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Parlak bilgili hakîm yine çok güzel söylemiş, insanın gönülü yufka ve muhafazası güçtür.
🇬🇧 EN 'How well the sage of brilliant wisdom spoke: Frail is the human heart, and quickly broke!'
#3394 ئودغۇرمىش (زاھىد)
نەزمىي يەشمىسى:
گوياكى بىر شېشە ئېرۇر بۇ كۆڭۈل،
سۈنۈپ كەتمىسۇن ئۇ، ئاۋايلا ئوغۇل.

'The heart of man is like a fragile glass; Guard it with care, lest it be crushed, alas!'

Gönül sırça gibidir, ey oğul, onu çok iyi muhafaza et, kırılmasın.

نەسرىي يەشمىسى:
كۆڭۈل گويا شېشە دەپ سانىلىدۇ، ئەي ئوغلان، ئۇنى بەك ئاسرا، سۇنۇپ كەتمىسۇن.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
سىرىنچغا ساقىشى-تۇرۇر بۇ كۆڭۈل ئىدى كەد كۈدەز سىنماسۇ ئاي ئوغۇل
Sırınçğa sakışı-turur bu köñül, idi ked küdez sınmasu ay oğul
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Gönül sırça gibidir, ey oğul, onu çok iyi muhafaza et, kırılmasın.
🇬🇧 EN 'The heart of man is like a fragile glass; Guard it with care, lest it be crushed, alas!'
#3395 ئودغۇرمىش (زاھىد)
نەزمىي يەشمىسى:
كۆڭۈل نازۇك نېمە، تەجرىبە شۇدۇر. ئىسسىقتا ئېرىپ تېز،
سوغۇقتا توڭۇر.

'The heart is delicate and easily pained; It melts in heat, in frost it freezes chained!'

Gönül nazlıdır, bu tecrübe edilmiştir, şöyle ki, sıcakta erir, soğukta donar.

نەسرىي يەشمىسى:
كۆڭۈل نازۇك بولىدۇ، بۇ سىنالغان، ئۇ ئىسسىقتا تېز ئېرىيدۇ، سوغۇقتا توڭلايدۇ.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
كۆڭۈل ئوغلاغۇ ئول سىناغى مۇڭار ئىسىگكە ئەرىر تەرك سوغۇققا توڭار
Köñül oğlağu ol sınağı muñar, isigke erir terk soğukka toñar
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Gönül nazlıdır, bu tecrübe edilmiştir, şöyle ki, sıcakta erir, soğukta donar.
🇬🇧 EN 'The heart is delicate and easily pained; It melts in heat, in frost it freezes chained!'
#3396 ئودغۇرمىش (زاھىد)
نەزمىي يەشمىسى:
ئاداش كۆڭلى سۈنسا، بولۇر زور يېغى،
يېغى بىرلە بولماس ھۇزۇر ھېچ چېغى.

'If a friend's heart breaks, he turns a venomous foe; Where enemies abide, ten thousand furies blow!'

Dostun gönülü kırılırsa, o içinden sana düşman olur, düşmanın bulunduğu yerde huzur ve sükûn kalmaz.

نەسرىي يەشمىسى:
دوستنىڭ كۆڭلى سۇنسا، ئۇ ئەشەددىي دۈشمەن بولىدۇ، دۈشمەن بار يەردە مىڭ خىل ئاداۋەت ساقلىنىدۇ.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
ئاداش كۆڭلى سىنسا بولۇر قىر ياغى ياغى قايدا بولسا بولۇر مىڭ چوغى
Adaş köñli sınsa bolur kır yağı, yağı kayda bolsa bolur miñ çoğı
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Dostun gönülü kırılırsa, o içinden sana düşman olur, düşmanın bulunduğu yerde huzur ve sükûn kalmaz.
🇬🇧 EN 'If a friend's heart breaks, he turns a venomous foe; Where enemies abide, ten thousand furies blow!'
#3397 ئودغۇرمىش (زاھىد)
نەزمىي يەشمىسى:
يېغى يولسا، تۇرمۇش تېتىقسىز بولۇر،
يېغى قايدا بولسا، زىيىنى تېگۇر.

'Through enemies, sweet life is stripped of zest; Wherever enemies lurk, there is no rest.'

Düşman yüzünden hayat tatsızlaşır, nerede olursa-olsun, düşman zararlıdır.

نەسرىي يەشمىسى:
دۈشمەندىن ھاياتقا كۆڭۈلسىزلىك تۇغۇلىدۇ، دۈشمەن قەيەردە بولسا، يارىماس ئىشلار بولىدۇ.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
ياغىدىن تىرىگلىك تاتىغسىز بولۇر ياغى قايدا ئەرسە ياراغسىز بولۇر
Yağıdın tiriglik tatığsız bolur, yağı kayda erse yarağsız bolur
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Düşman yüzünden hayat tatsızlaşır, nerede olursa-olsun, düşman zararlıdır.
🇬🇧 EN 'Through enemies, sweet life is stripped of zest; Wherever enemies lurk, there is no rest.'
#3398 ئودغۇرمىش (زاھىد)
نەزمىي يەشمىسى:
ئېچەكىم، كىچىكتۈر ئۇ دۈشمەن ساڭا،
ھېسابلا ئۇنى زور، ئەي باتۇر توڭا.

'However small an enemy may be, Deem him a giant foe, in modesty!'

Düşman senin için ne kadar küçük olursa-olsun, sen onu büyük kabul et, ey merd ve cesur insan.

نەسرىي يەشمىسى:
سېنىڭ دۈشمىنىڭ قانچىلىك كىچىك بولسىمۇ، ئۇنى سەن چوڭ دەپ بىل، ئەي مەرد باتۇر.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
نەچە مە كىچىگ ئەرسە دۈشمان ساڭا ئانى سەن ئۇلۇغ تۇت ئاي ئەرسىگ توڭا
Neçe me kiçig erse düşmân saña, anı sen uluğ tut ay ersig toña
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Düşman senin için ne kadar küçük olursa-olsun, sen onu büyük kabul et, ey merd ve cesur insan.
🇬🇧 EN 'However small an enemy may be, Deem him a giant foe, in modesty!'
#3399 ئودغۇرمىش (زاھىد)
نەزمىي يەشمىسى:
چىۋىن بولدى پىلنىڭ يوغان دۈشمىنى،
چېقىۋەرسە، ئاخىر سەكرىتەر ئۇنى.

'A tiny fly can drive an elephant wild; One stinging bite upsets that beast unmild!'

Sinek fil için büyük bir düşmandır, fili ısırdığı zaman, onu zıp zıp zıplatır.

نەسرىي يەشمىسى:
چىۋىن پىلگە چوڭ دۈشمەن بولدى، بىرلا چاقسا، پىلنى تېپىرلىتىدۇ.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
چىبۇن بولدى دۈشمان ياڭانقا بەدۈك ئىسىرسا ياڭانىغ سۇچىتۇر كەد ئۆك
Çıbun boldı düşman yañanka bedük, ısırsa yañanığ suçıtur ked ök
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Sinek fil için büyük bir düşmandır, fili ısırdığı zaman, onu zıp zıp zıplatır.
🇬🇧 EN 'A tiny fly can drive an elephant wild; One stinging bite upsets that beast unmild!'
#3400 ئودغۇرمىش (زاھىد)
نەزمىي يەشمىسى:
نە دەر، ئاڭلا، دۈشمەنلىك ئولغان كىشى،
ئۇرۇشۇپ يېغىلە تۈگىگەن يېشى.

'Hear what the warrior said, whose lifetime ran In bitter strife against his fellow man:'

Dinle, düşmanı olan ve ömrünü düşman ile çarpışarak geçiren insan ne der.

نەسرىي يەشمىسى:
ئۆمرى دۈشمەن بىلەن ئۇرۇشۇپ ئۆتكەن، دۈشمەنلىك كىشى نېمە دەيدۇ، ئاڭلا:
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
نەگۈ تەر ئەشىتگىل ياغىلىغ كىشى ياغى بىرلە ئۇرشۇ تۈكەمىش ياشى
Negü ter eşitgil yağılığ kişi, yağı birle urşu tükemiş yaşı
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Dinle, düşmanı olan ve ömrünü düşman ile çarpışarak geçiren insan ne der.
🇬🇧 EN 'Hear what the warrior said, whose lifetime ran In bitter strife against his fellow man:'
#3401 ئودغۇرمىش (زاھىد)
نەزمىي يەشمىسى:
غايىل يولما، دۈشمەن كىچىك دەپ ئۆزۈڭ،
نېچۈن قورقايىن دەپ، چوڭ ئېيتما سۆزۈڭ.

''Deem not a foe too small; be watchful-eyed! Say not: 'Why should I fear?' in foolish pride!''

Düşmanım küçüktür — diye, sen ihmalkâr davranma, — niçin korkayım — diyerek, öğünme.

نەسرىي يەشمىسى:
”دۈشمىنىم كىچىك دەپ بىخۇد بولما، ئۇنىڭدىن نېمىشقا قورقمەن، دەپ چوڭ سۆزلىمە.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
كىچىگ دۈشمانىم تەپ ئۇسانما ئۆزۈن نەلۈك قورقايىن تەپ كۈۋەنمە سۆزۈن
Kiçig düşmânım tep usanma özün, nelük korkayın tep küvenme sözün
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Düşmanım küçüktür — diye, sen ihmalkâr davranma, — niçin korkayım — diyerek, öğünme.
🇬🇧 EN ''Deem not a foe too small; be watchful-eyed! Say not: 'Why should I fear?' in foolish pride!''
#3402 ئودغۇرمىش (زاھىد)
نەزمىي يەشمىسى:
ئەگەر بولسا دۈشمەن، غايىل بولمىغىن،
يېغىغا يېغى بول، دوستقا ئاچ يۈزۈڭ.

''If foes arise, beware the hidden snare; Be stern with foes, and treat thy true friends fair!''

دۈشمىنىڭ بولىدىغان بولسا، بىخۇد بولما، دۈشمەنگە دۈشمەن بول، ياخشىغا ياخشى.“

نەسرىي يەشمىسى:
دۈشمىنىڭ بولىدىغان بولسا، بىخۇد بولما، دۈشمەنگە دۈشمەن بول، ياخشىغا ياخشى.“
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
ئەگەر بولسا دۈشمەن، غايىل بولمىغىن، يېغىغا يېغى بول، دوستقا ئاچ يۈزۈڭ.
ئەگەر بولسا دۈشمەن، غايىل بولمىغىن، / يېغىغا يېغى بول، دوستقا ئاچ يۈزۈڭ.
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR دۈشمىنىڭ بولىدىغان بولسا، بىخۇد بولما، دۈشمەنگە دۈشمەن بول، ياخشىغا ياخشى.“
🇬🇧 EN ''If foes arise, beware the hidden snare; Be stern with foes, and treat thy true friends fair!''
#3403 ئودغۇرمىش (زاھىد)
نەزمىي يەشمىسى:
جاۋاب بەردى ئۆگدۈلمىش ئاغزىن ئېچىپ،
دېدى: ئاڭلا سۆزۈم، كۆڭۈلنى بېرىپ.

Ögdülmiş answered him, opening his plea: 'Hearken unto my words with equity:'

Ögdilmiş cevap verdi, söze başladı : — Sözümü dinle ve kalbine yerleştir — dedi —

نەسرىي يەشمىسى:
ئۆگدۈلمىش جاۋاب بېرىپ، سۆز باشلىدى: ئېيتقان سۆزۈمنى ئاڭلا، كۆڭلۈكدە تۇت.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
يانۇت بەردى ئۆگدۈلمىش ئاچتى تىلىن ئايۇر سۆز ئەشىتگىل كۆڭۈلكە ئالىن
Yanut berdi ögdülmiş açtı tilin, ayur söz eşitgil köñülke alın
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Ögdilmiş cevap verdi, söze başladı : — Sözümü dinle ve kalbine yerleştir — dedi —
🇬🇧 EN Ögdülmiş answered him, opening his plea: 'Hearken unto my words with equity:'
#3404 ئودغۇرمىش (زاھىد)
نەزمىي يەشمىسى:
ياراتتى خۇدا بۇ جاھاننى بىلىپ،
يېمەك بەردى ئىچمەك ھالالدىن قىلىپ.

'God framed this world in wisdom from above; He granted lawful foods in gracious love.'

Tanrı bu dünyayı bilerek yarattı, helâlinden yiyecek ve içecek gönderdi.

نەسرىي يەشمىسى:
خۇدا بۇ دۇنيانى بىلىپ ياراتتى، ھالال يېمەك ئىچمەكلەرنى ئاتا قىلدى.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
تۆرۈتتى بايات بۇ ئاجۇنۇغ بىلىپ يەگۈ ئىچگۈ ئىدتى ھالالدىن قىلىپ
Törütti bayat bu ajunuğ bilip, yegü içgü ıdtı halâldin kılıp
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Tanrı bu dünyayı bilerek yarattı, helâlinden yiyecek ve içecek gönderdi.
🇬🇧 EN 'God framed this world in wisdom from above; He granted lawful foods in gracious love.'
#3405 ئودغۇرمىش (زاھىد)
نەزمىي يەشمىسى:
كىشىكىم، قوشۇلسا تېپىپ ياخشى ئەش،
ئەشى ياخشى بولسا، قىلۇر ياخشى ئىش.

'One ought to mingle with companions good; For noble comrades foster brotherhood.'

iyi arkadaş edinerek, onlarla düşüp-kalkmalı, insanın arkadaşı iyi olursa, kendisi de iyi olur.

نەسرىي يەشمىسى:
ياخشى دوست تۇتۇپ، ئارىلىشىپ، قېتىلىپ يۈرۈش كېرەك، دوستلىرى ياخشى بولسا، ياخشى ئىش قىلغىلى بولىدۇ.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
قاتىلسا قارىلسا تۇتۇپ ئەدگۈ ئىش ئىشى ئەدگۈ بولسا قىلۇر ئەدگۈ ئىش
Katılsa karılsa tutup edgü iş, işi edgü bolsa kılur edgü iş
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR iyi arkadaş edinerek, onlarla düşüp-kalkmalı, insanın arkadaşı iyi olursa, kendisi de iyi olur.
🇬🇧 EN 'One ought to mingle with companions good; For noble comrades foster brotherhood.'
#3406 ئودغۇرمىش (زاھىد)
نەزمىي يەشمىسى:
كىشى نەپئى بولسا، كىشىگە قېتىل،
كىشىگە بېرىش نەپ ھەركىم نەپئى، يىل.

'Where thou canst aid a man, go join the clan! To help another is the gain of man.'

Başkalarına faydalı olabileceğin yerde insanlara karış, bil ki, insanlara faydalı olmak insanın kendi menfaatidir.

نەسرىي يەشمىسى:
بىراۋنىڭ پايدىسى بولسا، ئۇنىڭغا ئارىلاش، كىشىلەرگە نەپ كەلتۈرۈش كىشىنىڭ پايدىسى دەپ بىل.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
كىشى ئاسغى بولسا كىشىكە قاتىل كىشىكە تۇسۇلماق كىشى ئاسغى بىل
Kişi asğı bolsa kişike katıl, kişike tusulmak kişi asğı bil
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Başkalarına faydalı olabileceğin yerde insanlara karış, bil ki, insanlara faydalı olmak insanın kendi menfaatidir.
🇬🇧 EN 'Where thou canst aid a man, go join the clan! To help another is the gain of man.'
#3407 ئودغۇرمىش (زاھىد)
نەزمىي يەشمىسى:
بۇ يالغۇز يۈرۈرچى ياۋايى ئېرۇر،
ئۇنىڭدىن كىشىگە نېمە نەپ يۇقۇر.

'A solitary hermit in the wild, Confers no blessing on man, woman, or child!'

Ey cömert, bu tek başına yaşayan yabanî adamın başkalarına faydası dokunmaz.

نەسرىي يەشمىسى:
يالغۇز يۈرگۈچى كىشى بىر ناداندۇركى، ئۇنىڭ باشقىلارغا پايدىسى تەگمەيدۇ، ئەي سېخىي.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
بۇ يالڭۇز يورىغلى كىشى قىۋچاقى كىشىكە تۇسۇلماز بولۇر ئاي ئاقى
Bu yalñuz yorığlı kişi kıvçakı, kişike tusulmaz bolur ay akı
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Ey cömert, bu tek başına yaşayan yabanî adamın başkalarına faydası dokunmaz.
🇬🇧 EN 'A solitary hermit in the wild, Confers no blessing on man, woman, or child!'
#3408 ئودغۇرمىش (زاھىد)
نەزمىي يەشمىسى:
كىشىگە نەپىئى يوق كىشىدۇر ئۆلۈك،
يىگىت بولسا، ئەلگە نەپىئى بەرگۈلۈك.

'He who helps no one is already dead; Be helpful, hero—be not corpse instead!'

Başkalarına faydası dokunmayan insan ölü gibidir, faydalı ol, ölü olma, ey mert yiğit.

نەسرىي يەشمىسى:
كىشىگە پايدىسى تەگمەيدىغان ئادەم ئۆلۈكتۇر. سەن پايدىلىق بول، ئۆلۈك بولما، ئەي مەرد يىگىت.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
كىشىكە تۇسۇلماز كىشى ئول ئۆلۈگ تۇسۇلغىل ئۆلۈگ بولما ئەرسىگ كۈلۈگ
Kişike tusulmaz kişi ol ölüg, tusulğıl ölüg bolma ersig külüg
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Başkalarına faydası dokunmayan insan ölü gibidir, faydalı ol, ölü olma, ey mert yiğit.
🇬🇧 EN 'He who helps no one is already dead; Be helpful, hero—be not corpse instead!'
#3409 ئودغۇرمىش (زاھىد)
نەزمىي يەشمىسى:
تولا بولسا ئەرنىڭ ئاداش - قولدىشى،
ئېتى تارقاپ ئەلگە، يۈرۈشۈر ئىشى.

'When a man hath companions true and dear, His name resounds, his matters flourish clear.'

Bir kimsenin arkadaş ve ahbabı ne kadar çok olursa, onun adı o nisbette memlekete yayılır ve işi yoluna girer.

نەسرىي يەشمىسى:
كىشىنىڭ دوست يولداشلىرى كۆپ بولسا، نامى ئەلگە يېيىلىدۇ، ئىشى يۈرۈشىدۇ.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
تەلىم بولسا ئەركە ئاداش قولداشى يادىلدى ئاتى ئىلكە ئىتتى ئىشى
Telim bolsa erke adaş koldaşı, yadıldı atı ilke itti işi
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Bir kimsenin arkadaş ve ahbabı ne kadar çok olursa, onun adı o nisbette memlekete yayılır ve işi yoluna girer.
🇬🇧 EN 'When a man hath companions true and dear, His name resounds, his matters flourish clear.'
#3410 ئودغۇرمىش (زاھىد)
نەزمىي يەشمىسى:
بۇ دۇنيا ئىچىدە تاپار ئۇ تىلەك،
ئۇ دۇنيا تىلىسە بولۇر ھەم يۆلەك.

'In this world he attains his heart's desire; And for the next, they fan the sacred fire.'

O bu dünyada dileğine kavuşur, eğer âhiret saadeti isterse, onu da bununla temin eder.

نەسرىي يەشمىسى:
بۇ دۇنيادا ئۇ تىلىكىگە ئېرىشىدۇ، ئەگەر ئاخىرەتلىكىنى ئىزدىنىدۇ، ئاشۇ مەدەت بولىدۇ.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
بۇ دۈنيا ئىچىندە بۇلۇر بۇ تىلەك قالى ئۇقبى قولسا بۇ ئول ھەم يۆلەك
Bu dünyâ içinde bulur bu tilek, kalı ukbi kolsa bu ol hem yölek
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR O bu dünyada dileğine kavuşur, eğer âhiret saadeti isterse, onu da bununla temin eder.
🇬🇧 EN 'In this world he attains his heart's desire; And for the next, they fan the sacred fire.'
#3411 ئودغۇرمىش (زاھىد)
نەزمىي يەشمىسى:
ئېغىر كۈندە دوستلار پىدالار ئۆزىن،
سۆيۈنچىتە سۆيۈنۈپ، يۈرۈتۈر كۆزىن.

'In days of sorrow, they give up their head; In days of joy, their radiant smiles are spread.'

Kara gününde bu dostlar onun uğrunda hayatlarını feda ederler, sevinçli gününde de sevinçten gözleri parlar.

نەسرىي يەشمىسى:
ئەلەم، قايغۇغا يولۇققاندا ئۆزىنى پىدا قىلىدۇ. شادلىققا شادلىنىپ، كۆزىنى ئاچىدۇ.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
ساقىنچ قادغۇ بولسا يۇلۇغلار ئۆزۈڭ سەۋىنچ بولسا سەۋنۈر يارۇتۇر كۆزۈگ
Sakınç kadğu bolsa yuluğlar özüñ, sevinç bolsa sevnür yarutur közüg
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Kara gününde bu dostlar onun uğrunda hayatlarını feda ederler, sevinçli gününde de sevinçten gözleri parlar.
🇬🇧 EN 'In days of sorrow, they give up their head; In days of joy, their radiant smiles are spread.'
#3412 ئودغۇرمىش (زاھىد)
نەزمىي يەشمىسى:
خەلقلەرگە ئېيتىپ يايار پەزلىنى،
قۇسۇر كۆرسە ئېيتماي، يىغار تىلىنى.

'They praise his virtues to the crowd around; And seeing any fault, no words are found.'

Onun faziletini her kese söyler ve yayarlar, kusurunu görünce de, ağızlarını açmazlar, gizlerler.

نەسرىي يەشمىسى:
پەزىلەتلىرىنى يېيىپ، بارچە خەلققە سۆزلەيدۇ، نۇقسانلىرىنى كۆرسە يوشۇرىدۇ، ھەرگىز ئېغىز ئاچمايدۇ.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
يادار ئەردەمىن بارچا ھالققا ئايۇر مۈنىن كۆرسە كىزلەر تىل ئاچماز تۇيۇر
Yadar erdemin barça halkka ayur, münin körse kizler til açmaz tuyur
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Onun faziletini her kese söyler ve yayarlar, kusurunu görünce de, ağızlarını açmazlar, gizlerler.
🇬🇧 EN 'They praise his virtues to the crowd around; And seeing any fault, no words are found.'
#3413 ئودغۇرمىش (زاھىد)
نەزمىي يەشمىسى:
يىگىتنى غەپلەتتىن دۈشمەن ئويغىتار،
پەزىلەت - قۇسۇرىن دۈشمەن تارقىتار.

'An enemy awakens heroes from their sleep; He makes their virtues and their failings leap!'

insanı gaflet uykusundan uyandıran düşmandır ve yine düşmandır ki, onun kusıîr ve faziletlerini memlekete ilân eder.

نەسرىي يەشمىسى:
دۈشمەن ئۇخلاپ ياتقان باتۇرنى ئويغاتقۇچىدۇر، نۇقسان ۋە پەزىلەتلىرىنى ئەلگە مەلۇم قىلغۇچىدۇر.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
ياغى ئول ئەرىگ ياتسا ئودغۇرغۇچى مۈنىن ئەردەمىن ئىلكە بىلدۈرگۈچى
Yağı ol erig yatsa odğurğuçı, münin erdemin ilke bildürgüçi
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR insanı gaflet uykusundan uyandıran düşmandır ve yine düşmandır ki, onun kusıîr ve faziletlerini memlekete ilân eder.
🇬🇧 EN 'An enemy awakens heroes from their sleep; He makes their virtues and their failings leap!'
#3414 ئودغۇرمىش (زاھىد)
نەزمىي يەشمىسى:
يېغى بولمىغۇچە، كىشى مەردلىكى،
قاچانمۇ بىلىنگەي ئېتى ھەم تېگى.

'Without a foe, how could a hero's might, His courage and his renown, shine out so bright?'

Düşmanı olmazsa, insanın mertliği, adı ve aslı ne zaman belli olur.

نەسرىي يەشمىسى:
دۈشمىنى بولمىغۇچە ئەرنىڭ مەردلىكى، نامى ۋە جاسارىتى ئايان بولاتتىمۇ؟
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
ياغى بولماغىنچا ئەر ئەرسىگلىكى قاچان بەلگۈرەر ئىلدە ئاتى كۆكى
Yağı bolmağınça er ersigliki, kaçan belgürer ilde atı köki
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Düşmanı olmazsa, insanın mertliği, adı ve aslı ne zaman belli olur.
🇬🇧 EN 'Without a foe, how could a hero's might, His courage and his renown, shine out so bright?'
#3415 ئودغۇرمىش (زاھىد)
نەزمىي يەشمىسى:
.. پەزىلەت كىمنىڭكى بولۇركەن تولا،
تەڭداشسىز بولۇر كۆپ دۈشمەنمۇ ئاڭا.

'He who possesses virtues broad and grand, Will find ten thousand rivals in the land!'

Kimin fazileti çok olursa, onun dengi olmayan düşmanı da o kadar çok olur.

نەسرىي يەشمىسى:
كىمنىڭ ئاشۇنداق پەزىلىتى كۆپ بولسا، ئۇنىڭ دۈشمىنىمۇ ھېسابسىز كۆپ بولىدۇ.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
ئۈكۈش بولسا ئەمدى بۇ ئەردەم كىمىڭ ئۈكۈش بولدى تەڭسىز ياغىسى ئانىڭ
Üküş bolsa emdi bu erdem kimiñ, üküş boldı teñsiz yağısı anıñ
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Kimin fazileti çok olursa, onun dengi olmayan düşmanı da o kadar çok olur.
🇬🇧 EN 'He who possesses virtues broad and grand, Will find ten thousand rivals in the land!'
#3416 ئودغۇرمىش (زاھىد)
نەزمىي يەشمىسى:
كىم ئاسىل بولۇركەن پەزل - نەسەبتە،
بولۇر كۆپ دۈشمىنى تەرەپ - تەرەپتە.

Whoever boasts high virtue, pure and bright, Draws countless foes across the realm in spite.

Kim faziletli ve asîl nesepli olursa, memleketin her tarafında bir çok kimseler ona düşman olurlar.

نەسرىي يەشمىسى:
كىمنىڭ پەزىلىتى ئېسىل، پاك بولسا، پۈتۈن ئەل كىشىلىرى ئۇنىڭغا دۈشمەن بولىدۇ .
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
كىمىڭ ئەردەمى بولسا ئاسلى ئاغى تەپىز ئەل كىشىسى ئول ئەركە ياغى
Kimiñ erdemi bolsa aslı ağı, tepiz el kişisi ol erke yağı
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Kim faziletli ve asîl nesepli olursa, memleketin her tarafında bir çok kimseler ona düşman olurlar.
🇬🇧 EN Whoever boasts high virtue, pure and bright, Draws countless foes across the realm in spite.
#3417 ئودغۇرمىش (زاھىد)
نەزمىي يەشمىسى:
بولۇر ياخشى ئەرگە يېغى بەلگىلىك،
يامانغا يېغى يوق، ئۇ چۈنكى ئۆلۈك.

The noble man has foes well known and spread; The base has none, for he is already dead!

iyi insanın düşmanı belli olur, kötünün düşmanı yoktur, kötü adam zâten ölüdür.

نەسرىي يەشمىسى:
قارا، ياخشى كىشىنىڭ دۈشمەنلىك بولۇشى ئېنىق، يامانغا دۈشمەن يوق، چۈنكى ياۋۇز كىشى ئۆلۈكتۈر.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
كەد ئەركە بولۇر كۆر ياغى بەلگۈلۈگ ياۋۇزقا ياغى يوق ياۋۇز ئەر ئۆلۈگ
Ked erke bolur kör yağı belgülüg, yavuzka yağı yok yavuz er ölüg
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR iyi insanın düşmanı belli olur, kötünün düşmanı yoktur, kötü adam zâten ölüdür.
🇬🇧 EN The noble man has foes well known and spread; The base has none, for he is already dead!
#3418 ئودغۇرمىش (زاھىد)
نەزمىي يەشمىسى:
قايۇ ئەرگە دۈشمەن يىغىلسا تولۇپ،
بىلىڭكىم، ئۇ ئەرنىڭ پەزىلىتى كۆپ.

Around whichever man thick rivals crowd, Know that his virtue towers above the proud.

Hangi insanın etrafına bir düşman kalabalığı toplanmış ise, bil ki, o insanın fazileti diğerlerinden fazladır.

نەسرىي يەشمىسى:
قايسى ئەرگە قارشى كۆپ دۈشمەن يىغىلسا، ئۇ ئەرنىڭ پەزىلىتىنى باشقىلاردىن ئارتۇق بىل.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
قايۇ ئەركە دۈشمان يۇمىتسا قالىن ئول ئەر ئەردەمى ئەردە ئارتۇق بىلىن
Kayu erke düşmân yumıtsa kalın, ol er erdemi erde artuk bilin
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Hangi insanın etrafına bir düşman kalabalığı toplanmış ise, bil ki, o insanın fazileti diğerlerinden fazladır.
🇬🇧 EN Around whichever man thick rivals crowd, Know that his virtue towers above the proud.
#3419 ئودغۇرمىش (زاھىد)
نەزمىي يەشمىسى:
دۈشمەنلە كۈرەشكەن ئەر شۆھرەت تاپۇر،
دۈشمەنسىز ئەر ئېتى قوپالماي ياتۇر.

Through grappling with the foe a hero grows; His name lies prone who never faced his foes.

Düşman ile çarpışa-çarpışa insanın adı büyür, düşmansız kimsenin adı yükselmez, yerde kalır.

نەسرىي يەشمىسى:
دۈشمەن بىلەن ئېلىشقان ئەرنىڭ نامى بۈيۈك بولىدۇ، دۈشمەنسىز كىشىنىڭ نامى چىقمايدۇ، يەردە ياتىدۇ.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
ياغى بىرلە تەغشىپ ئەر ئاتى بەدۈر ياغىسىز كىشى ئاتى قوپماز ياتۇر
Yağı birle tegşıp er atı bedür, yağısız kişi atı kopmaz yatur
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Düşman ile çarpışa-çarpışa insanın adı büyür, düşmansız kimsenin adı yükselmez, yerde kalır.
🇬🇧 EN Through grappling with the foe a hero grows; His name lies prone who never faced his foes.
#3420 ئودغۇرمىش (زاھىد)
نەزمىي يەشمىسى:
نە دەيدۇ ئىشتىكىن، پەزىلەتلىك ئەر،
پەزىلەت بىلەن ئەر تىلەككە يېتەر.

Hear what the man of virtue says so clear, For through such gifts man gains what he holds dear:

Faziletli insan ne der, dinle, bu fazilet ile insan dilek ve arzusuna nâıl olur.

نەسرىي يەشمىسى:
پەزىلەتلىك كىشى نېمىدېگەن، ئاڭلا، بۇ پەزىلەتلەر بىلەن ئەر تىلەك ئارزۇسىغا يېتىدۇ.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
نەگۈ تەر ئەشىتگىل كۆر ئەردەملىگ ئەر بۇ ئەردەم بىلە ئەر تىلەك ئارزۇ يەر
Negü ter eşitgil kör erdemlig er, bu erdem bile er tilek ârzû yer
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Faziletli insan ne der, dinle, bu fazilet ile insan dilek ve arzusuna nâıl olur.
🇬🇧 EN Hear what the man of virtue says so clear, For through such gifts man gains what he holds dear:
#3421 ئودغۇرمىش (زاھىد)
نەزمىي يەشمىسى:
نېچۈك ئەر سانىلۇر مىڭ ئەر دۈشمىنى،
مىڭ غەيۋەت قىلمىسا ئۇنى ھەر كۈنى.

"What man is he who has no thousand foes, Whose name no thousand tongues each day oppose?

Bin tane düşmanı olup da, hakkında her gün bin defa konuşulmayan insana insan denilirmi.

نەسرىي يەشمىسى:
”ئەرنىڭ مىڭلارچە دۈشمىنى بولمىسا، كۈنگە مىڭ قېتىم، ئۇنىڭ غەيۋىتىنى قىلمىسا، ئۇ قانداق ئەر بولىدۇ.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
نەگۈ ئەر بولۇر كۆر مىڭ ئەر دۈشمانى مىڭەر سۆزلەمەسە كۈنىڭە ئانى
Negü er bolur kör miñ er düşmânı, miñer sözlemese küniñe anı
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Bin tane düşmanı olup da, hakkında her gün bin defa konuşulmayan insana insan denilirmi.
🇬🇧 EN "What man is he who has no thousand foes, Whose name no thousand tongues each day oppose?
#3422 ئودغۇرمىش (زاھىد)
نەزمىي يەشمىسى:
كۆر، ئىتتىن قاچقان ئۇ بۆرە بولۇرمۇ،
ئاڭلانسا كەينىدىن مىڭ ئىتنىڭ ئۇنى.

Is he a wolf who turns and flees the ground, When from behind a thousand baying dogs resound?"

Bak, arkasından binlerce köpeğin sesini duyunca, kaçana kurt mu denir.

نەسرىي يەشمىسى:
قارا، مىڭ ئىتنىڭ ئۈنىنى ئاڭلاپ قېچىپ كەتكەن بۆرە بۆرە بولامدۇ؟“
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
بۆرىمۈ بولۇر كۆرگىل ئىتتا قايار ئۇدۇلا ئىشىتسە مىڭ ئىتلەر ئۈنى
Börimü bolur körgil ıtta kayar, udula işitse miñ itler üni
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Bak, arkasından binlerce köpeğin sesini duyunca, kaçana kurt mu denir.
🇬🇧 EN Is he a wolf who turns and flees the ground, When from behind a thousand baying dogs resound?"
#3423 ئودغۇرمىش (زاھىد)
نەزمىي يەشمىسى:
دېدىڭ يالغۇز ئۆتسەم،
ئارىلاشماي ئۆزۈم، تىلىمدىن چىقارماسمەن قۇرۇق سۆزۈم.

You said: "Alone, no slander stains my thought, Nor does my tongue indulge in idle naught."

Yalnız olunca, insanları çekiştirmem, dilimi lüzumsuz ve boş lâflar ile günaha sokmam — dedin.

نەسرىي يەشمىسى:
يالغۇزلۇقتا كىشىلەرنىڭ يېپىغا چۈشمەيمەن، دېدىڭ، ئېغىزىمدىن كېرەكسىز سۆز چىنارمايمەن، دېدىڭ.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
كىشىگ سوڭداماز-مەن تەدىڭ يالڭۇزۇن قۇرۇغ سۆزلەمەز-مەن تەدىڭ تىل سۆزۈن
Kişig soñdamaz-men tediñ yalñuzun, kuruğ sözlemez-men tediñ til sözün
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Yalnız olunca, insanları çekiştirmem, dilimi lüzumsuz ve boş lâflar ile günaha sokmam — dedin.
🇬🇧 EN You said: "Alone, no slander stains my thought, Nor does my tongue indulge in idle naught."
#3424 ئودغۇرمىش (زاھىد)
نەزمىي يەشمىسى:
قېشىڭدا كىشى يوق كىم ئاڭلار سۆزۈڭ،
كىشىلەر ئارا سەن تۇرمىساڭ ئۆزۈڭ.

Yet whom could you malign where none appear, If among men you never dwell or hear?

Ortada kimse yoksa ve kendin insanlar arasında oturmuyorsan, kimin hakkında konuşacaksın.

نەسرىي يەشمىسى:
ئۆزۈڭ كىشىلەر ئارىسىدا تۇرمىساڭ، ئەتراپىڭدا كىشى بولمىسا، كىمگە سۆزلەيسەن؟
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
كىمى سۆزلەگەي سەن كىشى بولماسا كىشىلەر ئارالا ئۆزۈڭ تۇرماسا
Kimi sözlegey sen kişi bolmasa, kişiler arala özüñ turmasa
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Ortada kimse yoksa ve kendin insanlar arasında oturmuyorsan, kimin hakkında konuşacaksın.
🇬🇧 EN Yet whom could you malign where none appear, If among men you never dwell or hear?
#3425 ئودغۇرمىش (زاھىد)
نەزمىي يەشمىسى:
يىگىت شۇل ئېرۇركى، ئەل ئىچرە ياشار،
كۆزىتىپ تىلىنى ھەم تۆرگە چىقار.

A true man walks where fellow men reside, Guards well his tongue, and takes the seat of pride!

Bak, yiğit o kimsedir ki, insanlar arasında gezer, fakat dilini muhafaza eder ve böylece baş-köşeye geçer.

نەسرىي يەشمىسى:
قارا، كىشىلەر ئارىسىدا يۈرۈپ، تىلىنى كۆزىتەلىگەن، تۆردىن ئورۇن ئالغان ئەر ھەقىقىي ئەردۇر.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
ئەر ئول ئەر-تۇرۇر كۆر كىشىلەر ئارا يورىپ تىل كۈدەزسە بۇ بۇلسا تۆرە
Er ol er-turur kör kişiler ara, yorıp til küdezse bu bulsa töre
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Bak, yiğit o kimsedir ki, insanlar arasında gezer, fakat dilini muhafaza eder ve böylece baş-köşeye geçer.
🇬🇧 EN A true man walks where fellow men reside, Guards well his tongue, and takes the seat of pride!
#3426 ئودغۇرمىش (زاھىد)
نەزمىي يەشمىسى:
يىرىك سۆزگە يۇمشاق جاۋاب يېرەر ئۇ،
ئاچچىق سۆز ئېيتقانغا شېرىن سۆزلەر ئۇ.

He answers harsh reproof with gentle phrase, And sweetens bitter speech with kindly ways.

Kaba söze yumuşak cevap vermeli ve acı sözlere de tatlı sözle mukabele etmelidir.

نەسرىي يەشمىسى:
ھەققىي ئادەم يىرىك سۆزلەرگە يۇمشاق جاۋاب بېرىشى، ئاچچىق سۆزلەرگە شېرىن سۆز قايتۇرۇشى كېرەك.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
ئى̇رىگ سۆزكە يۇمشاق يانۇت قىلسا ئۆز ئاچىغ سۆزلەسەلەر سۈچىگ تۇلسا سۆز
İrig sözke yumşak yanut kılsa öz, açığ sözleseler süçig tulsa söz
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Kaba söze yumuşak cevap vermeli ve acı sözlere de tatlı sözle mukabele etmelidir.
🇬🇧 EN He answers harsh reproof with gentle phrase, And sweetens bitter speech with kindly ways.
#3427 ئودغۇرمىش (زاھىد)
نەزمىي يەشمىسى:
يۈدۈر ئەل يۈكىنى، يۈدگۈزمەس ئۇ يۈك،
جاپاغا قىلار ئۇ ۋاپا، يۈرۈپ شۈك.

He bears the loads of others, none imposes, Meets cruellest wrongs with faith that silence closes.

Başkalarının yükünü yüklenmeli, fakat onlara yük yüklememeli, cefâ edenlere karşı, ses çıkarmadan, vefa göstermelidir.

نەسرىي يەشمىسى:
باشقىلارنىڭ ئېغىرىنى كۆتۈرۈشى، باشقىلارغا يۈك بولماسلىقى، باشقىلار جاپا قىلسىمۇ، ئۈندىمەي، ۋاپا قىلىشى كېرەك.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
كىشى يۈكى يۈدسە يۈدۈرمەسە يۈك جەفا قىلسالار بۇ ۋەفا قىلسا شۈك
Kişi yüki yüdse yüdürmese yük, cefâ kılsalar bu vefâ kılsa şük
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Başkalarının yükünü yüklenmeli, fakat onlara yük yüklememeli, cefâ edenlere karşı, ses çıkarmadan, vefa göstermelidir.
🇬🇧 EN He bears the loads of others, none imposes, Meets cruellest wrongs with faith that silence closes.
#3428 ئودغۇرمىش (زاھىد)
نەزمىي يەشمىسى:
كۆڭۈلدىن چىقارۇر ئۆچ - كەك كىرىنى،
تىلىدا ئېيتار ئۇ دىلدا بارىنى.

His heart casts off all rancor, spite, and grudge; His tongue speaks true, with inward thought to judge.

Öç ve kibiri gönülden atmalı, gönlünde ne varsa, dilinde de o olmalıdır.

نەسرىي يەشمىسى:
ئۆچ ئادەۋەتلەرنى كۆڭلىدىن كۆتۈرۈۋېتىشى، دىلىدا بارىنى تىلى بىلەن ئىزھار قىلىشى لازىم.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
كۆڭۈلدە كىتەرسە كۆر ئۆچ كەكلەرىن تىلىندە يورىتسا كۆڭۈلدە بارىن
Köñülde kiterse kör öç keklerin, tilinde yorıtsa köñülde barın
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Öç ve kibiri gönülden atmalı, gönlünde ne varsa, dilinde de o olmalıdır.
🇬🇧 EN His heart casts off all rancor, spite, and grudge; His tongue speaks true, with inward thought to judge.
#3429 ئودغۇرمىش (زاھىد)
نەزمىي يەشمىسى:
كىشى ياخشىسى ئۇ، ئىشت تېمە دەر،
قىلىپ ياخشىلىقنى، ئېتى چىققان ئەر.

Hear what the best of mortals chose to say, Whose fame for goodness spread along the way:

İyilik ile nâm ve şöhret kazanmış olan, insanların iyisi ne der, dinle.

نەسرىي يەشمىسى:
ياخشىلىق بىلەن نام، شۆھرەت قازانغان كىشىلەرنىڭ ياخشىسى نېمە دەيدۇ، ئاڭلا:
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
نەگۈ تەر ئەشىتگىل كىشى ئەدگۈسى بۇ ئەدگۈ بىلە يادمىش ئاتى كۈسى
Negü ter eşitgil kişi edgüsi, bu edgü bile yadmış atı küsi
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR İyilik ile nâm ve şöhret kazanmış olan, insanların iyisi ne der, dinle.
🇬🇧 EN Hear what the best of mortals chose to say, Whose fame for goodness spread along the way:
#3430 ئودغۇرمىش (زاھىد)
نەزمىي يەشمىسى:
كىشىگە يىرىك سۆز دېمىگۈچى بول،
يىرىك سۆزدىن ئاغرار كۆپ يىللار كۆڭۈل.

"Speak never harsh words with a wounding tongue; Hearts ache for long years where rough speech was flung.

İnsanlara karşı kaba söz söyleme, kaba sözün acısını gönül uzun yıllar çeker.

نەسرىي يەشمىسى:
كىشىلەرگە ھەرگىز قوپاللىق قىلما، قوپال سۆز ئۈزۈن يىل دىلنى رەنجىتىدۇ.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
ئى̇رىگ سۆزلەمەگىل كىشىكە تىلىن ئىرىگ سۆزكە ئاغرىر كۆڭۈل كەچ يىلىن
İrig sözlemegil kişike tilin, irig sözke ağrır köñül keç yılın
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR İnsanlara karşı kaba söz söyleme, kaba sözün acısını gönül uzun yıllar çeker.
🇬🇧 EN "Speak never harsh words with a wounding tongue; Hearts ache for long years where rough speech was flung.
#3431 ئودغۇرمىش (زاھىد)
نەزمىي يەشمىسى:
سېنى سۆكسە كىم، گەر،
سەن ماختا ئۇنى، بولۇر ئۇ نادان. دەر ئەقىللىك سېنى.

Whoever insults thee, bestow him praise; He shall be base, while thou in honor blaze!

Sana kim söğerse, sen onu eğmelisin, böyle olursa, o küstahlardan sayılır, sen de asillerden sayılırsın.

نەسرىي يەشمىسى:
سېنى كىم سۆكسە، سەن ئۇنى ماختا، شۇنداق قىلساڭ ئۇ ئوسال بولۇپ، سەن ئېسىل سانىلىسەن.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
سەنى كىم سۆكەر ئەرسە ئۆگگىل ئانى ئوتۇن ئول بولۇر سەن تۈزۈنلەر سانى
Seni kim söker erse öggil anı, otun ol bolur sen tüzünler sanı
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Sana kim söğerse, sen onu eğmelisin, böyle olursa, o küstahlardan sayılır, sen de asillerden sayılırsın.
🇬🇧 EN Whoever insults thee, bestow him praise; He shall be base, while thou in honor blaze!
#3432 ئودغۇرمىش (زاھىد)
نەزمىي يەشمىسى:
چاپا قىلغۇچىغا قىلىپ تۇر ۋاپا،
ۋاپانى قىلۇر مەرد، يامانلار چاپا.

Show loyalty to him who deals thee pain; True heroes keep their faith, while vile cause strain."

Cefâ edene karşı vefa göstermekte devam et, yiğit olan vefa gösterir, kötüler ise, cefâ ederler.

نەسرىي يەشمىسى:
جاپا قىلغۇچىغا ۋاپا قىلىۋەرگىن، مەرد كىشى ۋاپا قىلىدۇ، يامانلار جاپا قىلىدۇ .
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
جەفا قىلغۇچىقاقىلۇ تۇر ۋەفا ۋەفا ئەر قىلۇر ئول ئىسىزلەر جەفا
Cefâ kılğuçıkakılu tur vefâ, vefâ er kılur ol isizler cefâ
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Cefâ edene karşı vefa göstermekte devam et, yiğit olan vefa gösterir, kötüler ise, cefâ ederler.
🇬🇧 EN Show loyalty to him who deals thee pain; True heroes keep their faith, while vile cause strain."
#3433 ئودغۇرمىش (زاھىد)
نەزمىي يەشمىسى:
يىراقلاشسا سەندىن يېقىن ۋە قاياش،
ئۇلارغا يېقىنلاش ئۆزۈڭ، ئەي ئاداش.

Though kin and brothers sever bond and tie, Knit close the bond, O friend, do not deny!

Yakınların, akraba ve kardeşlerin senden uzaklaşsalar bile, ey arkadaş, sen onlara karşı dâima yakınlık göster.

نەسرىي يەشمىسى:
يېقىن قوۋم قېرىنداشلار سەندىن ئالاقىنى ئۈزسە، سەن ئۇلارغا يېقىنلىق قىلغىن، ئەي دوستۇم.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
كەسىلسە سەنىڭدىن ياقىن قا قاداش ياقىنلىق ئۇلا سەن ئاڭا ئاي ئاداش
Kesilse seniñdin yakın ka kadaş, yakınlık ula sen aña ay adaş
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Yakınların, akraba ve kardeşlerin senden uzaklaşsalar bile, ey arkadaş, sen onlara karşı dâima yakınlık göster.
🇬🇧 EN Though kin and brothers sever bond and tie, Knit close the bond, O friend, do not deny!
#3434 ئودغۇرمىش (زاھىد)
نەزمىي يەشمىسى:
ئەگەر قىلسا زالىم ساڭا زۈلمىنى،
ئېرۇر دىن يولى بۇ: كەچۈرگىن ئۇنى.

If some oppressor harms thee with his might, Forgive him free: this is religion's light!

Eğer zâlim sana zulüm ederse, sen onu affet, din yolu budur.

نەسرىي يەشمىسى:
ئەگەر ساڭا زالىم زۇلۇم قىلسا، سەن ئۇنى كەچۈرگىن، بۇ دىن يولىدۇر.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
ساڭا كۈچ قىلۇر ئەرسە كۈچكەي قالى كەچۈرگىل ئانى سەن بۇ ئول دىن يولى
Saña küç kılur erse küçkey kalı, keçürgil anı sen bu ol din yolı
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Eğer zâlim sana zulüm ederse, sen onu affet, din yolu budur.
🇬🇧 EN If some oppressor harms thee with his might, Forgive him free: this is religion's light!
#3435 ئودغۇرمىش (زاھىد)
نەزمىي يەشمىسى:
خانا قىلسا دېدەك، قۇل،
ئۇنى كەچۈر، كەچۈرۈپ ساۋاب ئال، بۇ ئوزۇق بولۇر.

Forgive the slave and handmaid if they sin; Make that forgiveness provision stored within.

Kul ve câriye suç işlerlerse, sen onların suçunu bağışla, bu suç bağışlama sevabını, âhiret için, kendine azık et.

نەسرىي يەشمىسى:
قۇل، چۆرىلەر گۇناھ قىلسا، گۇناھىنى كەچۈرگىن، گۇناھنى كەچۈرگىنىڭ ساۋابتۇر، ئۇنى ئوزۇق قىل.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
يازۇق قىلسا قۇل كۈڭ كەچۈر ئول يازۇق بۇ يازۇق كەچۈرمىش مۇيان قىل ئازۇق
Yazuk kılsa kul küñ keçür ol yazuk, bu yazuk keçürmiş muyan kıl azuk
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Kul ve câriye suç işlerlerse, sen onların suçunu bağışla, bu suç bağışlama sevabını, âhiret için, kendine azık et.
🇬🇧 EN Forgive the slave and handmaid if they sin; Make that forgiveness provision stored within.
#3436 ئودغۇرمىش (زاھىد)
نەزمىي يەشمىسى:
مەردانلىق شۇ بولغاچ، يىگىت يۈك يۈدۈپ،
يۈرەر سەۋر بىرلە ئۆلۈمنى كۈتۈپ.

Such is true manhood: men bear burdens vast, And walk in patience till death comes at last.

Yiğitlik budur, bunun için er olanlar zahmete katlanıp, sabırla ölümü bekleyerek dolaşırlar.

نەسرىي يەشمىسى:
مەرد شۇنىڭ ئۈچۈن مەردكى، ئۇ ئېغىرلىقنى كۆتۈرۈپ، ئۆلۈمىنى يوشۇرۇپ سەۋر بىلەن يۈرىدۇ.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
بۇ ئول ئەرلىك ئانىن ئەرەن يۈك يۈدۈپ يورىر سابرى بىرلە ئۆلۈمۈگ كۈدۈپ
Bu ol erlik anın eren yük yüdüp, yorır sabrı birle ölümüg küdüp
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Yiğitlik budur, bunun için er olanlar zahmete katlanıp, sabırla ölümü bekleyerek dolaşırlar.
🇬🇧 EN Such is true manhood: men bear burdens vast, And walk in patience till death comes at last.
#3437 ئودغۇرمىش (زاھىد)
نەزمىي يەشمىسى:
بۈگۈن بىر ئۆي ئىچرە سەن يالغۇز تۇرۇپ،
نە پايدا تاپارسەن، سەن ئەي خۇلقى خوپ.

Shut in a solitary cell today, What good canst thou attain, mild soul, I pray?

Bugün sen tek başına bir eve kapanmakta ne gibi bir fayda umuyorsun, ey yumuşak huylu.

نەسرىي يەشمىسى:
بۈگۈن سەن يالغۇز بىر ئۆيگە كىرىۋېلىپ، نېمە ياخشىلىققا ئېرىشەلەيسەن، ئەي خۇش يېشىل؟
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
بۇ كۈن سەن بىر ئەۋكە كىرىپ يالڭۇزۇن نە ئەدگۈ بۇلۇر سەن ئاي قىلقى تۈزۈن
Bu kün sen bir evke kirip yalñuzun, ne edgü bulur sen ay kılkı tüzün
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Bugün sen tek başına bir eve kapanmakta ne gibi bir fayda umuyorsun, ey yumuşak huylu.
🇬🇧 EN Shut in a solitary cell today, What good canst thou attain, mild soul, I pray?
#3438 ئودغۇرمىش (زاھىد)
نەزمىي يەشمىسى:
يا راھەت، يا ئارزۇ، تېمەت كۆرمىدىڭ،
كۈمۈش - زەر، يا گۆھەر ۋە مىس تاپمىدىڭ.

Thou hast not seen delight or worldly gain, Nor gold, nor silver, nor rich gems obtain.

Huzur, arzu ve nimeti gözünle görmedin, gümüş, mücevher, altın ve bakıra da hiç sahip olmadın.

نەسرىي يەشمىسى:
راھەت، ئارزۇ، نېمەتلەرنى ئۆز كۆزۈڭ بىلەن كۆرمىدىڭ، كۈمۈش، گۆھەر، ئالتۇن، مىسقا ئېرىشەلمىدىڭ.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
ئەرەج ئارزۇ نىمەت كۆزۈن كۆرمەدىڭ كۈمۈش گەۋھەر ئالتۇن باقىر بۇلمادىڭ
Erej ârzû nimet közün körmediñ, kümüş gevher altun bakır bulmadıñ
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Huzur, arzu ve nimeti gözünle görmedin, gümüş, mücevher, altın ve bakıra da hiç sahip olmadın.
🇬🇧 EN Thou hast not seen delight or worldly gain, Nor gold, nor silver, nor rich gems obtain.
#3439 ئودغۇرمىش (زاھىد)
نەزمىي يەشمىسى:
ساراي - قەسىر، يەر - سۇ نە سەندە بولسا،
ئات - ئۈستەم، قىز - ئوغلان نە بىللە بولسا.

Thou hast no palace, land, nor manor fair, No steeds, no harness, nor an offspring heir.

Senin sarayın, köşkün, yerin ve yurdun yok, at, koşum, çoluk-çocuk hani, bunlardan hiç biri sende yok.

نەسرىي يەشمىسى:
راھەت، ئارزۇ، نېمەتلەرنى ئۆز كۆزۈڭ بىلەن كۆرمىدىڭ، كۈمۈش، گۆھەر، ئالتۇن، مىسقا ئېرىشەلمىدىڭ.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
ساراي قارشى يەر سۇۋ سەنى بىرلە يوق ئات ئۈستەم قىز ئوغلان قانى بىرلە يوق
Sarây karşı yer suv seni birle yok, at üstem kız oğlan kanı birle yok
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Senin sarayın, köşkün, yerin ve yurdun yok, at, koşum, çoluk-çocuk hani, bunlardan hiç biri sende yok.
🇬🇧 EN Thou hast no palace, land, nor manor fair, No steeds, no harness, nor an offspring heir.
#3440 ئودغۇرمىش (زاھىد)
نەزمىي يەشمىسى:
قولۇڭ خەلقلەر ئۈزرە يا ئۈستۈن ئەمەس،
تۇتۇپ ئۆزنى، ئالساڭ ئاتاق ياخشى، بەس.

Thou hast no rule or power o'er mortal men, To curb thy hand and earn pure glory then!

İnsanlar üzerinde de senin hiç bir kuvvet ve hâkimiyetin yok ki, onu kötüye kullanmayasın ve temiz nâm kazanasın.

نەسرىي يەشمىسى:
كىشىلەرگە ئۇزىتالايدىغان ئەركىن قول يوق، ئۆزۈڭنى تۇتۇپ، ياخشى نامىڭ چىقسىلا بولامدۇ ؟
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
كىشىلەر ئۆزە يوق ساڭا ئەرك ئەلىگ ئۆزۈڭ يىغسا سەن بولسا ئاتىڭ سىلىگ
Kişiler öze yok saña erk elig, özüñ yığsa sen bolsa atıñ silig
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR İnsanlar üzerinde de senin hiç bir kuvvet ve hâkimiyetin yok ki, onu kötüye kullanmayasın ve temiz nâm kazanasın.
🇬🇧 EN Thou hast no rule or power o'er mortal men, To curb thy hand and earn pure glory then!
#3441 ئودغۇرمىش (زاھىد)
نەزمىي يەشمىسى:
نېمە يىغدىڭ ئەمدى قويۇرسەن ئۇنى،
قايۇ تەلۋە ئاتار زاھىت دەپ سېنى.

What didst thou ever hold to put aside? What madman named thee 'hermit' in his pride?

Ne buldun ki, sonra ondan vaz geçtin, hangi mecnûn sana zâhid adını taktı.

نەسرىي يەشمىسى:
قانداق نەرسىلەرگە ئېرىشەلمىدىڭ؟ مانا، بەزىلەر سېنى تەلۋە زاھىت، دەپ ئاتاشماقتا.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
قايۇ نەڭ بۇلۇپ قودتۇڭ ئەمدى ئانى قايۇ تەلۋە زاھىد ئاتادى سەنى
Kayu neñ bulup kodtuñ emdi anı, kayu telve zâhid atadı seni
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Ne buldun ki, sonra ondan vaz geçtin, hangi mecnûn sana zâhid adını taktı.
🇬🇧 EN What didst thou ever hold to put aside? What madman named thee 'hermit' in his pride?
#3442 ئودغۇرمىش (زاھىد)
نەزمىي يەشمىسى:
يېتىپ كۆپكە كۈچى، ئازنى خالىسا،
بولۇر شۇنداق ئەرنى زاھىت ئاتىسا.

He who renounces much and chooses few, Alone attains the rank of hermit true!

Erkek olan, çoğu elde edebildiği hâlde, az ilev iktifa eder, böyle bir insan zâhidlik mertebesine erişir.

نەسرىي يەشمىسى:
كىشى كۆپ نەرسىدىن ۋاز كېچىپ، ئاز نەرسە گە ئىنتىلسە، بۇنداق كىشى بېلىنى باغلاپ، ئاخىر زاھىت بولىدۇ.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
ئۈكۈشۈگ قودۇپ ئەر ئازىغ تاپلاسا بۇ ئەر ئۆترۈ زاھىد بولۇر قۇر باسا
Üküşüg kodup er azığ taplasa, bu er ötrü zâhid bolur kur basa
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Erkek olan, çoğu elde edebildiği hâlde, az ilev iktifa eder, böyle bir insan zâhidlik mertebesine erişir.
🇬🇧 EN He who renounces much and chooses few, Alone attains the rank of hermit true!
#3443 ئودغۇرمىش (زاھىد)
نەزمىي يەشمىسى:
تىلەككە يەتمىگەنلەر زاھىت بولۇر،
بۆلەك ھىيلىسى يوق، ئۇ سەۋر قىلۇر.

For any man unblest can claim the name, When lacking means, he feigns ascetic fame!

Yoksa, aradığını bulamayan her kes zâhid olur, sabırdan başka bir çâre bulamadığından, elindeki ile yetinir.

نەسرىي يەشمىسى:
تىلىكىگە ئېرىشەلمىسە، ھەركىم زاھىت بولىدۇ، سەۋر قىلىشتىن باشقا ھىيلىنى تاپالمايدۇ.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
تىلەپ بۇلماسا بارچا زاھىد بولۇر سابىردا ئادىن ھىلە بۇلماز-تۇرۇر
Tilep bulmasa barça zâhid bolur, sabırda adın hile bulmaz-turur
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Yoksa, aradığını bulamayan her kes zâhid olur, sabırdan başka bir çâre bulamadığından, elindeki ile yetinir.
🇬🇧 EN For any man unblest can claim the name, When lacking means, he feigns ascetic fame!
#3444 ئودغۇرمىش (زاھىد)
نەزمىي يەشمىسى:
يىگىت شۇ ئېرۇركى، مىڭ ئارزۇ تېپىپ،
ئۇنىڭدىن يۈز ئۆرۈسە، مەردانە بولۇپ.

A true man wins a thousand desires prized, Yet turns his face, like champions self-advised!

Erkek o kimsedir ki, bin arzusunu bulur ve ondan mertçe yüz çevirir.

نەسرىي يەشمىسى:
قارا، شۇنداق كىشى ئەر بولىدۇكى، مىڭ خىل ئارزۇغا ئېرىشىپ، ئۇنىڭدىن يەنە مەردلەرچە يۈز ئۆرۈپەلسە.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
ئەر ئول ئەر بولۇر كۆر مىڭ ئارزۇ بۇلۇپ ئاڭار يۈز ئەۋۈرسە ئەرەن تەگ بولۇپ
Er ol er bolur kör miñ ârzû bulup, añar yüz evürse eren teg bolup
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Erkek o kimsedir ki, bin arzusunu bulur ve ondan mertçe yüz çevirir.
🇬🇧 EN A true man wins a thousand desires prized, Yet turns his face, like champions self-advised!
#3445 ئودغۇرمىش (زاھىد)
نەزمىي يەشمىسى:
يېگۈزسە، ئىچۈرسە پېقىرغا بېرىپ،
تائەت قىلسا ھەققە دىلى باغلىنىپ.

He feeds the poor and pours them drink and share, And serves his God with heart devout in prayer;

Yedirir, içirir ve malını fakirlere dağıtarak, Tanrıya can ve gönülden ibâdet eder.

نەسرىي يەشمىسى:
كەمبەغەللەرگە ئۈلەشتۈرۈپ، يېدۈرسە، ئىچكۈزسە، ئاندىن خاتىرجەم بولۇپ، خۇداغا ئىبادەت قىلسا،
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
يەتۈرسە ئىچۈرسە چىغايقا ئۈلەپ باياتقا تاپۇغ قىلسا كۆڭلىن ئۇلاپ
Yetürse içürse çığayka ülep, bayatka tapuğ kılsa köñlin ulap
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Yedirir, içirir ve malını fakirlere dağıtarak, Tanrıya can ve gönülden ibâdet eder.
🇬🇧 EN He feeds the poor and pours them drink and share, And serves his God with heart devout in prayer;
#3446 ئودغۇرمىش (زاھىد)
نەزمىي يەشمىسى:
كېلۇر بولسا دۇنيا، كۆڭۈل بەرمىسە،
كېتەر بولسا ئاغرىپ، يۈزىن پۈرمىسە.

If wealth arrives, his soul remains untied; If it departs, no frown disturbs his pride.

Gelen dünya nimetlerine gönül bağlamaz, elinden gidenlere de içi sızlayıp, yüzü buruşmaz.

نەسرىي يەشمىسى:
ئالدىغا كەلگەن مال دۇنياغا كۆڭۈل بەرمىسە، قولدىن كەتكەنگىمۇ ئىچ ئاغرىتىپ، يۈزىنى پۈرۈشتۈرمىسە؛
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
كەلىر بولسا دۈنيا كۆڭۈل باماسا بارىر ئەرسە ئاغرىپ قاشىن تۈگمەسە
Kelir bolsa dünyâ köñül bamasa, barır erse ağrıp kaşın tügmese
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Gelen dünya nimetlerine gönül bağlamaz, elinden gidenlere de içi sızlayıp, yüzü buruşmaz.
🇬🇧 EN If wealth arrives, his soul remains untied; If it departs, no frown disturbs his pride.
#3447 ئودغۇرمىش (زاھىد)
نەزمىي يەشمىسى:
ئەگەر ئارزۇ ئۈزە يېتىشسە قولى،
تۇتۇپ ئۆزنى، تۈزەلسە كۆڭلى - دىلى.

Though his hand grasps whate'er desire has wrought, He bridles self, his speech, and inward thought.

Arzusunu elde etmek için kuvvet bulduğu hâlde, kendisini tutar, gönülüne ve diline hâkim olur.

نەسرىي يەشمىسى:
ئەگەر، ئارزۇلىرى قولىغا كەلگەندىمۇ، دىلىنى ۋە تىلىنى تۈزەپ، ئۆزىنى تۇتالسا.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
قالى ئۈستەسە ئەلگى ئارزۇ ئۆزە ئۆزىنى تۇتۇنسا كۆڭۈل تىل تۈزە
Kalı üstese elgi ârzû öze, özini tutunsa köñül til tüze
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Arzusunu elde etmek için kuvvet bulduğu hâlde, kendisini tutar, gönülüne ve diline hâkim olur.
🇬🇧 EN Though his hand grasps whate'er desire has wrought, He bridles self, his speech, and inward thought.
#3448 ئودغۇرمىش (زاھىد)
نەزمىي يەشمىسى:
كېلەر مەنە ئۈزرە ئۇيغۇن ئۈشبۈ سۆز،
ئىشىت سەن، ئەمەل قىل، ئايا خۇلقى تۈز.

The meaning of this maxim fits it well; Attend and heed it, gentle friend, and dwell:

Dikkat edersen, şu sözün mânası buna uyar, dinle ve ona göre hareket et, ey yumuşak huylu.

نەسرىي يەشمىسى:
دىققەت قىلساڭ، بۇ سۆزنىڭ مەنىسى يۇقىرىقى سۆزلەرگە يېقىن كېلىدۇ، بۇنى ئاڭلا، ئەمەل قىل، ئەي خۇش يېئىل.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
بۇ سۆزكە ياقار كۆرسە مانى بۇ سۆز ئەشىت ئىشكە تۇتغىل ئايا قىلقى تۈز
Bu sözke yakar körse mani bu söz, eşit işke tutğıl ayâ kılkı tüz
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Dikkat edersen, şu sözün mânası buna uyar, dinle ve ona göre hareket et, ey yumuşak huylu.
🇬🇧 EN The meaning of this maxim fits it well; Attend and heed it, gentle friend, and dwell:
#3449 ئودغۇرمىش (زاھىد)
نەزمىي يەشمىسى:
ئەر شۇكى، جىمىگە قۇدرەتلىك تۈرۈپ،
قىلالىسا ئىشنى ئۆزىن چىڭ تۇتۇپ.

"The hero of all heroes has full power, Yet curbs his carnal lust in testing hour!

Erlerin eri odur ki, her şeye muktedir olur, fakat yapmağa gelince, nefsine karşı mukavemet eder.

نەسرىي يەشمىسى:
”ئەرنىڭ مەردى شۇكى، ھەممە نەرسىگە قۇدرىتى يېتىپ، ئۇنىڭغا ئېرىشكەندە، ئۆزىنى مەھكەم تۇتالسۇن!
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
ئەرەندە ئەرى ئول قامۇغ نەڭكە ئەرك بۇلۇپ قىلغۇ يەردە ئۆزىن تۇتسا بەرك
Erende eri ol kamuğ neñke erk, bulup kılğu yerde özin tutsa berk
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Erlerin eri odur ki, her şeye muktedir olur, fakat yapmağa gelince, nefsine karşı mukavemet eder.
🇬🇧 EN "The hero of all heroes has full power, Yet curbs his carnal lust in testing hour!
#3450 ئودغۇرمىش (زاھىد)
نەزمىي يەشمىسى:
ئاندىنمۇ مەردانراق يىگىت شۇل ئېرۇر،
مىڭ ئارزۇ ئۈزە ئالسا نەپسىن توسۇپ.

A youth is braver still who, having gained A thousand joys, keeps passion firm restrained!"

يەنە ئەرنىڭ ئەڭ مەردى شۇكى، مىڭ خىل ئارزۇغا يەتكەندىمۇ، ئۆزىنى تېز تىيالسۇن!“

نەسرىي يەشمىسى:
يەنە ئەرنىڭ ئەڭ مەردى شۇكى، مىڭ خىل ئارزۇغا يەتكەندىمۇ، ئۆزىنى تېز تىيالسۇن!“
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
ئاندىنمۇ مەردانراق يىگىت شۇل ئېرۇر، مىڭ ئارزۇ ئۈزە ئالسا نەپسىن توسۇپ.
ئاندىنمۇ مەردانراق يىگىت شۇل ئېرۇر، / مىڭ ئارزۇ ئۈزە ئالسا نەپسىن توسۇپ.
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR يەنە ئەرنىڭ ئەڭ مەردى شۇكى، مىڭ خىل ئارزۇغا يەتكەندىمۇ، ئۆزىنى تېز تىيالسۇن!“
🇬🇧 EN A youth is braver still who, having gained A thousand joys, keeps passion firm restrained!"
#3451 ئودغۇرمىش (زاھىد)
نەزمىي يەشمىسى:
جاۋابىن ئودغۇرمىش دېدى: ئېيت چىنىڭ،
نەدۇر ئاي يۈزلۈكۈم، تىلىكىڭ سېنىڭ.

Then Odgurmış replied: "Speak true and clear: What is thy wish, O moon-faced brother dear?

Odgurmış cevap verdi:—Doğru söyle, arzun nedir, ey ay gibi güzel yüzlüm — dedi —

نەسرىي يەشمىسى:
ئودغۇرمىش جاۋاب بېرىپ دېدى: راستىنى ئېيت، تىلىكىڭ نېمە ئىدى، ئەي ئاي يۈزلۈكۈم؟
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
يانۇت بەردى ئودغۇرمىش ئايدى چىن ئاي نەگۈ ئول تىلەكىڭ ئايا كۆركى ئاي
Yanut berdi odğurmış aydı çın ay, negü ol tilekiñ ayâ körki ay
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Odgurmış cevap verdi:—Doğru söyle, arzun nedir, ey ay gibi güzel yüzlüm — dedi —
🇬🇧 EN Then Odgurmış replied: "Speak true and clear: What is thy wish, O moon-faced brother dear?
#3452 ئودغۇرمىش (زاھىد)
نەزمىي يەشمىسى:
نېمە سۆزلىسەم مەن،
سۆزۈمنى يىرىپ، جاۋابنى قىلۇرسەن مېنى رەتجىتىپ.

Whate'er I utter, thou dost still contest, Refuting all I say with sharpened zest.

Ben ne söylersem, reddediyorsun, sözümü beğenmeyip, itirazda bulunuyorsun.

نەسرىي يەشمىسى:
مەن نېمىنى سۆزلىسەم، سۆزۈمنى يىرىپ، مېنى چەكلەپ، جاۋاب قايتۇرۇۋاتسەن.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
نەگۈ سۆزلەسە مەن سۆزۈمنى يەرىپ جەۋابىن قىلۇر سەن ئۆزۈمنى سەرىپ
Negü sözlese men sözümni yerip, cevâbın kılur sen özümni serip
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Ben ne söylersem, reddediyorsun, sözümü beğenmeyip, itirazda bulunuyorsun.
🇬🇧 EN Whate'er I utter, thou dost still contest, Refuting all I say with sharpened zest.
#3453 ئودغۇرمىش (زاھىد)
نەزمىي يەشمىسى:
ئوچۇقراق ماڭا ئېيت، تىلىكىڭ نېمە،
نېمە كۈتسەڭ ئۇنى ئېچىپ سۆزلەۋە.

Unfold thy quest in words concise and plain; Declare what thou dost seek, and speak domain!"

تىلىكىڭ نېمە، ماڭا ئوچۇق ئېيتقىن، نېمىنى سورىماقچى بولساڭ، ئوچۇق سۆزلە، سورا.

نەسرىي يەشمىسى:
تىلىكىڭ نېمە، ماڭا ئوچۇق ئېيتقىن، نېمىنى سورىماقچى بولساڭ، ئوچۇق سۆزلە، سورا.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
ئوچۇقراق ماڭا ئېيت، تىلىكىڭ نېمە؟ نېمە كۈتسەڭ ئۇنى ئېچىپ سۆزلەۋە.
ئوچۇقراق ماڭا ئېيت، تىلىكىڭ نېمە؟ / نېمە كۈتسەڭ ئۇنى ئېچىپ سۆزلەۋە.
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR تىلىكىڭ نېمە، ماڭا ئوچۇق ئېيتقىن، نېمىنى سورىماقچى بولساڭ، ئوچۇق سۆزلە، سورا.
🇬🇧 EN Unfold thy quest in words concise and plain; Declare what thou dost seek, and speak domain!"
#3454 ئودغۇرمىش (زاھىد)
نەزمىي يەشمىسى:
جاۋاب بەردى ئۆگدۈلمىش، ئېيتتى: ئۆزۈم،
تىلەك بىرلە كەلدىم، ئاچاي مەن سۆزۈم.

Then Ögdülmiş replied: "With one clear quest I came, and now shall bide the King's behest.

Öğdülmiş cevap verdi : — Ben buraya bir maksatla geldim, dileğimi arzedeyım — dedi —

نەسرىي يەشمىسى:
ئۆگدۈلمىش جاۋاب بېرىپ دېدى: مەن بىر تىلەك بىلەن كەلدىم، ئوچۇق سۆزلەي.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
يانۇت بەردى ئۆگدۈلمىش ئايدى ئۆزۈم تىلەك بىرلە كەلدى ئاچايىن سۆزۈم
Yanut berdi ögdülmiş aydı özüm, tilek birle keldi açayın sözüm
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Öğdülmiş cevap verdi : — Ben buraya bir maksatla geldim, dileğimi arzedeyım — dedi —
🇬🇧 EN Then Ögdülmiş replied: "With one clear quest I came, and now shall bide the King's behest.
#3455 ئودغۇرمىش (زاھىد)
نەزمىي يەشمىسى:
بۇ كۈنتۇغدى ئەلىگ ئىشىتتى سېنى،
ئۆزىگە كېرەك دەپ، ئەۋەتتى مېنى.

King Küntoğdı heard of thy renown and grace; Needing thy counsel, sent me to this place.

Hükümdar Kün-Toğdı seni haber aldı, sana ihtiyacı olduğu için, beni gönderdi.

نەسرىي يەشمىسى:
كۈنتۇغدى ئەلىگ سېنىڭ خەۋىرىڭنى ئاڭلىدى، قارا، ساڭا ئېھتىياجى چۈشۈپ، مېنى ئەۋەتتى.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
بۇ كۈن توغدى ئىلىگ ئەشىتتى سەنى ئۆزىڭە كەرەكلەپ كۆر ئىدتى مەنى
Bu kün toğdı ilig eşitti seni, öziñe kereklep kör ıdtı meni
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Hükümdar Kün-Toğdı seni haber aldı, sana ihtiyacı olduğu için, beni gönderdi.
🇬🇧 EN King Küntoğdı heard of thy renown and grace; Needing thy counsel, sent me to this place.
#3456 ئودغۇرمىش (زاھىد)
نەزمىي يەشمىسى:
تولا ئارزۇ قىلىپ كۆرۈشكە سېنى،
دەۋەتچى قىلىبان ئەۋەتتى مېنى.

He yearns with ardent heart to see thy face, And sent me as his herald to this place.

Seni görmeği çok arzu etti, seni çağırıp götürmek İçin, dâvetçı olarak, beni yolladı.

نەسرىي يەشمىسى:
سېنى كۆرۈشنى بەك ئارزۇ قىلدى، سېنى چاقىرىپ كېلىش ئۈچۈن مېنى ئەلچى قىلىپ ئەۋەتتى.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
قاتىغ ئارزۇلادى سەنى كۆرگۈكە مەنى سۆزچى ئىدتى ئوقىپ ئەلتگۈكە
Katığ ârzûladı seni körgüke, meni sözçi ıdtı okıp eltgüke
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Seni görmeği çok arzu etti, seni çağırıp götürmek İçin, dâvetçı olarak, beni yolladı.
🇬🇧 EN He yearns with ardent heart to see thy face, And sent me as his herald to this place.
#3457 ئودغۇرمىش (زاھىد)
نەزمىي يەشمىسى:
ئېغىر كەلسە قانچە، بىر بارماق كېرەك،
بېرىپ ئۇ ئەلىگكە كۆرۈنمەك كېرەك.

Though hard the journey seem, thou must arise, And stand before the King's discerning eyes.

Ne kadar ağır gelse bile, senin oraya kadar gidip, hükümdara bir görünmen gerekir.

نەسرىي يەشمىسى:
قانچىلىك ئېغىر كەلسىمۇ بېرىش كېرەك، ئەلىگ ھۇزۇرىغا بېرىپ، بىر كۆرۈنۈش كېرەك.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
نەچە مە ئاغىر كەلسە بارغۇ كەرەك ئىلىگكە تەگىپ بىر كۆرۈڭۈ كەرەك
Neçe me ağır kelse barğu kerek, iligke tegip bir körüngü kerek
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Ne kadar ağır gelse bile, senin oraya kadar gidip, hükümdara bir görünmen gerekir.
🇬🇧 EN Though hard the journey seem, thou must arise, And stand before the King's discerning eyes.
#3458 ئودغۇرمىش (زاھىد)
نەزمىي يەشمىسى:
ئەلىگ بەكمۇ ياخشى بىر سۇلتان ئېرۇر،
خەلقپەرۋەر، ئۆزى كۆيۈمچان ئېرۇر.

For he is truly an exalted lord, Compassionate, by all his folk adored.

Hükümdar çok iyi bir padişahtır, çok merhametli, halkın candan sevdiği bir insandır.

نەسرىي يەشمىسى:
ئەلىگمۇ ناھايىتى ياخشى بىر سۇلتاندۇر، خەلققە مېھرىبان، جان كۆيەردۇر.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
ئى̇لىگ مە ئىدى ئەدگۈ سۇلتان-تۇرۇر بودۇنقا باغىرساق سەۋۈگ جان-تۇرۇر
İlig me idi edgü sultân-turur, bodunka bağırsak sevüg cân-turur
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Hükümdar çok iyi bir padişahtır, çok merhametli, halkın candan sevdiği bir insandır.
🇬🇧 EN For he is truly an exalted lord, Compassionate, by all his folk adored.
#3459 ئودغۇرمىش (زاھىد)
نەزمىي يەشمىسى:
كىم ئەلىگ يۈزىن كۆرسە قۇتلۇق بولۇر،
ھەر ئىككى جاھاندا تولۇق بەخت تاپۇر.

Who beholds the King gains fortune high, And twofold bliss beneath the earth and sky.

Hükümdarın yüzünü gören her kes kutlu olur, her iki dünyada tam saadete kavuşur.

نەسرىي يەشمىسى:
كىم ئەلىگنىڭ يۈزىنى كۆرسە قۇتلۇق بولىدۇ، ھەر ئىككى دۇنيادا بەختكە ئېرىشىدۇ.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
كىم ئىلىگ يۈزىن كۆرسە قۇتلۇغ بولۇر ئىكىگۈن ئاجۇندا تۈكەل قۇت بۇلۇر
Kim ilig yüzin körse kutluğ bolur, ikigün ajunda tükel kut bulur
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Hükümdarın yüzünü gören her kes kutlu olur, her iki dünyada tam saadete kavuşur.
🇬🇧 EN Who beholds the King gains fortune high, And twofold bliss beneath the earth and sky.
#3460 ئودغۇرمىش (زاھىد)
نەزمىي يەشمىسى:
ئېمە دەر، ئىشىتكىن، بۇ ئەل كەنت بېگى،
جاھاننى تۈتۈپ كەلگەن يېتىلمىش ئۆگى.

Hear what the chieftain of the land made known, Whose wisdom guided nations to his throne:

Devleti idare eden, memleket işlerinde dirayet sahibi olan memleket beyi ne der, dinle.

نەسرىي يەشمىسى:
خەلققە باشچىلىق قىلىپ، پاراسەت بىلەن ئەل باشقۇرغۇچى بۇ ئەل يۇرت بېگى نېمە دەيدۇ، ئاڭلا:
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
نەگۈ تەر ئەشىتگىل بۇ ئەل كەند بەگى ئاجۇن باشلاپ ئىلكە يەتىلمىش ئۆگى
Negü ter eşitgil bu el kend begi, ajun başlap ilke yetilmiş ögi
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Devleti idare eden, memleket işlerinde dirayet sahibi olan memleket beyi ne der, dinle.
🇬🇧 EN Hear what the chieftain of the land made known, Whose wisdom guided nations to his throne:
#3461 ئودغۇرمىش (زاھىد)
نەزمىي يەشمىسى:
قانۇنلۇق ئادىل بەگ چىندىن بەخت ئېرۇر،
ئۇ بەختتىن ھەممىگە نېسىۋە تېگۈر.

'A just and lawful lord is fortune bright; His blessed lot bestows on all their right.

Kanunlara riâyet eden, doğru bey, gerçekten, bir saadettir, onun saadetinden her kes kendisine hisse alır.

نەسرىي يەشمىسى:
ئادالەتلىك، توغرا بەگ ئېنىق سائادەتتۇر، سائادىتى ئارقىلىق ھەممىگە ئۆز ئۈلۈشىنى بېرەلەيدۇ. 3422. توغرا بەگنىڭ نامى قەيەردە شۆھرەت تاپسا، ئۇنىڭ ئالدىغا بارغۇلۇق، ئۇنىڭدىن كىشى بەختكە ئېرىشىدا
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
تۆرۈلۈگ كۆنى بەگ قۇت ئول بەلگۈلۈگ قۇتى بىرلە تەگرۈر تۆزۈكە ئۈلۈگ
Törülüg köni beg kut ol belgülüg, kutı birle tegrür tözüke ülüg
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Kanunlara riâyet eden, doğru bey, gerçekten, bir saadettir, onun saadetinden her kes kendisine hisse alır.
🇬🇧 EN 'A just and lawful lord is fortune bright; His blessed lot bestows on all their right.
#3462 ئودغۇرمىش (زاھىد)
نەزمىي يەشمىسى:
ئادىل بەگ ئېتى قايدا بولسا مەشھۇر،
ئاڭا بارغۇلۇق، بەخت ئۈنىڭدىن تېگۈر.

Where'er a prince's righteous name is hailed, Draw near to him: there bliss has never failed!

Nerede adaleti ile şöhret bulan bir bey bulunursa, oraya gitmeli, insan onda saadetini bulur.

نەسرىي يەشمىسى:
ئادالەتلىك، توغرا بەگ ئېنىق سائادەتتۇر، سائادىتى ئارقىلىق ھەممىگە ئۆز ئۈلۈشىنى بېرەلەيدۇ. 3422. توغرا بەگنىڭ نامى قەيەردە شۆھرەت تاپسا، ئۇنىڭ ئالدىغا بارغۇلۇق، ئۇنىڭدىن كىشى بەختكە ئېرىشىدا
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
قايۇدا چاۋىقسا كۆنى بەگ ئاتى ئاڭار بارغۇ ئاندىن بۇلۇر ئەر قۇتى
Kayuda çavıksa köni beg atı, añar barğu andın bulur er kutı
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Nerede adaleti ile şöhret bulan bir bey bulunursa, oraya gitmeli, insan onda saadetini bulur.
🇬🇧 EN Where'er a prince's righteous name is hailed, Draw near to him: there bliss has never failed!
#3463 ئودغۇرمىش (زاھىد)
نەزمىي يەشمىسى:
ئادىل قانۇن كۆككە بىر تۈۋرۈك ئېرۇر،
بۇزۇلسا ئۇ قانۇن ئاسمان يىقىلۇر.

For justice is the pillar of the sky; If justice fails, heaven cannot stand on high!

Adalete istinat eden kanun — bu göğün direğidir, kanun bozulursa, gök yerinde duramaz.

نەسرىي يەشمىسى:
ئادالەت ۋە قانۇن ئاسماننىڭ تۈۋرۈكىدۇر، تۈۋرۈك قىڭغايسا ئاسمان ئۆرە تۇرالمايدۇ.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
بۇ كۆك تىرگۈكى ئول كۆنىلىك تۆرۈ تۆرۈ ئارتاسا كۆك تۇرۇماز ئۆرۈ
Bu kök tirgüki ol könilik törü, törü artasa kök turumaz örü
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Adalete istinat eden kanun — bu göğün direğidir, kanun bozulursa, gök yerinde duramaz.
🇬🇧 EN For justice is the pillar of the sky; If justice fails, heaven cannot stand on high!
#3464 ئودغۇرمىش (زاھىد)
نەزمىي يەشمىسى:
يوق ئەرسە قانۇنلۇق بەگلەر مۇبادا،
يەتتە قات زېمىننى بۇزاتتى خۇدا.

Were such lawgiving rulers not alive, God would shake down seven earths where none survive!

Bu kanun koyan beyler hayatta bulunmasalardı, Tanrı yedi kat yerin nizâmını bozmuş olurdu.

نەسرىي يەشمىسى:
ئادالەتلىك قانۇنلۇق بەگلەر تىرىك بولمىغاندا ئىدى، خۇدا يەتتە قات يەرنى بۇزغان بولاتتى.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
تۆرۈلۈگ بۇ بەگلەر يوق ئەرسە تىرىگ بايات بۇزغاي ئەردى يەتى قات يەرىگ
Törülüg bu begler yok erse tirig, bayat buzğay erdi yeti kat yerig
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Bu kanun koyan beyler hayatta bulunmasalardı, Tanrı yedi kat yerin nizâmını bozmuş olurdu.
🇬🇧 EN Were such lawgiving rulers not alive, God would shake down seven earths where none survive!
#3465 ئودغۇرمىش (زاھىد)
نەزمىي يەشمىسى:
ئادىل بەگ يۈزىن كۆرسە، قۇتلۇق بولۇر،
ساۋابىن تاپۇر ھەم گۇناھ يوقىلۇر.

Whoever gazes on a righteous lord Is blessed, cleansed of sin, and gains reward.'

Adil beyin yüzünü gören kutlu olur, sevaba girer ve günahtan kurtulur.

نەسرىي يەشمىسى:
ئادالەتلىك بەگنىڭ يۈزىنى كۆرسە قۇتلۇق بولىدۇ، ساۋاب تاپىدۇ ۋە گۇناھدىن خالاس بولىدۇ.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
كۆنى بەگ يۈزى كۆرسە قۇتلۇغ بولۇر مۇيانقا تەگىر ھەم يازۇقى يۇلۇر
Köni beg yüzi körse kutluğ bolur, muyanka tegir hem yazukı yulur
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Adil beyin yüzünü gören kutlu olur, sevaba girer ve günahtan kurtulur.
🇬🇧 EN Whoever gazes on a righteous lord Is blessed, cleansed of sin, and gains reward.'
#3466 ئودغۇرمىش (زاھىد)
نەزمىي يەشمىسى:
ئادەم بولغىنىمغا، بىلسەڭ، بۇ زامان،
سەۋەبچى، يۆلەكچى ماڭا بولدى خان.

Thou knowest that the man I am today Is through the King, who was my prop and stay.

Bilirsin, bugün benim adam olmama sebep hükümdardır, o bana destek olmuştur.

نەسرىي يەشمىسى:
ساڭا مەلۇم، بۈگۈن مېنىڭ ئادەم بولۇشۇمدا، ئەلىگىنىڭ يار يۆلەك بولۇشى سەۋەب بولدى.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
بىلىر سەن بۇ كۈن مەن كىشى بولدۇقۇم سەبەب ئىلىگ ئەردى يۆلەكىم توقۇم
Bilir sen bu kün men kişi boldukum, sebeb ilig erdi yölekim tokum
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Bilirsin, bugün benim adam olmama sebep hükümdardır, o bana destek olmuştur.
🇬🇧 EN Thou knowest that the man I am today Is through the King, who was my prop and stay.
#3467 ئودغۇرمىش (زاھىد)
نەزمىي يەشمىسى:
خۇدا بەرگەچ ماڭا ئەقىل ئاڭ، بىلىم،
پۈتۈن ياخشىلىققا يېتىشتى قولۇم.

God granted me discernment, wit, and lore, So I could stretch my hand to blessings store.

Tanrı bana anlayış, akıl ve bilgi verdi ve ben bundan dolayı her türlü iyiliği yapmağa muvaffak oldum.

نەسرىي يەشمىسى:
خۇدا ئەقىل ئىدراك ۋە بىلىم بەرگەنىدى، بارچە ياخشىلىقلارغا قول يەتكۈزەلدىم.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
بايات بەردى ئەردى ئۇقۇش ئۆگ بىلىگ تۈزۈ ئەدگۈلۈككە تەگۈردۈم ئەلىگ
Bayat berdi erdi ukuş ög bilig, tüzü edgülükke tegürdüm elig
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Tanrı bana anlayış, akıl ve bilgi verdi ve ben bundan dolayı her türlü iyiliği yapmağa muvaffak oldum.
🇬🇧 EN God granted me discernment, wit, and lore, So I could stretch my hand to blessings store.
#3468 ئودغۇرمىش (زاھىد)
نەزمىي يەشمىسى:
بېرىپ تەۋپىق خۇدا ياخشىلىق ئۈچۈن،
خەلق نەپىئىنى دەپ كۆتۈردۈم يۈكىن.

God gave me grace for every noble deed, To bear the people's burden in their need.

Halka faydalı olmak ve onun yükünü yüklenmek hususunda her türlü iyilik için Tanrı bana tevfık ihsan etti.

نەسرىي يەشمىسى:
خۇدا كۆپ ياخشىلىق قىلىشقا، خەلقنىڭ پايدىسى ئۈچۈن مۇشەققەت چېكىشكە تەۋپىق بەردى
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
بايات بەردى تەۋفىك قامۇغ ئەدگۈكە بودۇن ئاسغىڭا ھەم يۈكى يۈدگۈكە
Bayat berdi tevfik kamuğ edgüke, bodun asğıña hem yüki yüdgüke
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Halka faydalı olmak ve onun yükünü yüklenmek hususunda her türlü iyilik için Tanrı bana tevfık ihsan etti.
🇬🇧 EN God gave me grace for every noble deed, To bear the people's burden in their need.
#3469 ئودغۇرمىش (زاھىد)
نەزمىي يەشمىسى:
سېنى ھەم تىلەر ئەمدى خاقان بۇ كۈن،
تۈتۈپ قولغا قول يەتسە خانلىق تۈگۈن.

The King desires thee now to join our hands, To untie the tangled knots of governance.

El-ele verip, beylik düğümünü çözmek için, hükümdar bugün seni de istiyor.

نەسرىي يەشمىسى:
قولغا قول تۇتۇشۇپ، بەگلىك تۈگۈنىنى يېشىش ئۈچۈن بۈگۈن ئەلگ سېنىمۇ ئارزۇ قىلدى.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
سەنى مە تىلەر ئەمدى ئىلىگ بۇ كۈن ئەلىگ بىر قىلىپ يازسا بەگلىگ تۈگۈن
Seni me tiler emdi ilig bu kün, elig bir kılıp yazsa beglig tügün
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR El-ele verip, beylik düğümünü çözmek için, hükümdar bugün seni de istiyor.
🇬🇧 EN The King desires thee now to join our hands, To untie the tangled knots of governance.
#3470 ئودغۇرمىش (زاھىد)
نەزمىي يەشمىسى:
قىلىپ دەۋەتچى مېتى ئەۋەتتى ساڭا،
مەن يالغۇز كەتمەيىن، ئەي باتۇر توڭا.

He sent me as his summoner to thee; Send me not empty-handed, hero free!

Şimdi sana dâvetçi olarak beni gönderdi, ey mert yiğit, ben yalnız dönmeyeyim.

نەسرىي يەشمىسى:
چاقىرغۇچى سۈپىتىدە مېنى ئەۋەتتى، مېنى يالغۇز قايتۇرۇۋەتمە، ئەي مەرد يىگىت.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
ئوقىتچى مەنى ئىدتى ئەمدى ساڭا مەنى يالڭۇز ئىدما ئاي ئەرسىگ توڭا
Okıtçı meni ıdtı emdi saña, meni yalñuz ıdma ay ersig toña
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Şimdi sana dâvetçi olarak beni gönderdi, ey mert yiğit, ben yalnız dönmeyeyim.
🇬🇧 EN He sent me as his summoner to thee; Send me not empty-handed, hero free!
#3471 ئودغۇرمىش (زاھىد)
نەزمىي يەشمىسى:
ئەۋەتتى ئۇ خەت ئۆز قولىلە پۈتۈپ،
نېمە سۆزلىگەن بولسا، كۆرگىن ئوقۇپ.

The King inscribed a scroll with his own hand; Read it thyself, and weigh his high command!"

Hükümdar kendi eli ile yazıp, sana bir mektup da gönderdi, ne demiş ise, kendin bak, oku.

نەسرىي يەشمىسى:
ئەلگ ئۆز قولى بىلەن خەت يېزىپ ئەۋەتتى، خەتتە نېمە دېدى، ئۆزۈڭ ئوقۇپ كۆرگىن.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
بىتىگ ئىدتى ئىلىگ ئۆز ئەلگىن بىتىپ نەگۈ سۆزلەدى ئەرسە كۆرگىل ئوقىپ
Bitig ıdtı ilig öz elgin bitip, negü sözledi erse körgil okıp
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Hükümdar kendi eli ile yazıp, sana bir mektup da gönderdi, ne demiş ise, kendin bak, oku.
🇬🇧 EN The King inscribed a scroll with his own hand; Read it thyself, and weigh his high command!"
#3472 ئودغۇرمىش (زاھىد)
نەزمىي يەشمىسى:
چىقاردى ئۇ خەتنى ھەم بەردى سۇنۇپ،
ئودغۇرمىش ئالدى، ئاچتى، بىر ئاز ئويلىنىپ.

He handed him the scroll; Odgurmış read, And deeply pondered all the ruler said.

Mektubu okudu, uzun-uzun düşündü ve: — Hükümdar çok manalı sözler yazmış —dedi —

نەسرىي يەشمىسى:
خەتتى چىقىرىپ، قولغا ئېلىپ ئۇنىڭغا سۇندى، ئودغۇرمىش خەتتى ئېلىپ، سولغۇن ھالدا ئۇنى ئاچتى.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
ئوقىدى بىتىگ كەچ ساقىندى ئۇزۇن ئايۇر كەد بىلىگ بەرمىش ئىلىگ سۆزۈن
Okıdı bitig keç sakındı uzun, ayur ked bilig bermiş ilig sözün
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Mektubu okudu, uzun-uzun düşündü ve: — Hükümdar çok manalı sözler yazmış —dedi —
🇬🇧 EN He handed him the scroll; Odgurmış read, And deeply pondered all the ruler said.
#3473 ئودغۇرمىش (زاھىد)
نەزمىي يەشمىسى:
ئوقۇپ خەتنى ئاستا، ئۇزۇن ئويلىدى،
بېرىپتۇ ئەلىگ خەتتە كۆپ بىلىم، دېدى.

Long did he ponder, saying: "Deep and wise Are these fair words the noble King supplies.

مەكتۇپنى ئوقۇدى، ئۇزاق ئويلاندى، ۋە دېدى: ئەلگ سۆزى ئارقىلىق كۆپ بىلىم بېرىپتۇ.

نەسرىي يەشمىسى:
مەكتۇپنى ئوقۇدى، ئۇزاق ئويلاندى، ۋە دېدى: ئەلگ سۆزى ئارقىلىق كۆپ بىلىم بېرىپتۇ.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
ئوقۇپ خەتنى ئاستا، ئۇزۇن ئويلىدى، بېرىپتۇ ئەلىگ خەتتە كۆپ بىلىم، دېدى.
ئوقۇپ خەتنى ئاستا، ئۇزۇن ئويلىدى، / بېرىپتۇ ئەلىگ خەتتە كۆپ بىلىم، دېدى.
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR مەكتۇپنى ئوقۇدى، ئۇزاق ئويلاندى، ۋە دېدى: ئەلگ سۆزى ئارقىلىق كۆپ بىلىم بېرىپتۇ.
🇬🇧 EN Long did he ponder, saying: "Deep and wise Are these fair words the noble King supplies.
#3474 ئودغۇرمىش (زاھىد)
نەزمىي يەشمىسى:
مېنى كەلگىن دېيان قىچقىرىپتۇ خان،
پۈتۈن ياخشىلىقلارنى ئەيلەپ بايان.

The King has summoned me to come in peace, Promising every bounty and increase.

ئەلگ مېنى كەلگىن، دەپ چاقىرىپتۇ، ھەممە ياخشىلىقلارنى ئىزھار قىلىپتۇ.

نەسرىي يەشمىسى:
ئەلگ مېنى كەلگىن، دەپ چاقىرىپتۇ، ھەممە ياخشىلىقلارنى ئىزھار قىلىپتۇ.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
مېنى كەلگىن دېيان قىچقىرىپتۇ خان، پۈتۈن ياخشىلىقلارنى ئەيلەپ بايان.
مېنى كەلگىن دېيان قىچقىرىپتۇ خان، / پۈتۈن ياخشىلىقلارنى ئەيلەپ بايان.
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR ئەلگ مېنى كەلگىن، دەپ چاقىرىپتۇ، ھەممە ياخشىلىقلارنى ئىزھار قىلىپتۇ.
🇬🇧 EN The King has summoned me to come in peace, Promising every bounty and increase.
#3475 ئودغۇرمىش (زاھىد)
نەزمىي يەشمىسى:
بۈيۈك ئىش ئېرۇر، كۆر، بۇ ئىشلار ماڭا،
نېمە قىلغۇلۇق، ئېيت، كېڭەش بەر ماڭا.

He bids me come, recounting every grace; Yet weighty is this summons to embrace!

îmdi hükümdar— "Gel!" — diye davet etmiş, her türlü iyilikleri teker-teker sayıp dökmü

نەسرىي يەشمىسى:
قارا، بۇ ئىشلار مەن ئۈچۈن بۈيۈك ئىشلاردۇر، نېمە قىلىشىم كېرەك، ئېيت، ماڭا كېڭەش بەرگىن.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
ئوقىمىش ئىلىگ ئەمدى كەلگىل تەيۈ قامۇغ ئەدگۈلۈكنى ئاتامىش سايۇ
Okımış ilig emdi kelgil teyü, kamuğ edgülükni atamış sayu
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR îmdi hükümdar— "Gel!" — diye davet etmiş, her türlü iyilikleri teker-teker sayıp dökmü
🇬🇧 EN He bids me come, recounting every grace; Yet weighty is this summons to embrace!
#3476 ئودغۇرمىش (زاھىد)
نەزمىي يەشمىسى:
م،
تىلى شۈك تۈرماس سېنى سۆزلەپ ھامان.

Ögdülmiş said: "The King repeats thy name; His tongue is never silent from thy fame!

Öğdülmiş cevap verdi : — Hükümdar dâima senden bahseder, bir ân bile seni dilinden düşürmez — dedi —

نەسرىي يەشمىسى:
ئۆگدۈلمىش جاۋاب بېرىپ دېدى: ئەلگ سېنى سۆزلەيدۇ، بىردەممۇ تىلىدىن چۈشۈرمەيدۇ.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
يانۇت بەردى ئۆگدۈلمىش ئايدى ئىلىگ سەنى سۆزلەيۈ شۈك قۇرىتماز تىلىگ
Yanut berdi ögdülmiş aydı ilig, seni sözleyü şük kurıtmaz tilig
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Öğdülmiş cevap verdi : — Hükümdar dâima senden bahseder, bir ân bile seni dilinden düşürmez — dedi —
🇬🇧 EN Ögdülmiş said: "The King repeats thy name; His tongue is never silent from thy fame!
#3477 ئودغۇرمىش (زاھىد)
نەزمىي يەشمىسى:
تەۋرەتسە تىلىنى، ئېتىڭنى ئېيتار،
سېنى بىر كۆرەي دەپ تۆت كۆزلە باقار.

Whenever he begins to speak, thy name rings out; He watches eagerly for thee without.

Konuşmağa başlar-başlamaz, ağzından adın çıkar, o seni dört gözle beklemektedir.

نەسرىي يەشمىسى:
ئېغىزى ئېچىلسىلا نامىڭنى تىلغا ئالىدۇ، ئۇ سېنى كۆرۈشكە ئىنتىزار، نەزىرى سەندە.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
تىلى تەپرەسە سۆزدە ئاتىڭ چىقار سەنى كۆرگۈكە ئول كۆز ئاچتى باقار
Tili teprese sözde atıñ çıkar, seni körgüke ol köz açtı bakar
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Konuşmağa başlar-başlamaz, ağzından adın çıkar, o seni dört gözle beklemektedir.
🇬🇧 EN Whenever he begins to speak, thy name rings out; He watches eagerly for thee without.
#3478 ئودغۇرمىش (زاھىد)
نەزمىي يەشمىسى:
كۆڭۈل كىمنى سۆيسە تولا ئارزۇلاپ،
يۈرەر تىل ھەر سۆزدە ئېتىنى ئاتاپ.

Whomever the heart desires with love sincere, His name flows ceaseless on the tongue so clear.

Gönül arzulayarak, kimi severse, her sözde onun adı dilinden düşmezmiş.

نەسرىي يەشمىسى:
كىمنى ياخشى كۆرسە، كۆڭۈل شۇنى ئارزۇ قىلىپ، تىلى شۇنىلا سۆزلەيدۇ، نامى ئېغىزدىن چۈشمەيدۇ.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
كىمى سەۋسە ئەرمىش كۆڭۈل ئارزۇلاپ تىلىن سۆزدە ئاتى يورىر سۆز ئۇلاپ
Kimi sevse ermiş köñül ârzûlap, tilin sözde atı yorır söz ulap
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Gönül arzulayarak, kimi severse, her sözde onun adı dilinden düşmezmiş.
🇬🇧 EN Whomever the heart desires with love sincere, His name flows ceaseless on the tongue so clear.
#3479 ئودغۇرمىش (زاھىد)
نەزمىي يەشمىسى:
سۆيدۈرگەن نېمە دەر، بۇ بېيتتىنى ئوقى،
سۆيۈملۈك يۈزىدۇر كۆڭۈل توقلۇقى.

Read what the lover in his passion sighed: 'The beloved's countenance keeps the spirit satisfied!'

Şu beyti oku, kendisini sevdirmiş insan ne der, gönlü doyuran, sevgilinin yüzüdür.

نەسرىي يەشمىسى:
سۆيگۈچى ئاشق نېمىدېگەن، بۇ بېيتنى ئوقۇ: سۆيۈملۈكنىڭ يۈزى كۆڭۈلنىڭ ئوزۇقىدۇر.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
سەۋىتمىش نەگۈ تەر بۇ بەيتىگ ئوقى سەۋۈگلۈگ يۈزى ئول كۆڭۈل توقلۇقى
Sevitmiş negü ter bu beytig okı, sevüglüg yüzi ol köñül toklukı
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Şu beyti oku, kendisini sevdirmiş insan ne der, gönlü doyuran, sevgilinin yüzüdür.
🇬🇧 EN Read what the lover in his passion sighed: 'The beloved's countenance keeps the spirit satisfied!'
#3480 ئودغۇرمىش (زاھىد)
نەزمىي يەشمىسى:
كۆڭۈل كىمنى سۆيسە، كۆز ئالدىدا شۇ،
كۆزى نەگە باقسا، تىگاھىدا شۇ.

'Whomever the heart loves, the eye beholds in view; Where'er the vision turns, his face glides through!

Gönül kimi severse, göz dâima onu görür, göz nereye bakarsa, orada o uçar.

نەسرىي يەشمىسى:
”كۆڭۈل كىمنى سۆيسە، شۇ كۆز ئالدىدا بولىدۇ، كۆز قەيەرگە تىكىلسە، شۇ يەردە ئۇنىڭ قىياپىتى ئۇچۇپ يۈرىدۇ.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
كۆڭۈل كىمنى سەۋسە كۆرۈر كۆزدە ئول كۆزۈن قانچا باقسا ئۇچار يۈزدە ئول
Köñül kimni sevse körür közde ol, közün kança baksa uçar yüzde ol
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Gönül kimi severse, göz dâima onu görür, göz nereye bakarsa, orada o uçar.
🇬🇧 EN 'Whomever the heart loves, the eye beholds in view; Where'er the vision turns, his face glides through!
#3481 ئودغۇرمىش (زاھىد)
نەزمىي يەشمىسى:
كۆڭۈلدە نە ئولسا ئارزۇ ۋە تىلەك،
ئېغىز ئاچقان ھامان بولۇر تىلدا شۇ.

Whatever longing in the heart may cling, No sooner lips unclose, of that they sing!'"

كۆڭۈلدىكى ئارزۇ تىلىكى نېمە بولسا، ئېغىز ئېچىش بىلەنلا شۇ ھەقتە سۆزلەيدۇ.“

نەسرىي يەشمىسى:
كۆڭۈلدىكى ئارزۇ تىلىكى نېمە بولسا، ئېغىز ئېچىش بىلەنلا شۇ ھەقتە سۆزلەيدۇ.“
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
كۆڭۈلدە نە ئولسا ئارزۇ ۋە تىلەك، ئېغىز ئاچقان ھامان بولۇر تىلدا شۇ.
كۆڭۈلدە نە ئولسا ئارزۇ ۋە تىلەك، / ئېغىز ئاچقان ھامان بولۇر تىلدا شۇ.
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR كۆڭۈلدىكى ئارزۇ تىلىكى نېمە بولسا، ئېغىز ئېچىش بىلەنلا شۇ ھەقتە سۆزلەيدۇ.“
🇬🇧 EN Whatever longing in the heart may cling, No sooner lips unclose, of that they sing!'"
#3482 ئودغۇرمىش (زاھىد)
نەزمىي يەشمىسى:
جاۋابەن ئودغۇرمىش دېدى: ئەي توڭا،
ئىلاجى نېمىدۇر، كېڭەش بەر ماڭا.

Then Odgurmış replied: "Advise me, pray: What is the fitting path, brave youth, today?

Odgurmış cevap verdi : — Ey yiğit, bana tavsiyede bulun, ne yapmalıyım — dedi —

نەسرىي يەشمىسى:
ئودغۇرمىش جاۋاب بېرىپ دېدى: ماڭا كېڭەش بەرگىن بۇنىڭ ئامالى نېمە، ئەي يىگىت.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
يانۇت بەردى ئودغۇرمىش ئايدى ماڭا كەڭەش بەر ياراغى نە ئول ئاي توڭا
Yanut berdi odğurmış aydı maña, keñeş ber yarağı ne ol ay toña
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Odgurmış cevap verdi : — Ey yiğit, bana tavsiyede bulun, ne yapmalıyım — dedi —
🇬🇧 EN Then Odgurmış replied: "Advise me, pray: What is the fitting path, brave youth, today?
#3483 ئودغۇرمىش (زاھىد)
نەزمىي يەشمىسى:
كۆيۈمچان قاياشىم ئۆزۈڭسەن يېقىن،
كېڭەش بەر، ئادا قىل قاياشلىق ھەققىن.

Thou art my closest brother, kind and true; Grant me thy counsel as a brother's due!

Sevgili kardeşim, bana yakın ol=>n sensin, bir fikir ver, kardeşlik hakkını yerine getir.

نەسرىي يەشمىسى:
سەن مېنىڭ ئەڭ يېقىن، مېھرىبان قېرىندىشىمسەن، كېڭەش بەرگىن، قېرىنداشلىق ھەققىنى ئادا قىل.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
باغىرساق قاداشىم سەن ئۆك سەن ياقىن كەڭەش بەر ئۆتەگىل قاداشلىق ھاقىن
Bağırsak kadaşım sen ök sen yakın, keñeş ber ötegil kadaşlık hakın
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Sevgili kardeşim, bana yakın ol=>n sensin, bir fikir ver, kardeşlik hakkını yerine getir.
🇬🇧 EN Thou art my closest brother, kind and true; Grant me thy counsel as a brother's due!
#3484 ئودغۇرمىش (زاھىد)
نەزمىي يەشمىسى:
بۇ ئىشتا قىلۇرمەن كېڭەشنى ساڭا،
بىلىملە مۇناسىپ كېڭەش بەر ماڭا.

From thee alone I seek advice so rare; With thy deep wisdom match this grave affair.

Bu işte senin bilgin ile mütenâsip bir tavsiyede bulunmanı istiyorum.

نەسرىي يەشمىسى:
بۇ ئىشقا پەقەت سېنىڭدىن كېڭەش سورايمەن، بىلىمىڭ بىلەن سەن كېڭەش بېرىشكە لايىقسەن.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
سەنىڭدىن قولۇر-مەن بۇ ئىشكە كەڭەش بىلىگ بىرلە سەن بۇ كەڭەشكە تەڭەش
Seniñdin kolur-men bu işke keñeş, bilig birle sen bu keñeşke teñeş
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Bu işte senin bilgin ile mütenâsip bir tavsiyede bulunmanı istiyorum.
🇬🇧 EN From thee alone I seek advice so rare; With thy deep wisdom match this grave affair.
#3485 ئودغۇرمىش (زاھىد)
نەزمىي يەشمىسى:
مېنى سەن قاياش بىل ۋە ياكى ئاداش،
ئاداشلىق، قاياشلىق ئىككىسى ئوخشاش.

Be thou my brother, or my friend beloved; For brother and true friend are like approved.

Sen bir kardeşsin, istersen arkadaş olarak da kabul et, kardeş ve arkadaş arasında fark yoktur.

نەسرىي يەشمىسى:
خالىسام قېرىندىشىمسەن، خالىسام دوستۇمسەن، قېرىنداشلىق بىلەن دوستلۇق ئىككىسى ئوخشاشتۇر.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
قاداش سەن تىلەسە يەمە تۇت ئاداش ئاداشلى قاداشلى ئىكىگۈن تۈدەش
Kadaş sen tilese yeme tut adaş, adaşlı kadaşlı ikigün tüdeş
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Sen bir kardeşsin, istersen arkadaş olarak da kabul et, kardeş ve arkadaş arasında fark yoktur.
🇬🇧 EN Be thou my brother, or my friend beloved; For brother and true friend are like approved.
#3486 ئودغۇرمىش (زاھىد)
نەزمىي يەشمىسى:
بۈگۈن چىن كۆيۈمچان ئېرۇرسەن ماڭا،
نېمە قىلغۇلۇق، ئېيت، پۈتەرمەن ساڭا.

Today thy heart is tender toward my plight; Tell me what course is best, for thou art right."

بۈگۈن سەن ماڭا چىن مېھرىبانسەن، نېمە قىلىشىمنى ئېيتقىن، ساڭا ئىشىنىمەن.

نەسرىي يەشمىسى:
بۈگۈن سەن ماڭا چىن مېھرىبانسەن، نېمە قىلىشىمنى ئېيتقىن، ساڭا ئىشىنىمەن.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
بۈگۈن چىن كۆيۈمچان ئېرۇرسەن ماڭا، نېمە قىلغۇلۇق، ئېيت، پۈتەرمەن ساڭا.
بۈگۈن چىن كۆيۈمچان ئېرۇرسەن ماڭا، / نېمە قىلغۇلۇق، ئېيت، پۈتەرمەن ساڭا.
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR بۈگۈن سەن ماڭا چىن مېھرىبانسەن، نېمە قىلىشىمنى ئېيتقىن، ساڭا ئىشىنىمەن.
🇬🇧 EN Today thy heart is tender toward my plight; Tell me what course is best, for thou art right."
#3487 ئودغۇرمىش (زاھىد)
نەزمىي يەشمىسى:
ئۆگدۈلمىش بۇ ياڭلىغ قايتۇردى جاۋاب،
تۇرما ئەي قۇتلۇق ئەر، مېنىڭدىن سوراپ.

Ögdülmiş answered: "O blessed soul and peer, Ask not of me what path thou shouldst steer!

Ögdülmiş cevap verdi ve: —-Ey mübarek insan, bunu sen bana sorma — dedi —

نەسرىي يەشمىسى:
ئۆگدۈلمىش جاۋاب بېرىپ، دېدى: بۇ سۆزلەرنى مەندىن سورىما، ئەي قۇتلۇق چىراي.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
يانۇت بەردى ئۆگدۈلمىش ئايدى بۇ سۆز ئايىتما ماڭا سەن ئايا قۇتلۇغ ئۆز
Yanut berdi ögdülmiş aydı bu söz, ayıtma maña sen ayâ kutluğ öz
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Ögdülmiş cevap verdi ve: —-Ey mübarek insan, bunu sen bana sorma — dedi —
🇬🇧 EN Ögdülmiş answered: "O blessed soul and peer, Ask not of me what path thou shouldst steer!
#3488 ئودغۇرمىش (زاھىد)
نەزمىي يەشمىسى:
مېنى خان دەۋەتكە ئەۋەتتى ساڭا،
سالۇرسەن كېڭەشنى نېچۈك سەن ماڭا.

The King dispatched me to bid thee come along; How canst thou ask advice from me among?

Hükümdar beni sana dâvetçi olarak gönderdi, sen şimdi benim ile nasıl istişarede bulunursun.

نەسرىي يەشمىسى:
ئەلىگ مېنى چاقىرغۇچى سۈپىتىدە ساڭا ئەۋەتتى، ئەمدى مەندىن نېمە دەپ كېڭەش سورايسەن؟
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
مەنى ئىدتى ئىلىگ ئوقىتچى ساڭا نەگۈ تەگ كەڭەشۈر سەن ئەمدى ماڭا
Meni ıdtı ilig okıtçı saña, negü teg keñeşür sen emdi maña
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Hükümdar beni sana dâvetçi olarak gönderdi, sen şimdi benim ile nasıl istişarede bulunursun.
🇬🇧 EN The King dispatched me to bid thee come along; How canst thou ask advice from me among?
#3489 ئودغۇرمىش (زاھىد)
نەزمىي يەشمىسى:
بارايلى دېمەكتىن بۆلەك يوق سۆزۈم،
تېچۈك بارما دەيمەن ساڭا مەن ئۆزۈم.

Save 'Let us go!' I have no word to say; How could I bid thee turn and stay away?

Gidelim—demekten başka, benim bir sözüm yoktur, ben sana nasıl "gitme" diyebilirim.

نەسرىي يەشمىسى:
”بارايلى“ دېمەكتىن باشقا سۆزۈم يوق، مەن قانداقمۇ ”بارما“ دېمەكتىن؟
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
بارالىم تىمەكتە ئادىن يوق سۆزۈم نەتەگ ئايغا بارما تەيۈ بۇ ئۆزۈم
Baralım timekte adın yok sözüm, neteg ayğa barma teyü bu özüm
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Gidelim—demekten başka, benim bir sözüm yoktur, ben sana nasıl "gitme" diyebilirim.
🇬🇧 EN Save 'Let us go!' I have no word to say; How could I bid thee turn and stay away?
#3490 ئودغۇرمىش (زاھىد)
نەزمىي يەشمىسى:
سېنىڭ بىرلە بولسام، تولا پايدا، بىل،
ئۆز نەپىئىن دېگەندە، كېڭەشمەس ئەقىل.

To have thee with me brings me benefit vast; No wise man takes counsel from an interested caste!

Seninle birlikte bulunmak benim için çok faydalıdır, kendi faydasını isteyen kimse ile akıllı insan istişare etmez.

نەسرىي يەشمىسى:
سېنىڭ بىلەن بىللە بولۇش كۆپ پايدىلىقتۇر، ئۆز پايدىسىنى تىلىگۈچى بىلەن ئەقىل كېڭەشمەيدۇ.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
سەنى بىرلە بولسا كۆر ئاسغى ئۈكۈش ئۆز ئاسغىن تىلەركە كەڭەشمەز ئۇقۇش
Seni birle bolsa kör asğı üküş, öz asğın tilerke keñeşmez ukuş
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Seninle birlikte bulunmak benim için çok faydalıdır, kendi faydasını isteyen kimse ile akıllı insan istişare etmez.
🇬🇧 EN To have thee with me brings me benefit vast; No wise man takes counsel from an interested caste!
#3491 ئودغۇرمىش (زاھىد)
نەزمىي يەشمىسى:
تېمە دەيدۇ ئاڭلا، بىلىملىك چىگىل،
بىلىمسىز ئىشتىكىن، بېرىپ بوي ئېگىل.

Hear what the sage of Chigil once made known; Bow down thine ear, unwary mind, and own:

Bilgili çiğil ne der, dinle, ey bilgisiz, dinle ve buna boyun eğ.

نەسرىي يەشمىسى:
بىلىملىك چىگىل① نېمە دەيدۇ، ئاڭلا، ئەي بىلىمسىز، بۇنى ئاڭلا ۋە بوينۇڭنى ئەگ:
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
نەگۈ تەر ئەشىتگىل بىلىگلىگ چىگىل بىلىگسىز ئەشىتگىل بويۇن بىر ئەگىل
Negü ter eşitgil biliglig çigil, biligsiz eşitgil boyun bir egil
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Bilgili çiğil ne der, dinle, ey bilgisiz, dinle ve buna boyun eğ.
🇬🇧 EN Hear what the sage of Chigil once made known; Bow down thine ear, unwary mind, and own:
#3492 ئودغۇرمىش (زاھىد)
نەزمىي يەشمىسى:
ئۆز نەپىئىن دېگەنگە سالما مەسلىھەت،
ئەي قۇتلۇق، ئۇنىڭدىن تەگمەس مەنپەئەت.

'Consult not him who seeks his own design; No profit from his counsel can be thine, O soul divine!

Kendi istifâdesi bahis mevzuu olan bir kimse ile istişarede bulunmamalı, ey mübarek insan, bundan sana fayda gelmez.

نەسرىي يەشمىسى:
ئۆز پايدىسىنى كۆزلىگۈچىلەردىن كېڭەش سورىما، چۈنكى ساڭا پايدىسى بولمايدۇ، ئەي قۇتلۇق چىراي.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
ئۆز ئاسغى تىلەركە كەڭەشمەگۈ سۆز ساڭا ئاسغى بولماز ئايا قۇتلۇغ ئۆز
Öz asğı tilerke keñeşmegü söz, saña asğı bolmaz ayâ kutluğ öz
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Kendi istifâdesi bahis mevzuu olan bir kimse ile istişarede bulunmamalı, ey mübarek insan, bundan sana fayda gelmez.
🇬🇧 EN 'Consult not him who seeks his own design; No profit from his counsel can be thine, O soul divine!
#3493 ئودغۇرمىش (زاھىد)
نەزمىي يەشمىسى:
شۇ ياڭلىغ كىشىگە كېڭەش سال قاياش،
ئول ئەركىم ئۆز نەپىئىن كۆزلىمەس، ئاداش.

Take counsel only with the man, O friend, Who seeks no selfish interest or end.

Ey arkadaş, istişare ederken, kendi faydasını düşünmeyen kimse ile istişare et.

نەسرىي يەشمىسى:
ئەي قېرىنداش، كېڭەشنى شۇنداق كىشى بىلەن كېڭەشكىنكى، ئۇ ئۆز پايدىسىنى كۆزلىمەيدىغان كىشى بولسۇن.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
كەڭەش ئول كىشىكە كەڭەش ئاي قاداش ئول ئەر قولماز ئەرسە ئۆز ئاسغىن ئاداش
Keñeş ol kişike keñeş ay kadaş, ol er kolmaz erse öz asğın adaş
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Ey arkadaş, istişare ederken, kendi faydasını düşünmeyen kimse ile istişare et.
🇬🇧 EN Take counsel only with the man, O friend, Who seeks no selfish interest or end.
#3494 ئودغۇرمىش (زاھىد)
نەزمىي يەشمىسى:
ئۆز نەپىئىن دېگەنلەر ئۆز نەپىئىنى دەپ،
ياراملىقنى يارامسىز دەيدۇ كۈچەپ.

For he who craves his personal gain or share Will call the fitting wrongful, unaware!

Kendi faydasını düşünen kimse, menfaati için, münâsip olanın dahi uygun olmadığını söyler.

نەسرىي يەشمىسى:
ئۆز پايدىسىنى كۆزلىگۈچى ئۆز مەنپەئەتى ئۈچۈن، لايىق كۆرۈلگەن نەرسە نىمۇ نالايىق دەپ تۇرۇۋالىدۇ. ① بۇ يەردە ”چىگىل“ سۆزى چىگىل قەبىلىسىنىڭ باشلىقى سۈپىتىدە ئېلىنغان. چىگىل قەبىلىسى قاراخانىيلار سۇلالىسىنى تەشكىل قىلغان قەبىلىلەرنىڭ بىرى ئىدى.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
ئۆز ئاسغىن تىلەگلى ئۆز ئۈلگى ئۈچۈن ياراغلىغنى تەڭسىز-تۇرۇر تەر كۈچۈن
Öz asğın tilegli öz ülgi üçün, yarağlığnı teñsiz-turur ter küçün
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Kendi faydasını düşünen kimse, menfaati için, münâsip olanın dahi uygun olmadığını söyler.
🇬🇧 EN For he who craves his personal gain or share Will call the fitting wrongful, unaware!
#3495 ئودغۇرمىش (زاھىد)
نەزمىي يەشمىسى:
ۋە بەزى ئىشلاردا كېڭەشمەك كېرەك،
لېكىن دىلغا ياققاننى قىلماق كېرەك.

Though in affairs one seeks what men advise, Do that which thine own conscience sanctifies!

Bâzı işler vardır ki, insanlar ile istişare etmek lâzımdır, fakat neticede insan yine gönlünün münâsip gördüğü işi yapmalıdır.

نەسرىي يەشمىسى:
ھەرقانداق ئىشتا كىشلەر بىلەن كېڭىشىش كېرەك، لېكىن كۆڭۈل تارتقان ئىشنى قىلىۋېرىش كېرەك.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
نەچە ئىش كىشىكە كەڭەشگۈ كەرەك كۆڭۈل تاپلامىش ئىشنى قىلغۇ كەرەك
Neçe iş kişike keñeşgü kerek, köñül taplamış işni kılğu kerek
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Bâzı işler vardır ki, insanlar ile istişare etmek lâzımdır, fakat neticede insan yine gönlünün münâsip gördüğü işi yapmalıdır.
🇬🇧 EN Though in affairs one seeks what men advise, Do that which thine own conscience sanctifies!
#3496 ئودغۇرمىش (زاھىد)
نەزمىي يەشمىسى:
ئۆزۈڭگە كۆيۈمچان سېنىڭ ئۆز ئۆزۈڭ،
كىشىگە ئىشەنمە، تۈگەت، بەس سۆزۈڭ.

Thine own self is thy true and loyal friend; Trust not in others; here my warnings end!

Seni en çok düşünen yine bizzat kendinsin, insanlara güvenme, işte o kadar.

نەسرىي يەشمىسى:
ئۆزۈڭگە ئۆزۈڭ ئەڭ سادىقسەن، باشقا كىشىگە ئىشەنمە، سۆز تامام.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
ئۆزۈڭكە باغىرساق سەنىڭ ئۆز ئۆزۈڭ كىشىكە ئىنانما كەسىلدى سۆزۈگ
Özüñke bağırsak seniñ öz özüñ, kişike ınanma kesildi sözüg
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Seni en çok düşünen yine bizzat kendinsin, insanlara güvenme, işte o kadar.
🇬🇧 EN Thine own self is thy true and loyal friend; Trust not in others; here my warnings end!
#3497 ئودغۇرمىش (زاھىد)
نەزمىي يەشمىسى:
ئۆزۈڭ بىل، بۇ ئىشقا تېچۈكتۈر كېڭەش،
بۇ ئىش ئۈزرە مەندىن ھېچ يوقتۇر كېڭەش.

Know in thine own mind what thou shouldst decree; Seek not this counsel, brother, unto me!

Ne yapmak lazımsa, bunu kendin bilmelisin, istişare et, fakat benden bu iş için fikir sorma.

نەسرىي يەشمىسى:
پەقەت شۇنى بىلگىنكى، نېمە قىلىش كېرەك بولسا، كېڭەشنى ئۆزۈڭگە سال، بۇ ئىشقا مېنىڭدىن كېڭەش سورىما.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
سەن ئۆك بىل نەگۈ قىلغۇ ئەرسە كەڭەش تىلەمە مەنىڭدىن بۇ ئىشكە كەڭەش
Sen ök bil negü kılğu erse keñeş, tileme meniñdin bu işke keñeş
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Ne yapmak lazımsa, bunu kendin bilmelisin, istişare et, fakat benden bu iş için fikir sorma.
🇬🇧 EN Know in thine own mind what thou shouldst decree; Seek not this counsel, brother, unto me!
#3498 ئودغۇرمىش (زاھىد)
نەزمىي يەشمىسى:
سېنى ئالغىلى كەلدىم ئاندىن يۈرۈپ،
كېڭەش شۇكى بارغىن، سەن ئەمدى قوپۇپ.

I came from court to bring thee to the crown; My counsel is: Arise, ride to the town!

Oradan kalkıp, buraya seni götürmek için geldim, tavsiyem şu: yürü, buradan kalkıp, oraya gidelim.

نەسرىي يەشمىسى:
ئۇ يەردىن بۇ يەرگە سېنى ئالغىلى كەلدىم، كېڭەش شۇكى، يۈر، ئەمدى ئۇ يەرگە بارغىن.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
سەنى ئالغالى كەلدىم ئاندىن تۇرۇپ كەڭەش بۇ يورى بارغىل ئەمدى قوپۇپ
Seni alğalı keldim andın turup, keñeş bu yorı barğıl emdi kopup
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Oradan kalkıp, buraya seni götürmek için geldim, tavsiyem şu: yürü, buradan kalkıp, oraya gidelim.
🇬🇧 EN I came from court to bring thee to the crown; My counsel is: Arise, ride to the town!
#3499 ئودغۇرمىش (زاھىد)
نەزمىي يەشمىسى:
ئەل ئىچرە تاپارسەن ساۋاب، ياخشىلىق،
بۇ يەردە تېپىلماس، ساڭا بۇ ئېنىق.

The merit found when serving mortal men Can never be attained within this glen!

İnsanlar arasına karıştığın zaman elde edeceğin sevap ve iyilik burada bulunmaz, bu şüphesizdir.

نەسرىي يەشمىسى:
كىشلەر ئارىسدىكى ساۋاب، ياخشىلىقلارغا بۇ يەردە ئېرىشكىلى بولمايدۇ، بۇنى بىلىشىڭ كېرەك.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
كىشىلەر ئاراقى مۇيان ئەدگۈلۈك بۇ يەردە بۇلۇنماز مۇنۇ بەلگۈلۈك
Kişiler arakı muyan edgülük, bu yerde bulunmaz munu belgülük
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR İnsanlar arasına karıştığın zaman elde edeceğin sevap ve iyilik burada bulunmaz, bu şüphesizdir.
🇬🇧 EN The merit found when serving mortal men Can never be attained within this glen!
#3500 ئودغۇرمىش (زاھىد)
نەزمىي يەشمىسى:
شەھەر - كەنتتە نەچچە ياخشىلىقلار بار،
ساڭا ئېيتتىم ئوچۇق - تەكرار ۋە تەكرار.

The virtues born in city, town, and mart I have explained in detail, part by part.

Kasaba ve şehir içindeki çeşitli iyilikleri şimdi sana teker-teker ve açık olarak söyledim.

نەسرىي يەشمىسى:
شەھەر، كەنتلەردىكى ھەر خىل ياخشىلىقلارنى ساڭا بىرمۇ بىر ئايرىپ ئېنىق سۆزلەپ بەردىم.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
ئۇلۇش كەند ئىچىندەكى ئەدگۈ نەچە ساڭا سۆزلەدىم ئەمدى ئادرا سەچە
Uluş kend içindeki edgü neçe, saña sözledim emdi adra seçe
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Kasaba ve şehir içindeki çeşitli iyilikleri şimdi sana teker-teker ve açık olarak söyledim.
🇬🇧 EN The virtues born in city, town, and mart I have explained in detail, part by part.
#3501 ئودغۇرمىش (زاھىد)
نەزمىي يەشمىسى:
ساڭا خوپلۇق تىلەپ، ئېيتقان بۇ سۆزۈم،
بىلەرسەن، ئېرۇر راست، تەڭرىگە مەلۇم.

Thou knowest that my spoken words ring true; God knows I wished only good to you.

Bunları doğru söylediğimi takdir edersin, Tanrı bilir ki, senin iyiliğini istedim.

نەسرىي يەشمىسى:
بىلىسەن، بۇ سۆزلەرنى توغرا سۆزلىدىم، ساڭا ياخشىلىق تىلىگەنلىكىمنى بىر ئىگەم ئۆزى بىلىدۇ.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
بىلىر سەن بۇ گۆزلەر كۆنى سۆزلەدىم ساڭا ئەدگۈ قولدۇم بىلىر بىر ئىدىم
Bilir sen bu gözler köni sözledim, saña edgü koldum bilir bir idim
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Bunları doğru söylediğimi takdir edersin, Tanrı bilir ki, senin iyiliğini istedim.
🇬🇧 EN Thou knowest that my spoken words ring true; God knows I wished only good to you.
#3502 ئودغۇرمىش (زاھىد)
نەزمىي يەشمىسى:
كىشىدىن قاچارسەن، نە قىلدى كىشى،
كىشىگە قوشۇل، قىل كىشىلەر ئىشى.

Why flee mankind? What wrong did they impart? Mingle with men, and do a human part!

İnsanlardan kaçıyorsun, onlar sana ne yaptı, insanlara karış ve onlar gibi yaşa.

نەسرىي يەشمىسى:
كىشلەردىن قاچىسەن، كىشلەر ساڭا نېمە قىلدى؟ كىشلەرگە ئارىلاشقىن، كىشلەرنىڭ ئىشىنى قىل.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
كىشىدىن قاچار سەن نە قىلدى كىشى كىشىكە قاتىل ئىت كىشىلەر ئىشى
Kişidin kaçar sen ne kıldı kişi, kişike katıl it kişiler işi
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR İnsanlardan kaçıyorsun, onlar sana ne yaptı, insanlara karış ve onlar gibi yaşa.
🇬🇧 EN Why flee mankind? What wrong did they impart? Mingle with men, and do a human part!
#3503 ئودغۇرمىش (زاھىد)
نەزمىي يەشمىسى:
مۇسۇلمان ئىشىن قىل، چىقار ھاجىتىن،
بولۇر تۆردە جاي، ھەق بېرىپ جەننىتىن.

Serve Muslim folk, relieve the sufferer's plight; God grants thee Paradise and seats of light!

Müslümanların işini gör, ihtiyaçlarına yardım et, Tanrı sana cennet verir, yerin baş-köşe olur.

نەسرىي يەشمىسى:
مۇسۇلمانلارنىڭ ئىشىنى قىل، ھاجىتىگە يارا، خۇدا جەننەت ئاتا قىلىپ، تۆردىن ئورۇن بەرسۇن.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
مۈسۈلمان ئىشىن ئىت مۇڭىڭا يارا بايات بىرگە ئۇچماق كۆر ئورنۇڭ تۆرە
Müsülmân işin it muñıña yara, bayat birge uçmak kör ornuñ töre
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Müslümanların işini gör, ihtiyaçlarına yardım et, Tanrı sana cennet verir, yerin baş-köşe olur.
🇬🇧 EN Serve Muslim folk, relieve the sufferer's plight; God grants thee Paradise and seats of light!
#3504 ئودغۇرمىش (زاھىد)
نەزمىي يەشمىسى:
كۆڭۈل، تىلنى رۇس تۇت، خۇلقۇڭنى بەلەن،
ياشا قايدا بولساڭ سائادەت بىلەن.

Keep heart and tongue straight, let thy deeds be pure; Then dwell in bliss wherever turns thy door.

Gönlünde ve dileğinde hulûs sahibi ol, hareketin dürüst olsun, nerede istersen, orada saadet içinde ömür sür.

نەسرىي يەشمىسى:
دىلىڭ ۋە تىلىڭ توغرا، ھەرىكىتىڭ ئىشەنچلىك بولسا، قەيەرنى خالساڭ، شۇ يەردە بەختلىك ياشايسەن.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
كۆڭۈل تىل كۆنى تۇت قىلىنچىڭ بۈتۈن قايۇدا تىلەسە تىرىلگىل قۇتۇن
Köñül til köni tut kılınçıñ bütün, kayuda tilese tirilgil kutun
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Gönlünde ve dileğinde hulûs sahibi ol, hareketin dürüst olsun, nerede istersen, orada saadet içinde ömür sür.
🇬🇧 EN Keep heart and tongue straight, let thy deeds be pure; Then dwell in bliss wherever turns thy door.
#3505 ئودغۇرمىش (زاھىد)
نەزمىي يەشمىسى:
كىشىسىز يۈرمە، تۇر كىشىلەر ئارا،
كىشى ئەيىبى كۆرمە، ئۆزۈڭگە قارا.

Live not aloof, but walk where people dwell; Seek not their faults, inspect thine own as well!

insanlardan uzaklaşıp, yalnız yaşama, başkasının kusurunu görme, kendine bak.

نەسرىي يەشمىسى:
كىشىلەرسىز ياشىما، كىشىلەرگە ئارىلاشقىن، باشقىنىڭ ئەيبىنى كۆرمە، ئۆزۈڭنىڭكىگە قارا.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
كىشىسىز تىرىلمە كىشىلەر ئارا كىشى ئايبى كۆرمە ئۆزۈڭنى كۆر ئە
Kişisiz tirilme kişiler ara, kişi aybı körme özüñni kör e
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR insanlardan uzaklaşıp, yalnız yaşama, başkasının kusurunu görme, kendine bak.
🇬🇧 EN Live not aloof, but walk where people dwell; Seek not their faults, inspect thine own as well!
#3506 ئودغۇرمىش (زاھىد)
نەزمىي يەشمىسى:
مۇنۇ بىر بېيىتكىم، كېلەر ماس بۇڭا،
ئوقۇ ئەي ھېكىم ھەم ئەمەل قىل ئاڭا.

To this the poet's verse resembles well; Read it, O sage, and let it in thee dwell:

Ey hakîm, şu beyit imdi buna benzer, bunu okumalı ve ona göre hareket etmelidir.

نەسرىي يەشمىسى:
بۇ بېيت بۇنىڭغا تەقلىد قىلىنغان، ئەي دانا، بۇنى ئوقۇغىن، ئاندىن ئىشقا تەتبىقلىغىن:
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
مۇڭار مەڭزەر ئەمدى بۇ بەيت ئاي بۈگۈ ئوقىغۇ مۇنى ئۆترۈ ئىشكە باغۇ
Muñar meñzer emdi bu beyt ay bügü, okığu munı ötrü işke bağu
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Ey hakîm, şu beyit imdi buna benzer, bunu okumalı ve ona göre hareket etmelidir.
🇬🇧 EN To this the poet's verse resembles well; Read it, O sage, and let it in thee dwell:
#3507 ئودغۇرمىش (زاھىد)
نەزمىي يەشمىسى:
قەيەردە يۈرسەڭ يۈر، لېكىن ياخشى بول،
نەسەبكە ئەمەس، بۆل ياخشىغا كۆڭۈل.

'Where'er thou wanderest, be good and right; Seek not high lineage, make thy conduct bright!

Nereye gidersen git, yalnız iyi ol, soya ve asalete bakma, kendinde iyilik ara.

نەسرىي يەشمىسى:
”قەيەرنى خالساڭ شۇ يەردە يۈر، ياخشى بول، ئېسىل نەسەبنى ئىزدىمە، ئۆزۈڭنىڭ ياخشى بولۇشىنى تىلە.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
قايۇدا تىلەسە يورى ئەدگۈ بول تۈپى ئاسلى قولما ئۆزۈڭ ئەدگۈ قول
Kayuda tilese yorı edgü bol, tüpi aslı kolma özüñ edgü kol
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Nereye gidersen git, yalnız iyi ol, soya ve asalete bakma, kendinde iyilik ara.
🇬🇧 EN 'Where'er thou wanderest, be good and right; Seek not high lineage, make thy conduct bright!
#3508 ئودغۇرمىش (زاھىد)
نەزمىي يەشمىسى:
ئۇنتۇماس ئۆزىنى كىشى ياخشىسى،
قەيەردە يۈرسە ئۇ تىلەر ياخشى يول.

The best of men neglects not self-control; Where'er he walks, he seeks the righteous goal.

İnsanların iyisi gaflete düşmez, nereye giderse, orada doğru yolu arar.

نەسرىي يەشمىسى:
قارا، ئادەملەرنىڭ ياخشىسى ئۆزىنى ئۇنتۇمايدۇ، قەيەردە يۈرسە، ياخشى يولدا يۈرۈشنى خالايدۇ.“
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
كىشى ئەدگۈسى كۆر ئۇنىتماز ئۆزىن قايۇدا يورىسا تەلەر ئەدگۈ يول
Kişi edgüsi kör unıtmaz özin, kayuda yorısa teler edgü yol
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR İnsanların iyisi gaflete düşmez, nereye giderse, orada doğru yolu arar.
🇬🇧 EN The best of men neglects not self-control; Where'er he walks, he seeks the righteous goal.
#3509 ئودغۇرمىش (زاھىد)
نەزمىي يەشمىسى:
كىشىكىم، ئۆز خۇلقنى ئەگەر قىلسا يار،
قەيەردە تىلىسە، مىڭ خوپلۇق تاپار.

Let a man act with virtue and fair grace; A thousand joys will meet him in each place!

İnsan iyi olmalı, iyi hareket eden kimse her yerde bin türlü sevinç bulur.

نەسرىي يەشمىسى:
ئادەم ياخشى بولۇشى، ياخشى خۇلقلۇق بولۇشى كېرەك، قەيەرنى خالسا، شۇ يەردە مىڭ خىل شادلىققا ئېرىشىدۇ.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
ئەر ئەدگۈ كەرەك تۇتسا ئەدگۈ قىلىنچ قايۇدا تىلەسە بۇلۇر مىڭ سەۋىنچ
Er edgü kerek tutsa edgü kılınç, kayuda tilese bulur miñ sevinç
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR İnsan iyi olmalı, iyi hareket eden kimse her yerde bin türlü sevinç bulur.
🇬🇧 EN Let a man act with virtue and fair grace; A thousand joys will meet him in each place!
#3510 ئودغۇرمىش (زاھىد)
نەزمىي يەشمىسى:
كى ياخشى جىمىكى يەردە ياخشىدۇر،
بۇ ياخشى جاۋابىمۇ ياخشى بولۇر.

For goodness everywhere is good and bright, And good returns to him who acts upright.

İyilik her yerde iyidir, insan iyiliğe karşı her yerde iyilik bulur.

نەسرىي يەشمىسى:
ياخشى كىشى ھەرقانداق يەردە ياخشى بولىدۇ، ياخشىلىقنىڭ بەدىلىگە ياخشىلىق يانىدۇ.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
بۇ ئەدگۈ قامۇغ يەردە ئەدگۈ بولۇر ئول ئەدگۈ يانۇتى ھەم ئەدگۈ بۇلۇر
Bu edgü kamuğ yerde edgü bolur, ol edgü yanutı hem edgü bulur
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR İyilik her yerde iyidir, insan iyiliğe karşı her yerde iyilik bulur.
🇬🇧 EN For goodness everywhere is good and bright, And good returns to him who acts upright.
#3511 ئودغۇرمىش (زاھىد)
نەزمىي يەشمىسى:
خۇلقۇڭنى ياخشى قىل، يامان بولمىغىن،
قەيەر بولسا شۇندا يۈرى، قورقمىغىن.

Hold fast to virtue, banish evil deeds; Walk where thou wilt without all fears or dreads!'"

Sen iyilik yap, kötü olma, böylelikle nerede istersen, orada korkmadan dolaşabilirsin.

نەسرىي يەشمىسى:
سەن ياخشى ھەرىكەت قىل، يامانلىق قىلما، قەيەرنى خالساڭ شۇ يەردە قورقماي يۈرەلەيسەن.
ئەسلى قاراخانىيچە تېكىستى (Original Karakhanid)
سەن ئەدگۈ قىلىنچ تۇت ئىسىز بولماغىل قايۇدا تىلەسە يورى قورقماغىل
Sen edgü kılınç tut isiz bolmağıl, kayuda tilese yorı korkmağıl
🌐 سېلىشتۇرما (تەرجىمىلەر)
🇹🇷 TR Sen iyilik yap, kötü olma, böylelikle nerede istersen, orada korkmadan dolaşabilirsin.
🇬🇧 EN Hold fast to virtue, banish evil deeds; Walk where thou wilt without all fears or dreads!'"
ئاۋازلىق كىتاب
41-باب: ئودغۇرمىشنىڭ ئۆگدۈلمىش بىلەن تۇنجى مۇنازىرىسى
100%
00:00 --:--